PHONG THỦY NỀN TẢNG – ÂM DƯƠNG (陰陽)
Nguyên lý cốt lõi nhất của vạn vật và phong thủy
I. ĐỊNH NGHĨA ÂM DƯƠNG
Âm Dương (陰陽) là NGUYÊN LÝ CƠ BẢN NHẤT của triết học phương Đông, nền tảng
của TOÀN BỘ phong thủy, y học cổ truyền, dịch học, và mệnh lý.
- Dương (陽): Sáng, nóng, động, cứng, nam, trời, lửa, ngày, ngoài.
- Âm (陰): Tối, lạnh, tĩnh, mềm, nữ, đất, nước, đêm, trong.
Vạn vật đều có Âm Dương, không có gì thuần Âm hay thuần Dương
→ Trong Dương có Âm, trong Âm có Dương (biểu tượng Thái Cực ☯).
II. BỐN QUY LUẬT CƠ BẢN
- ĐỐI LẬP (對立)
- Trời ↔ Đất • Nóng ↔ Lạnh
- Sáng ↔ Tối • Động ↔ Tĩnh
- Nam ↔ Nữ • Cứng ↔ Mềm
- Cao ↔ Thấp • Ngoài ↔ Trong
- HỖ CĂN (互根) – Nương tựa lẫn nhau
- Không có Dương thì không tồn tại Âm (và ngược lại).
- Ví dụ: Không có ngày thì không định nghĩa được đêm.
- Trong phong thủy: Sơn (Âm) cần Thủy (Dương) phối hợp.
- TIÊU TRƯỞNG (消長) – Tăng giảm liên tục
- Dương tăng thì Âm giảm, và ngược lại.
- Ví dụ: Từ đêm (Âm cực) → bình minh → trưa (Dương cực).
- Trong phong thủy: Vận chuyển theo chu kỳ (Tam Nguyên Cửu Vận).
- CHUYỂN HÓA (轉化) – Cực thì biến
- "Dương cực sinh Âm, Âm cực sinh Dương" (陽極生陰, 陰極生陽).
- Ví dụ: Nóng cực → mưa (chuyển lạnh). Bĩ cực → Thái lai.
- Trong phong thủy: Vượng cực tất suy, suy cực tất phục.
III. THÁI CỰC ĐỒ (太極圖) ☯
╱ ● ╲
╱ DƯƠNG ╲
╲ (đen) ╱
╲ ● ╱
- Phần trắng (Dương) có chấm đen (Âm) → trong Dương có Âm.
- Phần đen (Âm) có chấm trắng (Dương) → trong Âm có Dương.
- Đường cong S → Âm Dương chuyển hóa liên tục, không ngừng.
- Hình tròn → Vũ trụ tuần hoàn, không có điểm đầu hay cuối.
IV. ÂM DƯƠNG TRONG PHONG THỦY
| Yếu tố | DƯƠNG (陽) | ÂM (陰) |
|---|---|---|
| Địa hình | Thủy (nước) | Sơn (núi) |
| Trạch | Dương Trạch (nhà) | Âm Trạch (mộ) |
| Hướng | Hướng (trước) | Tọa/Sơn (sau) |
| Không gian | Rộng, sáng | Hẹp, tối |
| Chuyển động | Đường lớn, sông | Núi, nhà, tường |
| Người | Nam | Nữ |
| Thời gian | Ngày, mùa hè | Đêm, mùa đông |
| Số lẻ | 1, 3, 5, 7, 9 | 2, 4, 6, 8, 10 |
| Hào Dịch | ⚊ (nét liền) | ⚋ (nét đứt) |
| Quái | Càn, Chấn, Khảm, | Khôn, Tốn, Ly, |
| Cấn | Đoài |
V. ỨNG DỤNG THỰC TẾ
- CÂN BẰNG ÂM DƯƠNG trong nhà
- Nhà quá sáng (Dương thịnh) → nóng nảy, bất an → thêm rèm, cây.
- Nhà quá tối (Âm thịnh) → u ám, bệnh tật → thêm đèn, gương.
- Phòng khách → nên thiên Dương (sáng, rộng, động).
- Phòng ngủ → nên thiên Âm (tối, yên tĩnh, tĩnh).
- ÂM DƯƠNG trong lập hướng
- Sơn (Tọa) = Âm, Hướng = Dương.
- Âm Dương phải cân bằng: Sơn vững (Âm) + Hướng sáng (Dương).
- 24 Sơn chia Âm Dương dựa trên Thiên Can, Địa Chi.
- ÂM DƯƠNG trong Thủy Pháp
- Dương Cục: vòng Trường Sinh tính thuận.
- Âm Cục: vòng Trường Sinh tính nghịch.
- Nhầm Âm Dương = tính sai hoàn toàn.
VI. TÓM TẮT
Âm Dương là nguyên lý cơ bản nhất: đối lập, hỗ căn, tiêu trưởng, chuyển hóa.
Thái Cực Đồ (☯) biểu diễn quy luật này. Trong phong thủy, Sơn = Âm, Thủy =
Dương, nhà = Dương Trạch, mộ = Âm Trạch. Mục tiêu: CÂN BẰNG Âm Dương.
© Tài liệu Nền tảng Phong Thủy