Xin nói ngay để quý vị khỏi lẫn: nơi này không phải Tu viện Westminster, nhà thờ Anh giáo đá sáng bên quảng trường Nghị viện. Đây là Nhà thờ chính tòa Westminster (Westminster Cathedral), nhà thờ chính tòa của Giáo hội Công Giáo Rôma ở London, cách Tu viện chừng 800 mét, dựng cuối thế kỷ 19 và đầu thế kỷ 20. Hai nơi chung chữ Westminster vì cùng nằm trong khu Westminster của London, ngoài ra khác nhau về giáo hội, niên đại và kiến trúc.
Từ phố Victoria (Victoria Street) rẽ vào một quảng trường lát đá nhỏ, quý vị sẽ thấy một mặt tiền không giống nhà thờ nào khác ở London: gạch đỏ sọc những dải đá trắng như vằn, những mái vòm thấp và tròn, và ở góc là một ngọn tháp chuông vuông vươn thẳng lên trời, cao 284 bộ. Bước vào trong, ánh sáng tối hẳn lại, các trụ ốp cẩm thạch nhiều màu, còn phía trên, các mái vòm vẫn là gạch trần đen sẫm, chờ tranh khảm được phủ dần qua nhiều thế hệ.
IMáu Châu Báu Chúa Giêsu Và Ngai Tòa Của Tổng Giám Mục
Tên chính thức của nơi này là Nhà thờ chính tòa đô thành Máu Châu Báu Chúa Giêsu (Metropolitan Cathedral of the Most Precious Blood). Chữ đô thành (metropolitan) cho biết đây là chính tòa của một tổng giáo phận đứng đầu một giáo tỉnh, tức nơi đặt ngai tòa của Tổng giám mục Westminster. Tổng giáo phận ấy được lập năm 1850, khi Giáo hội Công Giáo lập lại hàng giám mục ở Anh, theo Taking Stock, bộ hồ sơ các nhà thờ Công Giáo ở Anh và xứ Wales. Nói cách khác, nhà thờ này là chỗ đứng của Công Giáo Rôma ở thủ đô nước Anh, ba thế kỷ sau khi Giáo hội Anh tách khỏi Rôma.
Lòng kính Máu Châu Báu của Chúa Giêsu là lòng tôn kính giá cứu chuộc: theo đức tin Kitô giáo, Chúa Giêsu đã đổ máu mình trên thập giá để cứu chuộc loài người, và mỗi thánh lễ tưởng niệm hy tế ấy. Theo truyền thống Công Giáo, tháng 7 là tháng kính Máu Châu Báu, và lịch phụng vụ Rôma trước cuộc cải tổ năm 1969 có lễ riêng kính Máu Châu Báu ngày 1 tháng 7. Chọn tước hiệu này cho chính tòa là đặt trọng tâm của cả công trình vào bàn thờ, nơi cử hành thánh lễ.
Taking Stock kể lại một quá trình dài. Hồng y Wiseman, vị tổng giám mục đầu tiên, mất năm 1865, và ý tưởng dựng một nhà thờ chính tòa để tưởng nhớ ông ra đời từ đó. Năm 1867 một khu đất ở Carlisle Place được mua, kiến trúc sư Henry Clutton vẽ một đồ án Gothic nhưng không được xây. Năm 1884 khu đất ấy được bán, thay bằng một khu đất rộng chừng bốn mẫu Anh ở Tothill Fields. Năm 1892 Herbert Vaughan lên làm tổng giám mục và giao việc cho John Francis Bentley. Bentley chọn lối Byzantine, với gạch và vòm bê tông, khác hẳn lối Gothic quen thuộc của các nhà thờ Anh.
Nhiều khách bước vào tưởng nhà thờ bị hư hại hoặc bỏ dở, vì các mái vòm phía trên vẫn là gạch trần đen sẫm, trong khi phần dưới ốp cẩm thạch lộng lẫy. Thực ra đó là cách làm có chủ ý từ đầu. Bentley xây phần kết cấu bằng gạch và bê tông trước, còn tranh khảm được phủ dần theo sức của từng thế hệ. Taking Stock ghi các đợt tranh khảm từ năm 1902 cho tới những năm 2000. Nhà thờ này, nói đúng, vẫn đang được hoàn thiện.
IITừ Đá Móng Năm 1895 Tới Ngày Cung Hiến
Phần kết cấu được dựng rất nhanh, chỉ tám năm. Nhưng từ lúc mở cửa tới lúc cung hiến lại mất bảy năm, vì một luật của Giáo hội: theo Independent Catholic News, giáo luật thời ấy không cho cung hiến một nơi thờ phượng khi nó còn mang nợ xây dựng.
- 1850Lập Tổng giáo phậnTổng giáo phận Westminster được lập, Hồng y Wiseman là tổng giám mục đầu tiên.
- 1884Có khu đấtKhu đất cũ ở Carlisle Place được bán, khu đất hiện nay được mua.
- 1895Đặt đá móngĐá móng đặt ngày 29 tháng 6 năm 1895, lễ Thánh Phêrô và Thánh Phaolô, theo Taking Stock.
- 1902Bentley qua đờiJohn Francis Bentley mất khi công trình chưa xong. Ngai tòa giám mục hoàn thành cùng năm.
- 1903Mở cửaNhà thờ mở cửa cho phụng vụ. Thánh giá lớn treo giữa lòng nhà thờ do W. Christian Symons vẽ cùng năm.
- 1910Cung hiếnKhi đã trả hết nợ, nhà thờ được cung hiến vào cuối tháng 6. Independent Catholic News ghi ngày 28 tháng 6, New Liturgical Movement ghi lễ kéo dài hai ngày 28 và 29 tháng 6.
- 1930Thánh John SouthworthThi hài Thánh John Southworth, linh mục tử đạo thế kỷ 17, được cải táng về nhà thờ.
- 1975Mở quảng trườngQuảng trường trước mặt tiền được mở, lần đầu mặt tây nhìn thẳng ra phố Victoria.
Có hai chỗ nguồn vênh nhau. Thứ nhất là ngày cung hiến: Independent Catholic News, viết nhân dịp trăm năm, ghi ngày 28 tháng 6 năm 1910, còn New Liturgical Movement ghi nghi lễ cung hiến diễn ra trong hai ngày 28 và 29 tháng 6. Hai cách ghi không mâu thuẫn, vì nghi thức cung hiến một nhà thờ lớn thời ấy rất dài. Thứ hai là năm xếp hạng: hồ sơ Historic England số 1066500 ghi nhà thờ được liệt vào Grade I ngày 1 tháng 12 năm 1987 và sửa đổi ngày 15 tháng 2 năm 1994, còn Taking Stock ghi Grade I từ năm 1972. Thư viện dùng mốc của Historic England, cơ quan giữ danh mục chính thức, và ghi cả hai để quý vị đối chiếu.
IIIByzantine Tự Do, Gạch Đỏ Sọc Đá Trắng
Historic England gọi lối kiến trúc ở đây là Byzantine tự do, Taking Stock gọi là Ý Byzantine. Bentley học từ Hagia Sophia ở Istanbul, San Vitale ở Ravenna và San Marco ở Venice, nhưng giữ mặt bằng kiểu nhà thờ Gesù ở Rôma: một gian giữa rộng, không cột chắn tầm nhìn tới bàn thờ. Mặt bằng gồm tiền đình có nhà rửa tội, gian giữa ba nhịp với bốn nhà nguyện bên bắc và ba bên nam, cánh ngang hẹp, cung thánh và ca đoàn khép bằng hậu cung bán nguyệt. Trên đầu là bốn vòm đĩa bằng gạch và bê tông, ba vòm trên gian giữa, một vòm trên cung thánh.
Vật liệu là gạch đỏ với các dải đá Portland trắng, đặt trên chân đá hoa cương Cornwall. Bên trong ốp cẩm thạch nhiều màu, có loại quý hiếm, và tranh khảm của nhiều thế hệ: W. Christian Symons ở Nhà nguyện Các Linh Hồn (1902 tới 1908), Gilbert Pownall ở Nhà nguyện Đức Mẹ (1931 tới 1935), Boris Anrep ở Nhà nguyện Thánh Thể (1960 tới 1961), Christopher Hobbs (2001 tới 2006) và Tom Phillips (2003).
Cao 284 bộ, chừng 87 mét, mặt vuông với trụ chống nhiều cạnh, đứng ở góc tây nam. Taking Stock so dáng tháp với tháp ở Siena, nước Ý.
Bàn thờ là một khối đá hoa cương Cornwall nặng 12 tấn. Trướng đá (baldacchino) bằng cẩm thạch Verona do Bentley vẽ năm 1901, dựng năm 1905 tới 1906.
Mười bốn tấm chạm nổi làm năm 1913 tới 1918, nét chạm giản dị gần như đồ họa, được coi là trong những tác phẩm hay nhất của Gill.
Do Robert Weir Schultz làm từ 1910 tới 1916, với ghế gỗ của Ernest Gimson năm 1912. Taking Stock gọi đây là kiệt tác của phong trào Arts and Crafts.
Có đài kỷ niệm các Hồng y Wiseman và Manning, hai vị tổng giám mục đầu tiên của Westminster.
| Hạng mục | Bộ Anh | Mét |
|---|---|---|
| Chiều dài | 360 | 109,7 |
| Chiều rộng | 156 | 47,5 |
| Chiều cao tới đỉnh vòm | 117 | 35,7 |
| Nhịp vòm | 60 | 18,3 |
| Chiều cao vòm cung chính | 90 | 27,4 |
| Tháp chuông | 284 | chừng 86,6 |
IVThế Đất Và Hướng
Mục này đứng trên một tiền đề cần nói rõ: Công Giáo không dùng phong thủy để đặt nhà thờ. Việc đặt hướng thuộc về phụng vụ, và Historic England mô tả công trình theo quy ước phụng vụ: mặt tiền và tiền đình ở đầu tây, cung thánh và hậu cung ở đầu đông, nhà nguyện dàn hai bên bắc và nam. Còn chỗ đặt thì do khu đất mà thành, một mảnh đất mua lại giữa phố năm 1884. Những gì viết tiếp là con mắt phong thủy cổ truyền của người Việt, thư viện đưa ra để đối chiếu, không phải điều Tổng giáo phận hay kiến trúc sư đã tính.
Điều đáng đọc nhất ở đây là minh đường, vì nó từng không có. Từ năm 1903 tới năm 1975, mặt tiền bị các dãy nhà che kín, người đi trên phố Victoria không nhìn thấy nhà thờ. Năm 1975 quảng trường được mở, lần đầu mặt tây có một khoảng trống bằng phẳng trước cửa. Người Việt xem đất coi khoảng trống trước cửa là nơi khí dừng và tụ lại, nên theo lối ấy, bảy mươi năm đầu nhà thờ ở thế bị áp, và năm 1975 là năm nó được mở mặt.
Thứ hai là tả hữu. Theo lối cũ, đứng từ trong nhà nhìn ra cửa thì bên trái là Thanh Long, bên phải là Bạch Hổ, và sách xưa chuộng Thanh Long cao hơn Bạch Hổ. Ở đây tháp chuông cao 284 bộ đứng ở góc tây nam, tức bên trái của người đứng trong nhà thờ nhìn ra cửa tây. Vô tình, bố cục này đúng với câu Thanh Long cao, Bạch Hổ thấp. Tháp đứng lệch một bên là thói quen của kiến trúc Ý, không phải chọn theo phép ấy.
Thứ ba là nước. Sông Thames ở xa, khuất sau nhiều dãy phố, nên cách đọc này không bàn thế nước. Nơi này là đất bằng của phố thị, chỗ dựa của nó là chính khối nhà thờ nặng và tháp chuông cao, không phải núi hay sông.
VLễ Theo Lịch Phụng Vụ Công Giáo
Nhà thờ theo lịch phụng vụ chung của Giáo hội Công Giáo, tính theo dương lịch, với lễ Phục Sinh tính theo trăng. Hai ngày gắn riêng với lịch sử nơi này nằm sát nhau cuối tháng 6: ngày đặt đá móng và ngày cung hiến. Bài chỉ ghi ngày, không ghi giờ giấc.
| Ngày | Theo lịch nào | Lễ | Nội dung |
|---|---|---|---|
| 28 tháng 6 | Dương lịch, kỷ niệm cung hiến | Kỷ niệm cung hiến nhà thờ | Ngày cung hiến năm 1910, dịp trăm năm năm 2010 có thánh lễ trọng thể. |
| 29 tháng 6 | Lịch phụng vụ Công Giáo | Lễ Thánh Phêrô và Thánh Phaolô | Cũng là ngày đặt đá móng năm 1895. |
| Tháng 7 | Lịch phụng vụ Công Giáo theo truyền thống | Tháng kính Máu Châu Báu | Tháng gắn với tước hiệu của nhà thờ. Lịch Rôma trước năm 1969 ghi lễ Máu Châu Báu ngày 1 tháng 7. |
| Tuần Thánh và Phục Sinh | Lịch phụng vụ Công Giáo, Phục Sinh tính theo trăng | Đỉnh cao của năm phụng vụ | Tổng giám mục chủ sự các nghi lễ chung của tổng giáo phận tại chính tòa. |
| 25 tháng 12 | Lịch phụng vụ Công Giáo | Lễ Giáng Sinh | Một trong hai lễ trọng nhất của năm. |
VINơi Chốn Và Đường Tới
- Địa chỉ
- 42 Francis Street, London SW1P 1QW (mặt tiền trên Ashley Place, gần Victoria Street)
- Đường tới
- Nhà thờ nằm ở số 42 Francis Street, London SW1P 1QW, mặt tiền nhìn ra quảng trường nhỏ trên Ashley Place gần phố Victoria. Ga Victoria cách vài phút đi bộ.
- Toạ độ
- 51.4958, -0.1394
Đây là nhà thờ chính tòa cử hành phụng vụ nhiều lần mỗi ngày, lệ của nơi thờ tự là lệ phải theo: ăn mặc kín đáo, bỏ mũ khi vào trong, giữ im lặng. Khi đang có thánh lễ, khách xem kiến trúc xin đứng ở phía sau gian giữa, không đi vào các nhà nguyện đang có người cầu nguyện. Nhà nguyện Thánh Thể dành riêng cho việc cầu nguyện, không phải chỗ tham quan. Lối lên tháp chuông, nếu mở, theo hướng dẫn tại chỗ.
Những nơi gần đây trong thư viện
VIIĐóng Góp Cho Trang Này
Góp ảnh, thông tin hoặc video cho Nhà thờ chính tòa Westminster (Công Giáo)
Contribute photos, information or video for Westminster CathedralThầy Ưng Khiêm mời cộng đồng cùng làm giàu trang này. Ảnh chụp tận nơi, một chi tiết lịch sử chưa được nhắc, một đoạn video ngắn: mọi đóng góp đều được đọc và trả lời.
Everyone is welcome to enrich this page: a photo you took, a detail the page misses, a short video. Every contribution is read and answered.
Chưa có đóng góp nào từ cộng đồng. Bạn có thể là người đầu tiên. No community contribution yet. You could be the first.
?Hỏi Đáp Nhanh
Nhà thờ chính tòa Westminster và Tu viện Westminster khác nhau thế nào
Hai nơi khác hẳn nhau, cách chừng 800 mét. Nhà thờ chính tòa Westminster là của Công Giáo Rôma, chính tòa của Tổng giáo phận Westminster, xây từ 1895 tới 1903 theo lối Byzantine bằng gạch đỏ sọc đá trắng. Tu viện Westminster là nhà thờ Anh giáo Gothic thời trung đại bên quảng trường Nghị viện.
Nhà thờ chính tòa Westminster xây năm nào
Đá móng đặt ngày 29 tháng 6 năm 1895, nhà thờ mở cửa năm 1903 và được cung hiến tháng 6 năm 1910. Kiến trúc sư là John Francis Bentley, ông mất năm 1902 trước khi công trình xong. Tranh khảm bên trong còn được làm tiếp qua suốt thế kỷ 20 và sang thế kỷ 21.
Vì sao nhà thờ chính tòa Westminster mở cửa năm 1903 mà năm 1910 mới cung hiến
Theo Independent Catholic News, giáo luật thời ấy không cho cung hiến một nơi thờ phượng khi còn mang nợ xây dựng. Nhà thờ mở cửa cho phụng vụ năm 1903, và phải đợi tới khi trả hết nợ mới được cung hiến vào cuối tháng 6 năm 1910.
Tháp chuông nhà thờ chính tòa Westminster cao bao nhiêu
Tháp cao 284 bộ, tức chừng 87 mét, theo Historic England. Tháp mặt vuông, trụ chống nhiều cạnh, sọc gạch đỏ và đá Portland trắng, đứng ở góc tây nam mặt tiền. Taking Stock so dáng tháp với tháp chuông ở Siena, nước Ý.
Chặng Đàng Thánh Giá của Eric Gill ở Westminster có gì đặc biệt
Đó là mười bốn tấm đá chạm nổi do nhà điêu khắc Eric Gill làm từ 1913 tới 1918, gắn trên các trụ trong lòng nhà thờ. Nét chạm giản dị, ít chi tiết, rất khác lối tượng thánh thế kỷ 19, và được coi là trong những tác phẩm hay nhất của ông.