Quế Chi Thang

[TỔNG QUAN]

Quế Chi Thang là tổ phương quan trọng bậc nhất trong Thương Hàn Luận, được xưng tụng là quần phương chi khôi (đứng đầu các phương thuốc). Phương thuốc này chuyên trị chứng ngoại cảm phong hàn biểu hư, biểu hiện qua việc người bệnh phát sốt, nhức đầu, sợ gió, đổ mồ hôi (tự hãn), mạch phù hoãn.

[THÀNH PHẦN BÀI THUỐC]

• Quế chi: 9g.
• Bạch thược: 9g.
• Sinh khương: 9g.
• Đại táo: 3 quả.
• Cam thảo (chích): 6g.

Cách dùng: Sắc nước uống. Dùng nước ấm sắc kỹ các vị, sau đó chắt nước uống ấm. Sau khi uống một lúc, húp thêm một bát cháo nóng để trợ lực phát hãn, rồi đắp chăn cho mồ hôi ra râm rấp. Tránh để ra mồ hôi như tắm sẽ làm mất tân dịch.

[CÔNG NĂNG CHỦ TRỊ]

Công năng: Giải biểu tán hàn, điều hòa vinh vệ.

Chủ trị: Chứng ngoại cảm phong hàn biểu hư, biểu hiện: nhức đầu, phát sốt, ác phong (sợ gió), tự ra mồ hôi, ngạt mũi, nôn khan, rêu lưỡi trắng, mạch phù hoãn. Ngoài ra, phương này còn dùng để trị các chứng tỳ vị bất hòa hoặc vinh vệ bất hòa sau khi ốm dậy.

[PHÂN TÍCH PHƯƠNG TỄ]

• Quân dược (Quế chi): Vị cay, ngọt, tính ôn. Tác dụng giải cơ phát biểu, ôn thông kinh mạch, tán hàn tà ở vệ phận.
• Thần dược (Bạch thược): Vị chua đắng, tính hơi hàn. Tác dụng liễm âm hòa vinh. Quế chi phối hợp với Bạch thược (tỷ lệ 1:1) vừa có tác dụng phát hãn ở ngoài (tán hàn), vừa liễm hãn ở trong (giữ vinh âm), tạo nên hiệu quả điều hòa vinh vệ.
• Tá dược (Sinh khương & Đại táo): Sinh khương cay ôn giúp Quế chi giải biểu, chỉ ẩu. Đại táo ngọt bình giúp Bạch thược bổ vinh âm. Cặp Khương - Táo kết hợp giúp điều hòa tỳ vị.
• Sứ dược (Chích cam thảo): Điều hòa các vị thuốc, kết hợp với Quế chi hóa dương, kết hợp Bạch thược hóa âm, củng cố trung tiêu.

[LƯU Ý KHI DÙNG]

Chỉ dùng cho chứng biểu hư (đã có mồ hôi). Kiêng dùng cho chứng biểu thực (không có mồ hôi) và các chứng ôn bệnh có phát ban, khát nước, mạch hồng đại. Không ăn đồ sống lạnh, cay nóng, dầu mỡ trong khi dùng thuốc. Lưu ý: Cần có sự tư vấn của thầy thuốc trước khi sử dụng.