Đứng bên bờ tây mặt nước xanh thẳm như biển cả của hồ Nasser ở vùng cực nam Ai Cập, cách biên giới Sudan chỉ khoảng hai mươi cây số, du khách ngước nhìn vách núi đá sa thạch vàng rực nơi bốn pho tượng Pharaoh khổng lồ ngồi trên ngai vàng cao tới hai mươi mét đang lặng lẽ nhìn về phía Mặt Trời mọc. Giữa hai đôi chân to như những trụ đá của các pho tượng ở chính giữa là cánh cửa dẫn sâu sáu mươi mét vào lòng quả núi đặc, còn cách đó một trăm mét về phía bắc là ngôi đền thứ hai nơi sáu pho tượng đứng cao mười mét của nhà vua và hoàng hậu bước ra từ vách đá.
Quần thể kỳ vĩ ấy là Đền đá Abu Simbel, Aswan (tiếng Ả Rập: معبد أبو سمبل, Abu Simbel Temples), kiệt tác kiến trúc đền hang đá (speos) vĩ đại nhất của thời đại các Pharaoh Ai Cập cổ đại, được kiến tạo từ khoảng năm 1264 TCN tới năm 1244 TCN dưới triều đại của Pharaoh Ramesses II (Ramesses Đại Đế). Nổi tiếng khắp thế giới bởi độ chính xác thiên văn đưa tia nắng bình minh chiếu rọi vào hậu cung mỗi năm đúng hai ngày và câu chuyện tình bất tử dành cho Hoàng hậu Nefertari, Abu Simbel còn đi vào lịch sử thế kỷ 20 như kỳ tích kỹ thuật khảo cổ học lớn nhất của nhân loại khi toàn bộ hai ngôi đền được UNESCO cưa thành 1.036 khối đá để nâng cao lên 65 mét thoát khỏi dòng nước ngập của Đập cao Aswan.
IBốn Vị Thần Tối Cao Trong Lòng Núi, Sự Phong Thần Của Ramesses II Và Tình Yêu Vĩnh Cửu Dành Cho Hoàng Hậu Nefertari
Đền đá Abu Simbel thuộc Tôn giáo Ai Cập cổ đại, được xây dựng tại vùng đất cổ Meha (và ngọn núi thiêng Ibshek) thuộc xứ Hạ Nubia nhằm khẳng định sức mạnh vương quyền của Ai Cập ở biên cương phía nam đồng thời hợp nhất các trung tâm tôn giáo lớn nhất của đế quốc. Quần thể bao gồm hai ngôi đền tách biệt nằm cạnh nhau: Đại đền (Great Temple) ở phía tây nam và Tiểu đền (Small Temple) ở phía đông bắc.
Tại Đại đền của Ramesses II, ngôi đền được dâng hiến đồng thời cho ba vị thần bảo hộ của ba kinh đô tôn giáo lớn nhất vương quốc Ai Cập cổ đại: Amun-Ra (vị thần tối cao của kinh đô Thebes), Ra-Horakhty (vị thần Mặt Trời đầu chim ưng của thành Heliopolis) và Ptah (vị thần sáng tạo vũ trụ, bảo trợ thợ thủ công và gắn liền với cõi tối khởi nguyên của cố đô Memphis). Điều đặc biệt bậc nhất về mặt thần học là đứng ngang hàng với ba vị đại thần ấy tại hậu cung là vị thần thứ tư: chính đức vua Ramesses II đã được thần thánh hóa (đội chiếc sừng cừu uốn cong của thần Amun). Bằng việc đặt pho tượng của chính mình ngồi chung một băng ghế đá với ba vị thần tối cao trong hậu cung, Ramesses II tuyên bố bản thân ông vừa là con trai của các vị thần vừa đã trực tiếp hóa thân thành một vị thần sống trị vì cõi thế.
Tại Tiểu đền cách đó 100 mét, công trình được dâng hiến cho nữ thần Hathor của vùng Ibshek (nữ thần tình yêu, sắc đẹp, âm nhạc, thiên chức làm mẹ và bầu trời, thường hiển hiện với cặp sừng bò cái ôm lấy đĩa Mặt Trời) hòa quyện làm một với hình tượng Hoàng hậu vĩ đại Nefertari (Nefertari Meritmut), người vợ chính được Ramesses II yêu thương và kính trọng nhất.
Theo Encyclopædia Britannica và tư liệu của Bộ Du lịch và Cổ vật Ai Cập, trong suốt ba nghìn năm nghệ thuật điêu khắc Ai Cập cổ đại, quy tắc tỷ lệ phân cấp (hierarchical scale) luôn quy định tượng của hoàng hậu và con cái chỉ được tạc nhỏ bằng một phần tư hoặc một phần ba tượng của Pharaoh (thường chỉ cao tới đầu gối nhà vua, như thấy ngay ở chân bốn pho tượng lớn tại Đại đền). Thế nhưng tại mặt tiền Tiểu đền Abu Simbel, Pharaoh Ramesses II đã phá bỏ tiền lệ ngàn năm ấy: trong số 6 pho tượng đứng khổng lồ tạc ở mặt tiền, 2 pho tượng Hoàng hậu Nefertari (hoá thân thành nữ thần Hathor) được tạc cao tới 10 mét, bằng đúng chiều cao 10 mét của 4 pho tượng Pharaoh Ramesses II đứng hai bên. Trên trán tường mặt tiền Tiểu đền vẫn còn khắc dòng chữ tượng hình bất hủ của nhà vua: Ramesses II đã dựng nên ngôi đền này bằng những tảng đá vĩnh cửu cho người vợ vĩ đại Nefertari, người mà vì nàng Mặt Trời chiếu sáng.
Tên gọi Abu Simbel ngày nay không phải là tên gọi thời các Pharaoh mà ra đời từ cuộc tái phát hiện di tích vào ngày 22 tháng 3 năm 1813. Khi nhà Đông phương học người Thụy Sĩ Johann Ludwig Burckhardt đi khảo sát vùng Nubia, toàn bộ mặt tiền Đại đền đang bị một cồn cát vàng khổng lồ của sa mạc Sahara vùi lấp kín mít, chỉ còn nhô lên một chiếc đầu tượng đá cao hơn bốn mét trên mặt cát. Chính một cậu bé người Nubia bản địa tên là Abu Simbel đã dẫn đường chỉ chỗ cho Burckhardt tìm thấy ngôi đền, để ghi nhớ công lao của cậu bé dẫn đường ấy, các nhà khảo cổ học châu Âu đã lấy tên Abu Simbel đặt luôn cho quần thể di tích vĩ đại này.
IIHơn Ba Nghìn Hai Trăm Năm Từ Triều Đại Ramesses II Tới Chiến Dịch Giải Cứu Của UNESCO (1964 Tới 1968)
Từ những nhát đục đầu tiên của thợ đá Vương triều thứ 19 vào thế kỷ 13 TCN cho tới chiến dịch cưa núi dời đền chưa từng có tiền lệ vào thập niên 1960, lịch sử của Abu Simbel là sự kết tinh giữa trí tuệ cổ đại và tinh thần đoàn kết bảo vệ di sản của nhân loại hiện đại.
- Khoảng 1264 TCN tới 1244 TCNPharaoh Ramesses II cho khoét núi đá dựng hai ngôi đại đềnSau trận chiến Kadesh (1274 TCN) chống lại người Hittite, vào khoảng năm trị vì thứ 15 tới thứ 35 của mình, Pharaoh Ramesses II (Vương triều thứ 19) huy động hàng nghìn nghệ nhân đục sâu vào hai quả núi đá sa thạch bên sông Nile tại vùng Meha (Nubia) suốt 20 năm để hoàn thành Đại đền và Tiểu đền.
- Khoảng năm 1244 TCN (năm trị vì thứ 34 của Ramesses II)Khắc tấm bia Hôn lễ Hittite và lễ khánh thành hai ngôi đềnRamesses II cùng Hoàng hậu Nefertari đi thuyền ngược sông Nile tới dự lễ khánh thành, ở phía nam mặt tiền Đại đền được khắc thêm Tấm bia Hôn lễ (Marriage Stele) năm 1244 TCN ghi lại việc nhà vua cưới công chúa Hittite để củng cố hòa bình.
- Thế kỷ 6 TCN (năm 593 TCN)Chữ khắc cổ của lính đánh thuê Hy Lạp và sự vùi lấp của cát sa mạcĐến thế kỷ 6 TCN, cát sa mạc đã phủ lên tới đầu gối các pho tượng lớn, năm 593 TCN, các lính đánh thuê người Hy Lạp, Carian và Phoenicia trong quân đội của Pharaoh Psamtik II đi qua đây đã khắc dòng chữ Hy Lạp cổ lên bắp chân pho tượng Ramesses II ở phía nam.
- 22 tháng 3 năm 1813 và 1 tháng 8 năm 1817Burckhardt phát hiện lại ngôi đền (1813) và Belzoni đào cát mở cửa (1817)Học giả Thụy Sĩ Johann Ludwig Burckhardt cùng cậu bé dẫn đường Abu Simbel tìm thấy phần đầu tượng nhô khỏi mặt cát vào tháng 3 năm 1813, bốn năm sau, ngày 1 tháng 8 năm 1817, nhà thám hiểm người Ý Giovanni Battista Belzoni đã đào dọn hàng trăm tấn cát để bước vào bên trong lòng Đại đền lần đầu tiên sau hơn hai thiên niên kỷ.
- Tháng 3 năm 1960UNESCO phát động Chiến dịch Quốc tế Giải cứu các Di tích NubiaKhi dự án xây dựng Đập cao Aswan bắt đầu tạo ra hồ chứa nước Nasser dài hơn 500 km đe dọa nhấn chìm hoàn toàn Abu Simbel dưới độ sâu 60 mét nước, Tổng Giám đốc UNESCO Vittorino Veronese phát động lời kêu gọi toàn cầu và huy động được hơn 50 quốc gia đóng góp tài chính và kỹ thuật.
- 1964 tới 22 tháng 9 năm 1968Cưa toàn bộ hai ngôi đền thành 1.036 khối đá để di dời lên cao hơn 65 métDưới sự thực hiện của liên danh kỹ sư quốc tế (Đức, Ý, Pháp, Thụy Điển và Ai Cập), toàn bộ hai ngôi đền được dùng cưa dây thép mỏng cưa rời khỏi vách núi thành 1.036 khối đá lớn (nặng từ 20 tới 30 tấn mỗi khối), nâng lên vị trí mới cao hơn 65 mét và lùi sâu vào đất liền 200 mét, lắp ghép lại bên trong hai mái vòm bê tông cốt thép chịu lực rồi đắp núi đá bên ngoài hoàn tất ngày 22 tháng 9 năm 1968.
- Năm 1979UNESCO ghi danh Di sản Văn hóa Thế giớiKỳ tích giải cứu Abu Simbel đã truyền cảm hứng trực tiếp cho sự ra đời của Công ước Di sản Thế giới năm 1972, và năm 1979 quần thể Cổ vật Nubia từ Abu Simbel tới Philae chính thức được ghi danh Di sản Thế giới UNESCO (số hiệu 88).
IIIBốn Pho Tượng Khổng Lồ Cao 20 Mét, Trục Thiên Văn Sâu 60 Mét Và Ngôi Đền Của Hoàng Hậu Nefertari
Khác với Quần thể đền Karnak tại Luxor được xây ghép từ hàng vạn khối đá rời trên mặt đất phẳng, toàn bộ Đại đền và Tiểu đền tại Abu Simbel thuộc loại hình kiến trúc Speos (đền hang đá khoét âm vào lòng núi): các nghệ nhân cổ đại đã đục đẽo trực tiếp từ mặt ngoài vách núi đá sa thạch đi sâu dần vào bên trong để tạo ra các mặt tiền, hàng cột và buồng thờ nguyên khối.
Mặt tiền của Đại đền được vạt nghiêng như một Tháp môn (Pylon) cao 33 mét, rộng 38 mét, trên đỉnh diềm tường có một hàng gồm 22 bức tượng khỉ đầu chó (baboons, con vật thiêng của thần Thoth) đang giơ hai bàn tay lên đón ánh Mặt Trời mọc. Chế ngự toàn bộ mặt tiền là 4 pho tượng Pharaoh Ramesses II ngồi trên ngai vàng (hai tượng ở mỗi bên cổng vào), mỗi pho tượng cao tới 20 mét (tương đương tòa nhà 6 tầng), khoảng cách từ tai bên này sang tai bên kia rộng hơn 4 mét và riêng khuôn miệng rộng gần 1 mét. Cả bốn pho tượng đều đội Vương miện Kép (Pschent) của Thượng và Hạ Ai Cập, dưới chân và bên bắp chân tạc những bức tượng nhỏ hơn của Hoàng thái hậu Tuya, Hoàng hậu Nefertari và các người con. Pho tượng thứ hai tính từ bên trái bị gãy phần đầu và thân trên trong một trận động đất cổ đại, khi di dời đền năm 1964-1968, các nhà khảo cổ đã tôn trọng nguyên trạng lịch sử và đặt phần đầu gãy nằm yên ở đúng vị trí cũ dưới chân tượng. Ngay trên cửa vào chính giữa là bức tượng nổi cao lớn của thần Mặt Trời đầu chim ưng Ra-Horakhty.
Bước qua cửa chính đi sâu vào lòng núi là Đại sảnh Đa trụ (Hypostyle Hall) dài 18 mét, rộng 16,7 mét, được nâng đỡ bởi hai hàng gồm 8 trụ đá vuông cao 10 mét, gắn liền trước mỗi trụ đá là một pho tượng Pharaoh Ramesses II đứng trong hình tướng thần Osiris hai tay bắt chéo trước ngực cầm vương trượng móc câu (Heka) và chổi đập lúa (Nekhakha). Toàn bộ hai bức tường lớn bên trái và bên phải của đại sảnh là những bức tranh phù điêu chiến trận hoành tráng bậc nhất cổ đại: bức tường phía bắc khắc họa chi tiết trận đại chiến Kadesh (năm 1274 TCN tại Syria hiện nay) với hơn 1.100 nhân vật, nổi bật là hình ảnh Ramesses II đứng trên chiến xa hai ngựa kéo giương cung bắn tên giữa vòng vây quân Hittite.
Đi qua Đại sảnh 8 trụ, tiếp qua tiền sảnh 4 cột vuông (Pronaos) và buồng ngang (Vestibule) tới điểm tận cùng cách cổng vào đúng 60 mét trong lòng núi là Hậu cung cực thánh (Sanctuary). Giữa phòng có bệ đá đặt thuyền thiêng, còn sát vách tường trong cùng là 4 pho tượng tạc liền vào đá núi đang ngồi cạnh nhau trên một băng ghế dài (từ trái sang phải): Thần Ptah của Memphis, Thần Amun-Ra của Thebes, Vua Ramesses II được phong thần và Thần Ra-Horakhty của Heliopolis. Các kiến trúc sư thiên văn đã định hướng trục đường 60 mét của ngôi đền chính xác tới mức suốt 363 ngày trong năm hậu cung hoàn toàn tối đen, nhưng đúng vào rạng sáng ngày 22 tháng 2 và ngày 22 tháng 10 hằng năm, tia nắng Mặt Trời mọc từ phía đông đi xuyên thẳng qua cổng vào và hai sảnh cột để rọi sáng bừng gương mặt của Amun-Ra, Ramesses II và Ra-Horakhty suốt 20 phút, trong khi pho tượng thần Ptah ở góc trái ngoài cùng (vị thần gắn với cõi âm Underworld) vẫn giữ nguyên trong bóng tối vĩnh cửu.
Nằm cách Đại đền khoảng 100 mét về phía đông bắc là Tiểu đền có mặt tiền rộng 28 mét, cao 12 mét, nơi 6 pho tượng đứng cao 10 mét được tạc trong các hốc đá nghiêng: ở mỗi bên cổng vào là hai pho tượng Pharaoh Ramesses II đứng kẹp hai bên một pho tượng Hoàng hậu Nefertari có chiều cao 10 mét ngang bằng hoàn toàn với nhà vua. Bên trong Tiểu đền là đại sảnh 6 cột đá chạm đầu nữ thần Hathor (với gương mặt hiền từ và đôi tai bò thiêng) cùng những bức phù điêu tuyệt đẹp khắc cảnh Hoàng hậu Nefertari được hai nữ thần Isis và Hathor đội vương miện. Phía sau cả hai ngôi đền ngày nay, du khách có thể bước vào phòng trưng bày kỹ thuật bên dưới hai mái vòm bê tông cốt thép hình bán cầu khổng lồ (mái vòm trên Đại đền có nhịp rộng tới 60 mét, cao 25 mét) được xây dựng năm 1968 để nâng đỡ toàn bộ khối núi đá nhân tạo phía trên mà không đè lên trần đền cổ.
| Hạng mục | Thông số kỹ thuật và khảo cổ | Nguồn đối chiếu |
|---|---|---|
| Kích thước Đại đền của Ramesses II | Mặt tiền cao 33 m, rộng 38 m, chiều dài khoét sâu vào lòng núi 60 m (khoảng 185 tới 200 ft) | UNESCO (hồ sơ 88), Encyclopædia Britannica |
| Bốn pho tượng khổng lồ mặt tiền Đại đền | 4 pho tượng Ramesses II ngồi cao 20 m (66 ft), tai rộng hơn 4 m | Bộ Du lịch và Cổ vật Ai Cập (egymonuments.gov.eg) |
| Kích thước Tiểu đền của Hathor và Nefertari | Mặt tiền rộng 28 m, cao 12 m, gồm 6 pho tượng đứng cao 10 m (4 tượng vua, 2 tượng hoàng hậu) | Britannica, Bộ Du lịch và Cổ vật Ai Cập |
| Hiện tượng tia nắng chiếu hậu cung | Xảy ra mỗi năm 2 lần vào ngày 22/2 và 22/10 (trước khi di dời là ngày 21/2 và 21/10) | UNESCO, Bộ Du lịch và Cổ vật Ai Cập |
| Thông số chiến dịch di dời UNESCO (1964-1968) | Cưa thành 1.036 khối đá (mỗi khối nặng 20-30 tấn), nâng cao hơn 65 m và lùi sâu 200 m | Hồ sơ Chiến dịch Quốc tế Nubia của UNESCO |
| Tọa độ vệ tinh | 22,3369 độ vĩ Bắc, 31,6256 độ kinh Đông | Wikidata (Q134140), OpenStreetMap |
IVThế Đất Và Hướng
Tôn giáo Ai Cập cổ đại không dạy và không áp dụng phép phong thủy Bát quái Á Đông. Việc chọn vị trí và định hướng hai ngôi đền tại Abu Simbel tuân theo thiên văn học Mặt Trời (Solar alignment) và tín ngưỡng thờ núi thiêng ven sông Nile: ngọn núi đá phía bắc vốn được cư dân Nubia bản địa tôn thờ từ lâu đời là núi thiêng Ibshek của nữ thần Hathor, còn trục của Đại đền được căn chỉnh chính xác theo góc phương vị Mặt Trời mọc vào thời điểm hai tháng trước và hai tháng sau ngày Đông chí. Phần dưới đây là góc nhìn đối chiếu thế đất và hướng mặt của Đền đá Abu Simbel theo phép hình thế cổ truyền của thư viện.
Xét trên đại cuộc sơn thủy vùng Hạ Nubia tại tọa độ 22,3369 độ vĩ Bắc, 31,6256 độ kinh Đông, cả hai ngôi đền Abu Simbel (cả ở vị trí nguyên thủy dưới chân vách đá cổ lẫn vị trí hiện tại được nâng cao 65 mét) đều nằm ở bờ phía tây của dòng sông Nile (nay đã mở rộng thành mặt nước mênh mông như biển hồ của hồ Nasser dài hơn 500 cây số). Trong phép xem đất hình thế, việc khoét sâu ngôi đền vào trong lòng hai quả núi đá sa thạch ven sông rồi quay mặt tiền nhìn thẳng ra mặt nước rộng lớn ở phía đông chính là cách cục Tọa Sơn Nghênh Thủy, Bối Âm Hướng Dương (lưng tựa vào lòng núi đá tĩnh tại vững chãi như bàn thạch làm hậu chẩm, mặt mở ra đại thủy minh đường đón ánh dương quang buổi sớm). Đặc biệt, khi di dời đền vào năm 1964 tới 1968, các kỹ sư UNESCO đã dựng hai mái vòm bê tông cốt thép hình bán cầu khổng lồ bao bọc phía trên và phía sau các buồng thờ rồi đắp núi đá nhân tạo phủ lên trên, tạo thành một lớp kim quy hộ huyệt (mai rùa bằng đá và bê tông che chở cho các buồng thờ bên trong không chịu bất kỳ áp lực địa chất nào).
Xét về sơn hướng và góc phương vị thiên văn, hai ngôi đền có sự phối hợp hướng rất tinh tế. Đại đền của Ramesses II được định hướng theo trục tọa Tây - Tây Bắc hướng Đông - Đông Nam (mặt tiền mở về góc phương vị khoảng 100 tới 101 độ Đông - Đông Nam): đây chính là góc phương vị đón thẳng đĩa Mặt Trời mọc lên khỏi đường chân trời bên kia hồ Nasser vào đúng hai ngày 22 tháng 2 và 22 tháng 10, dẫn luồng dương khí thuần khiết nhất của buổi bình minh đi xuyên một mạch 60 mét vào tận tâm huyệt (hậu cung) mà không bị khúc xạ. Trong khi đó, Tiểu đền của Hoàng hậu Nefertari và Nữ thần Hathor nằm ở mỏm núi bên trái (phương Thanh Long của Đại đền) lại xoay mặt tiền về hướng Đông Nam sao cho hai mặt tiền của hai ngôi đền hơi hướng vào nhau tạo thành một vòng cung Long Hổ giao hội cùng ôm lấy khoảng sân rộng và mặt nước hồ Nasser phía trước mặt.
VĐại Lễ Mặt Trời Chiếu Hậu Cung (22 Tháng 2 Và 22 Tháng 10) Tại Abu Simbel
Sự kiện văn hóa và thiên văn lớn nhất tại Đền đá Abu Simbel diễn ra đúng hai lần mỗi năm vào ngày 22 tháng 2 và ngày 22 tháng 10 Dương lịch (trước khi di dời đền lên cao hơn 65 mét vào thập niên 1960, hiện tượng này diễn ra vào ngày 21 tháng 2 và 21 tháng 10, do sự thay đổi độ cao so với đường chân trời tự nhiên ở vị trí mới nên ngày nắng chiếu dịch chuyển chậm hơn khoảng một ngày):
| Thời điểm | Theo lịch nào | Tên lễ hội và sự kiện | Nội dung và hiện tượng tại Đền đá Abu Simbel |
|---|---|---|---|
| Rạng sáng ngày 22 tháng 2 hằng năm (khoảng từ 5 giờ 50 tới 6 giờ 20 sáng) | Dương lịch (chu kỳ thiên văn Mặt Trời) | Đại lễ Mặt Trời Abu Simbel mùa xuân (Kỷ niệm ngày đăng quang / mùa Peret) | Hàng nghìn du khách, nhà Ai Cập học và các đoàn nghệ thuật dân gian Nubia thức trắng đêm chờ đón bình minh bên bờ hồ Nasser. Ngay khi Mặt Trời nhô lên khỏi đường chân trời phía đông, một luồng nắng vàng rực rỡ đi xuyên 60 mét vào hậu cung chiếu sáng gương mặt của thần Amun-Ra, Pharaoh Ramesses II và thần Ra-Horakhty trong khoảng 20 phút, trong khi tượng thần Ptah ở góc trái vẫn nằm trong bóng râm. |
| Rạng sáng ngày 22 tháng 10 hằng năm (khoảng từ 5 giờ 50 tới 6 giờ 20 sáng) | Dương lịch (chu kỳ thiên văn Mặt Trời) | Đại lễ Mặt Trời Abu Simbel mùa thu (Kỷ niệm ngày sinh / đầu mùa gieo trồng) | Lần thứ hai trong năm tia nắng bình minh lặp lại phép màu xuyên suốt trục 60 mét của Đại đền để rọi sáng ba pho tượng trong hậu cung. Xung quanh quảng trường trước đền diễn ra lễ hội âm nhạc, múa dân gian Nubia và trưng bày ẩm thực truyền thống do Bộ Du lịch Ai Cập và tỉnh Aswan tổ chức. |
| Ngày 22 tháng 9 hằng năm | Dương lịch (kỷ niệm bảo tồn di sản) | Kỷ niệm Ngày Hoàn tất Chiến dịch Giải cứu Abu Simbel của UNESCO (22/9/1968) | Tưởng nhớ ngày khánh thành công trình di dời 1.036 khối đá của hai ngôi đền lên vị trí mới vào ngày 22 tháng 9 năm 1968, được trưng bày tư liệu và hình ảnh gốc tại Trung tâm Du khách và bên trong mái vòm bê tông của đền. |
| Các buổi tối hằng ngày bên bờ hồ Nasser | Hoạt động văn hóa di sản | Chương trình Âm thanh và Ánh sáng Abu Simbel (Sound and Light Show) | Các chùm tia sáng nghệ thuật chiếu thẳng lên mặt tiền 4 pho tượng cao 20 mét của Đại đền và 6 pho tượng của Tiểu đền giữa bầu trời đầy sao vùng sa mạc Nubia, tái hiện cuộc đời Ramesses II, mối tình với Hoàng hậu Nefertari và chiến dịch giải cứu của UNESCO. |
VINơi Chốn Và Đường Tới
- Địa chỉ
- Abu Simbel, Aswan Governorate, Nubia, Southern Egypt (معبد أبو سمبل، أسوان)
- Đường tới
- Tọa lạc tại thị trấn Abu Simbel bên bờ tây hồ Nasser (tỉnh Aswan), cách thành phố Aswan khoảng 280 km về phía tây nam. Quý vị có thể bay thẳng từ Cairo hoặc Aswan tới Sân bay Abu Simbel (chỉ cách khu đền khoảng 4 km, đi xe buýt trung chuyển mất 8 phút), hoặc đi xe buýt du lịch và ô tô theo đoàn khởi hành từ thành phố Aswan vào sáng sớm đi xuyên qua đường cao tốc sa mạc khoảng 3 giờ tới 3 giờ 30 phút là tới đền.
- Toạ độ
- 22.3369, 31.6256
Đền đá Abu Simbel nằm ở vùng sa mạc cực nam Ai Cập có khí hậu khô nóng và nắng mạnh quanh năm. Khi bước vào bên trong lòng Đại đền và Tiểu đền, quý vị cần tuân thủ nghiêm ngặt quy định của Bộ Cổ vật Ai Cập: tuyệt đối không bật đèn flash khi chụp ảnh, không dùng tay chạm vào các bức phù điêu chạm màu trên tường và các trụ cột tượng Osiris, và di chuyển trật tự theo hàng một khi bước vào buồng Hậu cung nhỏ ở cuối trục 60 mét để mọi người cùng được chiêm ngưỡng bốn pho tượng thần.
Những nơi gần đây trong thư viện
VIIĐóng Góp Cho Trang Này
Góp ảnh, thông tin hoặc video cho Đền đá Abu Simbel, Aswan
Contribute photos, information or video for Abu SimbelThầy Ưng Khiêm mời cộng đồng cùng làm giàu trang này. Ảnh chụp tận nơi, một chi tiết lịch sử chưa được nhắc, một đoạn video ngắn: mọi đóng góp đều được đọc và trả lời.
Everyone is welcome to enrich this page: a photo you took, a detail the page misses, a short video. Every contribution is read and answered.
Chưa có đóng góp nào từ cộng đồng. Bạn có thể là người đầu tiên. No community contribution yet. You could be the first.
?Hỏi Đáp Nhanh
Ai là người đã cho xây dựng hai ngôi đền tại Abu Simbel và nhằm mục đích gì
Hai ngôi đền tại Abu Simbel được vị Pharaoh nổi tiếng nhất Vương triều thứ 19 là Ramesses II (Ramesses Đại Đế) cho đục tạc thẳng vào lòng núi đá sa thạch trong khoảng 20 năm (từ khoảng năm 1264 TCN tới 1244 TCN). Công trình vừa để tôn vinh các vị thần tối cao Amun-Ra, Ra-Horakhty, Ptah và nữ thần Hathor, vừa để thần thánh hóa chính Ramesses II cùng người vợ yêu quý nhất là Hoàng hậu Nefertari.
Vì sao tia nắng bình minh ngày 22 tháng 2 và 22 tháng 10 chỉ chiếu sáng ba pho tượng mà chừa lại pho tượng thứ tư
Trong buồng Hậu cung nằm sâu 60 mét trong lòng Đại đền có 4 pho tượng ngồi cạnh nhau. Vào rạng sáng ngày 22 tháng 2 và 22 tháng 10 hằng năm, tia nắng Mặt Trời mọc chiếu xuyên qua trục đền rọi sáng rực rỡ 3 pho tượng là thần Amun-Ra, vua Ramesses II và thần Mặt Trời Ra-Horakhty. Riêng pho tượng thứ tư nằm ở góc ngoài cùng bên trái là thần Ptah (vị thần của Memphis gắn liền với bóng tối nguyên thủy và cõi âm) được tính toán góc đặt để không bao giờ bị ánh nắng chiếu vào.
Các pho tượng tại Tiểu đền của Hoàng hậu Nefertari có điểm gì phá vỡ quy tắc nghệ thuật Ai Cập cổ đại
Trong truyền thống nghệ thuật Ai Cập cổ đại suốt hàng nghìn năm, tượng của hoàng hậu luôn được tạc nhỏ hơn rất nhiều so với tượng của Pharaoh (thường chỉ cao tới đầu gối nhà vua). Thế nhưng tại mặt tiền Tiểu đền Abu Simbel, Pharaoh Ramesses II đã cho tạc hai pho tượng Hoàng hậu Nefertari đứng cao đúng 10 mét, ngang bằng hoàn toàn với chiều cao 10 mét của bốn pho tượng nhà vua đứng hai bên.
UNESCO đã làm cách nào để giải cứu Đền đá Abu Simbel khỏi bị nhấn chìm dưới hồ nước
Khi việc xây dựng Đập cao Aswan vào thập niên 1960 tạo ra hồ chứa nước Nasser đe dọa nhấn chìm vĩnh viễn khu di tích, UNESCO đã phát động chiến dịch giải cứu quốc tế từ năm 1964 tới 1968. Các kỹ sư đã dùng cưa dây thép mỏng cưa toàn bộ hai ngôi đền thành 1.036 khối đá lớn (mỗi khối nặng từ 20 tới 30 tấn), đánh số rồi di chuyển lên lắp ghép lại bên trong hai mái vòm bê tông chịu lực ở vị trí mới cao hơn 65 mét và lùi sâu vào bờ 200 mét.
Vì sao sau khi di dời đền thì ngày tia nắng chiếu vào hậu cung lại lệch đi một ngày
Ở vị trí nguyên thủy dưới chân vách đá bờ sông Nile cổ, hiện tượng tia nắng chiếu vào hậu cung diễn ra vào ngày 21 tháng 2 và ngày 21 tháng 10. Khi di dời toàn bộ ngôi đền lên vị trí mới cao hơn 65 mét và lùi sâu 200 mét vào năm 1968, dù góc phương vị được giữ nguyên tuyệt đối, sự thay đổi độ cao tương đối so với đường chân trời phía đông đã làm thời điểm đón tia nắng dịch chuyển sang ngày 22 tháng 2 và ngày 22 tháng 10.