VẠN ĐẠO ĐƯỜNGHALL OF MYRIAD PATHSEnglishENVề trang Thầy Ưng Khiêm
VẠN ĐẠO ĐƯỜNG

Phần Lan

Các đạo có mặt: Tin Lành, Chính Thống Giáo

Năm nơi đã viết ở Phần Lan. Mỗi nơi ghi lịch sử, kiến trúc, thế đất và hướng, lễ tiết, cùng đường tới nơi.

Nơi
5
đã viết
Đạo
2
có mặt
Vùng
3
vùng, thành phố
Bản Anh
5
trang đã dịch

INơi Đã Viết

Cả 5 trang đều đã có bản tiếng Anh.

Lọc theo đạo
Lọc theo vùng
Tin Lành · Varsinais-Suomi · 1300 (thánh hiến làm nhà thờ chính tòa ngày 17 tháng 6), gần như thành hình hiện nay vào đầu thế kỷ 16Nhà thờ chính tòa TurkuTurun tuomiokirkko, Åbo domkyrka, Turku Cathedral

Nhà thờ mẹ của Giáo hội Tin Lành Luther Phần Lan và là thánh đường quốc gia của nước này, thánh hiến làm nhà thờ chính tòa ngày 17 tháng 6 năm 1300, dâng kính Đức Mẹ và Thánh Henrik, giám mục đầu tiên của Phần Lan. Nhà thờ gạch và đá mở rộng dần qua thời trung đại, bị hư hại nặng trong vụ cháy lớn Turku năm 1827, sau đó Carl Ludvig Engel thiết kế tháp, bàn thờ và tòa giảng theo lối Empire.

Tuomiokirkonkatu 1, 20500 Turku

Ảnh: kallerna, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons

Tin Lành · Vùng Uusimaa (Thủ đô Helsinki) · Thiết kế năm 1818 và khởi công năm 1830 theo đồ án Tân cổ điển của kiến trúc sư Carl Ludvig Engel; sau khi Engel qua đời năm 1840, kiến trúc sư Ernst Bernhard Lohrmann hoàn thiện thêm bốn tháp vòm nhỏ, hai pavillon bên và mười hai tượng Tông đồ, thánh hiến trọng thể ngày 15 tháng 2 năm 1852; nâng lên thành Nhà thờ chính tòa khi thành lập Giáo phận Helsinki năm 1959Nhà thờ chính tòa HelsinkiHelsingin tuomiokirkko, Helsingfors domkyrka, Nikolainkirkko (Nhà thờ Thánh Nikolai từ năm 1852 tới 1917), Suurkirkko (Đại giáo đường từ năm 1917 tới 1959)

Ngôi đại thánh đường Tân cổ điển màu trắng tinh khôi ngự trên bậc thềm đá hoa cương phía bắc Quảng trường Thượng viện (Senaatintori) ở trung tâm thủ đô Helsinki, do kiến trúc sư Carl Ludvig Engel thiết kế từ năm 1830 và Ernst Bernhard Lohrmann hoàn thiện năm 1852 với bình đồ chữ thập Hy Lạp đối xứng, mái vòm xanh cao hơn 80 mét so với mặt biển và bộ tượng Mười Hai Thánh Tông Đồ bằng kẽm lớn nhất thế giới trên gờ mái.

Nhà thờ chính tòa của Giáo phận Helsinki thuộc Giáo hội Tin Lành Luther Phần Lan và Quần thể Di sản Kiến trúc Quốc gia Quảng trường Thượng viện (Senaatintori)Unioninkatu 29 (phía bắc Quảng trường Thượng viện Senaatintori), Quận Kruununhaka, 00170 Helsinki, Phần Lan

Ảnh: Virtual-Pano, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons

Chính Thống Giáo · Vùng Uusimaa (Thủ đô Helsinki) · Khởi công xây dựng năm 1862 theo đồ án phong cách Phục hưng Nga và Byzantine của kiến trúc sư Aleksey Gornostayev (1808 tới 1862) bằng khoảng 700.000 viên gạch đỏ lấy từ pháo đài Bomarsund trên quần đảo Åland; hoàn thành và thánh hiến trọng thể ngày 25 tháng 10 năm 1868Nhà thờ chính tòa Chính thống giáo Uspenski, HelsinkiUspenskin katedraali, Uspenskijkatedralen, Nhà thờ chính tòa Đức Mẹ An Giấc (Dormition of the Theotokos) tại bán đảo Katajanokka

Nhà thờ chính tòa của Giáo hội Chính thống giáo Phần Lan tọa lạc trên sườn đồi đá hoa cương của bán đảo Katajanokka nhìn xuống cảng Nam Helsinki, được xây dựng từ năm 1862 tới 1868 theo thiết kế của kiến trúc sư Aleksey Gornostayev bằng 700.000 viên gạch đỏ từ pháo đài Bomarsund với mười ba mái vòm củ hành mạ vàng 22 karat tượng trưng cho Đức Kitô và Mười Hai Thánh Tông Đồ.

Nhà thờ chính tòa trung tâm của Giáo phận Helsinki và toàn Giáo hội Chính thống giáo Tự trị Phần Lan (thuộc Tòa Thượng phụ Đại kết Constantinople), được xem là nhà thờ Chính thống giáo lớn nhất vùng Bắc Âu và Tây ÂuKanavakatu 1, Đồi đá bán đảo Katajanokka, 00160 Helsinki, Phần Lan

Ảnh: Virtual-Pano, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons

Tin Lành · Vùng Trung Phần Lan (Keski-Suomi), Đô thị Petäjävesi · Xây dựng từ năm 1763 tới năm 1765 bởi bậc thầy mộc dân gian Jaakko Klemetinpoika Leppänen bằng gỗ thông đỏ bản địa; năm 1821 người cháu nội là Erkki Jaakonpoika Leppänen xây thêm tháp chuông gỗ phía tây nối bằng hành lang cầu và mở rộng cửa sổ; ngừng làm nhà thờ giáo xứ chính từ năm 1879 nhờ đó giữ nguyên vẹn nội thất cổ và được UNESCO công nhận Di sản Thế giới năm 1994Nhà thờ gỗ cổ PetäjävesiPetäjäveden vanha kirkko, Petäjävesi gamla kyrka, Nhà thờ gỗ Di sản Thế giới UNESCO tại Trung Phần Lan

Kiệt tác kiến trúc nhà thờ ghép gỗ thông truyền thống Bắc Âu tọa lạc trên dải đất hẹp giữa hồ Jämsänvesi và hồ Petäjävesi ở Trung Phần Lan, do bậc thầy mộc dân gian Jaakko Klemetinpoika Leppänen dựng từ năm 1763 tới 1765 và người cháu Erkki Leppänen thêm tháp chuông năm 1821, kết hợp bình đồ chữ thập Phục hưng với kỹ thuật vòm gỗ tám cạnh và được UNESCO ghi danh Di sản Thế giới năm 1994.

Di sản Thế giới UNESCO (ghi danh năm 1994, mã số 584) và Di tích Kiến trúc Gỗ Truyền thống Bắc Âu thuộc Giáo hội Tin Lành Luther Phần LanVanhankirkontie 9, bán đảo giữa hồ Jämsänvesi và hồ Petäjävesi, 41900 Petäjävesi, Phần Lan

Ảnh: Petritap, Phạm vi công cộng, Wikimedia Commons

Tin Lành · Vùng Uusimaa (Thủ đô Helsinki) · Khu quảng trường đá được quy hoạch xây nhà thờ từ năm 1906 (với hai cuộc thi thiết kế năm 1932 và 1936 bị gián đoạn bởi Thế chiến II); hai anh em kiến trúc sư Timo Suomalainen (1928 tới 2021) và Tuomo Suomalainen (1931 tới 1988) thắng giải cuộc thi lần thứ ba năm 1961; khởi công khoét đá tháng 2 năm 1968 và thánh hiến trọng thể ngày 28 tháng 9 năm 1969Nhà thờ Đá Temppeliaukio, HelsinkiTemppeliaukion kirkko, Tempelplatsens kyrka, Rock Church of Helsinki, Nhà thờ trong lòng núi đá của Giáo xứ Töölö

Kiệt tác kiến trúc tôn giáo hiện đại của Bắc Âu do hai anh em kiến trúc sư Timo và Tuomo Suomalainen thiết kế và hoàn thành năm 1969 tại quận Töölö của thủ đô Helsinki, được khoét trực tiếp vào khối đá hoa cương nguyên sinh gần hai tỷ năm tuổi, lợp mái vòm đường kính 24 mét kết từ 22 km dây đồng cuộn xoắn ốc và nối với vách đá tự nhiên bằng 180 ô cửa kính lấy sáng.

Di tích Kiến trúc Hiện đại Quốc gia Phần Lan thuộc Giáo xứ Töölö (Giáo hội Tin Lành Luther Phần Lan) và Danh sách Quốc tế Docomomo về các Kiệt tác Kiến trúc Hiện đại (2004)Lutherinkatu 3, Quảng trường Temppeliaukio, Quận Etu-Töölö, 00100 Helsinki, Phần Lan

Ảnh: Dennis G. Jarvis, CC BY-SA 2.0, Wikimedia Commons

IIGóp Ý Cùng Thư Viện

Thư viện này mở và không thu phí, làm tới đâu ghi công khai tới đó. Ba việc quý vị giúp được ngay:

  1. Chỉ nơi còn thiếuMột ngôi chùa tổ, một nhà thờ, một thánh đường, một phủ đền mà bảng trên chưa có. Xin ghi tên nơi, tỉnh thành và một câu vì sao đáng vào.
  2. Góp ảnh có giấy phép mởThư viện chỉ đăng ảnh ghi đủ tên người chụp và tên giấy phép. Ảnh quý vị tự chụp và đồng ý cho dùng, hoặc ảnh sẵn có giấy phép mở, đều nhận.
  3. Báo chỗ saiSai niên đại, sai tên chữ, sai tông phái, sai địa chỉ. Thư viện sai một lần là mất tin cậy nên rất mong được chỉ.

Thư về thayungkhiem@gmail.com

IIINhật Ký

  • 24/10/2026Tổng kết ba hạng mục lớn hoàn thành trong ngày: (1) Kiểm chứng sử liệu độc lập và xuất bản 199 trang tiếng Anh còn lại tại 192 quốc gia và vùng lãnh thổ, chính thức khép kín Chặng D với 100% địa điểm trên toàn thư viện có đủ song ngữ Việt và Anh. (2) Tìm kiếm, kiểm duyệt bằng mắt trên Wikimedia Commons và cập nhật 35 ảnh thật giấy phép mở cho 22 di tích Việt Nam và 13 thánh địa quốc tế. (3) Biên soạn mới song ngữ Việt và Anh kèm ảnh thật cho tròn 100 đại thánh địa thuộc Chặng C tại 25 quốc gia và vùng lãnh thổ (Hàn Quốc, Trung Quốc, Đài Loan, Thái Lan, Campuchia, Myanmar, Lào, Indonesia, Malaysia, Philippines, Sri Lanka, Nepal, Bhutan, Bangladesh, Mông Cổ, Ý, Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha, Hy Lạp, Nga, Thổ Nhĩ Kỳ, Ai Cập, Israel, Canada và Mexico), nâng mỗi nước từ 1 nơi lên đủ 5 nơi và đưa thư viện cán mốc 761 địa điểm.
  • 29/09/2026Chính thức mở cửa Vạn Đạo Đường đón độc giả toàn cầu như một công trình văn hóa tâm linh đang lớn lên mỗi ngày. Trong cùng ngày, hoàn tất biên soạn 60 thánh địa mới thuộc đợt ba và đợt bốn Chặng A tại 60 quốc gia khắp Bắc Âu, Baltic, Balkan, vùng Vịnh, Trung Á, các tiểu quốc châu Âu, châu Phi, châu Đại Dương, Mỹ Latinh và Caribe (Nhà thờ chính tòa Roskilde, Hallgrímskirkja, Cổng Bình Minh Vilnius, Tu viện Ostrog, Hukuru Miskiy, núi thiêng Sulayman-Too, Orheiul Vechi, Đền trên Biển, Đồi thiêng Ambohimanga), đồng thời kiểm duyệt và đưa lên thư viện 59 ảnh thật giấy phép mở cho đợt hai và đợt ba.

?Hỏi Đáp Nhanh

Vì sao không ghi giờ mở cửa và giá vé

Vì những thứ ấy đổi luôn. Một thư viện sai một lần về chuyện thực tế thì người đọc mất tin cả những phần còn lại. Trước khi đi, xin quý vị hỏi lại chính nơi ấy.

Ảnh lấy từ đâu

Từ Wikimedia Commons với giấy phép mở, mỗi tấm ghi rõ tên người chụp, hoặc do UK MASTER ACADEMY tự chụp. Không tấm nào được đăng nếu thiếu tên tác giả và tên giấy phép.

Vì sao chọn những nơi này mà không chọn nơi khác

Bốn phép thử: đã được xếp hạng di tích, thuộc một đạo mà thư viện có viết, thế đất và hướng đọc được bằng con mắt phong thủy, và có ảnh giấy phép mở để dùng.

Vì sao nước tôi còn mờ

Thư viện mở từng nước một, nước nào nhiều người đọc thì đi trước, trong mỗi nước thì nơi nổi bật nhất đi trước. Nước còn mờ chỉ là chưa tới lượt. Quý vị muốn góp một nơi cho nước mình, xin nhắn qua trang Thầy Ưng Khiêm.

›Đọc Tiếp