VẠN ĐẠO ĐƯỜNGHALL OF MYRIAD PATHSEnglishENVề trang Thầy Ưng Khiêm
VẠN ĐẠO ĐƯỜNG

Cách Lần Tasbih Và Dâng Du'a Trong Hồi Giáo

· Bao nhiêu lần, thứ tự nào, khẩn cầu điều gì

Niệm bao nhiêu lần, theo thứ tự nào, đếm bằng gì, khẩn cầu điều gì. Mỗi ý đều ghi nguồn. Chỗ nào thư viện chưa chắc thì nói rõ là chưa chắc.

Số lần niệm
100
33, 33 và 34
Thứ tự
Tasbīḥ, taḥmīd, takbīr
theo Sahih Muslim 596a
Du'a
9 lời
mỗi lời có số chương câu

Trang này ghi lại cách người Hồi Giáo niệm nhớ Allah (dhikr) sau lễ nguyện và dâng lời khẩn cầu (du'a), theo các bộ hadith và Qur'an. Khám Hồi Giáo của thư viện làm theo những điều ghi dưới đây: chuỗi 33 hạt được lần ba vòng, đủ một trăm lần niệm thì tính một lượt. Hồi Giáo không dùng hương, nến hay hoa để thờ phượng, nên khám không có những thứ ấy.

Tới khám Hồi Giáo để lần tasbih

INiệm Bao Nhiêu Lần

Hồi Giáo không đếm vật phẩm mà đếm lần niệm. Khám của thư viện dùng một mức duy nhất là một trăm lần, đúng với hadith dưới đây.

10033 lần Subḥān Allāh, 33 lần Al-ḥamdu lillāh, 34 lần Allāhu akbarSubḥān Allāh nghĩa là vinh quang thay Allah. Al-ḥamdu lillāh nghĩa là mọi lời ca ngợi thuộc về Allah. Allāhu akbar nghĩa là Allah vĩ đại nhất. Hadith chép lời Thiên Sứ Muhammad: có những lời tưởng niệm mà ai đọc sau mỗi lễ nguyện bắt buộc sẽ không bao giờ thất vọng, là 33 lần câu thứ nhất, 33 lần câu thứ hai và 34 lần câu thứ ba.Nguồn: Sahih Muslim 596a, ông Kaʿb ibn ʿUjrah thuật lại. Đọc trên sunnah.com.

Có ba cách khác cũng có nguồn, khám không cho chọn nhưng trang ghi lại để người đọc đối chiếu. Một: 33, 33, 33 rồi đọc một câu tuyên xưng Allah là duy nhất cho tròn một trăm (Sahih Muslim 597a). Hai: lời Thiên Sứ dạy con gái là bà Fāṭimah và ông ʿAlī đọc trước khi ngủ, mở đầu bằng 34 lần Allāhu akbar, rồi 33 lần Subḥān Allāh, 33 lần Al-ḥamdu lillāh (Sahih al-Bukhari 3705, Sahih Muslim 2727a. Bản Bukhari 6318 chép 33 lần cho cả ba). Ba: người Shia Mười Hai Imam lần Tasbīḥ Fāṭimah az-Zahrāʾ theo thứ tự 34 lần Allāhu akbar, 33 lần Al-ḥamdu lillāh, 33 lần Subḥān Allāh, theo lời Imam Jaʿfar aṣ-Ṣādiq. Thứ tự ở khám của thư viện là thứ tự trong các bộ hadith Sunni.

Ở khám Hồi Giáo của thư viện, lần đủ một trăm lần niệm được tính là một lượt thành tâm. Con số một trăm là số lần niệm, không phải một trăm lượt.

IILần Tasbih Theo Thứ Tự Nào

1Niệm sau lễ nguyện bắt buộc. Hadith Muslim 596a nói rõ đây là lời tưởng niệm sau mỗi lễ nguyện bắt buộc. Người Hồi Giáo cũng niệm nhớ Allah vào những lúc khác trong ngày.
233 lần Subḥān Allāh. Vinh quang thay Allah. Ở khám, đây là vòng thứ nhất của chuỗi 33 hạt.
333 lần Al-ḥamdu lillāh. Mọi lời ca ngợi thuộc về Allah. Đây là vòng thứ hai.
434 lần Allāhu akbar. Allah vĩ đại nhất. Vòng thứ ba có thêm một lần niệm, cộng lại vừa tròn một trăm.
5Đếm bằng ngón tay hoặc bằng chuỗi hạt. Các học giả đồng ý rằng đếm bằng ngón tay là tốt. Về chuỗi hạt thì có hai ý. Dār al-Iftāʾ Ai Cập nói chuỗi hạt được phép dùng thay cho ngón tay, nhưng lần hạt ngay trong lễ nguyện thì đáng chê. Trang IslamQA dẫn Ibn ʿUthaymīn: không dùng chuỗi hạt thì tốt hơn, nhưng đó không phải bidʿah, và dẫn al-Albānī coi chuỗi hạt là bidʿah. Chuỗi hạt thường có 99 hay 100 hạt, hoặc 33 hạt lần ba vòng.
6Dâng du'a. Du'a là lời người tin thưa trực tiếp với Allah. Hadith Jamiʿ at-Tirmidhi 3372 chép: du'a là sự thờ phượng.
الدُّعَاءُ هُوَ الْعِبَادَةُDu'a là sự thờ phượng.Jamiʿ at-Tirmidhi 3372. Đọc trên sunnah.com.

IIIChín Lời Du'a Và Gốc Của Từng Hình Vẽ

Du'a (دعاء) là lời khẩn cầu. Chín lời dưới đây đều có trong Qur'an hoặc hadith, ghi kèm số chương câu. Chữ Ả Rập được chép lại từ quran.com và sunnah.com. Lời Việt là bản dịch làm việc của thư viện từ bản tiếng Anh trên hai trang ấy, không phải bản dịch được cộng đồng Hồi Giáo Việt Nam phê chuẩn. Hình vẽ là đồ vật, cây cỏ, bầu trời. Thư viện không vẽ người, không vẽ thánh danh và không biến câu kinh thành hình trang trí.

Điều tốt lành ở hai đời رَبَّنَآ ءَاتِنَا فِي ٱلدُّنۡيَا حَسَنَةٗ وَفِي ٱلۡأٓخِرَةِ حَسَنَةٗ وَقِنَا عَذَابَ ٱلنَّارِ (Qur'an 2:201)Lạy Chúa của chúng con, xin ban cho chúng con điều tốt lành ở đời này, điều tốt lành ở Đời Sau, và che chở chúng con khỏi hình phạt của Lửa (Qur'an 2:201).

Trăng lưỡi liềm. Đây là du'a trong Qur'an 2:201. Hadith Sahih al-Bukhari 6389 chép rằng đây là lời khẩn cầu Thiên Sứ Muhammad đọc nhiều nhất. Trăng non có mặt trong chính đoạn kinh này: câu 2:189 nói các tuần trăng là cách để con người tính thời gian và mùa hành hương. Còn trăng lưỡi liềm như một biểu trưng của Hồi Giáo là quy ước văn hóa. Theo Britannica, hình này gắn với đế quốc Ottoman rồi mới lan ra thế giới Hồi Giáo. Nó không phải biểu tượng giáo lý.

Quy ước văn hóa, không phải biểu tượng giáo lý. Hình do thư viện vẽ · Nguồn: Qur'an 2:201, quran.com. Sahih al-Bukhari 6389, sunnah.com. Qur'an 2:189, quran.com. Britannica, Crescent (symbol)
Xin tha thứ (istighfār) رَبَّنَا ظَلَمۡنَآ أَنفُسَنَا وَإِن لَّمۡ تَغۡفِرۡ لَنَا وَتَرۡحَمۡنَا لَنَكُونَنَّ مِنَ ٱلۡخَٰسِرِينَ (Qur'an 7:23)Lạy Chúa của chúng con, chúng con đã làm hại chính mình. Nếu Ngài không tha thứ và thương xót thì chúng con là kẻ thua thiệt (Qur'an 7:23).

Bình nước wudu. Câu 7:23 là lời xin tha thứ của ông Adam và vợ trong Qur'an. Hadith Sahih al-Bukhari 6306 còn chép một lời xin tha thứ dài hơn, được gọi là lời istighfār cao quý nhất. Hình vẽ bình nước dùng để rửa trước lễ nguyện (wudu). Sahih Muslim 244 chép: khi người tin rửa mặt, rửa tay, rửa chân, tội lỗi trôi đi cùng nước, tới giọt nước cuối cùng.

Vật dùng trong đời sống thờ phượng (wudu). Việc ghép bình nước với lời xin tha thứ dựa vào hadith Muslim 244 · Nguồn: Qur'an 7:23, quran.com. Sahih al-Bukhari 6306, sunnah.com. Sahih Muslim 244, sunnah.com. Britannica, Prayer rug (nói tới hình bình nước nhắc việc rửa trước lễ nguyện)
Xin dẫn dắt (hidāyah) ٱهۡدِنَا ٱلصِّرَٰطَ ٱلۡمُسۡتَقِيمَ (Qur'an 1:6)Xin dẫn dắt chúng con trên Con Đường Ngay Thẳng (Qur'an 1:6).

Thảm cầu nguyện. Câu 1:6 nằm trong chương mở đầu Al-Fātiḥah. Sahih al-Bukhari 756 chép: ai không đọc Al-Fātiḥah trong lễ nguyện thì lễ nguyện ấy không thành. Vì vậy người Hồi Giáo đọc lời xin dẫn dắt này trong mỗi lễ nguyện. Theo Britannica, thảm cầu nguyện dùng để phủ nền đất hay sàn nhà khi lễ nguyện, một đầu thảm có hình vòm mihrab và đầu ấy phải hướng về Mecca khi dùng. Thảm là vật dụng, không phải vật thiêng.

Vật dụng của người lễ nguyện. Không bắt buộc, không phải biểu tượng giáo lý · Nguồn: Qur'an 1:6, quran.com. Sahih al-Bukhari 756, sunnah.com. Britannica, Prayer rug
Xin chữa lành (shifāʾ) اللَّهُمَّ رَبَّ النَّاسِ أَذْهِبِ الْبَاسَ، اشْفِهِ وَأَنْتَ الشَّافِي، لاَ شِفَاءَ إِلاَّ شِفَاؤُكَ، شِفَاءً لاَ يُغَادِرُ سَقَمًا (Sahih al-Bukhari 5743)Lạy Allah, Chúa của loài người, xin cất đi cơn đau và chữa lành, vì Ngài là Đấng Chữa Lành (Sahih al-Bukhari 5743).

Hũ mật ong. Sahih al-Bukhari 5743 chép bà ʿĀʾishah kể rằng Thiên Sứ Muhammad đọc lời này khi chăm người bệnh trong nhà. Qur'an 26:80 chép lời ông Ibrāhīm: khi tôi đau ốm, chính Ngài chữa lành tôi. Hình vẽ hũ mật ong theo Qur'an 16:69: từ bụng loài ong tiết ra thức uống nhiều màu, trong đó có sự chữa lành cho con người. Hình không vẽ con ong.

Vật được nêu trong Qur'an 16:69. Việc ghép với lời nguyện này là của thư viện · Nguồn: Sahih al-Bukhari 5743, sunnah.com. Qur'an 26:80, quran.com. Qur'an 16:69, quran.com
Cho cha mẹ (li-l-wālidayn) رَّبِّ ٱرۡحَمۡهُمَا كَمَا رَبَّيَانِي صَغِيرٗا (Qur'an 17:24)Lạy Chúa của con, xin thương xót cha mẹ con như cha mẹ đã nuôi dưỡng con thuở bé (Qur'an 17:24).

Mái nhà. Câu 17:24 dạy người con khiêm nhường với cha mẹ vì lòng thương, rồi cầu xin Allah thương xót cha mẹ như cha mẹ đã nuôi mình thuở bé. Kinh không gắn lời này với một vật nào. Mái nhà là hình thư viện tự vẽ để chỉ nơi cha mẹ nuôi con. Hình không vẽ người.

Hình do thư viện vẽ, không phải vật nghi lễ · Nguồn: Qur'an 17:24, quran.com
Bổng lộc (rizq) رَبِّ إِنِّي لِمَآ أَنزَلۡتَ إِلَيَّ مِنۡ خَيۡرٖ فَقِيرٞ (Qur'an 28:24)Lạy Chúa của con, con thật đang cần bất cứ điều tốt lành nào Ngài ban xuống cho con (Qur'an 28:24).

Chùm chà là. Câu 28:24 là lời ông Mūsā khẩn cầu khi ngồi nghỉ trong bóng râm, tay trắng nơi đất khách. Hình vẽ chùm chà là. Qur'an 19:25 chép lời bảo bà Maryam lay thân cây chà là để chà là tươi chín rơi xuống cho bà. Hadith Sunan Abi Dawud 2356 chép Thiên Sứ Muhammad xả chay bằng chà là tươi, không có thì chà là khô, không có nữa thì vài ngụm nước.

Vật được nêu trong Qur'an và hadith. Việc ghép với lời nguyện này là của thư viện · Nguồn: Qur'an 28:24, quran.com. Qur'an 19:25, quran.com. Sunan Abi Dawud 2356, sunnah.com
Tri thức (ʿilm) رَّبِّ زِدْنِى عِلْمًۭا (Qur'an 20:114)Lạy Chúa của con, xin tăng thêm tri thức cho con (Qur'an 20:114).

Cây bút và lọ mực. Câu 20:114 dạy chính Thiên Sứ cầu xin: lạy Chúa của con, xin tăng thêm tri thức cho con. Hình vẽ cây bút sậy và lọ mực theo Qur'an 96:4, câu nói Allah là Đấng dạy bằng cây bút. Hình không viết chữ nào.

Vật được nêu trong Qur'an 96:4. Hình do thư viện vẽ · Nguồn: Qur'an 20:114, quran.com. Qur'an 96:4, quran.com
Xin che chở (taʿawwudh) قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ ٱلْفَلَقِ (Qur'an 113:1)Con xin nương náu nơi Chúa của bình minh (Qur'an 113:1).

Bình minh. Chương 113, Al-Falaq, là lời xin nương náu nơi Chúa của bình minh, khỏi điều dữ của vạn vật, của đêm khi nó tối lại và của kẻ ganh ghét. Hình vẽ mặt trời vừa lên trên đường chân trời, theo chính chữ bình minh (al-falaq) trong câu kinh.

Hình do thư viện vẽ theo chữ của câu kinh · Nguồn: Qur'an 113, quran.com
Cho người đã khuất (li-l-mayyit) رَبَّنَا ٱغۡفِرۡ لَنَا وَلِإِخۡوَٰنِنَا ٱلَّذِينَ سَبَقُونَا بِٱلۡإِيمَٰنِ (Qur'an 59:10)Lạy Chúa của chúng con, xin tha thứ cho chúng con và cho anh chị em đã đi trước chúng con trong đức tin (Qur'an 59:10).

Tàu lá chà là xanh. Câu 59:10 là lời người đến sau cầu xin tha thứ cho mình và cho những người đi trước trong đức tin. Sahih al-Bukhari 1361 chép Thiên Sứ Muhammad đi ngang hai ngôi mộ, lấy một tàu lá chà là xanh chẻ làm đôi rồi cắm lên mỗi mộ một nửa. Hình vẽ theo hadith ấy. Một fatwa của Islamweb nói điều được phép tại mộ là dâng du'a, còn thắp nến và đặt hoa thì không. Vì vậy khám Hồi Giáo của thư viện không có nến, hương hay hoa.

Vật được nêu trong hadith Bukhari 1361. Thư viện chưa đọc được nguồn bàn việc người đời sau có nên làm theo hay không · Nguồn: Qur'an 59:10, quran.com. Sahih al-Bukhari 1361, sunnah.com. Islamweb, fatwa 90724

Hình nào là quy ước văn hóa, hình nào thư viện tự vẽ đều ghi rõ ở từng mục. Thư viện không vẽ Kaaba, không vẽ thư pháp tên Allah hay tên Thiên Sứ, không vẽ người hay loài vật làm nút bấm.

IVSau Khi Lần Đủ

وَإِذَا سَأَلَكَ عِبَادِي عَنِّي فَإِنِّي قَرِيبٌۖ أُجِيبُ دَعۡوَةَ ٱلدَّاعِ إِذَا دَعَانِۖKhi bầy tôi của Ta hỏi con về Ta: quả thật Ta ở gần. Ta đáp lời khẩn cầu của người khẩn cầu khi người ấy gọi Ta.Qur'an 2:186, đọc trên quran.com

Vì vậy ở khám Hồi Giáo, sau khi chuỗi hạt đủ vòng, thư viện mời bạn dâng lời du'a đã chọn, thầm trong lòng hay thành tiếng. Lời mời ấy là của thư viện. Câu kinh chỉ nói Allah ở gần và đáp lời người gọi Ngài. Khám không vẽ khói, tia sáng hay thứ gì bay lên, vì theo câu kinh này không có gì phải gửi đi đâu cả.

VNhững Điều Thư Viện Chưa Chắc

·Thứ tự ở khám (Subḥān Allāh, Al-ḥamdu lillāh, Allāhu akbar) là thứ tự trong hadith Sunni. Người Shia Mười Hai Imam lần Tasbīḥ Fāṭimah theo thứ tự khác, mở đầu bằng 34 lần Allāhu akbar. Khám chưa có chế độ riêng cho thứ tự Shia.
·Trong các bộ hadith Sunni, cách niệm 33, 33, 34 sau lễ nguyện là hadith của ông Kaʿb ibn ʿUjrah (Muslim 596a). Lời dạy riêng cho bà Fāṭimah là lời niệm trước khi ngủ và mở đầu bằng Allāhu akbar. Vì vậy trang gọi cách ở khám là dhikr sau lễ nguyện, không gọi là tasbih của Fāṭimah.
·Chuỗi hạt có được khuyến khích hay không là điều các học giả còn bất đồng. Trang ghi cả hai phía. Khám dùng chuỗi hạt vì đó là vật quen thuộc, không có ý nói chuỗi hạt tốt hơn ngón tay.
·Thư viện chưa in chữ Ả Rập của ba câu niệm, vì chưa chép được nguyên văn ba câu ấy từ một trang hadith đã mở. Trang chỉ ghi phiên âm.
·Chữ Ả Rập của chín lời du'a được chép qua công cụ đọc trang quran.com và sunnah.com. Dấu phụ âm và kiểu chữ có thể khác giữa các bản in. Thư viện mong người biết tiếng Ả Rập soát lại.
·Lời Việt của các câu kinh là bản dịch làm việc từ tiếng Anh. Thư viện chưa đối chiếu với bản dịch Qur'an tiếng Việt nào.
·Việc cắm lá chà là xanh lên mộ có trong Bukhari 1361. Thư viện chưa đọc được nguồn bàn việc ấy là riêng của Thiên Sứ hay người đời sau cũng nên làm.
·Chưa có nguồn đã mở về cử chỉ khi dâng du'a (giơ hai tay, nói āmīn). Trang không mô tả các cử chỉ ấy.
·Trăng lưỡi liềm là quy ước văn hóa. Nguồn Britannica đã đọc chỉ nói về lịch sử của hình này, không nói về quan điểm giáo lý.
·Trang này theo Islam phổ biến. Người Chăm Bani ở Ninh Thuận và Bình Thuận có nếp riêng, trong đó có đốt trầm khi dâng cơm tháng Ramưwan. Trang chưa mô tả nếp ấy và chưa tìm được nguồn nói về tasbih của người Chăm Islam ở Việt Nam.

Bạn là người Hồi Giáo và thấy chỗ chưa đúng? Xin gửi góp ý kèm nguồn về thayungkhiem@gmail.com. Thư viện sửa và ghi tên người góp.

VINguồn

Các nguồn được đọc ngày 05/10/2026. Vạn Đạo Đường mô tả, không thay cho việc thờ phượng thật và không đại diện cho thánh đường hay tổ chức Hồi Giáo nào.

Tới khám Hồi Giáo để lần tasbih

?Hỏi Đáp Nhanh

Lần tasbih sau lễ nguyện bao nhiêu lần là đúng

Theo Sahih Muslim 596a là 33 lần Subḥān Allāh, 33 lần Al-ḥamdu lillāh và 34 lần Allāhu akbar, cộng lại một trăm. Sahih Muslim 597a chép một cách khác: 33, 33, 33 rồi một câu tuyên xưng cho tròn một trăm.

Thứ tự của Sunni và Shia khác nhau thế nào

Hadith Sunni về dhikr sau lễ nguyện chép thứ tự Subḥān Allāh, Al-ḥamdu lillāh, Allāhu akbar. Người Shia Mười Hai Imam lần Tasbīḥ Fāṭimah az-Zahrāʾ bằng 34 lần Allāhu akbar trước, rồi 33 lần Al-ḥamdu lillāh, rồi 33 lần Subḥān Allāh.

Hồi Giáo có thắp hương hay thắp nến không

Không. Hương, nến và hoa không phải việc thờ phượng trong Hồi Giáo. Một fatwa của Islamweb nói điều được phép tại mộ là dâng du'a, còn thắp nến và đặt hoa thì không. Khám của thư viện vì vậy chỉ có chuỗi hạt.

Du'a là gì

Du'a là lời khẩn cầu người tin thưa trực tiếp với Allah. Hadith Jamiʿ at-Tirmidhi 3372 chép: du'a là sự thờ phượng. Qur'an 2:186 chép: Ta ở gần, Ta đáp lời người khẩn cầu khi người ấy gọi Ta.

Ở khám Hồi Giáo, một trăm lần niệm có tính là một trăm lượt không

Không. Lần đủ một trăm lần niệm là một lượt thành tâm của một người.

›Đọc Tiếp