VẠN ĐẠO ĐƯỜNGHALL OF MYRIAD PATHSEnglishENVề trang Thầy Ưng Khiêm
VẠN ĐẠO ĐƯỜNG

Thái Lan

Các đạo có mặt: Phật Giáo, Ấn Độ Giáo, Công Giáo

Hai mươi nơi đã viết ở Thái Lan. Mỗi nơi ghi lịch sử, kiến trúc, thế đất và hướng, lễ tiết, cùng đường tới nơi.

Nơi
20
đã viết
Đạo
3
có mặt
Vùng
8
vùng, thành phố
Bản Anh
20
trang đã dịch
Chùa Wat Pho (Wat Phra Chetuphon), Bangkok · Bangkok · Phật GiáoChùa Phật Ngọc (Wat Phra Kaew), Bangkok · Bangkok · Phật GiáoChùa Bình Minh (Wat Arun), Bangkok · Bangkok · Phật GiáoChùa Phra That Doi Suthep, Chiang Mai · Chiang Mai · Phật GiáoChùa Wat Mahathat, Sukhothai · Sukhothai · Phật GiáoChùa Wat Phra Si Sanphet, cố đô Ayutthaya · Phra Nakhon Si Ayutthaya · Phật GiáoChùa Wat Chaiwatthanaram bên sông Chao Phraya, Ayutthaya · Phra Nakhon Si Ayutthaya · Phật GiáoChùa Wat Chedi Luang, Chiang Mai · Chiang Mai · Phật GiáoChùa Wat Phra Singh Woramahawihan, Chiang Mai · Chiang Mai · Phật GiáoChùa Wat Phra That Hariphunchai, Lamphun · Lamphun · Phật GiáoĐại bảo tháp Phra Pathom Chedi, Nakhon Pathom · Nakhon Pathom · Phật GiáoChùa Phật Vàng Wat Traimit, Bangkok · Bangkok · Phật GiáoChùa Cẩm Thạch Wat Benchamabophit, Bangkok · Bangkok · Phật GiáoĐền đá Khmer Phimai (Prasat Hin Phimai), Nakhon Ratchasima · Nakhon Ratchasima · Phật GiáoĐền đá Phanom Rung (Prasat Hin Phanom Rung), Buriram · Buriram · Ấn Độ GiáoChùa Khánh Vân (Wat Upairajbumrung), Bangkok · Bangkok · Phật GiáoChùa Phổ Phúc (Wat Kusolsamakorn), Bangkok · Bangkok · Phật GiáoChùa Từ Tế (Wat Lokanukroh), Bangkok · Bangkok · Phật GiáoChùa Cảnh Phước (Wat Samananamborihan), Bangkok · Bangkok · Phật GiáoNhà thờ Thánh Phanxicô Xaviê Samsen, Bangkok · Bangkok · Công GiáoTHÁI LANB

Mỗi chấm là một nơiRê chuột lên để xem tên, bấm để mở trang nơi ấy

INơi Đã Viết

Cả 20 trang đều đã có bản tiếng Anh.

Lọc theo đạo
Lọc theo vùng
Phật Giáo · Bangkok · cuối thế kỷ 17 (thời Ayutthaya, theo trang chùa), vua Rama I trùng tu lớn và đổi tên năm 1801Chùa Wat Pho (Wat Phra Chetuphon), BangkokWat Pho, วัดโพธิ์, Wat Phra Chetuphon Wimon Mangkhalaram Rajwaramahawihan, วัดพระเชตุพนวิมลมังคลารามราชวรมหาวิหาร, Wat Photaram, Temple of the Reclining Buddha, Chùa Phật Nằm

Một trong những ngôi chùa cổ và lớn nhất Bangkok, cạnh Hoàng cung, có từ thời Ayutthaya, được vua Rama I trùng tu và đổi tên Wat Phra Chetuphon năm 1801, vua Rama III mở rộng từ năm 1830. Chùa nổi tiếng với tượng Phật nằm dài 46 mét, 1.431 bia đá văn khắc là Ký ức Thế giới UNESCO và trường y học, xoa bóp cổ truyền Thái.

Ký ức Thế giới UNESCO (Tư liệu văn khắc Wat Pho, 2011)2 Sanam Chai Road, Phra Borom Maha Ratchawang, Phra Nakhon, Bangkok 10200

Ảnh: Philip Nalangan, CC BY 4.0, Wikimedia Commons

Phật Giáo · Bangkok · 1782Chùa Phật Ngọc (Wat Phra Kaew), BangkokWat Phra Kaew, วัดพระแก้ว, Wat Phra Si Rattana Satsadaram, วัดพระศรีรัตนศาสดาราม, Temple of the Emerald Buddha, Chùa Phật Ngọc Lục Bảo

Ngôi chùa hoàng gia linh thiêng nhất Thái Lan (tên chính thức Wat Phra Si Rattana Satsadaram) nằm trong khuôn viên Đại Hoàng Cung tại đảo Rattanakosin, khởi dựng năm 1782 và hoàn thành năm 1784 dưới triều vua Rama I khi dời đô từ Thonburi sang Bangkok. Chùa không có tăng xá cư trú, là nơi tôn trí pho tượng Phật Ngọc Lục Bảo (Phra Kaew Morakot) cao 66 cm tạc từ ngọc bích nguyên khối và nổi bật với bảo tháp vàng Phra Si Rattana Chedi, tàng kinh các Phra Mondop cùng hành lang bích họa sử thi Ramakien dài 178 gian.

Di tích lịch sử quốc gia Thái Lan (Cục Mỹ thuật công nhận năm 1949)Na Phra Lan Road, Phra Borom Maha Ratchawang, Phra Nakhon, Bangkok 10200 (ถนนหน้าพระลาน แขวงพระบรมมหาราชวัง เขตพระนคร กรุงเทพมหานคร)

Ảnh: Original image: Ninara from Helsinki, Finland. Edit: TSP, CC BY 4.0, Wikimedia Commons

Phật Giáo · Bangkok · Thời Ayutthaya (trùng tu lớn 1768 và 1851)Chùa Bình Minh (Wat Arun), BangkokWat Arun, วัดอรุณ, Wat Arun Ratchawararam Ratchaworamahawihan, วัดอรุณราชวรารามราชวรมหาวิหาร, Wat Chaeng, วัดแจ้ง, Wat Makok, Temple of Dawn

Quốc tự Phật giáo Nam tông bên bờ tây sông Chao Phraya tại quận Bangkok Yai (Thonburi, Bangkok), vốn là chùa cổ Wat Makok thời Ayutthaya, được vua Taksin chọn làm chùa hoàng gia kinh đô Thonburi năm 1768 và từng tôn trí tượng Phật Ngọc từ năm 1779 đến năm 1784. Ngọn đại tháp trung tâm (Phra Prang) cao khoảng 81,85 mét (một số nguồn ghi từ 67 đến 82 mét) do vua Rama II khởi dựng và hoàn thành dưới triều vua Rama III năm 1851, biểu trưng cho núi Vũ trụ Tu Di khảm hàng triệu mảnh gốm sứ nhiều màu và vỏ sò.

Chùa hoàng gia hạng nhất đặc biệt (Ratchaworamahawihan), Di tích quốc gia Thái Lan (1949)158 Thanon Wang Doem, Wat Arun, Bangkok Yai, Bangkok 10600 (158 ถนนวังเดิม แขวงวัดอรุณ เขตบางกอกใหญ่ กรุงเทพมหานคร)

Ảnh: Mastertongapollo, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons

Phật Giáo · Chiang Mai · 1383Chùa Phra That Doi Suthep, Chiang MaiWat Phra That Doi Suthep, วัดพระธาตุดอยสุเทพราชวรวิหาร, Wat Phra That Doi Suthep Ratchaworawihan, Chùa Đồi Suthep

Thánh địa Phật giáo linh thiêng nhất miền Bắc Thái Lan (vương quốc Lanna cổ) tọa lạc ở độ cao khoảng 1.073 mét trên sườn núi Doi Suthep nhìn xuống thung lũng Chiang Mai, khởi dựng năm 1383 dưới triều vua Kuena của vương triều Mangrai để tôn trí xá lợi xương vai Đức Phật do trưởng lão Sumanathera thỉnh từ Sukhothai. Chùa gắn với truyền thuyết voi trắng chở xá lợi tự leo lên đỉnh núi, nổi bật với cầu thang rồng Naga 306 bậc, bảo tháp bát giác bọc vàng cao 24 mét mang phong cách Lanna cổ điển và con đường đèo dài 11 km do hòa thượng Kruba Srivichai cùng hàng vạn Phật tử mở năm 1935.

Di tích lịch sử quốc gia Thái Lan (1935), Danh sách dự kiến Di sản Thế giới UNESCO (2015)9 Mueang Chiang Mai District, Suthep, Chiang Mai 50200 (ตำบลสุเทพ อำเภอเมืองเชียงใหม่ จังหวัดเชียงใหม่)

Ảnh: JJ Harrison (https://www.jjharrison.com.au/), CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons

Phật Giáo · Sukhothai · Cuối thế kỷ 13 (mở rộng hoàn chỉnh năm 1345)Chùa Wat Mahathat, SukhothaiWat Mahathat Sukhothai, วัดมหาธาตุ อุทยานประวัติศาสตร์สุโขทัย, Wat Mahathat (Sukhothai Historical Park), Chùa Đại Tháp Sukhothai

Ngôi đại tự trung tâm và lớn nhất của cố đô Sukhothai, cái nôi văn minh và nghệ thuật Phật giáo Thái Lan, khởi dựng từ cuối thế kỷ 13 dưới triều vua Sri Indraditya và mở rộng hoàn chỉnh năm 1345 dưới triều vua Mahathammaracha I (Lithai). Quần thể nổi bật với ngọn bảo tháp chính hình nụ sen (Phum Khao Bin) lưu giữ xá lợi Phật, bao quanh bởi 8 tháp phụ trên cùng đài móng, khoảng 200 ngọn tháp nhỏ và bức phù điêu vữa đắp nổi 168 vị đệ tử Phật chắp tay đi kinh hành, là cốt lõi của Công viên Lịch sử Sukhothai được UNESCO công nhận Di sản Thế giới năm 1991.

Di sản Thế giới UNESCO (Thành phố lịch sử Sukhothai và các thành phố lịch sử lân cận, 1991)Mueang Kao, Mueang Sukhothai District, Sukhothai 64210 (ตำบลเมืองเก่า อำเภอเมืองสุโขทัย จังหวัดสุโขทัย)

Ảnh: Vyacheslav Argenberg, CC BY 4.0, Wikimedia Commons

Phật Giáo · Phra Nakhon Si Ayutthaya · 1448Chùa Wat Phra Si Sanphet, cố đô AyutthayaWat Phra Si Sanphet, วัดพระศรีสรรเพชญ์, Wat Phra Sri Sanphet, Chùa Hoàng Cung Cổ Ayutthaya

Ngôi chùa hoàng gia tối cao nằm ngay trong khuôn viên Hoàng cung cổ của kinh đô Ayutthaya (không có chư tăng thường trú, là nguyên mẫu trực tiếp cho chùa Phật Ngọc Wat Phra Kaew tại Bangkok sau này), được vua Borommatrailokkanat chuyển đổi từ nền điện gỗ hoàng cung cũ năm 1448. Quần thể nổi danh với hàng ba ngọn đại bảo tháp hình chuông kiểu Tích Lan (Sri Lanka) vươn thẳng trên trục Đông Tây lưu giữ tro cốt của ba vị quốc vương Borommatrailokkanat, Borommarachathirat III (dựng năm 1492) và Ramathibodi II (dựng năm 1529), nơi từng tôn trí đại tượng Phật đứng cao 16 mét bọc 286 cân chang vàng ròng (tương đương khoảng 171 tới 343 kg vàng tùy hệ quy đổi) trước cuộc binh hỏa năm 1767, thuộc khu lõi Di sản Thế giới UNESCO mã 576 năm 1991.

Di sản Thế giới UNESCO (Thành phố lịch sử Ayutthaya, mã 576, 1991), Di tích lịch sử quốc gia Thái Lan (1935)Pratu Chai Subdistrict, Phra Nakhon Si Ayutthaya District, Phra Nakhon Si Ayutthaya 13000 (ตำบลประตูชัย อำเภอพระนครศรีอยุธยา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา)

Ảnh: Supanut Arunoprayote, CC BY 4.0, Wikimedia Commons

Phật Giáo · Phra Nakhon Si Ayutthaya · 1630Chùa Wat Chaiwatthanaram bên sông Chao Phraya, AyutthayaWat Chaiwatthanaram, วัดไชยวัฒนาราม, Wat Chai Watthanaram, Chùa Trường Thịnh Vinh Quang Ayutthaya

Ngôi chùa hoàng gia tráng lệ bậc nhất thời hậu kỳ Ayutthaya nằm bên bờ tây sông Chao Phraya, được vua Prasat Thong khởi dựng năm 1630 ngay trên nền nhà cũ của mẫu thân để hồi hướng công đức báo hiếu và kỷ niệm chiến thắng bình định Chân Lạp. Kiến trúc chùa tái hiện vũ trụ quan Phật giáo theo cảm hứng đền núi Angkor với ngọn tháp trung tâm Prang Chủ cao 35 mét tượng trưng cho đỉnh núi Tu Di, bốn tháp góc và tám ngọn tháp nhọn Meru Thit Meru Rai nối liền bằng dãy hành lang chữ thập từng đặt 120 pho tượng Phật sơn đen thếp vàng hướng mặt ra dòng sông Chao Phraya.

Quần thể Công viên Lịch sử Ayutthaya gắn liền Di sản Thế giới UNESCO mã 576 (1991), Di tích lịch sử quốc gia Thái Lan (1935)Ban Pom Subdistrict, Phra Nakhon Si Ayutthaya District, Phra Nakhon Si Ayutthaya 13000 (ตำบลบ้านป้อม อำเภอพระนครศรีอยุธยา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา)

Ảnh: Average trinmo, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons

Phật Giáo · Chiang Mai · 1391Chùa Wat Chedi Luang, Chiang MaiWat Chedi Luang, วัดเจดีย์หลวงวรวิหาร, Wat Chedi Luang Worawihan, Chotikarama, Chùa Đại Bảo Tháp Chiang Mai

Ngôi đại tự tọa lạc ngay trung tâm hình học của thành cổ Chiang Mai, do vua Saen Muang Ma vương triều Mangrai khởi dựng năm 1391 để an vị tro cốt phụ vương Kuena và được vua Tilokaraj nâng cao lên khoảng 82 mét vào giữa thế kỷ 15, trở thành công trình gạch đá đồ sộ nhất vương quốc Lanna cổ trước trận động đất lớn năm 1545. Khám thờ phía đông của đại bảo tháp từng là nơi tôn trí pho tượng Phật Ngọc Lục Bảo suốt hơn tám thập niên (từ 1468 tới 1551), đồng thời khuôn viên chùa còn lưu giữ điện thờ Trụ cột thành phố Sao Inthakhin linh thiêng che chở cho vận mệnh cố đô phương bắc.

Chùa hoàng gia hạng ba (Worawihan), Di tích lịch sử quốc gia Thái Lan (1935), Danh sách dự kiến Di sản Thế giới UNESCO (2015)103 Phra Pok Klao Road, Phra Singh Subdistrict, Mueang Chiang Mai District, Chiang Mai 50200 (103 ถนนพระปกเกล้า ตำบลพระสิงห์ อำเภอเมืองเชียงใหม่ จังหวัดเชียงใหม่)

Ảnh: Vyacheslav Argenberg, CC BY 4.0, Wikimedia Commons

Phật Giáo · Chiang Mai · 1345Chùa Wat Phra Singh Woramahawihan, Chiang MaiWat Phra Singh, วัดพระสิงห์วรมหาวิหาร, Wat Phra Singh Woramahawihan, Wat Li Chiang Phra, Chùa Phật Sư Tử Chiang Mai

Ngôi hoàng gia tự hạng nhất danh giá bậc nhất trong lòng thành cổ Chiang Mai, do vua Pha Yu (vị vua thứ năm vương triều Mangrai) khởi dựng năm 1345 dưới tên gọi Wat Li Chiang Phra để xây bảo tháp phụng thờ tro cốt vua cha Kham Fu. Từ khi cung nghinh pho tượng thiêng Phra Buddha Sihing về an vị cuối thế kỷ 14, ngôi chùa trở thành trung tâm nghi lễ rước tắm Phật dịp Tết cổ truyền Songkran miền Bắc, nổi tiếng với tòa điện gỗ Viharn Lai Kham chạm khắc mạ vàng tinh xảo kèm bích họa thế kỷ 19, tàng kinh các Ho Trai trên nền vữa đắp nổi chư thiên và thánh tháp bản mệnh cho người tuổi Thìn.

Chùa hoàng gia hạng nhất (Woramahawihan, 1940), Di tích lịch sử quốc gia Thái Lan (1935), Danh sách dự kiến UNESCO (2015)2 Samlan Road, Phra Singh Subdistrict, Mueang Chiang Mai District, Chiang Mai 50200 (2 ถนนสามล้าน ตำบลพระสิงห์ อำเภอเมืองเชียงใหม่ จังหวัดเชียงใหม่)

Ảnh: Stefan Fussan, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons

Phật Giáo · Lamphun · 1044Chùa Wat Phra That Hariphunchai, LamphunWat Phra That Hariphunchai, วัดพระธาตุหริภุญชัยวรมหาวิหาร, Wat Phra That Hariphunchai Woramahawihan

Tổ đình cổ kính và linh thiêng bậc nhất của vương quốc Môn Hariphunchai bên bờ tây sông Kuang giữa lòng thành phố Lamphun, được vua Athittayaraj hiến toàn bộ đất vương cung để lập chùa tôn trí xá lợi Đức Phật vào thế kỷ 11 (biên niên sử ghi năm 1044, một số bi ký đối chiếu khoảng năm 1157). Quần thể hội tụ hơn chín thế kỷ giao thoa nghệ thuật Môn Dvaravati và Lanna với đại bảo tháp tròn bọc đồng mạ vàng cao khoảng 46 mét (mở rộng năm 1443 dưới triều vua Tilokaraj, là thánh tháp bản mệnh của người sinh năm Dậu), ngọn tháp vuông năm tầng Suwanna Chedi kiểu Dvaravati cổ kính do Hoàng hậu Pathumwati dựng từ thế kỷ 12 (một số biên niên và đợt trùng tu ghi mốc 1218 hoặc 1418) và chiếc cồng đồng khổng lồ đúc năm 1860.

Chùa hoàng gia hạng nhất (Woramahawihan), Di tích lịch sử quốc gia Thái Lan (1935)Rop Mueang Nai Road, Nai Mueang Subdistrict, Mueang Lamphun District, Lamphun 51000 (ถนนรอบเมืองใน ตำบลในเมือง อำเภอเมืองลำพูน จังหวัดลำพูน)

Ảnh: Supanut Arunoprayote, CC BY 4.0, Wikimedia Commons

Phật Giáo · Nakhon Pathom · 1853Đại bảo tháp Phra Pathom Chedi, Nakhon PathomPhra Pathom Chedi, พระปฐมเจดีย์, Wat Phra Pathommachedi Ratchaworamahawihan, วัดพระปฐมเจดีย์ราชวรมหาวิหาร, Đại Tháp Khởi Nguyên

Ngọn đại bảo tháp Phật giáo cao nhất Thái Lan (đỉnh chóp vươn cao 120,45 mét, chu vi hành lang tròn chân tháp 235,50 mét) ngự tại trung tâm vùng cố đô cổ đại của văn minh Môn Dvaravati ở tỉnh Nakhon Pathom, tương truyền khởi nguồn từ thời đại đế A Dục (Ashoka) cử hai vị trưởng lão Sona và Uttara sang truyền bá chánh pháp tại vùng đất vàng Suvarnabhumi. Năm 1853, vua Mongkut (Rama IV) khởi công xây bọc bên ngoài ngọn tháp cổ đổ nát một đại bảo tháp hình chuông úp khổng lồ ốp gạch men gốm vàng cam rực rỡ, hoàn tất năm 1870 dưới triều vua Chulalongkorn (Rama V), đến thời vua Vajiravudh (Rama VI) tôn trí thêm đại tượng Phật đứng Phra Ruang Rojanarit ở mặt bắc hướng thẳng ra ga xe lửa Nakhon Pathom.

Chùa hoàng gia hạng nhất tối cao (Ratchaworamahawihan), Di tích lịch sử quốc gia Thái Lan (1935)27 Khwaeng Phra Pathom Chedi, Mueang Nakhon Pathom District, Nakhon Pathom 73000 (ตำบลพระปฐมเจดีย์ อำเภอเมืองนครปฐม จังหวัดนครปฐม)

Ảnh: Supanut Arunoprayote, CC BY 4.0, Wikimedia Commons

Phật Giáo · Bangkok · 1832Chùa Phật Vàng Wat Traimit, BangkokWat Traimit, วัดไตรมิตรวิทยารามวรวิหาร, Wat Traimit Witthayaram Worawihan, Wat Sam Chin, Temple of the Golden Buddha, Chùa Phật Vàng Bangkok

Ngôi hoàng gia tự tọa lạc ngay cửa ngõ phía đông nam khu phố Hoa Yaowarat sầm uất của thủ đô Bangkok (vốn mang tên cổ Wat Sam Chin hay Wat Sam Chin Tai do ba người bạn gốc Hoa lập khoảng năm 1832 dưới triều vua Rama III và đổi tên thành Wat Traimit Witthayaram ngày 3 tháng 2 năm 1940). Đây là nơi tôn trí pho tượng Phật Vàng nguyên khối lớn nhất thế giới mang danh hiệu Phra Phuttha Maha Suwanna Patimakon thuộc phong cách điêu khắc Sukhothai thế kỷ 13 tới 14, cao gần 4 mét từ chân bệ và nặng 5,5 tấn vàng ròng, từng được trát kín bằng vữa thạch cao suốt gần hai thế kỷ để tránh nạn binh đao trước khi tình cờ phát lộ ngày 25 tháng 5 năm 1955.

Chùa hoàng gia hạng nhì (Worawihan, 1956), Kỷ lục thế giới Guinness về pho tượng vàng nguyên khối lớn nhất thế giới661 Charoen Krung Road (Traimit Road), Talat Noi, Samphanthawong, Bangkok 10100 (661 ถนนเจริญกรุง แขวงตลาดน้อย เขตสัมพันธวงศ์ กรุงเทพมหานคร)

Ảnh: Suicasmo, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons

Phật Giáo · Bangkok · 1899Chùa Cẩm Thạch Wat Benchamabophit, BangkokWat Benchamabophit, วัดเบญจมบพิตรดุสิตวนารามราชวรวิหาร, Wat Benchamabophit Dusitwanaram, The Marble Temple Bangkok, Chùa Cẩm Thạch Bangkok

Kiệt tác kiến trúc Phật giáo cận đại tại quận hoàng gia Dusit của thủ đô Bangkok, được vua Chulalongkorn (Rama V) khởi công tái thiết toàn diện năm 1899 trên nền chùa cổ Wat Laem khi xây dựng cung điện Dusit kế bên. Do Hoàng thân kiến trúc sư Narisara Nuwattiwong thiết kế theo mặt bằng chữ thập cân xứng tuyệt mỹ, toàn bộ cột hiên, tường ngoài và sân chánh điện đều ốp đá cẩm thạch trắng Carrara nhập khẩu từ Ý kết hợp mái ngói lưu ly vàng cam chồng diêm kiểu Thái cổ điển và kính màu phương Tây, bên trong tôn trí bản sao pho tượng danh tiếng Phra Phuttha Chinnarat (đúc tại Phitsanulok năm 1901) ngay phía trên nơi an táng tro cốt vua Rama V.

Chùa hoàng gia hạng nhất (Ratchaworawihan), biểu tượng kiến trúc in trên mặt sau đồng tiền kim loại 5 Baht Thái Lan69 Rama V Road, Dusit Subdistrict, Dusit District, Bangkok 10300 (69 ถนนพระรามที่ 5 แขวงดุสิต เขตดุสิต กรุงเทพมหานคร)

Ảnh: BerryJ, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons

Phật Giáo · Nakhon Ratchasima · Cuối thế kỷ 11 tới đầu thế kỷ 13Đền đá Khmer Phimai (Prasat Hin Phimai), Nakhon RatchasimaPrasat Hin Phimai, Phimai Historical Park, ปราสาทหินพิมาย, อุทยานประวัติศาสตร์พิมาย, Vimayapura

Quần thể đền tháp Phật giáo Đại thừa và Kim Cương thừa thời Đế chế Khmer quy mô lớn trên cao nguyên Khorat, tọa lạc giữa lòng thành cổ Vimayapura (tỉnh Nakhon Ratchasima) ở điểm cuối phía bắc của Hoàng lộ Khmer dài 225 km nối thẳng về kinh đô Angkor. Khởi dựng từ cuối thế kỷ 11 dưới triều vua Jayavarman VI của vương triều Mahidharapura và bồi đắp tới thời vua Jayavarman VII, ngôi đền nổi bật với ngọn tháp trung tâm Prang Prathan bằng đá sa thạch trắng cao 28 mét làm hình mẫu sớm cho tháp búp sen Angkor Wat, bức mi cửa chạm Minh vương Trailokyavijaya và trục chính xoay lệch khoảng 20 độ về phía đông so với hướng chính Nam (hướng Nam Đông Nam) hướng về phía kinh đô Angkor.

Di tích lịch sử quốc gia Thái Lan (1936), Công viên lịch sử cấp quốc gia (1989) và Danh sách Dự kiến Di sản Thế giới UNESCO (2004)Anantachinda Road, Nai Mueang Subdistrict, Phimai District, Nakhon Ratchasima 30110, Thailand (ถนนอนันทจินดา ตำบลในเมือง อำเภอพิมาย จังหวัดนครราชสีมา)

Ảnh: Takeaway, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons

Ấn Độ Giáo · Buriram · Thế kỷ 10 tới thế kỷ 13Đền đá Phanom Rung (Prasat Hin Phanom Rung), BuriramPrasat Hin Phanom Rung, Phanom Rung Historical Park, ปราสาทหินพนมรุ้ง, อุทยานประวัติศาสตร์พนมรุ้ง, Phnom Rung

Quần thể đền thờ thần Shiva của văn minh Khmer ngự trên miệng núi lửa cổ đã tắt cao khoảng 383 tới 402 mét so với mực nước biển tại huyện Chaloem Phra Kiat, tỉnh Buriram, kiến tạo như ngọn núi thiêng Kailash từ thế kỷ 10 tới thế kỷ 13 và đạt đỉnh cao mỹ thuật dưới thời hoàng thân đạo sĩ Narendraditya cùng vua Suryavarman II. Được Cục Mỹ thuật Thái Lan trùng tu bằng kỹ thuật giải phẫu trùng tu từ năm 1971 tới năm 1988 kèm sự kiện hồi hương bức mi cửa Phra Narai năm 1988, ngôi đền bằng đá sa thạch hồng và đá ong này nổi tiếng với đại lộ rước lễ lát đá, ba cầu rắn thần Naga năm đầu và hiện tượng mặt trời chiếu xuyên thẳng qua trọn mười lăm khuôn cửa đồng trục bốn đợt mỗi năm.

Di tích lịch sử quốc gia Thái Lan (1935), Công viên lịch sử cấp quốc gia (1988) và Danh sách Dự kiến Di sản Thế giới UNESCO (2004, tái cơ cấu hồ sơ năm 2019)Moo 7, Ta Pek Subdistrict, Chaloem Phra Kiat District, Buriram 31110, Thailand (หมู่ที่ 7 ตำบลตาเป๊ก อำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดบุรีรัมย์)

Ảnh: Benh LIEU SONG, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons

Phật Giáo · Bangkok · 1787Chùa Khánh Vân (Wat Upairajbumrung), BangkokWat Upairajbumrung, Wat Uphai Rat Bamrung, Wat Yuan Talat Noi, วัดอุภัยราชบำรุง, วัดญวนตลาดน้อย, Sắc tứ Khánh Vân Tự

Ngôi cổ tự gốc Việt hình thành từ khoảng năm 1787 dưới triều vua Rama I tại khu phố cổ Talat Noi bên bờ đông sông Chao Phraya (quận Samphanthawong, Bangkok), gắn liền với công đức khai mở của Hòa thượng Thích Chân Hưng và thuộc hệ phái Phật giáo Đại thừa An Nam Tông tại Thái Lan. Danh hiệu hoàng gia Wat Upairajbumrung (nghĩa là ngôi chùa được hai vị vua bảo trợ) do vua Rama V ban tặng nhằm ghi dấu ân sủng của vua Rama IV và vua Rama V cùng cội bồ đề Ấn Độ do chính tay vua Rama V trồng năm 1877, đồng thời nơi đây tôn trí trang nghiêm nhục thân bất hoại của Hòa thượng Thích Phổ Sái viên tịch năm 1958.

Cổ tự hoàng gia bảo trợ thuộc hệ phái An Nam Tông (Annamnikaya) và Di tích văn hóa đăng ký tại Bangkok864 Charoen Krung Road, Talat Noi Subdistrict, Samphanthawong District, Bangkok 10100, Thailand (864 ถนนเจริญกรุง แขวงตลาดน้อย เขตสัมพันธวงศ์ กรุงเทพมหานคร)

Ảnh: Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons

Phật Giáo · Bangkok · 1841Chùa Phổ Phúc (Wat Kusolsamakorn), BangkokWat Kusolsamakorn, Wat Kuson Samakhon, Chùa Phổ Phước, วัดกุศลสมาคร, Sắc tứ Hưng Quốc Phổ Phúc Tự

Tổ đình trung tâm và trụ sở hành chính của Giáo hội Tăng già Phật giáo An Nam Tông (Việt tông) toàn vương quốc Thái Lan, khởi lập năm 1841 dưới triều vua Rama III trên trục đường thương cảng Ratchawong thuộc quận Samphanthawong (khu Yaowarat, Bangkok) và được chuẩn ban giới trường Wisungkhamasima từ năm 1857. Mang đạo hiệu Sắc tứ Hưng Quốc Phổ Phúc Tự cùng tên tiếng Thái Wat Kusolsamakorn (ngôi chùa hội tụ điều lành trong sáng như nước đại dương), chốn tổ này đặt Trường Phật học Tăng già Kusolsamakorn Witthayalai, dung hợp kiến trúc mái ngói âm dương đỏ trắng trên nền đài cao với giới đàn Phatthasima sắc phong năm 1899 và gìn giữ truyền thống tụng kinh âm Hán Việt giữa lòng thủ đô Thái Lan.

Tổ đình trụ sở Giáo hội Tăng già An Nam Tông Thái Lan (Annamnikaya) từ triều vua Rama V97 Ratchawong Road, Samphanthawong Subdistrict, Samphanthawong District, Bangkok 10100, Thailand (97 ถนนราชวงศ์ แขวงสัมพันธวงศ์ เขตสัมพันธวงศ์ กรุงเทพมหานคร)

Ảnh: Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons

Phật Giáo · Bangkok · 1851Chùa Từ Tế (Wat Lokanukroh), BangkokWat Lokanukroh, Wat Lokanukhro, Tu Te Tu, วัดโลกานุเคราะห์, วัดตื้อเต๊ตื่อ, Sắc tứ Từ Tế Tự

Ngôi cổ tự Phật giáo Đại thừa thuộc hệ phái An Nam Tông ẩn mình yên tĩnh trong ngõ Phalit Phon nối giữa đường Ratchawong và khu chợ vải Sampheng sầm uất (phường Chakkrawat, quận Samphanthawong, Bangkok). Khởi dựng vào khoảng năm 1851 cuối triều vua Rama III do tấm lòng hiệp sức của các thương nhân người Việt và người Hoa rồi được vua Rama V ban tên chữ Wat Lokanukroh (nghĩa là lòng từ bi tế độ thế gian, tương ứng đạo hiệu Từ Tế Tự), ngôi chùa gắn liền với công hạnh hoằng pháp của các bậc cao tăng Việt tông như Hòa thượng Bình Lương, nổi bật với vách chính điện ốp hàng nghìn viên gạch gốm men vẽ tượng Phật Thích Ca tọa đài sen cùng nếp cúng sao giải hạn giao thoa Việt Hoa.

Cổ tự sắc tứ thuộc hệ phái Phật giáo Đại thừa An Nam Tông (Annamnikaya) tại khu phố cổ Sampheng, Bangkok123 Soi Phalit Phon, Ratchawong Road, Chakkrawat Subdistrict, Samphanthawong District, Bangkok 10100, Thailand (123 ซอยผลิตผล ถนนราชวงศ์ แขวงจักรวรรดิ เขตสัมพันธวงศ์ กรุงเทพมหานคร)

Ảnh: Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons

Phật Giáo · Bangkok · Thời vua Rama III (1824 tới 1851)Chùa Cảnh Phước (Wat Samananamborihan), BangkokWat Samananamborihan, Wat Samananam Borihan, Wat Yuan Saphan Khao, Chùa Cảnh Phúc, วัดสมณานัมบริหาร, วัดญวนสะพานขาว, Trấn Quốc Cảnh Phước Tự

Ngôi đại tự gốc Việt tiêu biểu tọa lạc bên bờ kênh đào Phadung Krung Kasem tại khu vực cầu Trắng Saphan Khao (đường Lan Luang, quận Dusit, Bangkok), do cộng đồng di dân người Việt kiến lập dưới triều vua Rama III với tên gọi ban đầu Cảnh Phước Tự và được vua Rama V sắc ban danh hiệu Wat Samananamborihan vào ngày 23 tháng 4 năm 1906. Mang huy hiệu vương miện Phra Kiao trên trán mái cùng dòng chữ Quốc ngữ CHÙA CẢNH PHƯỚC và từng là chốn trú xứ của Đức Tăng trưởng An Nam Tông đời thứ mười ba (viên tịch tháng 7 năm 2026), ngôi chùa phụng thờ xá lợi tro cốt cùng tôn tượng Hòa thượng Nhật Đáp Bảo Ân (Ong Soraphanamathurot Bao Oeng) và điện Y Vương Kỳ Bà, hằng năm cử hành đại lễ Vu Lan, lễ Phổ độ cô hồn và nghi thức dâng y hoàng gia trang trọng.

Tổ đình sắc tứ trọng điểm của Giáo hội Tăng già An Nam Tông (Annamnikaya) bên kênh Phadung Krung Kasem, Bangkok416 Lan Luang Road, Si Yaek Maha Nak Subdistrict, Dusit District, Bangkok 10300, Thailand (416 ถนนหลานหลวง แขวงสี่แยกมหานาค เขตดุสิต กรุงเทพมหานคร)

Ảnh: Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons

Công Giáo · Bangkok · 1834Nhà thờ Thánh Phanxicô Xaviê Samsen, BangkokSaint Francis Xavier Church Samsen, St. Francis Xavier Catholic Church Bangkok, Ban Yuan Samsen Church, วัดนักบุญฟรังซิสเซเวียร์ สามเสน, โบสถ์นักบุญฟรังซิสเซเวียร์ สามเสน

Ngôi thánh đường lịch sử trung tâm của làng Công giáo gốc Việt Ban Yuan tại khu Samsen (ngõ Mitrakham, đường Samsen, quận Dusit, Bangkok), hình thành năm 1834 trên phần đất bên rạch Samsen do vua Rama III ban cấp cho cộng đồng giáo dân Việt Nam tị nạn tôn giáo. Trải qua ngôi nhà nguyện tre nứa đầu tiên bị bão đánh sập năm 1837 và ngôi nhà thờ gỗ kế tiếp, thánh đường gạch vữa mang mặt tiền ba vòm Tân Phục hưng kết hợp lòng nhà thờ Tân Gothic, tháp chuông nhỏ trên sống mái và tháp chuông bát giác đơn phía hậu cung hiện hữu được Giám mục Jean-Baptiste Pallegoix khởi xướng xây dựng trong mười năm và thánh hiến năm 1867, tôn trí pho tượng đồng Chúa Giêsu chữa người mù đúc tại Florence được vua Rama V mua năm 1897 và chuyển về sân trước nhà thờ từ năm 1949 cùng truyền thống đọc kinh tiếng Việt cổ truyền qua nhiều thế hệ.

Nhà thờ giáo xứ lịch sử gốc Việt thuộc Tổng Giáo phận Bangkok (khởi lập năm 1834, thánh hiến năm 1867)94 Soi Mitrakham (Soi Samsen 11), Samsen Road, Wachiraphayaban Subdistrict, Dusit District, Bangkok 10300, Thailand (94 ซอยมิตตคาม ซอยสามเสน 11 ถนนสามเสน แขวงวชิรพยาบาล เขตดุสิต กรุงเทพมหานคร)

Ảnh: Medelam, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons

IIGóp Ý Cùng Thư Viện

Thư viện này mở và không thu phí, làm tới đâu ghi công khai tới đó. Ba việc quý vị giúp được ngay:

  1. Chỉ nơi còn thiếuMột ngôi chùa tổ, một nhà thờ, một thánh đường, một phủ đền mà bảng trên chưa có. Xin ghi tên nơi, tỉnh thành và một câu vì sao đáng vào.
  2. Góp ảnh có giấy phép mởThư viện chỉ đăng ảnh ghi đủ tên người chụp và tên giấy phép. Ảnh quý vị tự chụp và đồng ý cho dùng, hoặc ảnh sẵn có giấy phép mở, đều nhận.
  3. Báo chỗ saiSai niên đại, sai tên chữ, sai tông phái, sai địa chỉ. Thư viện sai một lần là mất tin cậy nên rất mong được chỉ.

Thư về thayungkhiem@gmail.com

IIINhật Ký

  • 26/10/2026Tổng kết các hạng mục hoàn thành và kiểm toán độc lập trong đợt: (1) Triển khai Lô 2 cụm Đông Nam Á lục địa của Đợt 2, biên soạn chuyên khảo song ngữ Việt và Anh kèm mục Thế đất và hướng và kiểm duyệt ảnh thật giấy phép mở cho trọn 45 địa điểm Bước B và Bước C, khép kín 100% kho lộ trình của Thái Lan (thêm 15 nơi gồm các cố đô Ayutthaya, Chiang Mai, Lamphun, Nakhon Pathom, đền đá Phimai, Phanom Rung cùng hệ thống chùa An Nam Tông và nhà thờ Samsen tại Bangkok, nâng tổng lên 20 nơi), Campuchia (thêm 15 nơi gồm Ta Prohm, Preah Khan, Sambor Prei Kuk, Koh Ker, Phnom Kulen, Oudong cùng chùa Việt và thánh thất Cao Đài tại Phnom Penh, tổng 20 nơi) và Lào (thêm 15 nơi tại Luang Prabang, Viêng Chăn, Savannakhet, Thakhek, Pakse cùng hệ thống chùa Phật giáo người Việt tại Lào, tổng 20 nơi), đưa toàn thư viện đạt 1.154 địa điểm (1.033 nơi có ảnh thật giấy phép mở, còn 949 nơi tại 185 quốc gia tiếp theo). (2) Biên soạn và xuất bản 3 bộ kinh văn song ngữ của Vòng 2 thuộc ba đạo và tín ngưỡng bản địa Việt Nam gồm Văn Thỉnh Công Đồng Tứ Phủ (Đạo Mẫu), Kinh Đại La Thiên Đế dùng trong lễ cúng tứ thời (Đạo Cao Đài) và Tám Điều Răn Cấm trong Sấm Giảng Giáo Lý Quyển 6 (Phật Giáo Hòa Hảo), nâng tổng số kinh chú đã mở lên 26 bộ trên 34 trang song ngữ (còn 31 bộ kinh ở Vòng 2 và Vòng 3; toàn bộ mảng Văn khấn được tách riêng thành trụ cột 12 nghi lễ độc lập).
  • 24/10/2026Tổng kết ba hạng mục lớn hoàn thành trong ngày: (1) Kiểm chứng sử liệu độc lập và xuất bản 199 trang tiếng Anh còn lại tại 192 quốc gia và vùng lãnh thổ, chính thức khép kín Chặng D với 100% địa điểm trên toàn thư viện có đủ song ngữ Việt và Anh. (2) Tìm kiếm, kiểm duyệt bằng mắt trên Wikimedia Commons và cập nhật 35 ảnh thật giấy phép mở cho 22 di tích Việt Nam và 13 thánh địa quốc tế. (3) Biên soạn mới song ngữ Việt và Anh kèm ảnh thật cho tròn 100 đại thánh địa thuộc Chặng C tại 25 quốc gia và vùng lãnh thổ (Hàn Quốc, Trung Quốc, Đài Loan, Thái Lan, Campuchia, Myanmar, Lào, Indonesia, Malaysia, Philippines, Sri Lanka, Nepal, Bhutan, Bangladesh, Mông Cổ, Ý, Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha, Hy Lạp, Nga, Thổ Nhĩ Kỳ, Ai Cập, Israel, Canada và Mexico), nâng mỗi nước từ 1 nơi lên đủ 5 nơi và đưa thư viện cán mốc 761 địa điểm.
  • 25/09/2026Mở trọn bộ mục Kinh và Chú cho đủ 19 đạo, mỗi đạo một bài kinh hoặc chú tín đồ trì tụng hằng ngày trình bày theo bốn cột (nguyên văn, phiên âm, nghĩa Việt, nghĩa Anh) kèm bộ đọc theo và bản ghi âm người thật cho 7 bài. Cùng ngày, hoàn tất kiểm duyệt bằng mắt và đưa lên thư viện 29 ảnh thật giấy phép mở Wikimedia Commons cho 29 đại thánh địa thuộc đợt đầu Chặng A tại Hàn Quốc, Trung Quốc, Thái Lan, Lào, Campuchia, Myanmar, Indonesia, Malaysia, Philippines, Sri Lanka, Nepal, Bhutan, Bangladesh, Mông Cổ, Thổ Nhĩ Kỳ, Ả Rập Xê Út, Iran, Ai Cập, Ethiopia, Ý, Thành Vatican, Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha, Hy Lạp, Nga, Ireland, Mexico, Brazil và Canada.
  • 24/09/2026Tại Chính Điện, hoàn tất nghi thức hành lễ 3D cho đủ 19 đạo với đúng cử chỉ, lễ vật và kích thước thật, đồng thời khởi động bộ đếm hướng tới mục tiêu một tỷ lượt thành tâm. Tại mục Địa Điểm, hoàn tất biên soạn và lấy ảnh giấy phép mở cho 30 thánh địa đợt hai thuộc 10 quốc gia trọng điểm (nâng mỗi nước lên 5 nơi, có Hội đường Bồ Đào Nha ở Amsterdam là địa điểm Do Thái Giáo đầu tiên), đồng thời viết xong 30 bài đợt đầu của Chặng A tại 30 quốc gia mới khắp châu Á, châu Âu, châu Phi và châu Mỹ (Bulguksa, Khổng Miếu Khúc Phụ, Angkor Wat, Borobudur, Masjid al-Haram, Vương cung thánh đường Thánh Phêrô, Guadalupe).

?Hỏi Đáp Nhanh

Vì sao không ghi giờ mở cửa và giá vé

Vì những thứ ấy đổi luôn. Một thư viện sai một lần về chuyện thực tế thì người đọc mất tin cả những phần còn lại. Trước khi đi, xin quý vị hỏi lại chính nơi ấy.

Ảnh lấy từ đâu

Từ Wikimedia Commons với giấy phép mở, mỗi tấm ghi rõ tên người chụp, hoặc do UK MASTER ACADEMY tự chụp. Không tấm nào được đăng nếu thiếu tên tác giả và tên giấy phép.

Vì sao chọn những nơi này mà không chọn nơi khác

Bốn phép thử: đã được xếp hạng di tích, thuộc một đạo mà thư viện có viết, thế đất và hướng đọc được bằng con mắt phong thủy, và có ảnh giấy phép mở để dùng.

Vì sao nước tôi còn mờ

Thư viện mở từng nước một, nước nào nhiều người đọc thì đi trước, trong mỗi nước thì nơi nổi bật nhất đi trước. Nước còn mờ chỉ là chưa tới lượt. Quý vị muốn góp một nơi cho nước mình, xin nhắn qua trang Thầy Ưng Khiêm.

›Đọc Tiếp