Ngay trên trục đại lộ thương cảng Ratchawong nối thẳng từ bến phà sông Chao Phraya băng qua ngã tư sầm uất bậc nhất khu phố cổ Yaowarat và chợ vải Sampheng của quận Samphanthawong, giữa những dãy phố buôn bán tấp nập suốt ngày đêm bỗng mở ra một khuôn viên chùa cổ tĩnh lặng rợp sắc đèn lồng đỏ thắm. Ngước nhìn lên tòa chánh điện đặt trên nền đài cao bề thế, lợp mái ngói ống âm dương hai sắc đỏ trắng, có trán tường tam giác khảm sành sứ đôi rồng chầu đóa sen cùng ngọn bảo tháp nhiều tầng vươn cao phía sau, khách hành hương bắt gặp mái hiên tiền sảnh màu đỏ thắm treo bức hoành thếp vàng đề Di Lặc Tôn Phật che mát tôn tượng Quán Thế Âm Nghìn Tay bằng đồng sẫm, tiếp nối với danh hiệu cổ truyền Sắc tứ Hưng Quốc Phổ Phúc Tự của bản tự.
Đó là Chùa Phổ Phúc (bà con miền Nam Việt Nam quen đọc là Chùa Phổ Phước), mang danh hiệu hoàng gia tiếng Thái là Wat Kusolsamakorn (วัดกุศลสมาคร). Nếu như Chùa Khánh Vân ở phố Talat Noi là chiếc nôi khởi phát mối đạo duyên giữa các bậc tổ sư Việt Nam với vương triều Chakri cuối thế kỷ 18, thì Chùa Phổ Phúc từ giữa thế kỷ 19 đến nay giữ vai trò Tổ đình trụ sở trung ương và Học viện đào tạo Tăng tài của toàn bộ hệ phái Phật giáo Đại thừa An Nam Tông (Annamnikaya) trên khắp đất nước Thái Lan.
IBiển Lành Hội Tụ, Sắc Hiệu Hưng Quốc Phổ Phúc Và Sứ Mệnh Giáo Dục Tăng Già Việt Tông
Sự tương ứng sâu sắc về triết lý giữa đạo hiệu Hán Việt và quốc hiệu tiếng Thái của ngôi chùa cho thấy tầm vóc hộ quốc an dân mà Hoàng gia Thái Lan gửi gắm nơi chốn tổ này. Đạo hiệu Hưng Quốc Phổ Phúc Tự mang hai vế nguyện ước lớn lao của Phật giáo nhập thế: Hưng Quốc là góp sức đạo đức làm cho đất nước sở tại thịnh trị thái bình, còn Phổ Phúc là đem phước lành trí tuệ của Phật pháp rải khắp muôn nhà không phân biệt sắc tộc. Khi ban tặng tên chữ tiếng Thái Wat Kusolsamakorn, triều đình vua Rama V đã ghép hai từ cổ Phạn Pali là Kusala (thiện nghiệp, cội lành trong sạch) và Samakorn (biển lớn hội tụ), tạo nên ý nghĩa thơ mộng mà uy nghiêm: Ngôi già lam nơi muôn điều thiện lành trong sáng hội tụ mênh mông như nước đại dương.
Không gian thờ tự tại Chùa Phổ Phúc được bài trí theo chuẩn mực tùng lâm Bắc truyền Việt Nam trên nền đài tôn cao rất trang nghiêm. Phía trước mái hiên tiền sảnh màu đỏ thắm treo biển vàng Di Lặc Tôn Phật là tôn tượng Đức Bồ Tát Quán Thế Âm Nghìn Tay bằng đồng sẫm đứng lộ thiên đón khách thập phương, bước qua bậc tam cấp lên tiền đường là bảo khám thờ Đức Phật Di Lặc (vị Phật tương lai biểu trưng cho lòng bao dung hỷ xả) quay mặt ra sân, phía sau lưng ngài là tôn tượng Hộ Pháp Vi Đà uy dũng nhìn vào nội điện. Lòng chánh điện (Phra Ubosot) một tầng cao rộng phía trong là nơi tôn trí bộ tượng Tam Thế Phật, ở giữa là Đức Bản Sư Thích Ca Mâu Ni, bên cạnh có Đức Phật A Di Đà, Đức Phật Dược Sư Lưu Ly Quang Vương cùng các ban thờ Đức Quán Thế Âm Bồ Tát và Đức Địa Tạng Vương Bồ Tát.
Là trụ sở hành chính tối cao của Giáo hội Tăng già An Nam Tông Thái Lan (Khana Song Anamnikaya), Chùa Phổ Phúc còn là nơi đặt văn phòng điều hành toàn quốc, lưu giữ con dấu pháp nhân của hệ phái và vận hành Trường Phật học Kusolsamakorn Witthayalai (thành lập năm 1989, Phật lịch 2532, ngôi trường Phổ thông và Pali Phật học Phra Pariyattidhamma đầu tiên của hệ phái An Nam Tông). Tại dãy lầu học viện cao tầng hai bên sân chùa, các chú tiểu và tăng sinh trẻ từ khắp hơn hai mươi ngôi chùa Việt tông trên toàn vương quốc (từ Bangkok, Nonthaburi, Kanchanaburi, Chachoengsao cho tới tận vùng biên viễn phía nam và đông bắc) tụ hội về tu học chương trình song song: vừa học văn hóa phổ thông và giáo lý Pali (Nak Tham và Parian Tham) theo hệ thống khảo thí quốc gia Thái Lan, vừa rèn luyện nghi lễ tán tụng âm Hán Việt cùng giới luật Bắc truyền để kế thừa mạng mạch tổ tiên.
Một trọng trách nghi lễ đặc biệt mà Hoàng gia Thái Lan tin cậy giao phó cho chư tăng Chùa Phổ Phúc và hệ phái An Nam Tông suốt từ thời vua Rama IV, Rama V tới tận ngày nay là nghi thức tụng kinh cầu siêu Đại thừa và lễ Chẩn tế giải kết (người Thái gọi là lễ Kongtek, กงเต๊ก) trong các đại tang lễ cấp Hoàng gia tại Đại Hoàng Cung Bangkok. Trong khi chư tăng Nam tông tụng kinh Pali quán chiếu vô thường, Hoàng gia Xiêm La đồng thời cung thỉnh chư tôn đức cao tăng An Nam Tông từ Chùa Phổ Phúc, Chùa Khánh Vân và Chùa Cảnh Phước cử hành đàn pháp Du Già Diệm Khẩu và kinh Báo Ân theo âm vận trầm bổng của Phật giáo Việt Nam kèm nghi thức đi qua cầu giải thoát để hồi hướng siêu độ cho các bậc tiên đế và hoàng thân quốc thích.
Sự hiện diện trang trọng của tiếng tán tụng âm Việt Nam ngay giữa cung điện vương triều Chakri minh chứng rằng Phật giáo Đại thừa An Nam Tông không hề đứng bên lề như một tín ngưỡng ngoại kiều khép kín, mà đã trở thành một bộ phận hữu cơ được trân quý trong đời sống tâm linh quốc gia Thái Lan.
Hồ sơ lưu trữ của Giáo hội An Nam Tông và Cục Lưu trữ Quốc gia Thái Lan ghi chép rành mạch từng đời truyền thừa và công đức trùng tu từ giữa thế kỷ 19. Ngôi chùa được khởi dựng vào năm 1841 (Phật lịch 2384, dưới triều vua Rama III) do bậc khai sơn đệ nhất trụ trì có tước hiệu tiếng Thái là Ong Photchanakonkoson (pháp danh Lễ, องพจนกรโกศล เล) cùng cộng đồng Phật tử người Việt và thương nhân hảo tâm vùng Ratchawong kiến lập. Đến năm 1857 (Phật lịch 2400), đức vua Rama IV chính thức ban chiếu cấp ranh giới đất thánh Wisungkhamasima cho chùa, công nhận tư cách tự viện truyền giới hợp pháp.
Đợt kiến thiết định hình diện mạo bề thế của Chùa Phổ Phúc diễn ra vào năm 1899 (năm thứ 118 kỷ Rattanakosin, Phật lịch 2442) dưới thời vị trụ trì đời thứ hai là Hòa thượng Phra Khru Khananamsamanachan (Yên Mang) (พระครูคณานัมสมณาจารย์ เยียนหมาง). Lúc bấy giờ, nữ đại thí chủ mộ đạo là bà Ubasika Im (phu nhân của quan Phra Charoen Ratchathon tức ông Theng Laohasetthi, một thương gia uy tín vùng Samphanthawong) đã phát tâm cúng dường toàn bộ tịnh tài để xây dựng lại tòa chánh điện kiên cố, tổ chức đại lễ khánh thành ngày 10 tháng 11 năm 1899 và đệ trình văn biểu ngày 30 tháng 11 năm 1899 xin vua Rama V chuẩn định vùng đất kết giới Phatthasima rộng tám sải chín tấc Thái nhân mười hai sải mười một tấc Thái (khoảng mười bảy phẩy hai mét nhân hai mươi lăm phẩy bốn mét). Nối tiếp Hòa thượng Yên Mang và trụ trì đời thứ ba Sengki Khomwian, hai bậc Đức Tăng trưởng tối cao đời thứ 11 và thứ 12 của hệ phái An Nam Tông là Đại lão Hòa thượng Phra Maha Khananam Thammapanyathiwat (Charoen Kinchiew, đạo hiệu Kính Chiếu, lãnh đạo giáo hội từ năm 1985 tới năm 2018) và Đại lão Hòa thượng Phra Maha Khananam Thammapanyathiwat (Thanom Thianthuek, đạo hiệu Thiền Thực, 1936 tới 2022, lãnh đạo giáo hội từ năm 2018 tới năm 2022) đã đặt pháp tòa điều hành toàn giáo hội ngay tại Chùa Phổ Phúc.
Nhiều người khi thấy chư tăng trẻ tại Chùa Phổ Phúc vào buổi sáng sớm vẫn ôm bình bát đi khất thực trên phố Ratchawong và đắp y màu vàng cam khá giống chư tăng Nam tông Thái Lan thường thắc mắc liệu ngôi chùa có còn giữ truyền thống Bắc truyền Việt Nam hay không. Thực tế, việc trì bình khất thực buổi sáng và đắp y quấn vai khi ra ngoài hành lễ là sự thích ứng uyển chuyển với truyền thống Tăng già Thái Lan từ thời vua Rama IV, còn khi bước lên chánh điện cử hành khóa lễ, chư tăng An Nam Tông tại Chùa Phổ Phúc vẫn mặc áo tràng vạt hò, đắp y hậu móc khóa ngọc, đội mũ Tỳ Lư và tụng trọn vẹn kinh điển Đại thừa theo âm Hán Việt truyền thống.
IIHơn Một Trăm Tám Mươi Năm Trên Trục Cảng Ratchawong Từ Triều Rama III Tới Hiện Tại
Ra đời vào năm 1841 khi khu vực phía đông nam ngoài hào thành Rattanakosin đang chuyển mình thành thương cảng quốc tế sôi động nhất vương quốc Xiêm, lịch sử Chùa Phổ Phúc gắn chặt với nhịp đập giao thương đường thủy trên sông Chao Phraya. Bến tàu Ratchawong cách cổng chùa chỉ khoảng ba trăm năm mươi mét về phía tây nam suốt thế kỷ 19 và nửa đầu thế kỷ 20 vốn là bến cảng chính nơi các tàu buôn hơi nước và thuyền mành từ Sài Gòn, Chợ Lớn, Hải Nam, Sán Đầu và Singapore cập bến bốc dỡ hàng hóa. Những thủy thủ, thương nhân và di dân người Việt vừa đặt chân lên bến Ratchawong chỉ cần đi thẳng vài trăm bước chân là gặp ngay mái chùa quê hương Phổ Phúc Tự cùng ngôi chùa láng giềng Chùa Từ Tế để lễ Phật tạ ơn vượt biển bình an.
Trải qua gần hai thế kỷ biến đổi từ khu bến tàu nhà gỗ sang trung tâm tài chính bán buôn sầm uất của thủ đô Bangkok hiện đại, Chùa Phổ Phúc vẫn giữ nguyên ranh giới đất thánh từ thời vua Rama IV, được tôn tạo khang trang thành quần thể kiến trúc đa năng vừa có chánh điện cổ kính, vừa có giảng đường học viện, thư viện kinh sách và trai đường phục vụ các đại giới đàn toàn quốc của An Nam Tông.
- 1841 (PL 2384)Tổ sư Lễ (Ong Photchanakonkoson) khai sơn Chùa Phổ PhúcDưới triều vua Rama III, vị trụ trì đầu tiên mang tước hiệu Ong Photchanakonkoson (pháp danh Lễ) cùng tín đồ gốc Việt và Hoa kiều hảo tâm khởi dựng ngôi tự viện Đại thừa tại khu Ratchawong với tên gọi Phổ Phúc Tự.
- 1857 (PL 2400)Vua Rama IV ban chiếu cấp ranh giới đất thánh WisungkhamasimaMười sáu năm sau ngày khai sơn, vua Mongkut (Rama IV) ban sắc chỉ công nhận khu đất giới trường Wisungkhamasima cho Chùa Phổ Phúc, trao quyền lập đàn truyền giới Tỳ kheo chính thống trong hệ thống An Nam Tông.
- Tháng 11 năm 1899 (PL 2442)Đại trùng tu thời vua Rama V do Hòa thượng Yên Mang và bà Ubasika Im chủ sựTrụ trì đời thứ hai là Hòa thượng Yên Mang cùng đại thí chủ Ubasika Im (phu nhân Phra Charoen Ratchathon tức Theng Laohasetthi) khánh thành chánh điện ngày 10 tháng 11 năm 1899, dâng biểu ngày 30 tháng 11 năm 1899 xin vua Rama V chuẩn y giới đàn Phatthasima và ban hiệu Wat Kusolsamakorn.
- 1985 tới 2022Trụ sở Trung ương Giáo hội và khai mở Trường Phật học Kusolsamakorn Witthayalai (1989)Dưới sự lãnh đạo của Đức Tăng trưởng đời thứ 11 Kính Chiếu (Charoen Kinchiew, nhiệm kỳ 1985 tới 2018) và đời thứ 12 Thiền Thực (Thanom Thianthuek, nhiệm kỳ 2018 tới 2022), chùa vận hành văn phòng trung ương và lập trường phổ thông Pali Kusolsamakorn Witthayalai năm 1989.
- Cuối thế kỷ 20 tới đầu thế kỷ 21Tôn tạo tòa Đại Hùng Bảo Điện trên nền đài cao và dãy lầu học viện Tăng giàTòa chánh điện một tầng đặt trên nền đài cao có bậc tam cấp và lan can uốn lượn được tu bổ khang trang với mái ngói ống âm dương đỏ trắng, bảo tháp sau chánh điện cùng hệ thống giảng đường cao tầng hai bên sân.
- Hiện nayTrung tâm giao lưu Phật giáo Việt Thái và đại giới đàn An Nam TôngChùa thường xuyên tổ chức các kỳ Đại giới đàn truyền giới cho tân Tỳ kheo Việt tông khắp Thái Lan, đón tiếp các phái đoàn chư tôn đức Giáo hội Phật giáo Việt Nam và gìn giữ di sản kinh tụng âm Việt cổ.
Tấm gương hộ pháp của nữ thí chủ Ubasika Im năm 1899 trong lịch sử giao hòa Việt Hoa Xiêm. Tư liệu hành chính thời vua Rama V lưu giữ tại Bangkok ghi lại chi tiết cảm động về đợt đại trùng tu năm 1899: bà Ubasika Im, hiền thê của vị quan thương chính gốc Hoa thành đạt Phra Charoen Ratchathon, vốn đem lòng kính ngưỡng giới hạnh thanh cao của Hòa thượng Yên Mang và chư tăng Việt Nam tại Chùa Phổ Phúc. Bà đã tự nguyện đứng ra lo liệu toàn bộ kinh phí gạch ngói, gỗ quý để dựng lại chánh điện, rồi đích thân đệ trình văn bản lên triều đình vua Chulalongkorn thỉnh cầu hiến trọn phần đất chánh điện mới làm tài sản vĩnh viễn của Tam Bảo dưới danh nghĩa giới đàn Phatthasima. Nghĩa cử ấy cho thấy ngay từ thế kỷ 19 tại khu Samphanthawong, ranh giới tộc người giữa cư dân gốc Việt, gốc Hoa và người Thái bản địa đã hoàn toàn tan hòa trong cùng một niềm tin hộ trì chánh pháp.
IIIChánh Điện Nền Đài Cao Mái Ngói Âm Dương Đỏ Trắng, Bảo Tháp Sau Điện Và Tám Trụ Đá Giới Tiêu Sima
Giữa mật độ xây dựng dày đặc của quận thương mại Samphanthawong, kiến trúc của Chùa Phổ Phúc giải quyết bài toán không gian rất hài hòa bằng tòa chánh điện một tầng đặt trên nền đài cao bề thế đăng đối chính giữa khuôn viên, trong khi hai bên tả hữu sân chùa là dãy lầu cao tầng của văn phòng giáo hội và trường học Tăng già. Giải pháp tôn cao nền đài Đại Hùng Bảo Điện có bậc tam cấp và lan can uốn lượn hai bên giúp không gian thờ Phật tách biệt thanh tịnh khỏi dòng xe cộ ngoài mặt đường Ratchawong mà vẫn giữ nguyên bố cục chánh điện truyền thống của tự viện Việt tông.
Nhìn trực diện từ cổng vào, tòa bảo điện gây ấn tượng mạnh mẽ bởi sự cân xứng chuẩn mực Á Đông: phía trước bậc thềm là mái hiên tiền sảnh màu đỏ thắm treo biển vàng Di Lặc Tôn Phật che mát tôn tượng Quán Thế Âm Nghìn Tay bằng đồng sẫm, phía trên là bộ mái ngói ống âm dương hai sắc đỏ trắng nổi bật bức trán tường tam giác khảm sành sứ nhiều màu chạm đôi rồng chầu đóa sen, và vươn cao ngay phía sau mái chánh điện là ngọn bảo tháp nhiều tầng uy nghiêm in bóng lên nền trời xanh khu phố cổ.
Mở thẳng ra mặt tiền đường Ratchawong sôi động là cổng tam quan trang nghiêm ghi rõ tên chùa bằng chữ Thái วัดกุศลสมาคร (Wat Kusolsamakorn) cùng đạo hiệu Sắc tứ Hưng Quốc Phổ Phúc Tự. Bước qua cổng là khoảng sân lát gạch rộng rãi sạch bóng dùng làm nơi tổ chức các đại lễ Vu Lan, lễ Dâng y Kathin và hội chợ chay từ thiện.
Ngay trước thềm chánh điện dưới mái hiên đỏ treo tấm biển vàng đề bốn chữ Di Lặc Tôn Phật là tôn tượng Quán Thế Âm Nghìn Tay bằng đồng sẫm đứng uy nghiêm, bước lên bậc tam cấp vào gian tiền đường là bảo khám thờ Đức Phật Di Lặc nở nụ cười hoan hỷ đón khách thập phương, phía sau lưng ngài là tôn tượng Hộ Pháp Vi Đà hộ trì chánh pháp.
Tiến vào lòng chánh điện một tầng lợp mái ngói ống âm dương đỏ trắng đặt trên nền đài cao có lan can uốn lượn là không gian tĩnh mịch lát đá mát lạnh. Trên bảo tòa trung tâm tôn trí ba pho tượng Tam Thế Phật thếp vàng rực rỡ theo mỹ thuật Phật giáo Việt Nam cùng Quán Thế Âm, Địa Tạng Vương Bồ Tát, Thập Bát La Hán, chuông trống Bát Nhã và ngọn bảo tháp nhiều tầng vươn cao phía sau hậu điện.
Bao quanh chu vi tòa chánh điện là tám khám đá chạm trổ hoa văn sen đặt tám hòn đá giới tiêu Sima theo đúng quy chuẩn hoàng gia Xiêm La phê chuẩn từ tháng 11 năm 1899 dưới triều vua Rama V, đánh dấu vùng đất tịnh giới thiêng liêng nơi các tân Tỳ kheo An Nam Tông khắp Thái Lan về thọ đại giới.
Nằm dọc hai bên tả hữu sân chùa là dãy lầu cao tầng khang trang đặt Văn phòng Hội đồng Tăng già An Nam Tông, Trường Phật học Phổ thông và Pali Kusolsamakorn Witthayalai (lập năm 1989), thư viện lưu trữ kinh sách phiên âm Việt Thái và khu nội trú dành cho chư tăng trẻ từ các tỉnh về thủ đô theo học.
| Hạng mục | Thông số và dữ kiện lịch sử | Nguồn kiểm chứng |
|---|---|---|
| Năm thành lập và khai sơn | Năm 1841 (Phật lịch 2384, triều vua Rama III), do Tổ sư Lễ (Ong Photchanakonkoson) khởi dựng | Biên niên sử Giáo hội An Nam Tông, Wikidata Q19404823 |
| Các mốc sắc phong giới trường | Cấp Wisungkhamasima năm 1857 (triều Rama IV), lập giới đàn Phatthasima năm 1899 (triều Rama V) | Công báo Hoàng gia Xiêm La (Ratchakitchanubeksa) |
| Kích thước giới đàn cổ năm 1899 | Rộng 8 wa 9 niu nhân dài 12 wa 11 niu theo thước Thái cổ (tương đương khoảng 17,2 m nhân 25,4 m) | Hồ sơ địa chính tôn giáo quận Samphanthawong |
| Chức năng giáo hội hiện tại | Tổ đình trụ sở hành chính trung ương và Trường Phật học Tăng già của hệ phái An Nam Tông Thái Lan | Giáo hội Tăng già An Nam Tông (Annamnikaya) |
| Địa chỉ hành chính | Số 97 đường Ratchawong, phường Samphanthawong, quận Samphanthawong, Bangkok 10100 | Cơ quan hành chính đô thị Bangkok (BMA) |
IVThế Đất Và Hướng
Nằm ngay điểm giao thoa huyết mạch giữa bến cảng đường thủy sông Chao Phraya và trục phố thương mại sầm uất nhất Bangkok, thế đất của Chùa Phổ Phúc mang đặc trưng của một đô thị tùng lâm tụ thủy sinh tài giữa lòng phố cổ. Dưới đây là phần phân tích địa thế và phương vị thực địa của ngôi chùa theo phép xem hình thế cổ truyền của thư viện.
Xét về mạch đường thủy bộ dẫn khí tại tọa độ 13,74232 độ vĩ bắc, 100,50762 độ kinh đông, Chùa Phổ Phúc tọa lạc trên dải đất bồi cổ vững chắc cách bờ đông sông Chao Phraya tại bến tàu Ratchawong chỉ khoảng ba trăm năm mươi mét về phía đông bắc. Trong hình thế học đô thị, những đại lộ thẳng rộng nối trực tiếp từ bến sông lớn vào trung tâm phố thị đóng vai trò như thủy lộ dẫn khí: luồng gió sông mát lành và dòng người giao thương từ bến cảng Ratchawong theo trục đường Ratchawong tiến thẳng lên phía đông bắc, vừa qua khỏi ngã tư giao cắt nhộn nhịp với ngõ chợ Sampheng (Soi Wanit 1, nơi có Chùa Từ Tế nép mình cách đó chưa đầy trăm rưỡi mét) và đại lộ Yaowarat thì gặp ngay cổng tam quan Chùa Phổ Phúc mở rộng đón nhận.
Xét về phương vị tọa hướng, tòa Đại Hùng Bảo Điện của Chùa Phổ Phúc được quy hoạch theo thế tọa Đông Nam hướng Tây Bắc (cụ thể mặt tiền chánh điện nhìn thẳng ra trục đường Ratchawong theo hướng Tây Tây Bắc). Nhờ bố cục đặt lùi sâu vào trong và chừa khoảng sân gạch vuông vắn rộng rãi phía sau cổng tam quan làm nội minh đường giảm tốc, dòng khí náo động của ngã tư thương mại Ratchawong và Yaowarat khi bước qua cổng chùa lập tức lắng dịu, chuyển hóa từ động sang tĩnh đúng theo nguyên tắc tàng phong tụ khí của kiến trúc tự viện Á Đông.
Cùng với đó, việc tôn nền đài chánh điện thờ Tam Thế Phật cao vượt khỏi mặt sân và bố trí ngọn bảo tháp nhiều tầng làm điểm tựa phía sau lưng, hai bên có dãy lầu học viện và văn phòng giáo hội bao bọc như tả Thanh Long, hữu Bạch Hổ hộ vệ, giúp trung tâm thờ tự thoát khỏi hơi ẩm thấp vùng đồng bằng ven sông, xứng hợp với vị thế trung tâm đầu não điều phối hơn hai mươi ngôi tự viện An Nam Tông trải khắp vương quốc.
VĐại Giới Đàn Truyền Giới An Nam Tông, Pháp Hội Vu Lan Và Nhịp Cầu Phật Sự Việt Thái
Với vai trò là Tổ đình trụ sở trung ương và trường học của Tăng già, lịch sinh hoạt nghi lễ tại Chùa Phổ Phúc mang đậm tính chuẩn mực giáo hội, quy tụ chư tôn đức giáo phẩm từ khắp các tỉnh thành về hội họp và hành đạo. Mỗi dịp lễ lớn, tiếng chuông trống Bát Nhã cùng điệu tán tụng Lục Cúng, Liên Trì mang âm hưởng Huế và Gia Định xưa lại vang vọng giữa khu phố Ratchawong. Bảng dưới đây điểm lại các kỳ lễ tiết và pháp sự trọng đại hằng năm tại chùa.
| Thời gian | Hệ lịch | Tên đại lễ và pháp sự | Hoạt động chính tại Chùa Phổ Phúc (Wat Kusolsamakorn) |
|---|---|---|---|
| Định kỳ vào mùa xuân hoặc trước mùa An cư kiết hạ | Âm lịch Phật giáo | Đại Giới Đàn Truyền Giới Tỳ Kheo An Nam Tông | Các giới tử xuất gia thuộc các chùa Việt tông trên khắp Thái Lan vân tập về giới đàn Phatthasima của Chùa Phổ Phúc để cầu thọ giới Sa di và Tỳ kheo trước Hội đồng Thập sư An Nam Tông, tiếp nối dòng truyền thừa Lâm Tế chánh tông. |
| Mùng 1 tới Rằm tháng Giêng hằng năm | Âm lịch (Tết Nguyên Đán) | Pháp hội Dược Sư Thất Châu đầu xuân và Lễ Cầu an Tinh tú | Chư tăng khai đàn tụng kinh Dược Sư cầu quốc thái dân an, Phật tử gốc Việt, gốc Hoa và người Thái tới lễ Phật Di Lặc, dâng đèn hoa sen cầu phúc lộc và giải trừ tai ách suốt tháng Giêng. |
| Rằm tháng Bảy hằng năm | Âm lịch | Đại lễ Vu Lan Báo Hiếu và Đàn Chẩn tế Phổ độ (Thingan Krachat) | Một trong những pháp hội lớn nhất khu Yaowarat và Ratchawong: chư tăng cử hành nghi thức cài hoa hiếu hạnh, tụng kinh Vu Lan, lập đàn Mông Sơn Thí Thực siêu độ chư hương linh tiền bối hữu công và phát hàng nghìn phần quà gạo nhu yếu phẩm cho hộ nghèo. |
| Tháng 10 tới tháng 11 dương lịch (sau mãn hạ) | Âm lịch Thái Lan | Lễ Dâng y Kathin Hoàng gia và Lễ Tổng kết năm học Tăng già | Chùa đón nhận y Kathina cao quý do Hoàng gia bảo trợ dâng cúng chư tăng mãn hạ, đồng thời trao bằng tốt nghiệp Phật học và Pali cho các tăng sinh xuất sắc của Trường Phật học Kusolsamakorn Witthayalai. |
Điểm hẹn văn hóa tâm linh giữa lòng khu phố sầm uất nhất Bangkok. Đối với các phái đoàn chư tôn đức Giáo hội Phật giáo Việt Nam, các học giả nghiên cứu lịch sử kiều bào cũng như du khách Việt Nam mỗi dịp ghé thăm khu phố ẩm thực đêm Yaowarat và chợ Sampheng, Chùa Phổ Phúc luôn là địa chỉ viếng thăm đầu tiên để tìm hiểu cội nguồn Phật giáo Việt Nam trên đất Thái. Sự hiếu khách chân thành của chư tăng tại văn phòng giáo hội cùng những cuốn kinh chữ Việt in song ngữ Thái lưu giữ trên kệ sách nhà chùa luôn mang lại cảm giác gần gũi như trở về mái chùa làng nơi quê mẹ.
Hơn một trăm tám mươi năm đứng vững giữa ngã tư thương cảng Ratchawong nhộn nhịp, ngôi Sắc tứ Hưng Quốc Phổ Phúc Tự vẫn ngày ngày làm tròn sứ mệnh đúng như tên gọi hoàng gia Wat Kusolsamakorn: gom từng giọt phước lành thiện tâm của muôn người thành biển rộng an hòa giữa lòng đất Phật.
VINơi Chốn Và Đường Tới
- Địa chỉ
- 97 Ratchawong Road, Samphanthawong Subdistrict, Samphanthawong District, Bangkok 10100, Thailand (97 ถนนราชวงศ์ แขวงสัมพันธวงศ์ เขตสัมพันธวงศ์ กรุงเทพมหานคร)
- Đường tới
- Chùa tọa lạc tại số 97 đường Ratchawong, phường Samphanthawong, quận Samphanthawong, Bangkok (nằm ngay đoạn giữa ngã tư Ratchawong giao đường Yaowarat và bến phà Ratchawong). Cách đi thuận tiện nhất là đi tàu điện ngầm MRT Tuyến Xanh Dương tới ga Wat Mangkon (Lối ra số 1 hoặc số 3), sau đó đi bộ dọc theo đường Yaowarat tới ngã tư Ratchawong rồi rẽ trái vài chục mét là thấy cổng chùa (tổng thời gian đi bộ khoảng 6 phút), hoặc đi thuyền buýt sông Chao Phraya cập bến Ratchawong (Bến N5) rồi đi bộ thẳng lên đường Ratchawong khoảng 350 mét.
- Toạ độ
- 13.74232, 100.50762
Chùa Phổ Phúc là cơ quan trụ sở giáo hội và trường học nội trú của chư tăng trẻ đang tu học hàng ngày, vì vậy quý vị tới viếng xin mặc trang phục kín đáo lịch sự (áo có tay, quần hoặc váy dài qua đầu gối) và giữ giọng nói nhỏ nhẹ khi đi ngang dãy lầu lớp học Tăng già hai bên sân. Quý vị có thể thắp hương lễ Đức Quán Thế Âm Nghìn Tay dưới hiên tiền sảnh trước, sau đó tháo giày dép để dưới chân bậc tam cấp trước khi bước lên nền đài Đại Hùng Bảo Điện lễ Phật Di Lặc và Tam Thế Phật. Do khu đường Ratchawong và Yaowarat rất đông phương tiện giao thông vào buổi chiều tối, khoảng thời gian buổi sáng trước ngọ là lúc không gian sân chùa thanh tịnh nhất để chiêm bái.
Những nơi gần đây trong thư viện
VIIĐóng Góp Cho Trang Này
Góp ảnh, thông tin hoặc video cho Chùa Phổ Phúc (Wat Kusolsamakorn), Bangkok
Thầy Ưng Khiêm mời cộng đồng cùng làm giàu trang này. Ảnh chụp tận nơi, một chi tiết lịch sử chưa được nhắc, một đoạn video ngắn: mọi đóng góp đều được đọc và trả lời.
Chưa có đóng góp nào từ cộng đồng. Bạn có thể là người đầu tiên.
?Hỏi Đáp Nhanh
Chùa Phổ Phúc (Wat Kusolsamakorn) giữ vai trò quan trọng như thế nào trong Phật giáo Thái Lan?
Chùa Phổ Phúc là Tổ đình trụ sở hành chính trung ương của Giáo hội Tăng già An Nam Tông (Annamnikaya, một trong hai hệ phái Phật giáo Đại thừa duy nhất được Hoàng gia và pháp luật Thái Lan công nhận chính thức bên cạnh hệ phái Nam tông đa số), đồng thời là nơi đặt Trường Phật học Phổ thông và Pali Kusolsamakorn Witthayalai (lập năm 1989) đào tạo tăng sinh Việt tông toàn vương quốc.
Tên gọi tiếng Thái Wat Kusolsamakorn và đạo hiệu Hưng Quốc Phổ Phúc Tự có nghĩa là gì?
Đạo hiệu Sắc tứ Hưng Quốc Phổ Phúc Tự nghĩa là ngôi chùa được vua ban sắc, cầu cho đất nước hưng thịnh và rải phước lành rộng khắp muôn dân. Tương ứng với đó, tên tiếng Thái Wat Kusolsamakorn ghép từ chữ Kusala (điều lành, công đức thanh tịnh) và Samakorn (đại dương hội tụ), mang nghĩa là ngôi chùa nơi muôn điều thiện lành trong sáng hội tụ như nước biển lớn.
Chùa Phổ Phúc được xây dựng từ năm nào và trải qua những đợt sắc phong nào?
Chùa được khởi lập vào năm 1841 (Phật lịch 2384) dưới triều vua Rama III bởi vị trụ trì khai sơn có pháp danh Lễ (tước hiệu Ong Photchanakonkoson). Năm 1857, vua Rama IV ban chiếu công nhận ranh giới đất thánh Wisungkhamasima, rồi đến năm 1899 dưới sự chủ trì của Hòa thượng Yên Mang và đại thí chủ Ubasika Im, chùa được đại trùng tu và được vua Rama V chuẩn y giới đàn Phatthasima cùng tên gọi Wat Kusolsamakorn.
Vì sao Hoàng gia Thái Lan thường mời chư tăng Chùa Phổ Phúc vào cung cử hành nghi lễ?
Từ triều vua Rama IV và Rama V tới nay, Hoàng gia Thái Lan rất trân trọng nghi quỹ cầu siêu Đại thừa của Phật giáo Việt Nam. Trong các đại lễ quốc tang hoặc lễ tưởng niệm hoàng thân quốc thích tại Đại Hoàng Cung, triều đình đều cung thỉnh chư tôn đức cao tăng An Nam Tông từ Chùa Phổ Phúc và các tổ đình Việt tông vào cử hành khóa lễ tụng kinh Báo Ân và đàn Chẩn tế giải kết (lễ Kongtek) theo âm vận Hán Việt cổ truyền.
Từ Chùa Phổ Phúc có thể đi bộ sang thăm các ngôi chùa Việt cổ khác ở khu Yaowarat không?
Rất thuận tiện: từ cổng Chùa Phổ Phúc tại số 97 đường Ratchawong, quý vị chỉ cần băng qua đường đi vào ngõ nhỏ Soi Phalit Phon (nối sang chợ vải Sampheng) khoảng 150 mét là tới ngay Chùa Từ Tế (Wat Lokanukroh), và nếu đi tiếp về phía nam dọc đường Charoen Krung khoảng 1,1 km là tới Tổ đình Chùa Khánh Vân (Wat Upairajbumrung) tại khu phố cổ Talat Noi.