Lục Thập Hoa Giáp (六十花甲) là chu kỳ 60 năm (hoặc 60 tháng/ngày/giờ) được tạo bởi sự kết hợp 10 Thiên Can × 12 Địa Chi theo quy luật dương ghép dương, âm ghép âm. Bắt đầu từ Giáp Tý, kết thúc ở Quý Hợi rồi quay lại. Là nền tảng ghi chép thời gian trong toàn bộ huyền học phương Đông.
NGUỒN GỐC
Lục Thập Hoa Giáp (六十花甲 — "60 hoa Giáp") ra đời từ thời nhà Thương, là hệ thống tính thời gian lâu đời nhất trong lịch sử Trung Hoa. "Hoa" ở đây nghĩa là hoa mỹ, đầy đủ — 60 cặp tạo nên một chu kỳ hoàn chỉnh.
CHI TIẾT CHUYÊN SÂU- Tổng số cặp: 60 (không phải 120 vì chỉ ghép dương Can với dương Chi, âm Can với âm Chi).
- 5 Can dương (Giáp, Bính, Mậu, Canh, Nhâm) × 6 Chi dương (Tý, Dần, Thìn, Ngọ, Thân, Tuất) = 30 cặp dương.
- 5 Can âm (Ất, Đinh, Kỷ, Tân, Quý) × 6 Chi âm (Sửu, Mão, Tỵ, Mùi, Dậu, Hợi) = 30 cặp âm.
- Tổng: 60 cặp. Bắt đầu: Giáp Tý. Kết thúc: Quý Hợi.
- Mỗi cặp Can-Chi có một Nạp Âm ngũ hành riêng (tổng 30 Nạp Âm khác nhau, mỗi Nạp Âm dùng cho 2 cặp liên tiếp).
- Ghi chép thời gian: Năm Giáp Tý, tháng Bính Dần, ngày Mậu Thân, giờ Canh Tý — tạo thành Tứ Trụ (Bát Tự) của một người.
- Tuổi thọ: "Lão lục thập" (60 tuổi) — người sống qua 1 vòng Hoa Giáp được coi là trường thọ, tổ chức mừng thọ.
- Lịch vạn niên: Mọi ngày trong lịch đều có Can-Chi xác định — tra cứu qua lịch vạn niên hoặc công thức tính.
- Không tồn tại Can-Chi khác tính (ví dụ Giáp Sửu, Ất Tý) vì quy tắc chỉ ghép dương-dương, âm-âm.