VẠN ĐẠO ĐƯỜNGHALL OF MYRIAD PATHSEnglishENVề trang Thầy Ưng Khiêm
VẠN ĐẠO ĐƯỜNG

Nhà thờ gỗ Hai Thánh Tông đồ Philipphê và Giacôbê tại Sękowa ("Viên ngọc vùng hạ Beskid")

Kiệt tác kiến trúc nhà thờ gỗ năm 1520 bên dòng suối Sękówka, nơi mái ván gỗ thông dốc đứng buông xuống ôm trọn bốn mặt hành lang cột gỗ giữa rừng cổ thụ vùng hạ Beskid.

Khởi dựng
Khoảng 1520
bằng gỗ thông rụng lá chẻ tay, giếng rửa tội bằng đá khắc năm 1522
Kiến trúc
Mái trùm Soboty
mái ván gỗ thông phủ liền khối xuống hành lang mở rộng quanh bốn mặt
Xếp hạng
Di sản UNESCO (2003)
nhận huy chương bảo tồn di sản châu Âu Europa Nostra năm 1994

Đi dọc thung lũng suối Sękówka dưới chân rặng núi Beskid Niski (vùng hạ Beskid) gần thị trấn Gorlice miền Đông Nam Ba Lan, quý vị sẽ thấy một vòm cây sồi và cây đoạn cổ thụ đứng quây quần trên thềm đất bên bờ suối. Giữa khoảng bóng râm ấy hiện ra một hình khối kiến trúc bằng gỗ có tỷ lệ đẹp đến mức suốt hơn một thế kỷ qua các họa sĩ và kiến trúc sư Ba Lan đã gọi nó là Perła Beskidu Niskiego, nghĩa là Viên ngọc của vùng hạ Beskid: một bộ mái cực lớn lợp ván gỗ thông chẻ tay đổ dốc từ đỉnh nóc cao hơn mười bảy mét xuống sát mặt đất, xòe rộng ra bốn phía trên những hàng cột gỗ tạo thành một hành lang mở bao trọn lấy thân nhà thờ và chân tháp chuông.

Ngôi thánh đường ấy là Nhà thờ gỗ Hai Thánh Tông đồ Philipphê và Giacôbê tại Sękowa (Kościół św. Filipa i św. Jakuba w Sękowej), được dựng lên vào khoảng năm 1520 từ những thân gỗ thông rụng lá nguyên sinh. Từng đứng ngay giữa chiến tuyến khốc liệt của trận Gorlice năm 1915 trong Thế chiến thứ nhất và bị tháo mất ván gỗ làm củi sưởi ấm cùng chiến hào, ngôi nhà thờ đã được người dân và các nhà bảo tồn phục hồi kỳ diệu từ năm 1918, được trao Giải thưởng Bảo tồn Di sản Châu Âu Europa Nostra năm 1994 và ghi danh Di sản Thế giới UNESCO năm 2003.

Nhà thờ gỗ Hai Thánh Tông đồ Philipphê và Giacôbê tại Sękowa ("Viên ngọc vùng hạ Beskid")
Nhà thờ gỗ Hai Thánh Tông đồ Philipphê và Giacôbê tại Sękowa ("Viên ngọc vùng hạ Beskid"). Ảnh: Jacek Daczyński, giấy phép CC BY-SA 4.0, nguồn Wikimedia Commons.

IHai Thánh Tông Đồ Philipphê Và Giacôbê Trên Vùng Đất Giao Thoa

Nhà thờ cổ tại Sękowa được cung hiến kính hai vị Tông đồ trong nhóm Mười Hai của Chúa Giêsu là Thánh Philipphê (Święty Filip) và Thánh Giacôbê Hậu (Święty Jakub Młodszy). Trong truyền thống của Giáo hội Công Giáo thời Trung cổ, hai vị thánh tông đồ này luôn được mừng chung trong một ngày lễ vào đầu tháng Năm dương lịch, bởi vào thế kỷ 6 khi Giáo hoàng Pelagiô I và Giáo hoàng Gioan III cung hiến Vương cung thánh đường Mười Hai Thánh Tông Đồ tại Rôma, hài cốt của cả hai ngài đã được đặt chung dưới một bàn thờ chính.

Theo giáo nghĩa

Theo Tin Mừng Thánh Gioan, Thánh Philipphê quê ở Bethsaida bên hồ Galilê là một trong những môn đệ đầu tiên được Chúa Giêsu kêu gọi, người đã dẫn Nathanael tới gặp Chúa bằng lời mời gọi giản dị: Hãy đến mà xem (Gioan 1,46), đồng thời là người đã thưa với Chúa trong bữa Tiệc Ly: Xin tỏ cho chúng con thấy Chúa Cha (Gioan 14,8). Còn Thánh Giacôbê Hậu (con ông Alphê) là vị giám mục tiên khởi coi sóc cộng đoàn tín hữu tại thành Giêrusalem, tác giả bức Thư Giacôbê trong Tân Ước với lời dạy nổi tiếng: Đức tin không có việc làm là đức tin chết (Giacôbê 2,26). Việc người dân khai hoang thung lũng Sękowa chọn hai vị Tông đồ của sự chiêm niệm và lao động bác ái làm bổn mạng vào đầu thế kỷ 16 phản ánh đúng nếp sống cần cù giữa miền sơn cước.

Theo sử liệu

Theo hồ sơ của Viện Di sản Quốc gia Ba Lan (zabytek.pl), làng Sękowa được Vua Kazimierz III Đại Đế cấp đặc quyền thành lập vào năm 1363 và giáo xứ Công Giáo tại đây đã hình thành ngay từ nửa sau thế kỷ 14. Vào khoảng năm 1520, dưới sự bảo trợ của gia tộc quý tộc Wojszyk sở hữu vùng đất Gorlice, ngôi nhà thờ gỗ hiện hữu được khởi dựng bằng những thân gỗ thông rụng lá chẻ tay để thay thế ngôi nhà thờ cũ. Chứng tích khắc đá xác thực nhất định vị niên đại hoàn thành nhà thờ là chiếc giếng rửa tội bằng đá sa thạch hình chén thánh đặt bên trong lòng nhà, trên thân đá còn khắc rõ con số năm 1522.

Chỗ hay hiểu lầm

Nhiều du khách khi nhìn vẻ ngoài hoàn toàn bằng ván gỗ thông nâu sẫm cùng hệ mái hiên soboty xòe rộng của Nhà thờ gỗ Sękowa thường lầm tưởng đây là một ngôi nhà thờ nghi lễ Đông phương (Cerkiew) của người Lemko bản địa vùng Beskid Niski. Thực tế, vùng núi Beskid Niski suốt nhiều thế kỷ là nơi chung sống đan xen giữa người Ba Lan theo Công Giáo Rôma ở các thung lũng thấp và người Lemko theo nghi lễ Đông phương trên các sườn núi cao, nên các hiệp thợ mộc địa phương đã chia sẻ chung nhiều kỹ thuật lợp ván gỗ thông (gont) và dựng tháp chuông. Tuy nhiên, Nhà thờ gỗ Sękowa ngay từ năm 1520 cho tới nay luôn là nhà thờ Công Giáo nghi lễ Latinh, thể hiện rõ qua bố cục hai phần (gian giữa và gian cung thánh khép ba cạnh kiểu Gothic phương Tây, thay vì bố cục ba phần có mái vòm chồng tầng của kiến trúc Cerkiew).

IINăm Trăm Năm Từ Rừng Thông Nguyên Sinh Qua Lửa Đạn Thế Chiến

Lịch sử của Nhà thờ gỗ Sękowa vừa phản ánh nghề mộc tài hoa đầu thế kỷ 16 vừa ghi dấu chặng đường bền bỉ bảo tồn di sản: ngôi nhà thờ từng bị biến thành công sự trên chiến tuyến năm 1915 nhưng đã hồi sinh từ đống đổ nát nhờ tấm lòng của cộng đồng và các thế hệ chuyên gia trùng tu Ba Lan.

  • 1363Thành lập làng và giáo xứ Sękowa
    Vua Kazimierz III Đại Đế ban sắc lệnh lập làng Sękowa theo luật Đức, cùng thời điểm hình thành giáo xứ đầu tiên bên dòng suối Sękówka.
  • Khoảng 1520 tới 1522Xây dựng nhà thờ gỗ Gothic hiện hữu
    Ngôi nhà thờ gỗ được dựng bằng những thân gỗ thông rụng lá đẽo tay trên móng đá cuội vào khoảng năm 1520. Năm 1522 giếng rửa tội bằng đá sa thạch được chạm khắc và đặt vào lòng nhà thờ.
  • Đầu thế kỷ 17Lắp đặt bàn thờ chính hậu Phục hưng và dựng tháp chuông
    Bàn thờ chính chạm gỗ đa sắc mạ vàng theo phong cách hậu Phục hưng được dựng trong gian cung thánh, đồng thời ngọn tháp chuông khung cột gỗ được xây thêm ở mặt tây.
  • Thế kỷ 17 tới thế kỷ 18Hoàn thiện hệ thống hành lang Soboty mở rộng bốn mặt
    Hệ thống mái hiên hành lang gỗ mở rộng (soboty) nâng đỡ trên các hàng cột gỗ và mở thông với tầng trệt tháp chuông được dựng bao quanh toàn bộ nhà thờ, tạo nên dáng mái liền khối độc nhất vô nhị.
  • Cuối thế kỷ 19 (1888)Các họa sĩ Kraków phát hiện và vẽ ký họa Sękowa
    Các danh họa Ba Lan như Stanisław Wyspiański, Józef Mehoffer và Włodzimierz Tetmajer về khảo sát và vẽ tranh Nhà thờ gỗ Sękowa, đưa danh tiếng Viên ngọc vùng hạ Beskid lan tỏa khắp giới nghệ thuật.
  • Tháng 5/1915Hư hại nặng nề trong Trận chiến Gorlice (Thế chiến I)
    Nằm ngay trên chiến tuyến Gorlice ác liệt từ đầu năm tới tháng 5 năm 1915, nhà thờ bị binh lính tháo dỡ ván gỗ thông và sàn gỗ để gia cố chiến hào, đốt lửa sưởi ấm và dùng lòng nhà thờ làm nơi buộc ngựa quân sự.
  • 1918 và 1948 tới 1993Các đợt đại trùng tu cứu nguy công trình
    Ngay năm 1918 các nhà bảo tồn tiến hành phục hồi khẩn cấp mái và tường gỗ. Từ năm 1948 tới 1949 và đặc biệt từ năm 1981 tới 1993, nhà thờ được đại trùng tu toàn diện theo đúng kỹ thuật chẻ ván gỗ thông cổ truyền.
  • 1994 và 2003Giải thưởng Europa Nostra và Di sản Thế giới UNESCO
    Năm 1994 Nhà thờ gỗ Sękowa được trao Huy chương Prix Europa Nostra vì thành tựu bảo tồn xuất sắc. Tháng 7 năm 2003, công trình được UNESCO ghi danh là Di sản Thế giới.
Theo sử liệu

Khi đối chiếu các nguồn tư liệu về quá trình mở rộng tháp chuông và vòng hành lang soboty tại Sękowa, có hai mốc thế kỷ bổ sung cho nhau. Một số tài liệu giới thiệu chung ghi ngọn tháp chuông và hành lang soboty được dựng thêm vào thế kỷ 17, trong khi hồ sơ khảo cứu chi tiết của Viện Di sản Quốc gia Ba Lan (zabytek.pl) và cổng thông tin Di sản Tiểu Ba Lan (visitmalopolska.pl) phân định rõ hai chặng: ngọn tháp chuông khung cột gỗ phía tây bắt đầu được dựng từ thế kỷ 17, còn việc mở rộng vòng hành lang soboty cao thoáng chạy vòng quanh toàn bộ gian giữa, gian cung thánh và nối liền vào chân tháp chuông dưới một mái dốc chung cũng như việc dựng tháp chuông nhỏ trên đỉnh mái được định hình hoàn chỉnh vào thế kỷ 18. Thư viện ghi nhận đầy đủ cả hai giai đoạn thế kỷ 17 và thế kỷ 18 để phản ánh trọn vẹn lịch sử phát triển kiến trúc của công trình.

IIIHình Khối Điêu Khắc Của Mái Ván Gỗ Thông Và Hành Lang Soboty

Điều làm nên vẻ đẹp không thể trộn lẫn của Nhà thờ gỗ Sękowa nằm ở tỷ lệ hình khối bên ngoài. Khác với những nhà thờ có hành lang soboty thấp tách biệt với mái chính, tại Sękowa hệ mái lợp ván gỗ thông (gont) từ đỉnh nóc dốc đứng cao hơn mười bảy mét được kéo dài liền một mạch xuống che phủ toàn bộ vòng hành lang soboty rộng rãi bên dưới, chỉ dừng lại khi cách mặt đất chừng hơn một mét rưỡi. Ở đầu phía tây, tầng trệt của ngọn tháp chuông cũng được thiết kế mở thông hoàn toàn bằng các trụ gỗ mà không đóng vách kín, hòa nhập làm một với vòng hành lang bao quanh. Toàn bộ ngôi nhà thờ từ đỉnh tháp xuống tới chân tường đều khoác chung một lớp ván gỗ thông chẻ tay màu nâu trầm của nhựa thông và thời gian, nhìn từ xa tựa như một cây nấm rừng khổng lồ hay một cánh chim đang sải rộng che chở mặt đất.

Khung tường gỗ thông rụng lá chẻ tay năm 1520

Phần lõi Trung cổ bên trong gồm gian giữa mặt bằng gần vuông (dài khoảng 12 mét tính cả gian cung thánh) và gian cung thánh khép ba cạnh ở đầu đông, được dựng từ những thân gỗ thông rụng lá (modrzew) cổ thụ chẻ dọc bằng rìu và nêm gỗ (thay vì cưa máy để không làm đứt thớ gỗ tự nhiên), ghép mộng ngang zrębowa vững chắc trên nền đá cuội sông.

Vòng hành lang cột gỗ mở rộng (Soboty) và Tháp chuông mặt tây

Bao quanh toàn bộ bốn mặt nhà thờ là hành lang mở cực rộng đỡ trên các cột gỗ có tay chống cong mềm mại. Người hành hương có thể đi bộ một vòng tròn khép kín dưới mái hiên gỗ này từ gầm tháp chuông phía tây vòng qua hai bên sườn tới tận phía sau đầu đông của cung thánh mà không hề bị ướt mưa hay tuyết.

Ba khung cửa gỗ vòm nhọn Gothic (Portal ośli grzbiet)

Dẫn vào lòng nhà thờ là các khung cửa gỗ thông nguyên khối đẽo vòm nhọn uốn lượn hình lưng lừa (ośli grzbiet) đặc trưng của nghệ thuật Gothic muộn đầu thế kỷ 16, thể hiện kỹ nghệ chạm đẽo gỗ chính xác của các hiệp thợ mộc vùng chân núi Karpat.

Giếng rửa tội bằng đá năm 1522 và Bàn thờ chính đầu thế kỷ 17

Bên trong lòng nhà thờ lưu giữ chiếc giếng rửa tội đẽo bằng đá sa thạch nguyên khối theo hình dáng chiếc chén thánh Gothic có khắc niên đại 1522, cùng bàn thờ chính đa sắc mạ vàng phong cách hậu Phục hưng đầu thế kỷ 17 tôn trí các bức họa Thánh Nicôla (Mikołaj), Thánh Biển Đức và Thánh Antôn.

Dầm khải hoàn thế kỷ 16 và các mảng bích họa cổ

Bắc ngang giữa gian giữa và gian cung thánh là thanh dầm khải hoàn (tęcza) đẽo cong từ thế kỷ 16 nâng cây Thánh Giá chịu nạn. Trên vách gỗ gian cung thánh vẫn còn bảo tồn được các mảng bích họa trang trí hoa văn hậu Phục hưng cuối thế kỷ 16 cùng các bức tranh Đàng Thánh Giá dân gian.

Kỹ thuật chẻ ván gỗ thông bằng tay (thay vì xẻ bằng cưa) giúp các thớ sợi gỗ không bị đứt gãy, khiến nước mưa trôi tuột đi mà không ngấm vào trong gỗ. Nguồn: Hồ sơ Di sản Thế giới UNESCO số 1053 (whc.unesco.org) và Viện Di sản Quốc gia Ba Lan (zabytek.pl)..
Hạng mục kiến trúc / Hiện vậtNiên đạiĐặc điểm kỹ thuật và bảo tồn
Gian giữa và gian cung thánh ghép gỗKhoảng năm 1520Gỗ thông rụng lá (modrzew) chẻ tay theo thớ dọc để chống thấm nước, ghép mộng ngang zrębowa không đinh sắt
Giếng rửa tội bằng đá sa thạchNăm 1522Tạo tác hình chén thánh Gothic có khắc rõ năm 1522, sống sót nguyên vẹn qua trận chiến năm 1915
Bàn thờ chính hậu Phục hưngĐầu thế kỷ 17Chạm gỗ đa sắc mạ vàng, giữ vai trò tâm điểm phụng vụ của gian cung thánh
Tháp chuông phía tây và vòng hành lang SobotyThế kỷ 17 tới thế kỷ 18Hành lang cột gỗ mở thông bốn mặt dưới một mái ván gỗ thông (gont) buông thấp sát đất

IVThế Đất Và Hướng

Khi xem xét thế đất của Nhà thờ gỗ Sękowa, cần lưu ý rằng Công Giáo không dạy phong thủy Á Đông. Ngôi thánh đường được định vị theo quy tắc phụng vụ hướng đông cổ truyền của Kitô giáo: gian cung thánh ba cạnh quay về phương đông đón ánh sáng Mặt Trời mọc, còn ngọn tháp chuông và cổng chính mở về phương tây. Những dòng dưới đây đọc lại địa thế thực địa của thung lũng Sękowa qua con mắt hình thế cổ truyền của thư viện để bạn đọc có thêm một góc nhìn đối chiếu.

Thế đất và hướng

Xét về sơn thủy đại cục, Nhà thờ gỗ Sękowa nằm ở tọa độ 49,6306 độ vĩ bắc và 21,1861 độ kinh đông, nơi cửa ngõ dẫn vào rặng núi Beskid Niski (vùng hạ Beskid thuộc dãy Karpat). Khác với dãy Tatra đá dựng hiểm trở, vùng Beskid Niski bao gồm những ngọn đồi tròn trịa lượn sóng phủ kín rừng dẻ gai và thông linh sam như núi Magura Małastowska ở phía nam và các dải đồi thấp ở phía đông và phía tây, trong phép xem đất cổ truyền gọi là dạng núi Kim tinh kết huyệt và Mộc tinh vươn nhánh hiền hòa, không có đá nhọn sát khí. Ngay dưới chân thềm đất phía tây của nhà thờ là dòng suối Sękówka chảy từ các khe núi phía nam lên phía bắc để hợp lưu vào sông Ropa tại Gorlice. Dòng suối chảy nhẹ qua trước mặt tiền phía tây của tháp chuông tạo thành đường minh đường thủy dẫn khí dọc theo thung lũng.

Xét về hình thế kiến trúc tương ứng với địa hình, điều kỳ diệu nhất ở Sękowa là bản thân ngôi nhà thờ được tạo dáng giống hệt một ngọn đồi nhỏ nép dưới bóng những ngọn đồi lớn của vùng Beskid Niski. Mái ván gỗ thông dốc đứng rồi thoai thoải xòe rộng ra bốn phía qua hệ hành lang soboty giúp luồng gió thung lũng khi thổi tới đều trượt êm lên sườn mái mà không tạo lực đẩy ngang làm nghiêng vách gỗ. Bao quanh nhà thờ là vòng tường rào thấp và những cây sồi, cây đoạn cổ thụ hàng trăm năm tuổi đứng chắn gió bốn bề, giữ cho ngôi thánh đường gỗ năm trăm năm tuổi hòa nhập hoàn toàn vào cảnh sắc sơn lâm.

VLễ Hai Thánh Tông Đồ Philipphê Và Giacôbê Theo Lịch Phụng Vụ

Nhà thờ gỗ Sękowa hiện trực thuộc Giáo xứ Thánh Giuse tại Sękowa (Giáo phận Rzeszów), cử hành phụng vụ theo lịch phụng vụ Công Giáo tính theo dương lịch. Dù giáo xứ đã có thêm một nhà thờ xây gạch mới ở bên kia đường để phục vụ sinh hoạt đông người vào mùa đông, ngôi nhà thờ gỗ lịch sử năm 1520 vẫn đều đặn ngân vang lời cầu nguyện trong các thánh lễ mùa hè, lễ bổn mạng tháng Năm và các buổi hòa nhạc trên Đường mòn Kiến trúc Gỗ. Bài viết chỉ ghi các ngày lễ theo lịch phụng vụ, không ghi giờ cử hành cụ thể.

Sự khác biệt thú vị giữa ngày 3 tháng 5 (lịch Rôma chung) và ngày 6 tháng 5 (lịch phụng vụ riêng của Ba Lan) đối với lễ hai Thánh Tông đồ Philipphê và Giacôbê là nét đặc trưng của phụng vụ Công Giáo tại Ba Lan. Nguồn: Lịch phụng vụ Giáo phận Rzeszów và Cổng thông tin Di sản Tiểu Ba Lan (visitmalopolska.pl)..
NgàyTheo lịch nàoTên lễNội dung cử hành
Tuần Thánh và Lễ Phục SinhLịch phụng vụ Công Giáo, đổi theo năm (tháng 3 hoặc tháng 4)Làm phép thức ăn Phục Sinh (Święconka) và Đại lễ Phục SinhGiáo dân địa phương tụ họp dưới vòng hành lang gỗ soboty để làm phép giỏ lễ vật Phục Sinh theo truyền thống cổ.
3 tháng 5 (hoặc ngày 6 tháng 5 theo lịch Ba Lan)Lịch phụng vụ Công Giáo, dương lịchĐại lễ bổn mạng Hai Thánh Tông đồ Philipphê và Giacôbê (Odpust św. Filipa i św. Jakuba)Trong lịch Rôma chung lễ hai Thánh Tông đồ cử hành ngày 3 tháng 5, còn tại Ba Lan (do ngày 3 tháng 5 là Đại lễ Đức Mẹ Nữ Vương Ba Lan) lễ kính hai Thánh Tông đồ được chuyển sang ngày 6 tháng 5 và cử hành đại lễ hành hương vào Chúa Nhật gần nhất.
Tháng 7 và tháng 8 hằng nămDương lịchHòa nhạc mùa hè trên Đường mòn Kiến trúc Gỗ (Szlak Architektury Drewnianej)Các buổi biểu diễn nhạc cổ điển và thánh ca thính phòng bên trong không gian gỗ thông rụng lá thế kỷ 16.
15 tháng 8Lịch phụng vụ Công Giáo, dương lịchLễ Đức Mẹ Lên Trời (Matki Bożej Zielnej)Thánh lễ làm phép hoa đồng nội, thảo dược và lúa mới dưới mái hiên gỗ Sękowa.
1 và 2 tháng 11Lịch phụng vụ Công Giáo, dương lịchLễ Các Thánh và Lễ Cầu Cho Các Tín Hữu Đã Qua ĐờiCầu nguyện cho các thế hệ tiền nhân của làng Sękowa và những người đã ngã xuống tại thung lũng Gorlice năm 1915.

VINơi Chốn Và Đường Tới

Địa chỉ
Đường tới
Tọa lạc tại làng Sękowa (huyện Gorlice, tỉnh Małopolskie), nằm ngay bên đường tỉnh lộ 977, cách trung tâm thị trấn Gorlice chỉ khoảng 6 km về phía đông nam và cách cố đô Kraków khoảng 110 km về phía đông nam. Từ bến xe Gorlice có các tuyến xe buýt địa phương chạy thường xuyên qua Sękowa dừng ngay gần cầu qua suối Sękówka trước lối vào nhà thờ.
Toạ độ
49.6306, 21.1861
Khi tới nơi

Khi tới thăm Nhà thờ gỗ Sękowa, quý vị có thể thong thả đi bộ một vòng dưới mái hiên hành lang gỗ soboty để quan sát tận mắt những thân gỗ thông rụng lá chẻ tay từ năm 1520 và các mộng ghép không dùng đinh sắt. Khi bước qua khung cửa vòm gỗ Gothic thấp vào trong lòng nhà thờ, xin quý vị cúi đầu tránh va vào dầm cửa, giữ yên lặng, mặc trang phục kín đáo và tuyệt đối không hút thuốc hay dùng lửa trong toàn bộ khuôn viên rừng cây quanh nhà thờ. Xin không chạm tay vào các mảng bích họa cổ trên tường cung thánh cũng như chiếc giếng rửa tội bằng đá năm 1522.

Những nơi gần đây trong thư viện

VIIĐóng Góp Cho Trang Này

Góp ảnh, thông tin hoặc video cho Nhà thờ gỗ Hai Thánh Tông đồ Philipphê và Giacôbê tại Sękowa ("Viên ngọc vùng hạ Beskid")

Contribute photos, information or video for Wooden Church of Saints Philip and James in Sękowa

Thầy Ưng Khiêm mời cộng đồng cùng làm giàu trang này. Ảnh chụp tận nơi, một chi tiết lịch sử chưa được nhắc, một đoạn video ngắn: mọi đóng góp đều được đọc và trả lời.

Everyone is welcome to enrich this page: a photo you took, a detail the page misses, a short video. Every contribution is read and answered.

Sau khi được đăng, tên bạn sẽ được ghi công ngay tại mục địa điểm này. Once published, your name is credited right here on this place's page. Ảnh và video phải do chính bạn chụp hoặc được phép chia sẻ.

Chưa có đóng góp nào từ cộng đồng. Bạn có thể là người đầu tiên. No community contribution yet. You could be the first.

?Hỏi Đáp Nhanh

Vì sao Nhà thờ gỗ Sękowa được mệnh danh là Viên ngọc của vùng hạ Beskid?

Danh xưng Perła Beskidu Niskiego (Viên ngọc của vùng hạ Beskid) bắt nguồn từ vẻ đẹp điêu khắc độc đáo của công trình: toàn bộ mái nhà thờ dốc đứng cao hơn 17 mét được lợp ván gỗ thông chẻ tay phủ liền một khối từ đỉnh nóc xuống che trùm cả vòng hành lang cột gỗ mở rộng (soboty) sát mặt đất, hòa quyện hoàn hảo với vòm cây cổ thụ bên bờ suối Sękówka.

Nhà thờ được xây dựng vào năm nào và làm sao gỗ không bị mục qua năm thế kỷ?

Nhà thờ được dựng vào khoảng năm 1520 (chiếc giếng rửa tội bằng đá bên trong khắc rõ năm 1522). Bí quyết giúp công trình bền vững suốt hơn 500 năm là các thợ mộc xưa đã dùng gỗ thông rụng lá (modrzew) già nhiều nhựa và dùng rìu cùng nêm để chẻ dọc theo thớ gỗ tự nhiên thay vì dùng cưa cắt đứt thớ sợi, nhờ đó nước mưa trôi đi mà không ngấm được vào lõi gỗ.

Chuyện gì đã xảy ra với ngôi nhà thờ trong Thế chiến thứ nhất năm 1915?

Vào mùa đông và mùa xuân năm 1915, trong Trận chiến Gorlice khốc liệt giữa quân đội Áo-Hung và Đức với quân đội Nga, nhà thờ nằm ngay trên đường chiến tuyến. Binh lính đã bóc dỡ nhiều tấm ván gỗ lợp mái và ván sàn của nhà thờ để gia cố chiến hào và đốt lửa sưởi ấm, đồng thời nhốt ngựa bên trong gian giữa, khiến công trình đứng trước nguy cơ sụp đổ hoàn toàn trước khi được phục hồi từ năm 1918.

Giải thưởng Europa Nostra năm 1994 trao cho Nhà thờ gỗ Sękowa có ý nghĩa gì?

Sau đợt đại trùng tu kéo dài từ năm 1981 tới năm 1993 giúp khôi phục nguyên bản lớp ván gỗ thông chẻ tay, kết cấu khung gỗ và cảnh quan quanh nhà thờ, năm 1994 tổ chức di sản châu Âu Europa Nostra đã trao tặng Huy chương Prix Europa Nostra cho Nhà thờ gỗ Sękowa như một hình mẫu tiêu biểu về bảo tồn kiến trúc gỗ tại châu Âu.

Lễ bổn mạng hai Thánh Tông đồ Philipphê và Giacôbê tại Sękowa cử hành vào ngày nào?

Trong lịch phụng vụ Rôma chung của Công Giáo, lễ hai Thánh Tông đồ Philipphê và Giacôbê được cử hành vào ngày 3 tháng 5 dương lịch. Tuy nhiên tại Ba Lan, do ngày 3 tháng 5 trùng với Đại lễ Đức Trinh Nữ Maria Nữ Vương Ba Lan, lễ kính hai vị Thánh Tông đồ được chuyển sang ngày 6 tháng 5 dương lịch (và cử hành đại lễ giáo xứ vào Chúa Nhật gần nhất).

›Đọc Tiếp