Men theo những con đường quê uốn lượn giữa những cánh đồng lúa mạch và bờ rào đá lửa vùng Bắc Norfolk cách bờ biển Biển Bắc chỉ vài dặm, quý vị đi qua ngôi làng nhỏ Houghton St Giles và bắt gặp một ngôi nhà nguyện nhỏ nhắn xây bằng đá lửa xám ghép đá vôi trắng đứng bên bờ sông Stiffkey. Từ ngôi nhà nguyện thế kỷ 14 mang tên Nhà nguyện Giày Dép (Slipper Chapel) ấy, một con đường rợp bóng cây xanh dài đúng một dặm rưỡi dẫn thẳng vào trung tâm làng Little Walsingham, nơi các đoàn hành hương ngày nay vẫn đi bộ chân trần đọc kinh và hát thánh ca y như tổ tiên họ tám thế kỷ trước. Đó là quần thể Đền thánh Quốc gia Đức Mẹ Walsingham (Shrine of Our Lady of Walsingham), nơi được tôn vinh suốt gần một thiên niên kỷ qua là Nazareth của nước Anh.
Trong suốt thời Trung cổ, khi việc vượt biển tới Thánh địa Giêrusalem bị cản trở bởi các cuộc chiến tranh, làng Walsingham ở hạt Norfolk đã vươn lên trở thành một trong bốn trung tâm hành hương lớn nhất của toàn bộ thế giới Kitô giáo phương Tây cùng với Giêrusalem, Rôma và Santiago de Compostela (Tây Ban Nha), sánh ngang về lượng khách hành hương tại đảo Anh với ngôi mộ Thánh Thomas Becket ở Nhà thờ chính tòa Canterbury. Sau gần bốn trăm năm bị hủy diệt hoàn toàn trong cuộc Cải cách thế kỷ 16, Walsingham đã hồi sinh kỳ diệu từ cuối thế kỷ 19 để trở thành thánh địa có cả hai Đền thánh Quốc gia của Công giáo và Anh giáo cùng tỏa sáng bên nhau.
IThị Kiến Năm 1061 Của Phu Nhân Richeldis Và Của Hồi Môn Của Đức Mẹ
Cội nguồn tâm linh của Walsingham bắt đầu vào năm 1061, dưới triều đại của Vua Thánh Edward Người Tuyên Xưng Đức Tin (vị vua sáng lập Tu viện Westminster ở London), năm năm trước cuộc chinh phạt của người Norman. Theo bản trường ca lịch sử Pynson Ballad (được nhà in hoàng gia Richard Pynson ấn hành khoảng năm 1496 tại London dựa trên biên niên sử cổ của tu viện và hiện lưu giữ tại Thư viện Đại học Cambridge), tại điền trang Walsingham Parva lúc bấy giờ có một góa phụ quý tộc người Anglo-Saxon nổi tiếng đạo đức và hay làm việc bác ái tên là Phu nhân Richeldis de Faverches. Trong khi cầu nguyện, bà đã được Đức Trinh Nữ Maria hiện ra và đưa đi trong thị kiến tâm linh ba lần tới thăm chính Ngôi Nhà Thánh tại Nazareth (Holy House of Nazareth), nơi Tổng lãnh Thiên thần Gabriel đã truyền tin cho Đức Maria và là nơi Ngôi Lời Nhập Thể.
Đức Trinh Nữ Maria đã chỉ cho Phu nhân Richeldis ghi nhớ chính xác từng số đo chiều dài, chiều rộng của Ngôi Nhà Thánh ở Nazareth, rồi truyền dạy bà hãy xây dựng một ngôi nhà gỗ có kích thước y hệt tại Walsingham để làm nơi tưởng niệm niềm vui Truyền Tin, đồng thời hứa rằng bất kỳ ai tìm đến ngôi nhà ấy trong cơn khốn khó và cầu khẩn danh Mẹ sẽ không bao giờ phải ra về tay không. Khi các thợ mộc bắt đầu dựng ngôi nhà gỗ trên mảnh đất có hai mạch nước ngầm vọt lên nhưng lúng túng không biết đặt móng ở vị trí nào cho chuẩn xác, Phu nhân Richeldis đã thức suốt đêm cầu nguyện. Sáng sớm hôm sau, khi sương đêm phủ trắng cả cánh đồng cỏ, duy nhất có hai khoảng đất hình chữ nhật bằng đúng diện tích ngôi nhà là hoàn toàn khô ráo. Khi thợ mộc dựng khung nhà ở khoảng đất thứ nhất thì gỗ không sao khớp mộng được, nhưng đêm ấy ngôi nhà gỗ đã được bàn tay các thiên thần di chuyển đặt khít hoàn hảo sang khoảng đất thứ hai cách đó hai trăm bộ, ngay bên cạnh hai giếng nước thánh.
Trong hệ thống phân loại của thư viện, Đền thánh Quốc gia Đức Mẹ Walsingham được xếp vào nhánh Công Giáo vì khởi nguồn lịch sử Trung cổ cũng như vị thế Tiểu Vương cung thánh đường và Đền thánh Quốc gia của Giáo hội Công giáo tại Anh và xứ Wales hiện nay, đồng thời bài viết trình bày đầy đủ và trân trọng cả Đền thánh Anh giáo Đức Mẹ Walsingham thuộc nhánh Tin Lành Anh giáo cùng hiện diện trong ngôi làng này.
Về mặt giáo nghĩa thần học, trọng tâm của linh đạo Walsingham không chỉ đơn thuần là lòng sùng kính Đức Maria, mà là Mầu nhiệm Nhập Thể (The Incarnation): việc Thiên Chúa vô biên đã chọn bước vào thế giới loài người trong không gian nhỏ bé, bình dị của mái nhà Nazareth qua lời thưa Xin vâng (Fiat) của Đức Trinh Nữ. Chính từ lòng sùng kính sâu sắc dành cho Đức Mẹ Walsingham mà từ thế kỷ 14 (đặc biệt được Vua Richard II long trọng cử hành nghi lễ dâng hiến tại Tu viện Westminster năm 1381 và được Tổng giám mục Arundel khẳng định năm 1399), vương quốc Anh đã mang danh hiệu thần học độc nhất vô nhị trong thế giới Kitô giáo là Của Hồi Môn của Đức Maria (Dos Mariae / Mary's Dowry), nghĩa là mảnh đất được tách riêng ra để thuộc quyền bảo trợ đặc biệt của Mẹ Thiên Chúa.
Bức tượng thờ trung tâm tại Walsingham (được tái tạo từ con dấu sáp thế kỷ 13 của Tu viện Walsingham hiện lưu giữ tại Bảo tàng Anh ở London) mang hình thức nghệ thuật thần học cổ điển gọi là Ngai Tòa Khôn Ngoan (Sedes Sapientiae): Đức Trinh Nữ Maria đội vương miện ngồi thẳng uy nghi trên ngai gỗ có hai trụ khắc bảy vòng tròn tượng trưng cho Bảy Bí Tích, tay trái nâng Chúa Hài Đồng Giêsu đang giơ tay chúc lành và cầm sách Phúc Âm, tay phải Đức Mẹ cầm một nhành hoa huệ ba bông (biểu trưng cho sự đồng trinh trọn đời trước, trong và sau khi sinh hạ), còn dưới chân Đức Mẹ là phiến đá khắc tên gọi cổ là Đá Cóc (Toadstone) tượng trưng cho việc chiến thắng sự dữ. Con đường thiên hà sáng rực trên bầu trời đêm (Milky Way) suốt thời Trung cổ đã được người dân toàn nước Anh gọi bằng cái tên dân gian là Con đường Walsingham (The Walsingham Way), vì tin rằng dải ngân hà trên trời chỉ hướng cho khách hành hương ban đêm tìm đường về đền Đức Mẹ ở Norfolk.
Nhiều du khách lần đầu đặt chân tới Walsingham thường bối rối vì thấy có tới ba địa điểm khác nhau cùng gắn với tên gọi Đức Mẹ Walsingham. Sự phân biệt rõ ràng trên thực địa như sau: địa điểm thứ nhất là Phế tích Tu viện cổ Walsingham (Walsingham Abbey Grounds) nằm ngay trung tâm làng Little Walsingham, nơi từng có Ngôi Nhà Thánh gốc năm 1061 bị Vua Henry VIII phá hủy năm 1538 và nay chỉ còn vòm cổng phía đông cao vút giữa vườn hoa giọt tuyết, địa điểm thứ hai là Đền thánh Quốc gia Công giáo và Tiểu Vương cung thánh đường Đức Mẹ Walsingham tọa lạc tại khu Nhà nguyện Slipper Chapel ở làng Houghton St Giles cách trung tâm làng một dặm về phía nam, và địa điểm thứ ba là Đền thánh Anh giáo Đức Mẹ Walsingham nằm trên phố Guild Street ngay phía bắc trung tâm làng Little Walsingham, nơi có dựng lại Ngôi Nhà Thánh bằng gạch và đá vào năm 1931. Cả ba địa điểm này kết nối với nhau qua con đường hành hương Dặm Đường Thánh (Holy Mile), tạo nên một quần thể hành hương đại kết độc đáo không nơi nào khác có được.
IITừ Dấu Chân Các Vua Anh Thời Trung Cổ Đến Ngọn Lửa Năm 1538 Và Cuộc Phục Hưng Kép
Lịch sử của Đền thánh Đức Mẹ Walsingham là một bản trường ca đầy kịch tính kéo dài gần một nghìn năm: từ ngôi nhà nguyện gỗ của gia tộc Faverches, sự bảo trợ liên tục của mọi vị vua triều Plantagenet và đầu triều Tudor, sự hủy diệt tàn khốc năm 1538, cho tới cuộc phục sinh song hành của cả Công giáo lẫn Anh giáo trong thế kỷ 19 và thế kỷ 20.
- 1061 và 1153Thị kiến của Phu nhân Richeldis và lập Tu viện Kinh sĩ AugustinôTheo truyền thống năm 1061, Phu nhân Richeldis de Faverches dựng Ngôi Nhà Thánh gỗ. Khoảng năm 1153, người hậu duệ là Geoffrey de Faverches hiến tặng Ngôi Nhà Thánh cho các Kinh sĩ dòng Thánh Augustinô để xây dựng Tu viện Walsingham (Walsingham Priory) và xây một nhà thờ đá bọc bên ngoài nhà gỗ để che mưa gió.
- 1226 tới 1511Thời kỳ hoàng kim của các cuộc hành hương hoàng gia AnhHầu hết các vị Quốc vương nước Anh đều hành hương tới Walsingham: Vua Henry III (11 lần từ năm 1226), Edward I (12 lần), Edward II, Edward III, Richard II, Henry VI, Henry VII, và cả Vua Henry VIII cùng Hoàng hậu Catherine xứ Aragon (đi bộ chân trần năm 1511 để cầu xin có con trai nối dõi).
- Khoảng 1340Xây dựng Nhà nguyện Giày Dép (Slipper Chapel) tại Houghton St GilesĐược xây dựng khoảng năm 1340 theo lối Gothic Trang Trí và cung hiến cho Thánh nữ Catarina thành Alexandria, đây là nhà nguyện trạm dừng cuối cùng nơi khách hành hương cởi bỏ giày dép, xưng tội rồi đi chân trần nốt dặm đường cuối vào đền thánh.
- 1513 và 1538Chuyến viếng thăm của học giả Erasmus và cuộc phá hủy năm 1538Năm 1513, đại học giả nhân văn Erasmus thành Rotterdam tới viếng đền và để lại bản mô tả chi tiết về sự huy hoàng của Ngôi Nhà Thánh. Tháng 7 năm 1538, theo lệnh của Vua Henry VIII và Thomas Cromwell, Tu viện Walsingham bị giải thể, Ngôi Nhà Thánh bị đốt phá và pho tượng gỗ Đức Mẹ Walsingham bị chở về Chelsea (London) để thiêu hủy.
- 1896 tới 1897Quý cô Charlotte Boyd mua lại Slipper Chapel và Giáo hoàng Lêô XIII tái lập đền thánhNăm 1896, nữ quý tộc Charlotte Boyd mua lại Nhà nguyện Slipper Chapel (lúc ấy đã bị biến thành chuồng bò và lò rèn suốt ba thế kỷ), trùng tu và hiến tặng cho dòng Biển Đức. Ngày 6 tháng 2 năm 1897, Giáo hoàng Lêô XIII ban sắc chỉ tái lập Đền thánh Công giáo Đức Mẹ Walsingham.
- 1922 tới 1938Cha Alfred Hope Patten kiến tạo Đền thánh Anh giáo WalsinghamLinh mục Anh giáo chính xứ Walsingham là Cha Alfred Hope Patten đặt tượng Đức Mẹ mới năm 1922, rồi khởi công xây dựng Đền thánh Anh giáo bao bọc bản sao Ngôi Nhà Thánh và nguồn nước giếng cổ vào năm 1931 (mở rộng năm 1938).
- 1934 và 1954Tuyên bố Đền thánh Quốc gia Công giáo và lễ đội triều thiên giáo hoàngNgày 19 tháng 8 năm 1934, Hồng y Francis Bourne dẫn đầu hơn 10.000 tín hữu cử hành cuộc hành hương toàn quốc chính thức công bố Slipper Chapel là Đền thánh Quốc gia của người Công giáo Anh. Ngày 15 tháng 8 năm 1954, Khâm sứ của Giáo hoàng Piô XII đội triều thiên vàng cho bức tượng Đức Mẹ tại Slipper Chapel.
- 1982 và 2015Xây dựng Nhà thờ Hòa Giải và nâng lên hàng Tiểu Vương cung thánh đườngNăm 1982, Nhà thờ Hòa Giải (Chapel of Reconciliation) có sức chứa lớn được xây dựng cạnh Slipper Chapel (tượng Đức Mẹ được rước tới gặp Giáo hoàng Gioan Phaolô II tại Wembley năm 1982). Ngày 27 tháng 12 năm 2015, Giáo hoàng Phanxicô chính thức nâng Đền thánh Quốc gia Đức Mẹ Walsingham lên hàng Tiểu Vương cung thánh đường (Minor Basilica).
Khi khảo cứu lịch sử khởi nguyên của Walsingham, các sử gia luôn đối chiếu giữa truyền thống năm 1061 và văn kiện pháp lý thế kỷ 12. Niên đại năm 1061 xuất hiện trong bản trường ca Pynson Ballad in khoảng năm 1496, trong khi văn kiện hiến chương lịch sử sớm nhất còn lưu giữ được là bản hiến chương khoảng năm 1153 (dưới triều Vua Stephen hoặc đầu triều Henry II), trong đó hiệp sĩ Geoffrey de Faverches trước khi lên đường hành hương đi Giêrusalem đã trao quyền coi sóc Nhà nguyện mà mẹ tôi là bà Richeldis đã xây dựng tại Walsingham cho tu sĩ Edwy để thành lập Tu viện dòng Kinh sĩ Thánh Augustinô. Do đó, các sử gia hiện đại (như J. C. Dickinson) nhận định rằng nếu Richeldis là mẹ ruột của Geoffrey de Faverches thì việc xây dựng Ngôi Nhà Thánh có thể diễn ra vào khoảng thập niên 1130, hoặc Richeldis năm 1061 là cụ tổ mẫu cùng tên và từ mẹ trong hiến chương thế kỷ 12 mang nghĩa là tổ mẫu dòng họ. Thư viện ghi nhận đầy đủ cả mốc truyền thống 1061 lẫn mốc hiến chương 1153.
Một nguồn sử liệu vô giá giúp hậu thế hình dung rõ nét Ngôi Nhà Thánh trước khi bị phá hủy năm 1538 chính là tác phẩm đối thoại Peregrinatio Religionis Ergo (Hành hương vì Tôn giáo, xuất bản năm 1526) của đại học giả Desiderius Erasmus thành Rotterdam sau chuyến hành hương của ông tới Walsingham năm 1512 và 1513. Erasmus mô tả rằng bên trong một ngôi nhà nguyện đá đang xây dở có một ngôi nhà bằng ván gỗ nhỏ nhắn với hai cửa ra vào ở hai bên, bên trong tối hoàn toàn nhưng rực sáng nhờ hàng trăm ngọn nến sáp thơm ngát và lấp lánh vàng bạc, đá quý do các vua chúa châu Âu dâng cúng quanh pho tượng gỗ nhỏ của Đức Mẹ và Chúa Hài Đồng. Nỗi bi thương của người dân Anh khi đền thánh bị Vua Henry VIII (chính người từng đi chân trần tới dâng chuỗi ngọc hồng ngự và trả tiền đốt một ngọn nến vĩnh cửu tại đền suốt hai mươi bảy năm đầu triều đại) ra lệnh đập phá và đốt tượng năm 1538 đã kết tinh thành bài ca bi tráng thế kỷ 16 The Wrack of Walsingham (Sự đổ nát của Walsingham, tương truyền của Thánh Philip Howard, Bá tước xứ Arundel): Hãy khóc đi, hãy khóc đi hỡi Walsingham, đôi mắt ngươi có lý do để tuôn lệ, khi những ngọn tháp từng chạm tới mây xanh nay đã bị san bằng sát đất.
IIINhà Nguyện Giày Dép Thế Kỷ 14, Cổng Đông Tu Viện Cổ Và Ngôi Nhà Thánh Phục Dựng
Không gian kiến trúc của Walsingham mang đậm bản sắc vật liệu bản địa của hạt Norfolk ở miền Đông nước Anh: đó là kỹ thuật ghép đá lửa chẻ phẳng với đá vôi trắng (flint flushwork) tạo thành những bức tường lấp lánh sắc đen xám của đá lửa đan xen với những khung vòm đá vôi chạm trổ tinh vi. Quần thể di sản tại đây trải dọc theo trục đường hành hương từ nam lên bắc qua ba cụm kiến trúc tiêu biểu đều được Historic England xếp hạng bảo vệ.
Được xếp hạng Di tích Kiến trúc Cấp I (Grade I Listed Building, mã số 1170439) và là trái tim của Đền thánh Quốc gia Công giáo kiêm Tiểu Vương cung thánh đường. Xây dựng khoảng năm 1340 tại Houghton St Giles bằng đá lửa và đá vôi theo phong cách Gothic Trang Trí (Decorated Gothic), mặt tiền phía tây nổi bật với hai tháp nhỏ bát giác hai bên và cửa sổ nan đá uốn lượn. Bên trong nhà nguyện nhỏ ấm cúng này đặt bức tượng Đức Mẹ Walsingham được chạm khắc bằng đá từ vùng Oberammergau (Đức) năm 1954 và được Giáo hoàng Piô XII cho đội triều thiên vàng.
Nằm trong khu khuôn viên rộng lớn bao quanh Slipper Chapel là Nhà thờ Hòa Giải khánh thành năm 1982, được thiết kế theo hình dáng một nhà kho nông trại truyền thống vùng Norfolk bằng gạch đỏ và gỗ có sức chứa 500 người bên trong và mở rộng cửa gấp ra bãi cỏ ngoài trời đón tới hơn 10.000 khách hành hương trong các đại lễ. Xung quanh là 14 chặng Đàng Thánh Giá trên đồi cỏ, Nhà nguyện Chúa Thánh Thần và tu viện của các nữ tu, linh mục chăm sóc đền thánh.
Con đường hành hương cổ dài khoảng một dặm rưỡi (2,4 cây số) nối từ Nhà nguyện Slipper Chapel tại Houghton St Giles đi vào trung tâm làng Little Walsingham (nay đi dọc theo nền tuyến đường sắt cũ rợp bóng cây xanh tránh xe cộ). Đây là con đường mà từ các nông dân trung cổ cho tới Vua Henry III, Edward I và Henry VIII đều từng tháo bỏ giày dép để đi bộ chân trần như một cử chỉ khiêm nhường và thống hối trước khi bước vào Ngôi Nhà Thánh.
Nằm trong khu công viên rộng 20 mẫu Anh ngay giữa làng Little Walsingham (Di tích Cấp I mã số 1263867 và Di tích Quốc gia mã số 1020263). Nổi bật nhất là bức tường và khung vòm Cổng Đông (East Window Arch) cao vút của nhà thờ tu viện thế kỷ 14, cổng tu viện thế kỷ 15 nhìn ra quảng trường Common Place, nhà ăn đan sĩ và hai Giếng Nước Thánh cổ thế kỷ 12. Ngay trên thảm cỏ phía bắc nhà thờ tu viện là dấu nền được xác định qua cuộc khai quật khảo cổ năm 1961 của chính Ngôi Nhà Thánh gốc năm 1061.
Do Cha Alfred Hope Patten và kiến trúc sư Milner cùng Craze khởi dựng năm 1931 (mở rộng thành nhà thờ lớn năm 1938) trên phố Guild Street. Ngay chính giữa lòng nhà thờ lớn là Ngôi Nhà Thánh xây bằng gạch và đá theo đúng kích thước truyền thống (dài khoảng 7,1 mét, rộng 3,9 mét), bên trong thắp hàng trăm ngọn đèn dầu và nến bao quanh bức tượng gỗ Đức Mẹ Walsingham tạc năm 1922. Ngay cạnh Ngôi Nhà Thánh này là một giếng nước cổ thời Saxon được phát hiện tình cờ khi đào móng năm 1931, nơi cử hành nghi thức Rảy Nước Thánh (Sprinkling at the Holy Well) nổi tiếng.
Ở phía nam làng Little Walsingham còn có phế tích Tu viện dòng Phanxicô (Greyfriars) được nữ bá tước Elizabeth de Clare thành lập năm 1347. Đặc biệt, ngay tại tầng trên của Đền thánh Anh giáo có một Nhà nguyện Chính Thống giáo từ năm 1938, và nhà ga xe lửa cũ của làng Walsingham đã được chuyển đổi thành Nhà thờ Chính Thống giáo Thánh Seraphim với mái vòm củ hành xanh lam, biến ngôi làng nhỏ thành nơi hội tụ của cả ba nhánh lớn Kitô giáo là Công giáo, Anh giáo và Chính Thống giáo.
Năm 1961, nhân dịp kỷ niệm 900 năm truyền thống thị kiến năm 1061, nhà khảo cổ học Charles Green thuộc Bộ Công chính Anh đã tiến hành cuộc khai quật khảo cổ bên trong khuôn viên Phế tích Tu viện Walsingham. Kết quả khai quật đã xác nhận hoàn toàn sự chính xác trong bản ghi chép năm 1513 của học giả Erasmus và số đo năm 1485 của sử gia William Worcestre: ở phía bắc nhà thờ tu viện lớn thực sự có nền móng của một nhà nguyện đá hình chữ nhật thế kỷ 14 đến 15 (dài 48 feet, rộng 30 feet) có tường móng dày bất thường để bao bọc bên trong một cấu trúc nhà gỗ nhỏ hơn có kích thước lọt lòng khoảng 23 feet 6 inches nhân 12 feet 10 inches (khoảng 7,1 mét nhân 3,9 mét), cùng dấu vết của vữa vôi rơi xuống đất đúng vào năm 1538 khi công trình bị phá hủy.
IVThế Đất Và Hướng
Trước khi đọc địa thế, cần khẳng định rõ rằng Công giáo Rôma và Anh giáo không dạy phong thủy Á Đông. Việc chọn vị trí lập Ngôi Nhà Thánh năm 1061 gắn liền với thị kiến tâm linh của Phu nhân Richeldis bên cạnh hai mạch nước giếng tự nhiên trong điền trang gia tộc, trong khi Nhà nguyện Slipper Chapel và nhà thờ Tu viện Walsingham đều định hướng theo quy tắc định hướng phụng vụ Kitô giáo với bàn thờ chính quay về phương Đông Mặt Trời mọc. Phần phân tích dưới đây là góc nhìn đối chiếu theo phép hình thế cổ truyền của thư viện để bạn đọc quen thuộc với học thuật phương Đông có thêm một lăng kính tham khảo trên thực địa.
Xét trên đại cuộc địa hình vùng Bắc Norfolk tại tọa độ 52,8810 độ vĩ bắc và 0,8531 độ kinh đông (khu vực Nhà nguyện Slipper Chapel) kéo dài lên tọa độ 52,8936 độ vĩ bắc và 0,8757 độ kinh đông (trung tâm làng Little Walsingham), toàn bộ thánh địa nằm gọn trong thung lũng trũng hiền hòa của dòng sông Stiffkey, cách bờ biển Biển Bắc tại Wells-next-the-Sea khoảng bảy cây số về phía nam. Trong khi vùng bờ biển phía bắc tiếp giáp đầm lầy muối và gió lạnh thổi trực tiếp từ Bắc Cực xuống, thì thung lũng sông Stiffkey tại Walsingham lại nằm khuất sau các dải đồi đá phấn băng hà thấp chạy dọc hai bên bờ sông. Trong phép xem đất cổ truyền, một thung lũng nhỏ có suối sông uốn lượn ở giữa và hai dải đồi thấp khép kín ở hai sườn để tránh gió biển dữ chính là thế tàng phong ốc nội cục (cục thế ẩn kín như trong ngôi nhà ấm), rất hợp với hình tượng Ngôi Nhà Thánh che chở sự sống bên trong.
Yếu tố cốt lõi tạo nên sinh khí của đất Walsingham là thủy mạch: dòng sông Stiffkey chảy theo hướng từ Nam Tây Nam lên Bắc Đông Bắc dọc theo đáy thung lũng, đi sát qua phía đông của Nhà nguyện Slipper Chapel tại Houghton St Giles rồi uốn lượn chảy tiếp qua phía đông khu Phế tích Tu viện Walsingham trước khi đổ ra Biển Bắc. Đặc biệt, vì lớp đất sét băng hà ở đây đè lên tầng đá phấn ngầm chứa nước (chalk aquifer), nước mưa từ các sườn đồi thấm xuống rồi phun trào lên tại đáy thung lũng thành hàng loạt mạch nước giếng trong vắt không bao giờ cạn. Chính hai giếng nước thánh trong khu Tu viện cổ và mạch giếng cổ trong lòng Đền thánh Anh giáo là biểu hiện của thế địa linh mẫu tuyền (mạch nước mẹ nuôi dưỡng đất thiêng).
Xét về trục dẫn khí (lai lộ) và phương vị, cả Nhà nguyện Slipper Chapel lẫn nhà thờ Tu viện cổ đều nằm theo trục tọa Đông hướng Tây của phụng vụ cổ điển, lấy dải đồi phía đông sông Stiffkey làm hậu chẩm và nhìn ra sườn đồi phía tây bên kia đường hành hương làm tiền án. Trong khi đó, trục hành hương Dặm Đường Thánh (Holy Mile) lại chạy dọc theo chiều dài thung lũng từ Nam lên Bắc song song với dòng chảy của sông Stiffkey: đoàn người hành hương xuất phát từ Slipper Chapel ở phía nam, đi xuôi theo chiều dòng nước chảy về phía bắc để hội tụ vào trung tâm làng Little Walsingham. Trong phép phong thủy hình thế, việc nhân khí (dòng người hành hương) đi song hành cùng thủy khí (dòng sông Stiffkey) uốn lượn vào lòng chảo giữa làng chính là cách cục nhân thủy đồng quy, khí tụ trung cung, giúp một ngôi làng nhỏ vùng nông thôn Norfolk giữ vững sức hút tâm linh suốt gần một thiên niên kỷ.
VRước Kiệu Chân Trần Dặm Đường Thánh, Lễ Truyền Tin Và Hành Hương Quốc Gia
Từ mùa xuân đến mùa thu hằng năm, làng Walsingham đón hàng trăm ngàn khách hành hương từ khắp Vương quốc Anh và quốc tế đổ về tham dự các kỳ đại lễ tại cả Đền thánh Quốc gia Công giáo lẫn Đền thánh Anh giáo. Hình ảnh xúc động và đặc trưng nhất của Walsingham là những đoàn người thuộc đủ mọi lứa tuổi và sắc tộc vừa đi bộ (nhiều người vẫn giữ lệ tháo giày đi chân trần) suốt Dặm Đường Thánh từ Nhà nguyện Slipper Chapel vào làng, vừa giơ cao những ngọn nến và hát điệp khúc truyền thống Ave, Ave, Ave Maria vang vọng giữa đồng quê Norfolk.
| Thời điểm | Theo lịch nào | Lễ tiết và sự kiện | Ý nghĩa và nghi thức tại Walsingham |
|---|---|---|---|
| 25 tháng 3 | Dương lịch, lịch phụng vụ Kitô giáo | Đại lễ Truyền Tin (Solemnity of the Annunciation of the Lord) | Lễ trọng tâm về thần học của Walsingham kỷ niệm biến cố Sứ thần Gabriel truyền tin cho Đức Maria tại Ngôi Nhà Thánh Nazareth. |
| Thứ Hai ngày nghỉ Ngân hàng cuối tháng 5 (Spring Bank Holiday) | Lịch hành hương thường niên Anh giáo | Đại Hành hương Quốc gia Anh giáo (Anglican National Pilgrimage) | Hàng ngàn tín hữu và các giám mục Anh giáo quy tụ cử hành Thánh lễ ngoài trời và rước kiệu tượng Đức Mẹ Walsingham qua các con phố của làng Little Walsingham. |
| 15 tháng 8 và Chủ Nhật gần nhất | Dương lịch, lịch phụng vụ Kitô giáo | Đại lễ Đức Mẹ Hồn Xác Lên Trời (Solemnity of the Assumption) | Đại lễ lớn nhất mùa hè tại Tiểu Vương cung thánh đường Công giáo (Slipper Chapel), kỷ niệm ngày đội triều thiên giáo hoàng cho tượng Đức Mẹ ngày 15 tháng 8 năm 1954. |
| 24 tháng 9 | Dương lịch, lịch phụng vụ tại Anh và xứ Wales | Lễ Đức Mẹ Walsingham (Feast of Our Lady of Walsingham) | Lễ kính riêng Đức Mẹ Walsingham trong lịch phụng vụ Công giáo và Anh giáo tại Anh (nâng lên bậc Lễ Kính năm 2000), cử hành thánh lễ trọng thể và rước trên Dặm Đường Thánh. |
| Các ngày Thứ Bảy và Chủ Nhật từ tháng 5 đến tháng 10 | Chu kỳ hành hương các giáo phận và cộng đoàn sắc tộc | Hành hương các Giáo phận, Dòng tu và Cộng đoàn Công giáo Việt Nam tại Anh | Mỗi cuối tuần dành cho một giáo phận hoặc cộng đoàn sắc tộc tại Vương quốc Anh (trong đó có Ngày Hành hương truyền thống của Cộng đoàn Công giáo Việt Nam tại Anh quốc) về dâng lễ và rước kiệu tại Slipper Chapel. |
| Mùa xuân (quanh tháng 2 và tháng 3) | Chu kỳ thiên nhiên vùng Norfolk | Mùa Hoa Giọt Tuyết tại Phế tích Tu viện (Snowdrop Walks) | Hơn 18 mẫu Anh đất rừng và thảm cỏ quanh cổng vòm Phế tích Tu viện Walsingham phủ trắng hàng triệu bông hoa giọt tuyết (snowdrops, loài hoa biểu trưng cho sự thanh khiết của Đức Mẹ). |
Một điểm gắn kết vô cùng gần gũi với đồng bào Việt Nam xa xứ là hằng năm vào mùa hè, Cộng đoàn Công giáo Việt Nam tại Vương quốc Anh đều tổ chức Ngày Đại Hành hương về Đền thánh Quốc gia Đức Mẹ Walsingham tại khu Nhà nguyện Slipper Chapel và Nhà thờ Hòa Giải. Hàng ngàn kiều bào Việt Nam từ London, Birmingham, Manchester và khắp các thành phố nước Anh trong tà áo dài truyền thống cùng quy tụ về miền quê Norfolk để dâng hoa ngũ sắc, múa dâng hương, cử hành Thánh lễ tiếng Việt và đi kiệu Đức Mẹ dọc theo Dặm Đường Thánh, làm sống lại bầu khí hành hương La Vang ngay trên đất nước được mệnh danh là Của Hồi Môn của Đức Mẹ.
VINơi Chốn Và Đường Tới
- Địa chỉ
- Đường tới
- Từ ga London King's Cross, quý vị đi tàu hỏa qua Cambridge tới ga cuối King's Lynn ở hạt Norfolk (mất khoảng một giờ năm mươi phút), sau đó đón xe buýt tuyến Coastliner 36 từ ga King's Lynn đi tới thị trấn Fakenham hoặc vào thẳng quảng trường làng Little Walsingham (từ trung tâm làng đi bộ theo lối đi bộ Dặm Đường Thánh khoảng ba mươi phút về phía nam là tới Nhà nguyện Slipper Chapel).
- Toạ độ
- 52.881, 0.8531
Khi tới thăm quần thể Walsingham, quý vị nên bắt đầu hành trình từ khu Đền thánh Quốc gia Công giáo tại Nhà nguyện Slipper Chapel (làng Houghton St Giles), nơi có bãi đỗ xe rộng, Nhà thờ Hòa Giải và nhà hàng phục vụ khách hành hương, sau đó đi bộ dọc theo con đường rợp bóng cây xanh của Dặm Đường Thánh (Holy Mile) dài khoảng 2,4 cây số để tiến vào trung tâm làng Little Walsingham thăm Phế tích Tu viện cổ và Đền thánh Anh giáo. Tại cả Nhà nguyện Slipper Chapel lẫn bên trong Ngôi Nhà Thánh của Đền thánh Anh giáo, không gian rất nhỏ hẹp và luôn có người đang quỳ cầu nguyện hoặc thắp nến, vì vậy quý vị cần giữ sự thinh lặng tuyệt đối và không chụp ảnh bên trong hai không gian linh thiêng này. Nếu quý vị muốn xin nước từ Giếng Nước Thánh, có thể chuẩn bị sẵn chai nhỏ mang về.
Những nơi gần đây trong thư viện
VIIĐóng Góp Cho Trang Này
Góp ảnh, thông tin hoặc video cho Đền thánh Quốc gia Đức Mẹ Walsingham ("Nazareth của nước Anh")
Contribute photos, information or video for Shrine of Our Lady of WalsinghamThầy Ưng Khiêm mời cộng đồng cùng làm giàu trang này. Ảnh chụp tận nơi, một chi tiết lịch sử chưa được nhắc, một đoạn video ngắn: mọi đóng góp đều được đọc và trả lời.
Everyone is welcome to enrich this page: a photo you took, a detail the page misses, a short video. Every contribution is read and answered.
Chưa có đóng góp nào từ cộng đồng. Bạn có thể là người đầu tiên. No community contribution yet. You could be the first.
?Hỏi Đáp Nhanh
Vì sao làng Walsingham lại được mệnh danh là Nazareth của nước Anh và nước Anh là Của Hồi Môn của Đức Mẹ
Năm 1061, nữ quý tộc Anglo-Saxon là Phu nhân Richeldis de Faverches tại Walsingham đã được Đức Trinh Nữ Maria cho thấy thị kiến Ngôi Nhà Thánh tại Nazareth (nơi Sứ thần Gabriel truyền tin) và truyền dạy bà xây dựng một bản sao chính xác của ngôi nhà ấy tại Walsingham. Nhờ ngôi nhà bản sao này mà Walsingham được gọi là Nazareth của nước Anh, và từ thế kỷ 14 dưới triều Vua Richard II, toàn bộ nước Anh được tôn xưng là Của Hồi Môn của Đức Maria (Mary's Dowry).
Nhà nguyện Giày Dép (Slipper Chapel) và Dặm Đường Thánh (Holy Mile) có ý nghĩa gì
Nhà nguyện Giày Dép (Slipper Chapel, xây dựng khoảng năm 1340 tại làng Houghton St Giles) là nhà nguyện trạm dừng chân cuối cùng nằm cách đền thánh chính trong làng Walsingham khoảng một dặm rưỡi. Suốt thời Trung cổ, mọi khách hành hương kể cả các vị Quốc vương nước Anh như Vua Henry III, Edward I và Henry VIII khi tới nhà nguyện này đều cởi bỏ giày dép, xưng tội rồi đi bộ chân trần trên con đường Dặm Đường Thánh (Holy Mile) để tiến vào Ngôi Nhà Thánh.
Chuyện gì đã xảy ra với Ngôi Nhà Thánh và bức tượng Đức Mẹ Walsingham vào năm 1538
Trong suốt nhiều thế kỷ, Walsingham là một trong bốn trung tâm hành hương lớn nhất châu Âu. Thế nhưng vào tháng 7 năm 1538, trong cuộc Cải cách Tôn giáo và Giải thể các Tu viện của Vua Henry VIII (chính vị vua lúc trẻ từng đi chân trần tới cầu xin con trai tại đền năm 1511), quân lính của quan thượng thư Thomas Cromwell đã tịch biên Tu viện Walsingham, đập phá Ngôi Nhà Thánh và đưa pho tượng gỗ Đức Mẹ Walsingham về Chelsea ở London để đốt cháy thành tro.
Đền thánh Đức Mẹ Walsingham đã được phục hưng như thế nào vào cuối thế kỷ 19 và đầu thế kỷ 20
Năm 1896, quý cô Charlotte Boyd đã mua lại Nhà nguyện Slipper Chapel thế kỷ 14 vốn bị bỏ hoang làm chuồng gia súc, trùng tu và trao lại cho Giáo hội Công giáo, năm 1897 Giáo hoàng Lêô XIII ban sắc chỉ tái lập Đền thánh Công giáo (được công nhận là Đền thánh Quốc gia năm 1934 và nâng lên hàng Tiểu Vương cung thánh đường năm 2015). Song song đó, từ năm 1922 đến 1931, linh mục Anh giáo Alfred Hope Patten cũng khôi phục việc tôn kính và xây dựng Đền thánh Anh giáo mới trong làng Little Walsingham.
Cộng đoàn người Việt tại Vương quốc Anh có sinh hoạt tôn giáo gì tại Walsingham
Hằng năm vào dịp mùa hè, Cộng đoàn Công giáo Việt Nam tại Vương quốc Anh đều tổ chức Ngày Đại Hành hương toàn quốc về Đền thánh Quốc gia Đức Mẹ Walsingham tại khu Nhà nguyện Slipper Chapel và Nhà thờ Hòa Giải. Hàng ngàn giáo dân người Việt từ khắp các thành phố nước Anh quy tụ về đây để mặc áo dài truyền thống, múa dâng hoa, rước kiệu Đức Mẹ dọc theo Dặm Đường Thánh và cử hành Thánh lễ trọng thể bằng tiếng Việt.