VẠN ĐẠO ĐƯỜNGHALL OF MYRIAD PATHSEnglishENVề trang Thầy Ưng Khiêm
VĂN KHẤN CỔ TRUYỀN · ĐIỀN SỚ VÀ IN A4

Văn Khấn Cúng Cơm Tết Mồng 2 Và Mồng 3: Nghi Thức Dâng Cơm Canh Nóng Chiêu Đãi Tổ Tiên Ngày Xuân

Tục Tiến Phạn Ba Ngày Xuân · Mồng Hai Tết Ngoại, Mồng Ba Tết Thầy · Bàn Thờ 3D & In Giấy Sớ A4

Khảo đính trọn vẹn ba dị bản văn khấn dâng cơm Tết buổi sáng hoặc buổi trưa trong hai ngày Mồng 2 Tết (Chủ Nhật 07-02-2027, ngày Đinh Tỵ) và Mồng 3 Tết (Thứ Hai 08-02-2027, ngày Mậu Ngọ) khi Cửu Huyền Thất Tổ đang lưu lại sum vầy tại gia đường trước khi cử hành lễ Hóa Vàng.

Dịp hành lễ
Sáng hoặc trưa Mồng 2 và Mồng 3 Tết
Tết Đinh Mùi: Chủ Nhật 07-02 và Thứ Hai 08-02-2027
Khung giờ tốt
Thìn, Tỵ, Ngọ (07h tới 13h)
Dâng cơm canh nóng sốt trước bữa ăn gia đình và giờ xuất hành
Không gian cúng
Bàn thờ Thần Linh và Gia Tiên tại gia đường
Đặt mâm cơm nóng trên bàn cơm phụ phía trước hương án
Văn bản và bản in
3 dị bản · Giấy sớ A4
Bản Mồng 2 Tết, bản Mồng 3 Tết và bản gọn mỗi bữa xuân

IĐiền Sớ Cá Nhân, Chọn Ngày Cúng Và Đọc Văn Khấn

Bảng tra 55 lễ ›

1. Chọn ngày cúng dương lịch (tự đổi Âm lịch, Can Chi và Giờ Hoàng Đạo)

Chọn đúng ngày gia đình thực tế làm lễ

2. Thông tin Tín chủ và Gia quyến (tự động điền vào tờ sớ)

Lưu riêng tư ngay trên trình duyệt máy quý vị, không gửi lên máy chủ
Nhập năm sinh dương lịch để tự tính tuổi Can Chi và tuổi âm lịch

3. Chọn bản văn khấn, đứng khấn hoặc in giấy sớ A4

Đọc vào buổi sáng hoặc buổi trưa ngày Mồng 2 tháng Giêng khi dâng mâm cơm xuân lên Thần Linh và Cửu Huyền Thất Tổ hai bên nội ngoại, trước khi gia đình lên đường sang chúc Tết và sum họp bên nhà ngoại.

VẠN ĐẠO ĐƯỜNG · TỜ SỚ VĂN KHẤN CỔ TRUYỀN

Văn Khấn Cúng Cơm Tết Mồng 2 Và Mồng 3: Nghi Thức Dâng Cơm Canh Nóng Chiêu Đãi Tổ Tiên Ngày Xuân

1. Bản văn khấn dâng cơm Tết ngày Mồng 2 Tết Nguyên Đán (Kèm tục Mồng Hai Tết Ngoại)

Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần, 3 vái)

Con kính lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương. Con kính lạy Hoàng Thiên Hậu Thổ chư vị Tôn thần.

Con kính lạy Đương niên Thiên quan Hành Khiển năm …………: ………….

Con kính lạy Ngài Bản cảnh Thành Hoàng chư vị Đại Vương, Ngài Bản gia Đông Trù Tư Mệnh Táo Phủ Thần Quân, Ngài Bản xứ Thổ Địa Phúc Đức Chính Thần cùng các Ngài Ngũ Phương Ngũ Thổ Long Mạch Tài Thần.

Con kính lạy Cửu Huyền Thất Tổ, Cao Tằng Tổ Khảo, Cao Tằng Tổ Tỷ, Hiển Khảo, Hiển Tỷ, Bá Thúc Huynh Đệ, Cô Di Tỷ Muội, Bà Tổ Cô, Ông Mãnh cùng toàn thể chư vị Tiên linh nội tộc và ngoại tộc ………… đang lưu lại ngự Tết tại gia đường.

Hôm nay là ……………………, bước sang ngày Mồng Hai xuân mới ………….

………… ………………………………, hiện cư ngụ tại địa chỉ: ………….

Từ buổi chiều Tất Niên khép lại năm cũ, gia đình ………… đã thành kính rước Ông Bà Tổ Tiên về ngự nơi hương án ấm khói trầm, cùng con cháu đón thời khắc Giao Thừa và ngày Nguyên Đán đầu năm. Hôm nay sang ngày Mồng Hai Tết, giữ trọn cổ phong Sự tử như sự sinh, sự vong như sự tồn (thờ người đã khuất chu đáo như lúc còn tại thế), ………… dậy sớm nấu mâm cơm mới nóng sốt, canh măng bánh chưng, trà thơm rượu nhạt cùng hoa tươi quả ngọt kính dâng lên trước án.

………… trước xin kính mời chư vị Tôn thần bản gia chứng giám thụ hưởng; sau xin cung kính thỉnh mời liệt vị Tiên linh nội ngoại ………… quây quần bên án thờ dùng bữa cơm xuân ngày Mồng Hai trong tình cảm sum vầy ấm áp của con cháu.

Nhân ngày Mồng Hai cổ truyền có tục Mồng Một Tết Cha, Mồng Hai Tết Mẹ, sau tuần hương dâng cơm sáng nay, gia đình ………… xin phép Ông Bà được xuất hành đi chúc Tết và thăm hỏi họ hàng hai bên nội ngoại. Cúi xin chư vị Tôn thần và Tổ Tiên ………… độ trì cho bước chân xuất hành thượng lộ bình an, đại gia đình nội ngoại gắn kết yêu thương, trọn năm ………… khang ninh vượng đạt.

………… lễ bạc tâm thành, trước linh tọa cúi đầu bái tạ!

Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần, 3 lạy hoặc 3 vái)

IIVật Phẩm Sắm Lễ Và Danh Mục Chuẩn Bị

Theo cổ lệ Tiến Phạn (dâng cơm hầu Tổ Tiên trong những ngày Tết), từ chiều Tất Niên đến trước lúc làm lễ Hóa Vàng, Tổ Tiên đang ngự tại gia đường như những bậc bề trên đang ở trong nhà. Vì vậy, mâm cơm cúng Mồng 2 và Mồng 3 Tết không đòi hỏi phải bày biện cầu kỳ mới lạ toàn bộ, nhưng tuyệt đối phải nóng sốt, thơm tho (cơm mới nấu, canh mới đun sôi, món ăn trình bày tinh tươm trên đĩa sạch) kèm chén trà mới pha và làn khói hương ấm áp.

Đã chuẩn bị 0 trên 12 lễ vật

Nhóm 1: Hương trầm, trà mới, nước sạch và hoa quả giữ tươi trên thượng án

Nhóm 2: Mâm cơm Tết nóng sốt dâng Tổ Tiên ngày Mồng 2 & Mồng 3

Nhóm 3: Lựa chọn mâm cơm chay và bánh mứt trà chiều ngày Xuân

Nguồn ảnh chụp thực tế lễ vật (Wikimedia Commons · Giấy phép mở): 1. Nhang trầm hương thơm dịu: Trantuanviet (CC BY-SA 4.0 · Tệp gốc) · 2. Đôi đèn thờ sáng ấm trên thượng án: Aliva Sahoo (CC BY-SA 4.0 · Tệp gốc) · 3. Bình hoa đào, hoa mai, hoa cúc vàng hoặc hoa lay ơn: Bùi Thụy Đào Nguyên (CC BY-SA 3.0 · Tệp gốc) · 4. Mâm ngũ quả chưng Tết và đĩa trầu cau tươi trên bàn thờ: Rachel41Ng (CC0 · Tệp gốc) · 5. Ấm trà mạn hoặc trà sen mới pha nóng, kỷ nước sạch và rượu xuân: Phương Huy (Public domain · Tệp gốc) · 6. Bát cơm gạo mới nấu nóng hổi đơm đầy vừa vặn kèm đôi đũa mới: Phương Huy (Public domain · Tệp gốc) · 7. Đĩa bánh chưng xanh hoặc bánh tét mới bóc cắt khoanh đều đặn: Viethavvh (Public domain · Tệp gốc) · 8. Đĩa gà luộc lá chanh, thịt đông (miền Bắc) hoặc thịt kho tàu: Phương Huy (Public domain · Tệp gốc) · 9. Đĩa giò lụa, giò thủ, chả quế hoặc nem rán vàng giòn mới rán nóng: Viethavvh (CC BY-SA 4.0 · Tệp gốc) · 10. Bát tô canh măng móng giò, canh bóng thả hoặc canh khổ qua đun sôi nóng: Phương Huy (Public domain · Tệp gốc) · 11. Đĩa dưa hành muối, củ kiệu tôm khô hoặc dưa món giòn thanh: Phương Huy (Public domain · Tệp gốc) · 12. Mâm cơm chay ngày xuân hoặc xôi gấc, chè hạt sen, mứt Tết: Phương Huy (Public domain · Tệp gốc)

IIIKhám Thờ 3D Tương Tác, Sơ Đồ Bàn Cúng Và Trình Tự Hành Lễ

Kéo để xoay 360 độ · Bấm số 1 tới 7 hoặc thẻ bên dưới để soi từng lễ vật
Đang dựng không gian bàn cúng 3D sơn son thếp vàng…
Cách bài trí bàn thờ khi cúng cơm Mồng 2 và Mồng 3 Tết: Thượng án phía trên giữ nguyên mâm ngũ quả (Tây Quả bên trái người khấn), bình hoa xuân (Đông Bình bên phải người khấn), đỉnh đồng và ba bát hương. Mỗi buổi sáng hoặc trưa khi dâng cơm, gia chủ thay nước sạch và trà nóng ở hàng kỷ chén trên bàn thờ, đồng thời bày mâm cơm canh nóng sốt lên chiếc bàn cơm phụ (tủ thờ phụ thấp hơn) ngay phía trước án thờ. Bát cơm đơm đầy đặt phía gần bát hương, bát canh và các đĩa món ăn đặt phía ngoài, đũa mới đặt ngay ngắn trên miệng bát hoặc trên gác đũa (tuyệt đối không cắm đứng đũa vào bát cơm).
1
Khám thờ, Bài vị Cửu Huyền Thất Tổ và Tờ Sớ Cúng Cơm Tết in A4Vị trí tôn nghiêm trong cùng của thượng án; tờ sớ Mồng 2 hoặc Mồng 3 đặt ngay ngắn trên giá đọc sớ.
2
Đôi đèn thờ Thái Cực hoặc đôi chân nến đồng sáng ấm hai bênThắp sáng hai góc trong của bàn thờ mỗi khi đến giờ dâng cơm mời Ông Bà.
3
Hệ thống Bát hương Thần Linh và Gia Tiên (thắp 3 nén hương trầm)Giữ cho bát hương ấm khói suốt những ngày Tết; nếu thắp nhang vòng thì thắp thêm 3 nén hương thơm lúc dâng cơm.
4
Bình hoa đào, hoa mai hoặc hoa cúc vàng tươi (Đông Bình, bên phải người khấn)Đặt bên phải bàn thờ theo hướng người đứng khấn nhìn vào, thay nước sạch mỗi buổi sáng.
5
Mâm ngũ quả ngày Tết và đĩa bánh mứt xuân (Tây Quả, bên trái người khấn)Đặt bên trái bàn thờ theo hướng người đứng khấn nhìn vào, giữ nguyên sự đầy đặn suốt ba ngày Tết.
6
Kỷ 3 hoặc 5 chén trà nóng mới pha, nước tinh khiết, rượu lễ và trầu cauTráng sạch chén và rót trà nóng, nước mới ngay trước khi thắp hương dâng cơm sáng và trưa.
7
Mâm cơm Tết Mồng 2 & Mồng 3 đặt trên bàn cơm phụ phía trướcGồm 3 hoặc 5 bát cơm nóng kèm đũa đặt ngang, bát canh măng hoặc khổ qua sôi nóng, đĩa bánh chưng, gà luộc, giò lụa, dưa hành.

Hình ảnh thực tế cách bài trí bàn thờ và mâm lễ truyền thống

Tư liệu ảnh thật lưu trữ mở từ Wikimedia Commons (bấm vào ảnh để xem tệp gốc)
Mâm cỗ cúng Gia Tiên đặt trước hương án ngày Tết. Bàn cơm cúng trong nhà ngày Tết Nguyên Đán với tuần hương ba nén, bình cúc vàng, ba chén trà thanh, đĩa trầu cau, các món truyền thống và bát cơm đơm đầy đặt đũa ngay ngắn.
Mâm cỗ cúng Gia Tiên đặt trước hương án ngày Tết. Bàn cơm cúng trong nhà ngày Tết Nguyên Đán với tuần hương ba nén, bình cúc vàng, ba chén trà thanh, đĩa trầu cau, các món truyền thống và bát cơm đơm đầy đặt đũa ngay ngắn.
Ảnh chụp thực tế: Phương Huy · Giấy phép: Public domain · Nguồn gốc: Wikimedia Commons
Mâm cơm cúng Tất Niên chiều cuối năm. Mâm cỗ mặn cúng Tất Niên sum vầy gồm bánh chưng xanh bóc lá, nem rán, giò lụa, đĩa xôi, bát canh nóng, đĩa trầu cau và kỷ năm chén rượu lễ.
Mâm cơm cúng Tất Niên chiều cuối năm. Mâm cỗ mặn cúng Tất Niên sum vầy gồm bánh chưng xanh bóc lá, nem rán, giò lụa, đĩa xôi, bát canh nóng, đĩa trầu cau và kỷ năm chén rượu lễ.
Ảnh chụp thực tế: Phương Huy · Giấy phép: Public domain · Nguồn gốc: Wikimedia Commons

Trình tự hành lễ từng bước trước án thờ

Nghi thức dâng cơm Tết ngày Mồng 2 và Mồng 3 (tục Tiến Phạn) diễn ra ấm cúng, nhẹ nhàng như con cháu mời cơm ông bà cha mẹ đang hiện tiền theo 7 bước sau:

  1. Bước 1
    Chọn khung giờ sáng hoặc trưa (tốt nhất từ 07h00 tới 11h30) trước khi xuất hành

    Trong ngày Mồng 2 và Mồng 3 Tết, các gia đình thường đi chúc Tết nhà ngoại và thầy cô, bạn bè. Vì vậy nên nấu và dâng mâm cơm cúng Tổ Tiên vào buổi sáng hoặc đầu giờ trưa trước khi cả nhà ăn cơm và lên đường.

  2. Bước 2
    Thay nước sạch bình hoa, tráng kỷ chén và pha ấm trà mới đầu ngày

    Mỗi buổi sáng Mồng 2 và Mồng 3, gia chủ bước lên phòng thờ mở cửa thoáng khí, thay nước bình hoa tươi, đổ bỏ nước cũ trong kỷ chén hôm trước và rót nước tinh khiết cùng trà nóng mới pha.

  3. Bước 3
    Nấu cơm mới, đun sôi bát canh và bày mâm cỗ nóng lên bàn cơm phụ

    Tuyệt đối không đặt món ăn còn lạnh đông từ tủ lạnh lên bàn thờ. Cơm phải nấu mới hoặc hấp nóng dẻo, canh đun sôi bốc khói, bánh chưng cắt đĩa mới, xếp 3 hoặc 5 bát cơm kèm đôi đũa đặt ngang ngay ngắn.

  4. Bước 4
    Châm đèn thờ và thắp 3 nén hương trầm thơm dịu

    Gia chủ chỉnh tề trang phục ngày xuân, bật sáng đôi đèn thờ, thắp 3 nén hương trầm cắm vào bát hương Thần Linh và Gia Tiên để làn hương thơm báo hiệu giờ dùng bữa.

  5. Bước 5
    Đọc bài Văn Khấn Cúng Cơm Tết Mồng 2 hoặc Mồng 3

    Chắp tay vái ba vái và đọc Dị bản 1 (cho ngày Mồng 2 Tết), Dị bản 2 (cho ngày Mồng 3 Tết) hoặc Dị bản 3 (bản gọn dùng cho mỗi bữa ngày xuân) với giọng đọc ấm áp, trang trọng.

  6. Bước 6
    Giữ không gian yên tĩnh để Tổ Tiên thưởng thức bữa cơm xuân

    Trong khoảng 20 tới 30 phút khi tuần hương đang cháy, gia đình giữ không gian trước phòng thờ thanh tịnh, ấm hòa; có thể rót thêm một lượt trà nóng khi hương cháy được một nửa.

  7. Bước 7
    Vái tạ hạ mâm cơm thụ lộc (chưa hóa vàng nếu chưa làm lễ Hóa Vàng)

    Lưu ý quan trọng: trong các bữa cúng cơm thường lệ ngày Mồng 2 (và sáng Mồng 3 nếu chiều hoặc Mồng 4 mới Hóa Vàng), khi hương tàn gia chủ chỉ vái 3 vái xin hạ mâm cơm xuống để cả nhà thụ lộc, CHƯA đốt hết vàng mã trên bàn thờ vì Tổ Tiên vẫn còn đang lưu lại nhà.

IVÝ Nghĩa Tục Tiến Phạn (Dâng Cơm Tết) Và Đạo Lý Mồng Một Tết Cha, Mồng Hai Tết Mẹ, Mồng Ba Tết Thầy

Trong cấu trúc nghi lễ Tết Nguyên Đán cổ truyền của người Việt, toàn bộ các buổi cúng từ chiều cuối năm tới hết ba ngày xuân hợp thành một mạch lễ tiếp đón liên hoàn: chiều 29 hoặc 30 Tết là lễ Tất Niên Rước Ông Bà về nhà; đêm Giao Thừa và sáng Mồng Một là lễ Nguyên Đán khánh chúc tân xuân; hai ngày Mồng Hai và Mồng Ba Tết là những ngày Tổ Tiên thực sự lưu trú, sum vầy dưới mái nhà con cháu trước khi cử hành lễ Hóa Vàng Tiễn Tổ Tiên. Bởi vậy, nghi thức dâng cơm canh nóng mỗi ngày trong dịp Mồng 2 và Mồng 3 Tết chính là biểu hiện sống động nhất của đạo hiếu Việt Nam.

Cổ lễ Nho học và sách Thọ Mai Gia Lễ gọi nghi thức dâng cơm hầu Tổ Tiên trong những ngày Tết là lễ Tiến Phạn, xuất phát từ nguyên lý Sự tử như sự sinh, sự vong như sự tồn (phụng sự người đã khuất chu đáo, ân cần y như lúc các cụ còn sống). Khi một vị khách quý hoặc ông bà cha mẹ về chơi nhà nhiều ngày, con cháu mỗi sáng đều pha trà nóng, mỗi trưa mỗi chiều đều dọn cơm mới mời ông bà dùng bữa trước rồi con cháu mới ăn. Hiểu được đạo lý giản dị và ấm áp ấy, gia chủ sẽ thấy việc cúng cơm Mồng 2 và Mồng 3 Tết không hề nặng nề hình thức, mà là niềm hạnh phúc được nấu bữa cơm xuân dâng người thân nơi cõi nguồn.

Theo giáo nghĩa

Gắn liền với hai ngày Mồng 2 và Mồng 3 Tết là câu ca dao răn dạy tam cương ngũ thường đã thấm sâu vào máu thịt người Việt: Mồng Một Tết Cha, Mồng Hai Tết Mẹ, Mồng Ba Tết Thầy. Ngày Mồng Một Tết, con cháu tập trung hành lễ tại từ đường và gia đình bên nội (Tết Cha). Sang ngày Mồng Hai Tết, sau khi dâng mâm cơm sáng lên bàn thờ tại nhà mình để mời Tổ Tiên dùng bữa và xin phép xuất hành, cả gia đình vợ chồng con cái nô nức mang lễ vật, bánh Tết sang chúc thọ ông bà ngoại và thắp hương bàn thờ Gia Tiên bên ngoại (Tết Mẹ). Đến ngày Mồng Ba Tết, sau bữa cơm cúng sáng tại gia, các thế hệ học trò lại tìm về thăm hỏi, chúc Tết những người thầy, người cô đã dạy chữ, truyền nghề mở mang trí tuệ cho mình (Tết Thầy).

Theo sử liệu

Xét theo lịch vạn niên cho Tết Nguyên Đán Đinh Mùi 2027: Ngày Mồng 2 Tết rơi vào Chủ Nhật, ngày 07-02-2027 dương lịch (tức ngày Đinh Tỵ, tháng Nhâm Dần, năm Đinh Mùi), là ngày Hoàng Đạo Bảo Quang rất tốt cho việc cúng tế, cầu phúc và xuất hành thăm bên ngoại; các khung giờ đẹp nhất để dâng cơm cúng và xuất hành là giờ Thìn (07h tới 09h), giờ Tỵ (09h tới 11h) và giờ Ngọ (11h tới 13h), hướng Hỷ Thần ở Chính Nam, Tài Thần ở Chính Đông. Ngày Mồng 3 Tết rơi vào Thứ Hai, ngày 08-02-2027 dương lịch (tức ngày Mậu Ngọ, tháng Nhâm Dần, năm Đinh Mùi), các khung giờ Hoàng Đạo tốt nhất để cúng cơm sáng hoặc làm lễ Hóa Vàng là giờ Mão (05h tới 07h), giờ Ngọ (11h tới 13h) và giờ Thân (15h tới 17h).

VGiải Nghĩa Nghi Tiết Cúng Cơm Tết Và Cách Sắp Xếp Số Bữa Cúng Hợp Lý Cho Gia Đình Hiện Đại

Để việc cúng cơm Mồng 2 và Mồng 3 Tết vừa giữ trọn truyền thống vừa phù hợp nhịp sống gia đình hiện đại, quý vị có thể tham khảo bảng giải nghĩa và hướng dẫn sắp xếp dưới đây.

Bảng giải nghĩa 8 khái niệm và quy tắc thực hành trong lễ Cúng Cơm Tết Mồng 2 và Mồng 3.
Khái niệm & Quy tắcÝ nghĩa trong cổ lễ gia đìnhCách thực hiện chuẩn mực
Lễ Tiến Phạn ngày XuânNghi thức dâng cơm canh nóng hầu Ông Bà Tổ Tiên trong những ngày lưu lại nhà ăn Tết.Mỗi ngày dâng 1 bữa cơm chính thật chu đáo vào buổi sáng hoặc buổi trưa trước khi cả nhà dùng bữa.
Sự tử như sự sinhThờ phụng người đã khuất với trọn vẹn sự ấm áp như khi các cụ còn sống.Món ăn dâng cúng phải hâm nóng sốt, bát cơm mới nấu, nước trà mới pha, không dâng đồ lạnh.
Mồng Hai Tết NgoạiNgày truyền thống con rể, con gái và các cháu ngoại về chúc Tết, lễ Tổ Tiên bên nhà mẹ.Cúng cơm sáng tại nhà nội xong (Dị bản 1), xin phép Ông Bà rồi cả nhà sang chúc Tết và ăn trưa bên ngoại.
Mồng Ba Tết ThầyNgày tri ân các bậc ân sư dạy chữ, dạy đạo lý và truyền nghề.Dâng cơm sáng hoặc trưa Mồng 3 tại nhà (Dị bản 2), cầu xin Tổ Tiên phù hộ con cháu hiếu học, tôn sư trọng đạo.
Đặt đũa trên bát cơm cúngPhép tắc bày đũa mời Tổ Tiên trên mâm cơm gia tiên.Đặt đôi đũa mới nằm ngang ngay ngắn trên miệng bát cơm hoặc trên gác đũa bên cạnh; tuyệt đối không cắm đứng đũa.
Giữ nguyên lộc Tết trên ánCác vật phẩm chưng xuyên Tết như bánh chưng nguyên cặp, mâm ngũ quả, tiền vàng.Giữ nguyên trên thượng án suốt Mồng 1, Mồng 2; chỉ hạ mâm cơm canh nấu hằng bữa xuống thụ lộc.
Thời điểm chuyển sang Hóa VàngLễ tạ và hóa tiền vàng tiễn Tổ Tiên trở về tiên cảnh sau kỳ nghỉ Tết.Nhiều gia đình cúng cơm sáng Mồng 3 rồi chiều Mồng 3 Hóa Vàng; nhiều nhà kết hợp luôn mâm cơm trưa Mồng 3 làm lễ Hóa Vàng.
Đổi món thanh đạm ngày Mồng 2, 3Xen kẽ các món rau xanh, canh thanh ngọt hoặc cỗ chay để mâm cúng tươi mới.Sau ngày Mồng 1 nhiều thịt bánh, ngày Mồng 2 và Mồng 3 có thể dâng thêm canh măng tươi, miến gà, rau củ hoặc cỗ chay.

VIĐặc Sắc Mâm Cơm Cúng Mồng 2, Mồng 3 Ba Miền Và Năm Điều Kiêng Kỵ Cần Tránh

Mỗi miền quê Việt Nam lại có những thức quà ngày xuân riêng biệt dâng lên bàn thờ Gia Tiên trong hai ngày Mồng 2 và Mồng 3 Tết.

Miền Bắc: Cơm tám thơm, canh măng miến nóng và nem rán giòn

Các gia đình miền Bắc thường giữ nếp cúng cơm trưa Mồng 2 và Mồng 3 rất chỉn chu: ngoài đĩa bánh chưng cắt bằng lạt giang và đĩa giò lụa, gia chủ thường rán thêm đĩa nem nóng giòn, nấu bát canh bóng thả hoặc miến nấu lòng gà măng khô nghi ngút khói kèm đĩa hành muối.

Miền Trung: Bánh tét, thịt ngâm mắm, tôm chua và các món cuốn thanh vị

Trên mâm cơm Tết Mồng 2, Mồng 3 của các gia đình miền Trung và xứ Huế, bên cạnh đòn bánh tét cắt khoanh, chả bò, nem chua, người nội trợ khéo léo bày thêm đĩa thịt heo ngâm nước mắm trong vắt, dưa món giòn và bát canh nấm hạt sen thanh tao.

Miền Nam: Thịt kho tàu hột vịt, canh khổ qua và dưa giá củ kiệu

Ở miền Nam, nồi thịt kho nước dừa và nồi canh khổ qua nhồi thịt càng hâm lại ngày Mồng 2, Mồng 3 càng thấm vị đậm đà. Tuy nhiên khi múc dâng cúng Ông Bà mỗi bữa, các gia đình Nam Bộ luôn múc ra tô sứ mới sạch sẽ, nấu nồi cơm gạo mới thơm phức và bày kèm đĩa củ kiệu tôm khô.

Gia đình bận đi chúc Tết xa: Cách sắp xếp dâng cơm sáng và trà hoa quả chiều

Nếu ngày Mồng 2 gia đình đi chúc Tết bên ngoại từ sáng tới tối mới về, buổi sáng trước khi đi hãy nấu mâm cơm cúng chỉn chu và đọc rõ lời xin phép trong Dị bản 1; buổi chiều tối về chỉ cần thắp 3 nén hương, dâng tuần trà ấm và bánh mứt là trọn vẹn lễ nghĩa.

Chỗ hay hiểu lầm

Năm điều kiêng kỵ cần tránh khi cúng cơm Tết ngày Mồng 2 và Mồng 3:

Một là không bưng nguyên đĩa thức ăn thừa đã ăn dở hoặc đồ ăn còn lạnh ngắt từ tủ lạnh đặt lên bàn thờ. Mọi món dâng lên Tổ Tiên đều phải được múc riêng ra bát đĩa sạch trước khi người sống dùng bữa và phải được đun hâm nóng sốt.

Hai là tuyệt đối không cắm thẳng đứng đôi đũa vào giữa bát cơm cúng Gia Tiên. Cắm đũa đứng giữa bát cơm (trực trợ) là hình thức chỉ dùng khi cúng cơm cho người vừa mới mất (chưa qua 49 ngày hoặc chưa đoạn tang) hay cúng cô hồn ngoài đường. Với bàn thờ Gia Tiên ngày Tết, luôn đặt đôi đũa nằm ngang ngay ngắn trên miệng bát cơm hoặc trên gác đũa.

Ba là không để bình hoa héo rũ hay chén nước trên bàn thờ cạn khô suốt ba ngày Tết. Mỗi buổi sáng Mồng 2 và Mồng 3, việc đầu tiên trước khi dâng cơm là kiểm tra châm thêm nước sạch vào bình hoa và thay toàn bộ nước mới trong kỷ chén.

Bốn là không nếm thử thức ăn trực tiếp từ nồi hoặc đĩa dành để dâng cúng. Hãy giữ trọn sự tinh khiết của phẩm vật đầu tiên trong ngày dành kính Thần Linh và Tiên Tổ.

Năm là tránh to tiếng cãi vã, nói lời xui rủi trước bàn thờ trong những ngày Tổ Tiên đang ngự Tết tại gia. Sự hòa thuận, tiếng cười nói hiếu thảo của con cháu chính là phẩm vật quý giá nhất làm ấm lòng Ông Bà trong ba ngày xuân.

?Hỏi Đáp Nhanh

Ngày Mồng 2 và Mồng 3 Tết mỗi ngày phải cúng cơm mấy lần là đúng chuẩn nhất?

Theo cổ lễ xưa, những gia đình đại tộc có người ở nhà túc trực thường dâng cơm hai bữa (sáng và chiều) kèm tuần trà sớm tối. Tuy nhiên, trong đời sống hiện đại khi các gia đình còn đi chúc Tết nội ngoại và thầy cô, chuẩn mực và thiết thực nhất là mỗi ngày Mồng 2 và Mồng 3 cúng 1 mâm cơm chính thật chu đáo vào buổi sáng (hoặc buổi trưa) trước khi gia đình dùng bữa và xuất hành; còn buổi chiều tối khi về nhà thì thắp 3 nén hương, thay chén trà nóng kính báo Ông Bà.

Ngày Mồng 2 Tết cả gia đình về quê ngoại từ sáng sớm thì cúng cơm Gia Tiên ở nhà nội như thế nào?

Gia chủ chỉ cần dậy sớm hơn thường lệ khoảng 45 phút vào sáng Mồng 2 Tết, nấu nồi cơm mới và hâm nóng các món cỗ Tết đã chuẩn bị sẵn, bày lên bàn thờ, thắp 3 nén hương và đọc Dị bản 1 (Bản văn khấn dâng cơm ngày Mồng 2 Tết). Trong bài khấn đã có sẵn câu xin phép Ông Bà cho con cháu được xuất hành sang chúc Tết bên ngoại. Đợi hương cháy hết hai phần ba, gia chủ vái 3 vái hạ mâm cơm, kiểm tra tắt hết nến và thiết bị điện an toàn rồi yên tâm khóa cửa lên đường sang nhà ngoại.

Cúng cơm Mồng 2 và sáng Mồng 3 Tết xong có phải đốt vàng mã ngay sau mỗi bữa cúng không?

Không đốt vàng mã sau mỗi bữa cúng cơm thường lệ. Toàn bộ tiền vàng, quần áo giấy dâng Tổ Tiên dịp Tết được đặt trang trọng trên bàn thờ từ chiều Tất Niên để lưu giữ suốt ba ngày Tết. Trong các bữa cúng cơm Mồng 1, Mồng 2 (và bữa sáng Mồng 3 nếu chưa Hóa Vàng), khi hương tàn gia chủ chỉ vái tạ và hạ mâm cơm xuống thụ lộc. Chỉ đến khi cử hành Lễ Hóa Vàng Tiễn Tổ Tiên (thường vào chiều Mồng 3 hoặc ngày Mồng 4, Mồng 5 Tết), gia đình mới đem toàn bộ tiền vàng và tờ sớ đi hóa.

Gia đình làm lễ Hóa Vàng ngay vào trưa ngày Mồng 3 Tết thì dùng bài văn khấn nào?

Nếu gia đình dự định làm lễ Hóa Vàng tiễn Tổ Tiên ngay trong buổi trưa hoặc chiều ngày Mồng 3 Tết (gộp bữa cơm Mồng 3 thành mâm cỗ Hóa Vàng luôn), quý vị chuyển sang sử dụng trực tiếp bài Văn Khấn Lễ Hóa Vàng Tiễn Tổ Tiên. Còn nếu gia đình giữ tục cúng cơm sáng Mồng 3 Tết để đi Tết Thầy, đến chiều tối Mồng 3 hoặc sang ngày Mồng 4, Mồng 5 mới Hóa Vàng để giữ Ông Bà ở lại chơi lâu hơn với con cháu, thì buổi sáng Mồng 3 quý vị đọc Dị bản 2 trên trang này.

Sáng Mồng 1 gia đình đã cúng chay thì sang ngày Mồng 2 và Mồng 3 cúng mặn hay cúng chay?

Hoàn toàn tùy thuộc vào tâm nguyện và nếp sinh hoạt của gia đình. Rất nhiều gia đình Việt giữ truyền thống sáng Mồng 1 cúng chay thanh tịnh để mở đầu năm mới không sát sinh, sau đó sang ngày Mồng 2, Mồng 3 và lễ Hóa Vàng thì dâng mâm cỗ mặn cổ truyền (bánh chưng, gà luộc, giò chả, canh măng) để con cháu sum họp thụ lộc. Ngược lại, những gia đình thuần Phật giáo có thể dâng cỗ chay xuyên suốt cả ba ngày Tết và dùng Dị bản 3 đều vô cùng trang nghiêm, phúc lành.

›Đọc Tiếp

Biên soạn, khảo đính văn bản và thiết kế sơ đồ nghi lễ bởi Thầy Ưng Khiêm cùng UK MASTER ACADEMY. Cập nhật lần cuối: 30/10/2026. Nguồn tham khảo: Khảo đính từ Văn khấn cổ truyền Việt Nam, Thọ Mai Gia Lễ (phép Tiến Phạn ba ngày xuân), Việt Nam phong tục (Phan Kế Bính) và quy chuẩn lễ nhạc gia đình UK Master Academy.