Lễ cúng tạ ơn 12 Bà Mụ, 3 Đức Thầy khi bé đạt các mốc 3, 6, 9, 12 tuổi, cầu mong Mụ bà tiếp tục che chở cho trẻ hay ăn chóng lớn, khỏe mạnh.
Ngoài lễ cúng đầy tháng và thôi nôi, tục lệ dân gian Việt Nam còn có lễ "Cúng Căn" diễn ra khi trẻ lên 3, 6, 9 và 12 tuổi. Đây được xem là những cột mốc phát triển quan trọng của trẻ nhỏ. Lễ cúng căn nhằm tạ ơn 12 Bà Mụ (các vị tiên nương nặn hình hài) và 3 Đức Thầy (các vị dạy dỗ nghề nghiệp) đã bảo ban, che chở cho bé qua những giai đoạn khó khăn. Đồng thời cầu mong các ngài tiếp tục độ trì để bé khỏe mạnh, ngoan ngoãn, thông minh.
SẮM LỄ & CHUẨN BỊ- Lễ vật cúng Căn tương tự lễ Đầy tháng/Thôi nôi:
- 12 chén chè nhỏ, 1 tô chè lớn (Bé trai cúng chè đậu trắng, bé gái cúng chè trôi nước).
- 12 đĩa xôi nhỏ, 1 đĩa xôi lớn (thường là xôi gấc).
- Mâm ngũ quả, bình hoa tươi.
- Gà luộc chéo cánh hoặc thịt heo quay.
- Trầu cau (tem cánh phượng), trà, rượu, nước, nhang đèn.
- Giấy tiền vàng mã cúng Mụ, hài xanh, váy áo mã.
Nam mô a di Đà Phật! (3 lần, vái 3 lạy)
Nam mô Đại Bi Quan Thế Âm Bồ tát!
- Con kính lạy Đệ nhất Thiên tỷ đại tiên chúa.
- Con kính lạy Đệ nhị Thiên đế đại tiên chúa.
- Con kính lạy Đệ tam Tiên Mụ đại tiên chúa.
- Con kính lạy Thập nhị bộ Tiên Nương (12 Bà Mụ).
- Con kính lạy Tam thập lục cung chư vị Tiên Nương.
- Con kính lạy Đại tiên Tiên ông, ba vị Đức Thầy.
Hôm nay là ngày.....tháng..... năm....... (Âm lịch).
Vợ chồng con là ...................... sinh được con (trai, gái) tên là: ..............................
Chúng con ngụ tại: ..............................................................................
Nay nhân ngày bé ....................... tròn ....... tuổi (3, 6, 9, hoặc 12 tuổi), thiết lập lễ Cúng Căn, chúng con thành tâm sắm lễ vật, hương hoa trà quả, kim ngân tài mã, xôi chè dâng bày lên trước án.
Kính cẩn tâu trình: Nhờ ơn thập phương chư Phật, chư vị Thánh hiền, chư vị Tiên Bà, Đức Thầy cùng các Đấng thần linh, Tiên tổ nội ngoại, đã che chở, nâng đỡ cho cháu bé từ khi lọt lòng đến nay được khỏe mạnh, bình an, vóc dáng vẹn toàn.
Cúi xin chư vị Tiên Bà, Đức Thầy giáng lâm trước án, chứng giám lòng thành thụ hưởng lễ vật. Chúng con cầu xin các ngài tiếp tục vuốt ve che chở, phù hộ độ trì cho cháu bé được ăn ngoan ngủ yên, vô bệnh vô tật, tai qua nạn khỏi. Cho cháu được tươi đẹp, thông minh, sáng láng, tính tình ngoan ngoãn, học hành tấn tới, hiếu thuận với mẹ cha. Gia đình chúng con được phúc thọ an khang, nhân lành nảy nở.
Xin thành tâm đỉnh lễ, cúi xin được chứng giám lòng thành.
Nam mô a di Đà Phật! (3 lần, vái 3 lạy)
LƯU Ý & KIÊNG KỴ- Lễ vật cúng xong người nhà cùng thụ lộc để bé nhận được phước lành, không nên bỏ phí.
- Lễ cúng thường được đặt trong phòng ngủ của bé hoặc giữa gian nhà chính.