VẠN ĐẠO ĐƯỜNGHALL OF MYRIAD PATHSEnglishENVề trang Thầy Ưng Khiêm
Thần Đạo Nhật Bản · VĂN KHẤN CỔ TRUYỀN · ĐIỀN SỚ VÀ IN A4

Văn Khấn Norito Trước Bàn Thờ Kamidana Gia Đình Và Lễ Động Thổ Jichinsai Thần Đạo Nhật Bản

Thái Dương Thần Nữ Amaterasu Omikami · Thổ Địa Thần Ubusunagami · Nghi Lễ Nhị Bái Nhị Phách Nhất Bái & Tâm Thành Makoto · In Giấy Sớ A4

Khảo đính trọn vẹn ba dị bản lời khấn cổ truyền Norito của Thần Đạo Nhật Bản (Shinto) dành cho gia đình và công trình xây dựng: bản khấn buổi sáng cùng ngày Mồng 1 và 15 hằng tháng (Tsukinamisai) trước khám thờ Kamidana tại gia, bản khấn Lễ Động Thổ Trấn Trạch (Jichinsai) và Lễ Thượng Lương (Jotosai), cùng bản khấn trước khám thờ Tổ Tiên Thần Đạo (Mitamaya hay Soreisha).

Dịp hành lễ
Mỗi sáng, Mồng 1 & 15 hằng tháng (Tsukinamisai) và khi Động thổ xây dựng (Jichinsai)
Thay nhánh cây thiêng Sakaki vào ngày Mồng 1 và 15; thay nước Mizu, gạo Kome và muối Shio mỗi sáng
Khung giờ tốt
Mão (05h-07h), Thìn (07h-09h), Tỵ (09h-11h)
Hành lễ vào buổi sáng sớm khi ánh mặt trời vừa lên, dương khí trong trẻo và tinh khiết nhất
Không gian cúng
Khám Thờ Kamidana Tại Gia (Hướng Nam Hoặc Đông) & Đàn Lễ Động Thổ Jichinsai
Dâng 5 lễ phẩm Shinsen tinh khiết: Gạo trắng Kome, Nước sạch Mizu, Muối trắng Shio, Rượu Sake và nhánh Sakaki
Văn bản và bản in
3 dị bản · Giấy sớ A4
Khấn Kamidana Hằng Ngày & Tsukinamisai, Lễ Động Thổ Jichinsai và Bàn Thờ Tổ Tiên Mitamaya

IĐiền Sớ Cá Nhân, Chọn Ngày Cúng Và Đọc Văn Khấn

Nghi lễ trực thuộc hệ thống Thần Đạo Nhật Bản (1 bài văn khấn thuộc đạo này)
Trang gốc Thần Đạo Nhật Bản & Văn khấn riêng ›
Bảng tra 81 lễ ›

1. Chọn ngày cúng dương lịch (tự đổi Âm lịch, Can Chi và Giờ Hoàng Đạo)

Chọn đúng ngày gia đình thực tế làm lễ

2. Thông tin Tín chủ và Gia quyến (tự động điền vào tờ sớ)

Lưu riêng tư ngay trên trình duyệt máy quý vị, không gửi lên máy chủ
Nhập năm sinh dương lịch để tự tính tuổi Can Chi và tuổi âm lịch

3. Chọn bản văn khấn, đứng khấn hoặc in giấy sớ A4

Dùng khi gia chủ và các thành viên trong nhà thực hiện nghi thức rửa tay súc miệng thanh tẩy (Temizu), dâng lễ vật Shinsen (gạo, nước, muối, rượu thanh tửu, nhánh cây Sakaki) và hành lễ Nhị Bái Nhị Phách Nhất Bái trước khám thờ Kamidana vào mỗi buổi sáng hoặc ngày Mồng 1 và 15 hằng tháng (Lễ Tsukinamisai).

VẠN ĐẠO ĐƯỜNG · TỜ SỚ VĂN KHẤN CỔ TRUYỀN

Văn Khấn Norito Trước Bàn Thờ Kamidana Gia Đình Và Lễ Động Thổ Jichinsai Thần Đạo Nhật Bản

1. Bản Văn Khấn Norito Hằng Ngày và Ngày Mồng 1, 15 (Tsukinamisai) Trước Bàn Thờ Kamidana Gia Đình

Cúi đầu hành lễ khởi đầu (Ippai: cúi nhẹ 45 độ một lần trước khám thờ Kamidana để tịnh tâm, tiếp theo đọc lời thanh tẩy Harae-kotoba).

Lời Khấn Thanh Tẩy (Harae-kotoba): Kính cẩn đảnh lễ trước chư vị Đại Thần Thanh Tẩy ngự nơi cửa sông Awagihara thuộc vùng Tachibana tỉnh Himuka xứ Tsukushi! Ngưỡng xin chư vị Đại Thần Haraedo-no-Okami gột rửa sạch mọi lỗi lầm vô ý (Tsumi), mọi uế tạp (Kegare) và mọi chướng ngại đang vương vấn nơi thân tâm cùng ngôi nhà này. Cúi xin chư vị hoan hỷ lắng nghe bằng tấm lòng thanh tịnh và bình an! (Kakemaku mo kashikoki Izanagi no Okami, Tsukushi no Himuka no Tachibana no Odo no Awagihara ni, misogi harae tamaishi toki ni narimaseru Haraedo no Okami-tachi, moromoro no magagoto tsumi kegare aramu wo ba, harae tamae kiyome tamae to maosu koto wo kikoshimese to kashikomi kashikomi mo maosu).

Nghi thức Nhị Bái Nhị Phách: Cúi lạy sâu 90 độ hai lần trang nghiêm (Nirei). Đưa hai bàn tay ngang ngực, kéo nhẹ tay phải lùi xuống dưới đốt ngón đầu của tay trái rồi vỗ tay vang hai tiếng thanh thoát (Nihakushu), sau đó khép hai bàn tay lại chắp trước ngực và dâng lời Norito bằng tấm lòng chân thành trong sáng (Makoto).

Kính cẩn, kính cẩn bộc bạch trước khám thờ Kamidana linh thiêng (Kashikomi, kashikomi mo maosu)! Ngưỡng bái Thái Dương Thần Nữ tối cao Amaterasu Omikami ngự tại Đại Thần Cung Ise (Jingu Taima), nguồn sáng vĩ đại nuôi dưỡng muôn loài trong trời đất.

Ngưỡng bái Bản Cảnh Thổ Địa Hộ Mệnh Thần Ujigami và Ubusunagami đang che chở cho vùng đất này, cùng chư vị Thần Minh Sùng Kính (Suhaujin) và Bát Bách Vạn Thần (Yaoyorozu no Kami) ngự trị khắp thiên nhiên sông núi.

Hôm nay là ……………………, năm ………….

………… ………………………………, thuộc gia tộc họ …………, hiện cư ngụ tại ngôi nhà địa chỉ: ………….

Trong ánh bình minh tinh khôi của buổi sáng hôm nay (hoặc nhân ngày lễ định kỳ Tsukinamisai đầu tháng và giữa tháng), nhờ hồng ân che chở rộng lớn và cao dày của Thái Dương Thần Nữ Amaterasu Omikami cùng chư vị Thần Minh Kami, gia đình ………… được thức dậy trong sức khỏe an lành, mái ấm thuận hòa và công việc hanh thông.

Với tấm lòng biết ơn sâu sắc và tâm niệm Kannagara (sống thuận theo đạo tự nhiên trong sáng), ………… đã thanh tẩy đôi bàn tay, sửa soạn khám thờ tinh tươm, kính dâng lên trước điện Kamidana năm thức lễ phẩm Shinsen thuần khiết của đất trời gồm gạo trắng mới (Kome), nước nguồn trong vắt (Mizu), muối biển tinh khôi (Shio), rượu thanh tửu (Omiki) và đôi nhánh cây thường xanh (Sakaki).

Cúi xin Thái Dương Thần Nữ Amaterasu Omikami cùng chư vị Thần Minh hộ gia thùy từ chứng giám và ban phước lành (Mi-megumi): giữ gìn cho ngôi nhà tại ………… luôn sạch mọi tai ương hỏa hoạn, tránh xa mọi tà khí dịch bệnh; gia hộ cho toàn thể các thành viên trong gia đình ………… thân thể tráng kiện, tâm hồn ngay thẳng trong sáng như gương đồng Yata no Kagami, làm việc cần mẫn trung thực và gắn kết yêu thương nhau.

………… nguyện giữ gìn nếp sống Akaki Kiyoki Naoki Makoto no Kokoro (Tâm hồn sáng trong, thuần khiết, ngay thẳng và chân thật), trân trọng từng hạt gạo giọt nước của tự nhiên và đem sức mình đóng góp điều thiện lành cho cộng đồng xã hội.

Nghi thức Nhất Bái hoàn lễ: Cúi xin chư vị Thần Minh hoan hỷ nạp thọ! (Kashikomi, kashikomi mo maosu). Hạ tay xuống, cúi lạy sâu 90 độ một lần (Ichirei), rồi cúi nhẹ 45 độ một lần (Ippai) trước khi lui ra.

IIVật Phẩm Sắm Lễ Và Danh Mục Chuẩn Bị

Nghi lễ Thần Đạo Nhật Bản (Shinto) đặt nền tảng trên nguyên lý Seimei Seichoku (Sự trong sáng, thuần khiết, ngay thẳng và trung thực). Các phẩm vật dâng lên khám thờ Kamidana tại gia cũng như đàn lễ Động Thổ Jichinsai được gọi là Shinsen (Thần soạn): gồm những tặng phẩm tinh túy nhất của đất, nước, biển cả và đồng ruộng như gạo trắng, nước nguồn, muối biển, rượu Sake và nhánh cây thường xanh Sakaki.

Đã chuẩn bị 0 trên 10 lễ vật

Nhóm 1: Ngũ phẩm Shinsen cốt lõi trên khám thờ Kamidana (Dâng mỗi sáng và ngày 1, 15)

Nhóm 2: Lễ phẩm bổ sung cho Lễ Động Thổ Jichinsai và Lễ Đầu Tháng Tsukinamisai

Nhóm 3: Pháp khí thanh tẩy, ánh sáng đèn thờ và khay gỗ mộc Sanbo

Nguồn ảnh chụp thực tế lễ vật (Wikimedia Commons · Giấy phép mở): 1. Gạo trắng tinh khiết (Kome / Senmai) và Muối biển trắng: Sanjay Acharya (CC BY-SA 3.0 · Tệp gốc) · 2. Bình nước tinh khiết hứng buổi sớm: Phương Huy (CC BY-SA 4.0 · Tệp gốc) · 3. Cặp bình rượu thanh tửu Sake: Phương Huy (Public domain · Tệp gốc) · 4. Đôi nhánh cây thiêng thường xanh Sakaki: Bùi Thụy Đào Nguyên (CC BY-SA 3.0 · Tệp gốc) · 5. Rau củ quả tươi theo mùa của núi rừng và đồng ruộng: Rachel41Ng (CC0 · Tệp gốc) · 6. Bánh dày gạo nếp Kagami-mochi hoặc sản vật biển khô: Phương Huy (Public domain · Tệp gốc) · 7. Cơm trắng nấu mới và trà xanh Nhật Bản: Phương Huy (Public domain · Tệp gốc) · 8. Cặp đèn lồng hoặc nến trắng thanh khiết trên Kamidana: Aliva Sahoo (CC BY-SA 4.0 · Tệp gốc) · 9. Nước sạch rửa tay súc miệng (Temizu) và khăn trắng mới: Mattes (Public domain · Tệp gốc) · 10. Gương đồng tròn (Shinkyo), dây thiêng Shimenawa và khay gỗ bách Hinoki: Phương Huy (Public domain · Tệp gốc)

IIIKhám Thờ 3D Tương Tác, Sơ Đồ Bàn Cúng Và Trình Tự Hành Lễ

Kéo để xoay 360 độ · Bấm số 1 tới 7 hoặc thẻ bên dưới để soi từng lễ vật
Đang dựng không gian bàn cúng 3D sơn son thếp vàng…
Khám thờ Thần Đạo tại gia (Kamidana, nghĩa là Kệ Thần) luôn được lắp đặt ở vị trí cao quá tầm mắt trong phòng khách hoặc phòng sinh hoạt sáng sủa, sạch sẽ, mặt khám quay về hướng Nam (đón ánh nắng mặt trời phương Nam) hoặc hướng Đông (đón bình minh mọc). Bên trong ngôi đền gỗ bách Hinoki thu nhỏ (Miya-gata) có 3 ngăn hoặc 1 ngăn: chính giữa tôn trí thần phù Jingu Taima của Thái Dương Thần Nữ Amaterasu Omikami từ Đại thần cung Ise; bên phải tôn trí thần phù Ujigami (Thần hộ mệnh địa phương); bên trái tôn trí thần phù Suhaujin (vị Kami gia đình đặc biệt sùng kính).
1
Ngôi Đền Gỗ Bách Miya-gata Trên Kệ Cao Kamidana (Tôn Trí 3 Thần Phù Ofuda)Chính giữa là thần phù Amaterasu Omikami (Ise Jingu), bên phải (nhìn từ ngoài vào) là Ujigami địa phương, bên trái là Suhaujin sùng kính.
2
Dây Thiêng Shimenawa Tết Rơm Mới & 4 Dải Giấy Trắng Hình Tia Chớp ShideTreo phía trên mặt trước kệ Kamidana để phân định ranh giới không gian thanh tịnh của Kami với đời thường.
3
Tấm Gương Đồng Tròn (Shinkyo) Đặt Chính Giữa Phía Trước Cửa Đền Miya-gataBiểu tượng của Yata no Kagami (Chân lý và sự trung thực), phản chiếu tấm lòng Makoto của người đứng khấn.
4
Đôi Bình Cắm Nhánh Cây Thường Xanh Sakaki (Sakaki-tate Ở Hai Đầu Trái Phải)Đặt đối xứng ở hai góc ngoài cùng bên trái và bên phải của kệ Kamidana, thay nhánh Sakaki tươi vào ngày 1 và 15.
5
Hàng Lễ Phẩm Shinsen Chính Giữa: Đĩa Gạo Trắng (Kome) Ở Tâm & Cặp Bình Rượu Sake (Heishi) Hai BênĐĩa gạo trắng đặt ngay chính giữa trước gương đồng, hai bình rượu Sake trắng đặt cân xứng hai bên đĩa gạo.
6
Đĩa Muối Trắng Hình Chóp (Shio Bên Phải) & Bình Nước Tinh Khiết (Suiki Bên Trái)Nhìn từ ngoài vào Kamidana: đĩa muối trắng đặt bên tay phải, bình nước sạch mở nắp đặt bên tay trái.
7
Khám Thờ Tổ Tiên Thần Đạo (Mitamaya / Soreisha) Hoặc Đàn Lễ Động Thổ HimorogiKhám Tổ Tiên Mitamaya luôn đặt ở kệ thấp hơn một bậc so với Kamidana; trong lễ Động Thổ Jichinsai thì lập đàn Himorogi 4 cây tre giữa khu đất.

Hình ảnh thực tế cách bài trí bàn thờ và mâm lễ truyền thống

Tư liệu ảnh thật lưu trữ mở từ Wikimedia Commons (bấm vào ảnh để xem tệp gốc)
Bài trí bộ tam sự, bát hương và hoa quả trên án thờ. Án thờ gia đình Việt Nam bài trí cân xứng gồm đỉnh đồng và đôi chân nến phía trong, bát hương gốm men lam đặt trên đế gỗ chính giữa, bình hoa lay ơn đỏ và mâm quả phía trước.
Bài trí bộ tam sự, bát hương và hoa quả trên án thờ. Án thờ gia đình Việt Nam bài trí cân xứng gồm đỉnh đồng và đôi chân nến phía trong, bát hương gốm men lam đặt trên đế gỗ chính giữa, bình hoa lay ơn đỏ và mâm quả phía trước.
Ảnh chụp thực tế: Phương Huy · Giấy phép: Public domain · Nguồn gốc: Wikimedia Commons
Mâm lễ chay thanh tịnh ngày Rằm và Mồng Một. Mâm cúng chay giản dị tại gia gồm xôi đậu xanh, bánh gói lá, các món rau nấm thanh đạm, đĩa trái cây thanh long chuối chín, ngọn đèn dầu và bình hoa tươi.
Mâm lễ chay thanh tịnh ngày Rằm và Mồng Một. Mâm cúng chay giản dị tại gia gồm xôi đậu xanh, bánh gói lá, các món rau nấm thanh đạm, đĩa trái cây thanh long chuối chín, ngọn đèn dầu và bình hoa tươi.
Ảnh chụp thực tế: Phương Huy · Giấy phép: Public domain · Nguồn gốc: Wikimedia Commons

Trình tự hành lễ từng bước trước án thờ

Cốt tủy của nghi thức hành lễ Thần Đạo Nhật Bản là sự thanh tịnh tuyệt đối của thân thể (Misogi / Temizu) và nhịp điệu trang nghiêm của phép lễ Nhị Bái Nhị Phách Nhất Bái (Nirei Nihakushu Ichirei).

  1. Bước 1
    Thanh tẩy rửa tay và súc miệng trước khi hành lễ (Temizu)

    Buổi sáng sau khi thức dậy, rửa mặt, rửa sạch bàn tay trái, bàn tay phải và súc miệng bằng nước sạch, chỉnh trang quần áo gọn gàng trước khi bước tới trước khám thờ Kamidana.

  2. Bước 2
    Thay nước mới, gạo mới, muối tinh và mở nắp bình nước, bình rượu Sake

    Dâng nước sạch đầu ngày (Mizu), gạo trắng (Kome) và muối trắng đắp hình chóp nón (Shio) lên khay gỗ Sanbo. Lưu ý mở nắp bình nước Suiki và bình rượu Heishi trước khi khấn.

  3. Bước 3
    Đứng ngay ngắn trước Kamidana, cúi nhẹ 45 độ (Ippai) và đọc lời thanh tẩy Harae-kotoba

    Đứng thẳng lưng cách khám thờ một bước chân, cúi đầu nhẹ 45 độ một lần (Ippai) để chào kính Kami, sau đó đọc bài chú thanh tẩy ngắn Harae-kotoba.

  4. Bước 4
    Cúi lạy sâu 90 độ hai lần (Nirei / Nhị Bái)

    Từ tư thế đứng thẳng, gập lưng phẳng 90 độ thật chậm rãi và cung kính hai lần liên tiếp để bày tỏ lòng tôn kính tối thượng đối với Thái Dương Thần Nữ và chư vị Kami.

  5. Bước 5
    Vỗ tay vang hai tiếng thanh thoát (Nihakushu / Nhị Phách) và đọc lời khấn Norito

    Đưa hai bàn tay chắp ngang ngực, kéo nhẹ bàn tay phải lùi xuống thấp hơn tay trái khoảng một đốt ngón tay (biểu thị sự khiêm cung trước Kami), mở rộng tay bằng vai rồi vỗ vang 2 tiếng rõ ràng. Khép đều hai bàn tay lại và đọc Dị bản 1, 2 hoặc 3.

  6. Bước 6
    Cúi lạy sâu 90 độ một lần (Ichirei / Nhất Bái) và cúi nhẹ 45 độ kết lễ (Ippai)

    Sau khi dâng xong lời khấn Norito, hạ hai tay xuống dọc thân người, cúi lạy sâu 90 độ một lần dứt khoát (Ichirei), rồi cúi nhẹ 45 độ một lần (Ippai) trước khi lùi lại.

  7. Bước 7
    Hạ lễ thụ lộc (Naorai) để đón nhận sinh khí của Kami vào bữa ăn gia đình

    Đậy lại nắp bình nước, sau buổi lễ hạ gạo, muối và nước từ Kamidana xuống để nấu chung vào nồi cơm và món ăn của gia đình (nghi thức Naorai, cùng thọ hưởng phước lộc với Kami).

IVTriết Lý Kannagara (Thuận Đạo Tự Nhiên), Tâm Thành Makoto Và Ý Nghĩa Lời Khấn Norito

Thần Đạo (Shinto, nghĩa là Con đường của chư Thần Minh Kami) là truyền thống tâm linh bản địa lâu đời gắn liền với lịch sử, văn hóa và thẩm mỹ của đất nước Nhật Bản. Trong thế giới quan Shinto, vạn vật trong vũ trụ từ mặt trời, núi non, sông biển, rừng già, gió mưa cho tới tổ tiên và con người đều cùng chia sẻ một nguồn sinh mệnh linh thiêng bắt nguồn từ chư vị Kami. Con người vốn mang bản tính thiện lành như con cháu của Kami (Ujiko), nhưng trong quá trình sống thường ngày không tránh khỏi việc vương phải bụi mờ, lỗi lầm vô ý (Tsumi) và sự uế tạp trì trệ của sinh khí (Kegare).

Theo giáo nghĩa

Chính vì vậy, mục đích tối hậu của mọi nghi lễ Thần Đạo không phải là kêu cầu phép màu siêu nhiên cứu rỗi từ bên ngoài, mà là Harae (Thanh tẩy): gột rửa lớp bụi mờ Kegare để khôi phục lại trạng thái tâm hồn nguyên sơ được gọi là Akaki Kiyoki Naoki Makoto no Kokoro (Tấm lòng sáng trong, thuần khiết, ngay thẳng và chân thật). Tấm gương đồng tròn Shinkyo đặt ngay chính giữa khám thờ Kamidana không có hình tượng thần thánh nào khắc lên đó: khi người hành lễ đứng trước khám thờ, họ nhìn thấy chính gương mặt và tâm thái của mình phản chiếu trong gương.

Theo sử liệu

Từ bộ cổ sử Kojiki (Cổ Sự Ký, năm 712), Nihon Shoki (Nhật Bản Thư Kỷ, năm 720) cho tới bộ luật lễ Engishiki (Diên Hỷ Thức, năm 927 thời Heian lưu giữ 27 thiên văn khấn cổ chuẩn mực), lời khấn trong Thần Đạo được gọi là Norito. Theo học giả Motoori Norinaga (1730 tới 1801) và truyền thống Kokugaku, mỗi từ ngữ được phát âm trang trọng với lòng chân thành (Makoto) đều mang năng lượng tâm linh tốt lành gọi là Kotodama (Ngôn linh). Khi đọc một bài Norito bằng ngôn từ trang nhã, biết ơn và kính cẩn, âm thanh hài hòa ấy đánh thức phước lành (Sakimitama và Kushimitama) cho cả gia trạch lẫn cộng đồng.

VCấu Trúc Khám Thờ Kamidana Tại Gia Và Quy Tắc Tôn Trí Ba Thần Phù Ofuda Chuẩn Mực

Trong mỗi gia đình truyền thống cũng như các văn phòng, võ đường (Dojo) và cơ sở kinh doanh tại Nhật Bản, Kamidana (Thần bằng / Kệ Thần) đóng vai trò là một ngôi đền Thần Đạo thu nhỏ ngay trong nhà. Để việc thờ phụng đúng với quy chuẩn của Hiệp hội các Đền thờ Thần Đạo Nhật Bản (Jinja Honcho), gia chủ cần nắm vững vị trí đặt kệ và trật tự tôn trí thần phù Ofuda (còn gọi là Shinsatsu).

Bảng quy chuẩn vị trí lắp đặt kệ Kamidana và cách tôn trí 3 Thần phù Ofuda tại gia.
Hạng mục trên KamidanaVị trí chuẩn (Nhìn từ ngoài vào khám thờ)Ý nghĩa thần học & Quy tắc bài trí
Hướng và Độ cao kệ KamidanaĐặt trên cao quá tầm mắt người đứng, mặt khám quay về hướng Nam hoặc hướng Đông.Chọn nơi sáng sủa, trang trọng nhất trong phòng khách. Nếu đặt ở tầng dưới của nhà nhiều tầng, người Nhật thường dán chữ Kumo (Mây bầu trời) lên trần nhà ngay phía trên Kamidana để biểu thị phía trên Thần Minh chỉ có bầu trời cao rộng.
Ngăn Chính Giữa (hoặc Lớp Trước Cùng): Jingu TaimaTrung tâm tối thượng của ngôi đền gỗ bách Miya-gata.Tôn trí thần phù Jingu Taima của Thái Dương Thần Nữ Amaterasu Omikami thỉnh từ Đại Thần Cung Ise (Ise Jingu), vị tổ thần tối cao chiếu sáng toàn cõi Nhật Bản.
Ngăn Bên Phải (hoặc Lớp Giữa): Ujigami OfudaBên tay phải khi người đứng lễ nhìn vào Kamidana (tức bên tả của vị thần chính).Tôn trí thần phù của Ujigami / Ubusunagami, vị Thần Hộ Mệnh cai quản trực tiếp vùng đất, phường xã nơi gia đình đang cư ngụ.
Ngăn Bên Trái (hoặc Lớp Sau Cùng): Suhaujin OfudaBên tay trái khi người đứng lễ nhìn vào Kamidana (tức bên hữu của vị thần chính).Tôn trí thần phù của Suhaujin (Thần Sùng Kính), tức ngôi đền hoặc vị Kami mà gia đình có duyên gắn bó riêng (như Thần Nông Nghiệp Thương Mại Inari, Thần Học Vấn Tenjin tại Dazaifu, Thần Biển Kotohira...).
Khám Thờ Tổ Tiên Thần Đạo (Mitamaya / Soreisha)Đặt ở kệ riêng thấp hơn một bậc ngay bên dưới hoặc bên cạnh Kamidana.Tôn trí Mitama-shiro (linh vị gỗ hoặc gương nhỏ) của ông bà tổ tiên trong dòng họ đã trở thành Tổ Linh Hộ Gia (Sorei).
Theo giáo nghĩa

Trường hợp ngôi đền gỗ Miya-gata chỉ có 1 cửa duy nhất (Ichisha-zukuri): Gia chủ xếp chồng ba tấm thần phù Ofuda ngay ngắn từ trước ra sau theo thứ tự: tấm Jingu Taima (Amaterasu Omikami) đặt ở lớp ngoài cùng phía trước, tấm Ujigami (Thần địa phương) đặt ở lớp giữa ngay phía sau, và tấm Suhaujin (Thần sùng kính riêng) đặt ở lớp trong cùng. Cuối mỗi năm vào tháng Chạp (trước Tết Oshogatsu), gia đình rước các tấm Ofuda cũ tới khu Koshinsatsu Osamedokoro tại đền thờ để làm lễ đốt tạ ơn (Otakiage) và thỉnh bộ Ofuda mới cho năm mới.

VINgũ Phẩm Lễ Vật Shinsen Và Giải Mã Nghi Thức Nhị Bái Nhị Phách Nhất Bái (Nirei Nihakushu Ichirei)

Khác với truyền thống đốt nhang khói nghi ngút, bàn thờ Thần Đạo Kamidana không đặt bát hương và không thắp nhang (hương khói chỉ dùng bên bàn thờ Phật Butsudan). Thay vào đó, sự kết nối với Kami được thực hiện qua năm lễ phẩm tự nhiên tươi mới gọi là Shinsen và âm vang thanh khiết của tiếng vỗ tay Hakushu (Kashiwade).

1. Gạo trắng (Kome), Muối biển (Shio) và Nước sớm (Mizu)

Ba lễ phẩm căn bản dâng mỗi buổi sáng: đĩa gạo trắng đặt ở giữa (hoặc gạo nấu thành cơm), đĩa muối biển trắng vun thành hình chóp nón nhỏ đặt bên phải, và bình nước lọc tinh khiết lấy vào buổi sáng đặt bên trái.

2. Rượu thanh tửu Sake (Omiki) và Nhánh cây Sakaki

Vào ngày Mồng 1 và ngày 15 hằng tháng (Lễ Tsukinamisai) cùng các ngày lễ lớn, gia chủ rót rượu Sake trắng vào cặp bình sứ Heishi đặt hai bên đĩa gạo, đồng thời thay cặp nhánh cây thường xanh Sakaki mới vào hai bình hoa hai đầu kệ.

3. Kỹ thuật kéo nhẹ tay phải khi vỗ tay (Kashiwade)

Khi vỗ tay 2 tiếng trước Kamidana, đầu ngón tay phải được kéo lùi thấp hơn đầu ngón tay trái khoảng một đốt ngón tay. Theo cổ lễ Shinto, bên trái (Hidari) tượng trưng cho Thần Minh, bên phải (Migi) tượng trưng cho con người; lùi tay phải xuống là biểu thị lòng khiêm cung tôn kính Kami, đồng thời giúp tiếng vỗ tay vang tròn và ấm hơn.

4. Nghi thức Thụ Lộc Naorai (Thần Nhân Cộng Thực)

Sau khi hoàn tất lễ cúng, gạo, muối, nước và rượu Sake hạ xuống từ Kamidana không bao giờ bị đổ bỏ mà được đem nấu chung vào bữa cơm gia đình. Nghi thức ấy gọi là Naorai: cùng ăn chung phẩm vật với Kami để tiếp nhận sinh lực trong lành vào cơ thể.

VIILễ Động Thổ Trấn Trạch (Jichinsai) Và Lễ Thượng Lương (Jotosai) Trong Kiến Trúc Nhật Bản

Ngay cả trong kỷ nguyên công nghệ cao thế kỷ XXI, từ những ngôi nhà gỗ gia đình cho tới các tòa tháp chọc trời, nhà máy bán dẫn hay tuyến tàu cao tốc Shinkansen tại Nhật Bản, trước khi chiếc máy xúc đầu tiên chạm vào lòng đất, các chủ đầu tư và kỹ sư đều trang trọng cử hành Lễ Động Thổ Trấn Trạch Jichinsai (Địa Trấn Tế) do pháp sư Thần Đạo (Kannushi) chủ lễ.

Theo giáo nghĩa

Cấu trúc đàn lễ Himorogi và 7 bước cốt lõi của lễ Động Thổ Jichinsai: Giữa khu đất chuẩn bị xây dựng, người ta dựng bốn cây tre xanh tươi ở bốn góc tạo thành một ô vuông khoảng 2 tới 3 mét vuông, chăng dây rơm thiêng Shimenawa treo các dải giấy trắng hình tia chớp Shide xung quanh, và ở chính giữa đặt một nhánh cây Sakaki lớn trên bàn gỗ bách làm Himorogi (Thần Ly, nơi Kami giáng lâm). Trình tự buổi lễ diễn ra hết sức mạch lạc:

(1) Shubatsu (Thanh tẩy): Pháp sư vẫy cây phất trần giấy trắng Onusa đọc bài Harae-kotoba thanh tẩy khu đất, lễ vật và toàn bộ người tham dự; (2) Koshin (Nghinh Thần): Ngân tiếng trầm dài để đón Thổ Địa Thần Ubusunagami giáng lâm vào cây Sakaki; (3) Kensen (Hiến soạn): Mở nắp bình nước và bình rượu Sake dâng lễ vật của núi, biển, đồng ruộng; (4) Norito Sojo (Tấu trình văn khấn): Đọc bài văn khấn Norito Động Thổ (Dị bản 2); (5) Shihobarai (Tứ phương phất tịnh): Đi tới bốn góc khu đất theo chiều kim đồng hồ (Đông Bắc, Đông Nam, Tây Nam, Tây Bắc) rắc gạo trắng, muối tinh, rượu Sake và giấy trắng Kirinusa để an trấn bốn phương; (6) Jichin-no-Gi (Nghi thức khai móng): Kiến trúc sư cầm liềm làm động tác cắt cỏ (Kusakari-zome), chủ đầu tư cầm cuốc gỗ đào ba nhát vào đống cát hình nón (Ugachi-zome) kèm tiếng hô dõng dạc Ei! Ei! Ei!, và nhà thầu thi công cầm mai xúc đất (Tsuchisuki-zome), rồi đặt vật trấn trạch (Shizume-mono) xuống tâm móng; (7) Tamagushi Hoten & Shoshin (Dâng cành Sakaki và Tiễn Thần): Từng đại diện dâng cành Tamagushi (nhánh Sakaki buộc giấy trắng), hành lễ Nhị Bái Nhị Phách Nhất Bái và tiễn Kami hồi cung.

VIIINhững Điều Kiêng Kỵ Và Lưu Ý Quan Trọng Khi Thờ Kamidana Và Hành Lễ Thần Đạo

Chỗ hay hiểu lầm

Năm nguyên tắc quan trọng cần ghi nhớ để giữ trọn sự tôn nghiêm của không gian Thần Đạo tại gia:

Một là không đặt Kamidana và bàn thờ Phật (Butsudan) đối diện trực tiếp vào nhau (Mukaiawase). Nhiều gia đình Nhật Bản thờ đồng thời cả Kamidana (Thần Đạo) lẫn Butsudan (Phật Giáo). Khi bài trí trong cùng một căn phòng, không đặt hai khám thờ quay mặt đối diện nhau vì khi khấn bên này sẽ quay lưng trực tiếp vào bên kia; hãy đặt hai khám thờ song song hoặc vuông góc ở hai vách tường thích hợp.

Hai là không lắp kệ Kamidana ngay phía trên lối cửa ra vào nơi người qua lại liên tục bước dưới gầm kệ, và không đặt áp lưng vào bức tường nhà vệ sinh. Kamidana cần một khoảng tường tĩnh lặng, sạch sẽ, cao ráo.

Ba là không dùng miệng thổi tắt ngọn nến trên Kamidana. Trong quan niệm Shinto, hơi thở từ miệng con người có thể mang uế khí; vì vậy khi tắt nến trên bàn thờ, hãy dùng que chụp nến hoặc dùng bàn tay phẩy nhẹ làn gió để tắt lửa.

Bốn là phân biệt tiếng vỗ tay thường (Hakushu) và tiếng vỗ tay tĩnh lặng (Shinobite) trong dịp tang chế. Trong các buổi lễ cầu an, ngày Mồng 1 và 15 hay lễ Động Thổ, người lễ vỗ 2 tiếng vang rõ. Riêng trong thời gian gia đình có tang sự (Kichu, thường kéo dài 49 hoặc 50 ngày), gia đình tạm che giấy trắng lên trước Kamidana (Kamidana-fuji) để tránh uế khí tử biệt; còn trong các lễ tưởng niệm linh hồn người mới mất (Mitama-matsuri), người ta vỗ tay không phát ra tiếng động (Shinobite).

Năm là không bao giờ để nhánh cây Sakaki khô héo hoặc để nước, gạo mốc hỏng trên Kamidana. Thà bày lễ giản dị với một chén nước sạch mới mỗi sáng kèm lòng thành kính Makoto còn hơn bày nhiều lễ vật mà quên chăm sóc thay mới.

?Hỏi Đáp Nhanh

Khám thờ Thần Đạo Kamidana tại gia nên đặt quay về hướng nào và thờ những vị thần nào?

Theo chuẩn mực của Thần Đạo Nhật Bản, kệ Kamidana luôn được lắp trên cao (cao hơn tầm mắt người đứng) ở nơi sáng sủa, sạch sẽ nhất trong nhà, mặt khám quay về hướng Nam (đón ánh sáng mặt trời rực rỡ) hoặc hướng Đông (đón ánh bình minh). Bên trong khám thờ gỗ bách Miya-gata tôn trí 3 tấm thần phù Ofuda: ở chính giữa là Jingu Taima của Thái Dương Thần Nữ Amaterasu Omikami (Đại thần cung Ise); bên phải (nhìn từ ngoài vào) là thần phù Ujigami (Thần hộ mệnh vùng đất địa phương); và bên trái là thần phù Suhaujin (vị Kami gia đình đặc biệt sùng kính).

Nghi thức Nhị Bái Nhị Phách Nhất Bái (Nirei Nihakushu Ichirei) thực hiện chính xác như thế nào?

Đây là phép hành lễ chuẩn mực nhất trước mọi đền thờ Shinto và khám thờ Kamidana: (1) Đứng thẳng, cúi nhẹ đầu 45 độ một lần (Ippai); (2) Nhị Bái (Nirei): gập lưng cúi sâu 90 độ thật trang nghiêm 2 lần; (3) Nhị Phách (Nihakushu): chắp hai tay ngang ngực, kéo nhẹ tay phải lùi xuống thấp hơn tay trái một đốt ngón tay, mở tay ngang vai rồi vỗ tay vang 2 tiếng rõ ràng, sau đó khép hai bàn tay lại chắp trước ngực và đọc lời khấn Norito; (4) Nhất Bái (Ichirei): hạ tay xuống, cúi sâu 90 độ 1 lần, rồi cúi nhẹ 45 độ trước khi lui ra.

Năm lễ vật Shinsen dâng lên Kamidana hằng ngày và ngày Mồng 1, 15 gồm những gì?

Năm lễ phẩm tinh khiết (Shinsen) gồm: (1) Gạo trắng (Kome) đã vo sạch hoặc nấu thành cơm mới, đặt ở đĩa chính giữa; (2) Muối biển trắng (Shio) vun thành hình chóp nhỏ, đặt bên phải; (3) Nước tinh khiết (Mizu) lấy vào buổi sáng sớm đựng trong bình Suiki mở nắp, đặt bên trái; (4) Rượu thanh tửu Sake (Omiki) đựng trong cặp bình sứ trắng Heishi mở nắp đặt hai bên đĩa gạo (dâng vào ngày 1, 15 và lễ tiết); (5) Đôi nhánh cây thường xanh Sakaki cắm ở hai bình Sakaki-tate hai bên ngoài cùng, thay mới vào ngày Mồng 1 và 15 mỗi tháng.

Lễ Động Thổ Jichinsai của Nhật Bản được tổ chức khi nào và có ý nghĩa gì đối với công trình?

Lễ Jichinsai (Địa Trấn Tế) được cử hành ngay trên khu đất trước khi khởi công đào móng xây dựng nhà ở, tòa nhà văn phòng, nhà xưởng hay công trình cầu đường. Buổi lễ nhằm kính cáo và xin phép Thổ Địa Thần Ubusunagami cai quản mảnh đất, thanh tẩy uế khí bốn góc đất bằng muối, gạo, rượu (Shihobarai), thực hiện ba nhát cuốc khai móng (Ugachi-zome) và cầu nguyện cho công trình vững bền trước thiên tai cùng sự an toàn tuyệt đối cho đội ngũ kỹ sư, công nhân suốt quá trình thi công.

Người nước ngoài hoặc doanh nghiệp Việt Nam hợp tác với Nhật Bản có thể thực hành lễ Jichinsai và Kamidana không?

Hoàn toàn được và rất được trân trọng. Thần Đạo không đòi hỏi nghi thức cải đạo khắt khe mà đề cao tấm lòng chân thành Makoto, sự tôn trọng thiên nhiên và lòng biết ơn mảnh đất nơi mình sinh sống hay làm việc. Các gia đình yêu mến văn hóa Nhật Bản hoặc các doanh nghiệp liên doanh Việt Nhật khi khởi công nhà máy, văn phòng có thể sử dụng Dị bản 1 và Dị bản 2 trên trang này (kèm bản Tiếng Anh tương ứng) để cử hành buổi lễ trang nghiêm, chuẩn xác.

Sự khác biệt giữa khám thờ Kamidana và khám thờ Tổ Tiên Mitamaya (Soreisha) trong Thần Đạo là gì?

Trong Thần Đạo, Kamidana là nơi thờ Thái Dương Thần Nữ Amaterasu Omikami và chư vị Thần Minh tự nhiên (Kami), được đặt ở vị trí cao nhất. Còn Mitamaya (Ngự Linh Phố) hay Soreisha (Tổ Linh Xá) là khám thờ riêng dành cho Thần linh Tổ Tiên (Sorei) của chính dòng họ gia chủ, được đặt ở một kệ thấp hơn một chút bên dưới hoặc bên cạnh Kamidana. Khi hành lễ mỗi sáng, gia chủ khấn trước Kamidana trước (Dị bản 1), sau đó khấn trước khám Tổ Tiên Mitamaya (Dị bản 3).

›Đọc Tiếp

Thần Đạo (Shinto): Lịch Sử, Thế Giới Quan Yaoyorozu no Kami Và Đạo Thuần KhiếtTrang trụ cột tìm hiểu toàn diện về Thần Đạo Nhật Bản, Kojiki, cổng Torii và văn hóa thanh tẩy MisogiKhông Gian Hành Lễ 3D Thần Đạo (Shinto)Trải nghiệm trực quan nghi thức rửa tay Temizu, kéo chuông Suzu và lễ Nhị Bái Nhị Phách Nhất BáiHình Thờ Và Pháp Khí Thần Đạo (Gương Shinkyo, Shimenawa, Ofuda & Sakaki)Khảo cứu ý nghĩa biểu tượng của Tam Chủng Thần Khí, gương đồng, dây rơm thiêng và cành TamagushiHarae-kotoba: Lời Khấn Thanh Tẩy Cổ Truyền Của Thần Đạo Nhật BảnNguyên văn tiếng Nhật, phiên âm Romaji và giải nghĩa từng câu bài văn thanh tẩy tối trọng của ShintoSảnh Chính Văn Khấn & Lời Cầu Nguyện Các ĐạoHệ thống văn khấn cổ truyền và lời cầu nguyện gia đình của các truyền thống tâm linh kèm bản in A4

Biên soạn, khảo đính văn bản và thiết kế sơ đồ nghi lễ bởi Thầy Ưng Khiêm cùng UK MASTER ACADEMY. Cập nhật lần cuối: 31/10/2026. Nguồn tham khảo: Khảo đính từ bộ cổ lễ Engishiki Norito (năm 927), Kojiki (năm 712), cẩm nang Kamidana no Matsurikata và Jichinsai của Hiệp hội các Đền thờ Thần Đạo Nhật Bản (Jinja Honcho) cùng văn bản Harae-kotoba truyền thống.