Bài khấn cúng đất đai, tạ ơn Thổ thần định kỳ trong năm và dịp cuối năm. Nghi lễ tạ ơn thần linh cai quản đất đai đã che chở gia đạo suốt một năm.
Quý vị ạ, đất có Thổ Công, sông có Hà Bá, người Việt ta từ ngàn xưa luôn tin rằng mảnh đất mình an cư, làm ăn đều có các vị Thổ thần cai quản, che chở. Lễ cúng đất đai, còn gọi là cúng tạ Thổ thần, là dịp để gia chủ bày tỏ lòng biết ơn với các ngài đã âm thầm giữ gìn cho đất lành, nhà yên, người an suốt bao tháng ngày. Đây là nét đẹp đền ơn đáp nghĩa với các đấng vô hình, thấm đượm đạo lý biết ơn của dân tộc.
Lễ này thường được làm định kỳ vào đầu năm để cầu an, giữa năm để tạ, và trọng nhất là dịp cuối năm để tạ ơn tổng kết một năm đã qua. Khi ta thành tâm dâng lễ tạ đất, các vị Thổ thần chứng cho tấm lòng mà tiếp tục phù trì cho gia đạo sang năm mới được bình an, làm ăn thuận lợi, đất đai vượng khí. Cái tâm biết ơn ấy chính là cội rễ của mọi phúc lành.
SẮM LỄ & CHUẨN BỊ- Lễ cúng đất đai thường tươm tất, gồm:
- Hương, hoa tươi, trầu cau, đèn nến, nước sạch, rượu trắng, chè thuốc.
- Mâm ngũ quả, xôi, gà luộc nguyên con hoặc bộ tam sinh.
- Đĩa gạo, đĩa muối, bát nước, mấy chén rượu.
- Bộ vàng mã cúng Thổ thần, tiền vàng, quần áo mã, ngựa mã tùy phong tục địa phương.
- Có nơi sắm thêm bộ tam sên, cháo trắng, bỏng gạo, bánh kẹo để bố thí cho các vong linh.
- Chọn ngày giờ đẹp, dịp cuối năm thường làm trong tháng Chạp trước Tết.
- Quý vị dọn dẹp nhà cửa, sân vườn sạch sẽ, chọn nơi trang trọng đặt bàn lễ, có thể cúng ngoài trời hướng ra sân hoặc tại ban thờ gia thần.
- Bày biện lễ vật ngay ngắn, cân đối, mâm cúng đặt trang nghiêm.
- Gia chủ ăn mặc chỉnh tề, thắp đèn nến rồi châm hương.
- Đứng nghiêm trang trước lễ, vái bốn phương rồi quay vào mâm lễ đọc bài khấn cúng đất.
- Khấn xong, chờ hương cháy quá nửa thì hóa vàng mã, ngựa mã, rải gạo muối ra sân hoặc bốn góc đất.
- Hạ lễ, thụ lộc, chia phần cho cả nhà cùng hưởng để đón khí lành.
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Con kính lạy ngài Hoàng Thiên Hậu Thổ chư vị Tôn thần.
Con kính lạy ngài Bản cảnh Thành Hoàng, ngài Bản xứ Thổ Địa, ngài Định phúc Táo Quân, chư vị Long Mạch Tôn thần cai quản trong khu vực này.
Con kính lạy các ngài Ngũ phương, Ngũ thổ, Phúc đức chính thần, Tôn thần cai quản đất đai nơi đây.
Tín chủ con là: ...
Ngụ tại: ...
Hôm nay là ngày ... tháng ... năm ...
Tín chủ con thành tâm sắm sửa hương hoa lễ vật, kính dâng lên chư vị Tôn thần cai quản đất đai nơi này. Nhân dịp cuối năm (hoặc theo lệ định kỳ), con làm lễ tạ ơn Thổ thần đã một năm che chở cho gia đình chúng con được an cư trên mảnh đất này.
Chúng con kính mời chư vị Tôn thần cai quản đất đai giáng lâm trước án, chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật.
Cúi xin các ngài thương xót tín chủ, tha thứ cho những điều sơ suất trong năm qua, tiếp tục giáng phúc trừ tai, cho đất đai vượng khí, gia đạo bình an, làm ăn thuận lợi, tài lộc dồi dào, muôn sự cát tường như ý.
Chúng con cũng xin bố thí cho các vong linh cô hồn không nơi nương tựa quanh khu vực này, mong các vị an lành, không quấy nhiễu, cùng nhận chút lễ mọn của gia đình.
Chúng con lễ bạc tâm thành, cúi xin được phù hộ độ trì.
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
LƯU Ý & KIÊNG KỴ- Lễ cúng đất đai nên làm vào ngày giờ đẹp, dịp cuối năm thường tiến hành trong tháng Chạp, trước ngày ông Công ông Táo hoặc trước Tết.
- Nếu cúng ngoài trời, quý vị chọn nơi sạch sẽ, thoáng đãng, tránh cúng nơi ô uế, gần cống rãnh.
- Kiêng làm lễ qua loa, thiếu thành kính, bởi đây là lễ tạ ơn các vị thần đã che chở cả năm.
- Vàng mã, ngựa mã hóa cho hết, tro thu gọn, gạo muối rải ra sân hoặc bốn góc đất, không vứt bừa bãi.
- Giữ tâm biết ơn và hoan hỷ, tránh cầu xin những điều tham lam trái đạo lý.
- Lộc cúng nên chia cho cả nhà cùng thụ hưởng, phần bố thí vong linh đặt nơi sạch sẽ ngoài trời.