Đi dọc theo đại lộ Kapellaan rợp bóng cây dẻ và sồi cổ thụ ở rìa phía nam thị trấn Heiloo, cách thành phố phô mai Alkmaar chưa đầy năm cây số, quý vị sẽ bước vào một công viên rừng tĩnh mịch tách biệt hẳn với nhịp tàu điện vùng Bắc Holland. Giữa vòm lá xanh mát, một ngôi nhà nguyện trắng thanh thoát mở tiền sảnh đón khách hành hương tiến xuống bậc thềm đá nơi có giếng nước cổ mang tên Runxputte, bên trên cung thánh là pho tượng Đức Trinh Nữ Maria đội triều thiên vàng bế Chúa Hài Đồng giữa hàng trăm ngọn nến lung linh không bao giờ tắt.
Nơi đây là Đền thánh Đức Bà Cứu Giúp trong Nỗi Khốn Cùng tại Heiloo (tiếng Hà Lan: Heiligdom Onze Lieve Vrouw ter Nood), trung tâm hành hương kính Đức Mẹ lớn nhất ở miền Bắc Hà Lan (khu vực phía trên các dòng sông lớn). Khởi nguồn từ đầu thế kỷ 15 rồi trải qua hơn ba trăm năm chỉ còn là đống gạch vụn bị vùi lấp sau biến cố năm 1573, mảnh đất này là chứng nhân cho sức sống bền bỉ của đức tin Công giáo Hà Lan, đồng thời là điểm hội tụ hằng năm của hàng chục nghìn tín hữu nhiều sắc tộc, trong đó có cộng đoàn người Việt xa xứ.
ITước Hiệu Đức Bà Cứu Giúp Trong Nỗi Khốn Cùng Và Huyền Tích Giếng Thiêng
Tước hiệu Onze Lieve Vrouw ter Nood trong tiếng Hà Lan cổ mang nghĩa là Đức Bà Cứu Giúp trong Nỗi Khốn Cùng (hay Đức Mẹ Cứu Khổ). Tại Heiloo, lòng sùng kính Đức Trinh Nữ Maria gắn kết hữu cơ với một mạch nước ngọt tự nhiên phun lên từ tầng cát cồn ven biển Bắc mang tên Runxputte.
Trong truyền thống thần học và phụng vụ Công giáo, nước suối tại các linh địa Đức Mẹ không được coi là vật mang phép thuật tự thân, mà là dấu chỉ khả giác của ân sủng và lời chuyển cầu từ mẫu của Đức Maria dẫn con người về nguồn nước hằng sống là Đức Kitô. Giống như các trung tâm hành hương lừng danh tại Tây Âu, người tín hữu đến Heiloo cầu nguyện trước tượng Đức Mẹ và uống hoặc mang nước giếng Runxputte về nhà như một hành vi phó thác trong những lúc gặp thử thách về bệnh tật, dịch họa hay khủng hoảng tinh thần.
Pho tượng Đức Bà Cứu Giúp hiện đặt trên bàn thờ chính của Nhà nguyện Ân Sủng khắc họa Đức Maria trong dáng đứng hiền từ, tay trái nâng Chúa Giêsu Hài Đồng đang giơ tay chúc lành, tay phải cầm quyền trượng nữ vương, cả hai Mẹ Con đều đội triều thiên vàng được làm phép trọng thể theo đặc ân của Tòa Thánh.
Theo hồ sơ nghiên cứu hành hương của Viện Meertens (Viện Hàn lâm Khoa học và Nghệ thuật Hoàng gia Hà Lan, mã địa điểm 372), truyền thuyết hình thành đền thánh giao thoa giữa hai lớp ký ức lịch sử. Lớp ký ức cổ xưa nhất gắn tên thị trấn Heiloo (từ chữ Heilig Loo, nghĩa là Khu rừng Thiêng) với Thánh Willibrord (658 tới 739), vị tổng giám mục truyền giáo tiên khởi của người Frisia và là bổn mạng của tỉnh giáo hội Hà Lan (ngài cũng là vị thánh gắn liền với lịch sử Nhà thờ Dom tại Utrecht và Nhà thờ chính tòa Thánh Gertrudis tại Utrecht). Tương truyền vào khoảng năm 690, Thánh Willibrord đã khơi nguồn giếng nước ngọt để rửa tội cho cư dân bản địa ở vùng Oesdom thuộc Heiloo.
Lớp sử liệu thành văn thứ hai ghi nhận rằng vào đầu thế kỷ 15 (năm 1409 là mốc lần đầu tiên nhà nguyện xuất hiện trong văn tự), một thương gia giàu có ở thành phố Alkmaar tên là Claes Simonsz (một số nguồn chép là một người chăn gia súc tìm thấy rồi báo cho thương gia Claes Simonsz) đã phát hiện pho tượng Đức Mẹ bằng gỗ nằm bên bờ mạch nước tại gò cát Oesdom. Sau khi nghe tiếng nhắn nhủ từ nội tâm rằng hãy dựng một nhà nguyện kính Đức Maria ngay tại nơi có dòng nước để cứu giúp những ai kêu cầu trong cơn khốn cùng, ông đã bỏ tiền xây dựng ngôi nhà nguyện đầu tiên cạnh giếng nước.
Về tên gọi của chiếc giếng cổ Runxputte (còn gọi là Mariaput), các nhà ngôn ngữ học và sử học địa phương tại Bắc Holland đưa ra hai cách giải thích khác nhau mà thư viện đều ghi nhận. Cách giải thích thứ nhất theo truyền thống giáo hội cho rằng Runxputte biến âm từ chữ Willibrordusput hoặc gắn với tên vùng đất cổ quanh Oesdom. Trong khi đó, một số sử gia địa phương vùng Kennemerland lại liên hệ tiền tố Runx hay Rorik với thủ lĩnh người Viking Đan Mạch là Rorik xứ Dorestad, người từng cai trị vùng Kennemerland vào thế kỷ 9 trước khi nhà nguyện Kitô giáo được dựng lên. Dù theo cách giải nguyên nào, các cuộc khai quật khảo cổ học năm 1905 đều xác nhận giếng nước và nền móng nhà nguyện gạch tại đây có niên đại xác thực từ đầu thế kỷ 15.
IITừ Đống Đổ Nát Năm 1573 Tới Cuộc Phục Hưng Thế Kỷ 20
Không giống những thánh đường miền Nam Hà Lan vẫn giữ được tòa nhà nguyên vẹn qua biến thiên thời cuộc, lịch sử của Đền thánh Đức Bà tại Heiloo là câu chuyện độc đáo về một linh địa tồn tại suốt hơn ba thế kỷ mà không hề có mái nhà thờ, chỉ còn giữ lại nền gạch vỡ dưới lòng đất và bước chân cầu nguyện thầm lặng trong đêm của người tín hữu.
- Khoảng 1409Xây dựng Nhà nguyện Đức Bà đầu tiên tại OesdomThương gia Claes Simonsz người Alkmaar dựng nhà nguyện bằng gạch bên giếng nước Runxputte để tôn kính pho tượng Đức Mẹ mới tìm thấy, nhanh chóng thu hút khách hành hương khắp vùng Kennemerland và West-Friesland.
- 1573Phá hủy hoàn toàn nhà nguyện trong cuộc vây hãm AlkmaarTrong cuộc Chiến tranh Tám mươi năm, khi quân Tây Ban Nha tiến vây thành Alkmaar năm 1573, lực lượng Kháng Cách dưới quyền thống đốc Diederik Sonoy đã san phẳng hoàn toàn Nhà nguyện Đức Bà tại Heiloo và lấp giếng nước nhằm ngăn quân địch dùng làm cứ điểm, đồng thời chấm dứt việc hành hương Công giáo.
- Thế kỷ 17Hình thành truyền thống Đi vòng quanh lặng lẽ (Stille Omgang)Bất chấp lệnh cấm ngặt nghèo và tiền phạt của chính quyền địa phương đối với người hành hương, các tín hữu Công giáo vẫn lén lút đi bộ trong đêm tối đến khu đất trống ở Oesdom, đi vòng quanh nền móng nhà nguyện cũ đang vùi dưới cỏ để lần hạt Mân Côi trong im lặng tuyệt đối.
- Tháng 12 năm 1713Giếng Runxputte tự phun nước trở lại giữa đại dịch gia súcKhi bệnh dịch tả trâu bò (veepest) tàn phá các đàn gia súc khắp vùng Bắc Holland, vào tháng 12 năm 1713 chiếc giếng bị lấp từ thế kỷ 16 bỗng nhiên tự sủi bọt và tuôn trào nguồn nước trong vắt. Nhiều đàn gia súc uống nước giếng được lành bệnh khiến hàng ngàn người cả Công giáo lẫn Kháng Cách đổ về xin nước bất chấp quân lính canh gác.
- 1905Mua lại khu đất và khai quật khảo cổ phát hiện nền móng cổLinh mục Geurt van der Drift cùng bác sĩ W. J. F. Nuijens đứng ra mua lại cánh đồng Oesdom. Cuộc khai quật khảo cổ ngay trong năm 1905 đã tìm thấy lại chính xác nền móng nhà nguyện thế kỷ 15 và miệng giếng Runxputte nguyên gốc.
- 1909 tới 1913Dựng Nhà nguyện Ân Sủng (Genadekapel)Ngôi nhà nguyện mới được xây dựng ngay trên nền móng cổ vào năm 1909 và được kiến trúc sư Jan Stuyt mở rộng năm 1913 để đón lượng khách hành hương tăng vọt từ khắp các tỉnh phía bắc.
- 1928 tới 1930Hoàn thành Nhà thờ Hành hương lớn (Bedevaartkerk) và Sân giếngKiến trúc sư Jan Stuyt thiết kế đại thánh đường hành hương theo phong cách Tân Byzantine có sức chứa hơn một nghìn người, đồng thời xây mới tiền sảnh có mái che (atrium) bao quanh giếng Runxputte vào năm 1930.
Về sự kiện giếng nước phun trào trở lại năm 1713, các tài liệu lịch sử của Viện Meertens và Dư địa chí Bắc Holland (Oneindig Noord-Holland) ghi nhận hai mốc ngày gần nhau trong tháng 12 năm 1713: truyền khẩu dân gian Công giáo nhấn mạnh nước giếng bắt đầu dâng lên vào đêm rạng sáng sau lễ Đức Mẹ Vô Nhiễm Nguyên Tội (đêm 8 rạng ngày 9 tháng 12 năm 1713), trong khi các biên bản hành chính và bản tin đương thời ghi nhận hiện tượng dòng nước chảy tràn rõ rệt vào ngày 27 tháng 12 năm 1713. Các bản khắc đồng thế kỷ 18 hiện còn lưu giữ tại Bảo tàng Catharijneconvent (Utrecht) cho thấy cảnh hàng trăm chiếc xe ngựa và người hành hương vây quanh gò đất trống ở Heiloo để múc nước giếng, buộc Hội đồng tỉnh Holland năm 1714 phải cử kỵ binh tới lấp giếng thêm một lần nữa, nhưng mạch nước ngầm vẫn âm thầm rỉ chảy cho tới ngày được khôi phục hoàn toàn vào năm 1905.
IIIQuần Thể Kiến Trúc Của Jan Stuyt Và Công Viên Hành Hương
Toàn bộ khu đền thánh rộng lớn tại Heiloo ngày nay được Cục Di sản Văn hóa Hà Lan công nhận là Quần thể Di tích Quốc gia (Rijksmonument số 515992). Diện mạo kiến trúc của khu thánh địa mang đậm dấu ấn sáng tạo của kiến trúc sư Jan Stuyt (Johannes Petrus Stuyt, 1868 tới 1934), người từng làm việc trong văn phòng của bậc thầy Pierre Cuypers trước khi phát triển phong cách riêng kết hợp cấu trúc vòm Đông phương (Byzantine và Romanesque) với nghệ thuật trang trí hiện đại đầu thế kỷ 20.
Trái tim thiêng liêng của toàn khu đền thánh, xây dựng năm 1909 trên nền nhà nguyện năm 1409 và được Jan Stuyt cải tạo hoàn chỉnh năm 1930 với lớp tường quét vôi trắng thanh khiết. Bên trong đặt bàn thờ Đức Bà Cứu Giúp cùng hệ thống tranh tường và kính màu đặc sắc do họa sĩ Han Bijvoet thực hiện năm 1930, khắc họa cảnh Đức Mẹ được đội triều thiên trên thiên quốc và lịch sử các phép lạ tại Heiloo.
Nằm ngay phía trước cửa vào Nhà nguyện Ân Sủng là khoảng sân trũng lát gạch và đá có hành lang vòm bao quanh, chính giữa là miệng giếng Runxputte cổ xưa được lắp hệ thống vòi đồng để khách hành hương có thể dễ dàng rửa tay, uống nước và hứng nước mang về.
Khánh thành trong giai đoạn 1928 tới 1930 theo thiết kế Tân Byzantine của Jan Stuyt để phục vụ các đoàn hành hương hàng nghìn người. Công trình gây ấn tượng bởi mặt bằng tập trung dưới khối mái vòm đa giác lớn, tháp chuông cao mảnh mai và nội thất gạch kết hợp vòm cuốn ấm cúng.
Bao quanh hai ngôi thánh đường là khu rừng hành hương được quy hoạch cảnh quan uốn lượn với 14 chặng Đàng Thánh Giá bằng đá sa thạch và đồng dựng năm 1913 dưới bóng cây cổ thụ, kết thúc tại gò Đồi Canvê (Calvarieberg) và đài tưởng niệm nền nhà nguyện cổ.
Tọa lạc liền kề trong quần thể đền thánh, nguyên là tu viện được xây dựng vào thập niên 1920 và nay đóng vai trò là trung tâm mục vụ, đào tạo và đón tiếp các đoàn khách hành hương lưu trú qua đêm.
| Hạng mục trong quần thể | Năm xây dựng / Phục chế | Tác giả và đặc điểm di sản |
|---|---|---|
| Giếng thiêng Runxputte và nền móng cổ | Khoảng 1409 (khai quật 1905, tôn tạo 1930) | Mạch nước ngọt cổ xưa gắn với truyền tích Thánh Willibrord và thương gia Claes Simonsz |
| Nhà nguyện Ân Sủng (Genadekapel) | 1909, mở rộng 1913 và 1930 | Kiến trúc sư Jan Stuyt, bích họa nội thất năm 1930 của họa sĩ Han Bijvoet |
| Công viên và 14 chặng Đàng Thánh Giá | 1913 | Lối đi bộ cầu nguyện dưới tán rừng nối các nhà nguyện với Đồi Canvê |
| Nhà thờ Hành hương lớn (Bedevaartkerk) | 1928 tới 1930 | Kiến trúc sư Jan Stuyt, phong cách Tân Byzantine với mái vòm trung tâm lớn |
| Quần thể Di tích Quốc gia | Rijksmonument 515992 | Bao gồm các hạng mục thành phần mã số 515993 tới 515997 do Cục Di sản Hà Lan bảo vệ |
IVThế Đất Và Hướng
Cũng như mọi cơ sở thờ tự Kitô giáo khác tại châu Âu, Công giáo không áp dụng học thuyết phong thủy phương Đông khi kiến tạo Đền thánh Heiloo. Vị trí của khu đền thánh được ấn định hoàn toàn bởi địa điểm lịch sử nơi tìm thấy pho tượng Đức Mẹ và mạch nước ngọt Runxputte từ năm 1409. Tuy nhiên, nếu đọc địa hình tự nhiên của vùng duyên hải Bắc Holland dưới góc nhìn hình thế cổ truyền của thư viện Vạn Đạo Đường, người xem sẽ nhận ra lý do vì sao vùng đất Oesdom tại Heiloo lại hội tụ mạch nước ngọt kỳ diệu và giữ được trường khí linh thiêng suốt hơn sáu thế kỷ.
Xét trên bản đồ địa mạo tỉnh Bắc Holland tại tọa độ 52,5831 độ vĩ Bắc và 4,6895 độ kinh Đông, khu đền thánh tọa lạc trên một dải cồn cát cổ ven biển (strandwal) chạy dọc theo phương Bắc Nam, song song với bờ biển Bắc (Noordzee) ở phía tây và cao hơn hẳn những cánh đồng đất lấn biển (polder) thấp trũng ở phía đông và phía nam. Trong phép xem mạch đất vùng đồng bằng duyên hải, dải cồn cát nổi cao giữa vùng đầm lầy chính là lục địa long mạch dẫn khí từ phía nam lên Alkmaar, còn sự chênh lệch áp suất thủy văn giữa dải cồn cát cao phía tây và tầng đất trũng đã tạo nên thiên tỉnh (giếng trời tự nhiên), tức mạch nước ngọt tinh khiết Runxputte tự phun lên từ lòng đất mà không bị nhiễm mặn bởi nước biển gần kề.
Về bố cục không gian và sơn hướng, toàn bộ khu rừng cây sồi, dẻ và thông cổ thụ bao bọc quanh đền đóng vai trò là bức bình phong xanh (hộ sa) giữ cho khí trường bên trong luôn tĩnh lặng và ấm áp trước gió biển thổi mạnh từ hướng tây bắc. Nhà nguyện Ân Sủng (Genadekapel) xoay trục hướng về phía bắc chếch tây, lấy khoảng sân trũng lát đá nơi đặt giếng thiêng Runxputte ngay trước cửa làm nội minh đường tụ thủy. Khách hành hương trước khi bước lên thềm nhà nguyện đều đi xuống bậc thềm quanh miệng giếng nước rồi mới tiến vào trước bàn thờ Đức Mẹ, tạo thành lộ trình tiền thủy hậu sơn rất chuẩn mực: nước giếng ở phía trước gột rửa bụi trần, còn vòm cung thánh và rừng cây phía sau làm điểm tựa vững chãi cho tâm hồn người cầu nguyện.
VCác Mùa Hành Hương Lớn Và Đại Hội Của Cộng Đoàn Người Việt
Đền thánh Đức Bà tại Heiloo mở cửa đón khách hành hương quanh năm theo lịch phụng vụ dương lịch của Giáo hội Công giáo, với cao điểm là hai tháng kính Đức Mẹ (tháng Năm và tháng Mười) cùng các ngày đại lễ quy tụ các giáo phận và các cộng đoàn di dân tại Hà Lan.
| Thời điểm | Theo lịch nào | Lễ tiết / Cuộc hành hương | Ý nghĩa và nghi thức cử hành |
|---|---|---|---|
| Tháng 5 hằng năm | Dương lịch | Tháng Hoa kính Đức Mẹ (Meimaand) | Mùa hành hương lớn nhất trong năm với các đoàn hành hương từ khắp Giáo phận Haarlem-Amsterdam, rước kiệu nến trong công viên rừng và cử hành thánh lễ trọng thể tại Nhà thờ Hành hương lớn. |
| Chúa nhật gần lễ Sinh nhật Đức Mẹ (tháng 9) hoặc tháng 5 | Dương lịch | Đại hội Hành hương của Cộng đoàn Công giáo Việt Nam tại Hà Lan | Do Giáo xứ Nữ Vương Các Thánh Tử Đạo Việt Nam tại Hòa Lan tổ chức với đội kèn đồng, đoàn rước kiệu Đức Mẹ mặc áo dài truyền thống, múa dâng hoa ngũ sắc và thánh lễ tiếng Việt. |
| Tháng 10 hằng năm | Dương lịch | Tháng Mân Côi (Rozenkransmaand) | Các buổi đi bộ lần hạt Mân Côi qua 14 chặng Đàng Thánh Giá trong rừng nối tiếp truyền thống Đi vòng quanh lặng lẽ (Stille Omgang) của tổ tiên thời Cải cách. |
| 8 tháng 12 | Dương lịch, lịch phụng vụ | Đại lễ Đức Mẹ Vô Nhiễm Nguyên Tội và Kỷ niệm phép lạ giếng nước năm 1713 | Kỷ niệm biến cố tháng 12 năm 1713 khi giếng thiêng Runxputte tự phun nước trở lại cứu chữa dịch bệnh tại vùng Bắc Holland. |
| Ngày mùng 1 hàng tháng | Dương lịch | Ngày Cầu nguyện cho Ơn gọi và Gia đình | Chuỗi giờ Chầu Thánh Thể, lãnh nhận bí tích Hòa giải, thánh lễ và làm phép nước giếng Runxputte cho khách hành hương. |
Đối với cộng đồng người Việt Nam tại Hà Lan, Đền thánh Đức Bà tại Heiloo giữ một vị trí tâm linh hết sức thân thương. Theo tư liệu của Giáo xứ Nữ Vương Các Thánh Tử Đạo Việt Nam tại Hòa Lan, hằng năm hàng trăm gia đình người Việt từ khắp các thành phố như Amsterdam, Rotterdam, Utrecht, Den Bosch, Eindhoven, Hoorn và Alkmaar đều quy tụ về Heiloo trong ngày Đại hội Hành hương Đức Mẹ. Giữa khu rừng sồi cổ thụ của vùng Bắc Holland, tiếng trống rước kiệu, tiếng kèn đồng, đội dâng hoa trong tà áo dài khăn đóng truyền thống Việt Nam đi vòng quanh công viên Đàng Thánh Giá trước khi tiến vào Nhà thờ Hành hương lớn cử hành thánh lễ đồng tế bằng tiếng Việt đã trở thành một nét đẹp văn hóa đạo đức lâu năm, được chính ban giám đốc đền thánh Heiloo trân trọng giới thiệu như một biểu tượng của tình hiệp thông hoàn vũ.
VINơi Chốn Và Đường Tới
- Địa chỉ
- Đường tới
- Từ Ga Trung tâm Amsterdam (Amsterdam Centraal), quý vị đi tàu hỏa Intercity về hướng Alkmaar / Den Helder và xuống tại ga Heiloo (khoảng ba mươi phút). Từ ga Heiloo, có thể đi bộ hoặc đạp xe khoảng hai mươi lăm phút về phía nam theo đường Kennemerstraatweg rẽ vào đại lộ Kapellaan, vào các ngày hành hương lớn trong tháng Năm và tháng Mười thường có xe buýt đưa đón từ nhà ga tới thẳng cổng đền thánh.
- Toạ độ
- 52.5831, 4.6895
Toàn bộ khuôn viên rừng hành hương, giếng nước Runxputte và Nhà nguyện Ân Sủng đều là không gian cầu nguyện trang nghiêm. Khi đến thăm, quý vị xin đi nhẹ bước, nói khẽ trong khu vực tiền sảnh giếng nước và giữ thinh lặng tuyệt đối bên trong Nhà nguyện Ân Sủng. Quý vị có thể mang theo chai nhỏ để hứng nước từ vòi đồng tại giếng Runxputte và thắp nến cầu nguyện tại các giá nến quy định, nhưng lưu ý không thả tiền xu hay vật lạ xuống lòng giếng cổ.
Những nơi gần đây trong thư viện
VIIĐóng Góp Cho Trang Này
Góp ảnh, thông tin hoặc video cho Đền thánh Đức Bà Cứu Giúp trong Nỗi Khốn Cùng tại Heiloo (Onze Lieve Vrouw ter Nood)
Contribute photos, information or video for Shrine of Our Lady of Need, HeilooThầy Ưng Khiêm mời cộng đồng cùng làm giàu trang này. Ảnh chụp tận nơi, một chi tiết lịch sử chưa được nhắc, một đoạn video ngắn: mọi đóng góp đều được đọc và trả lời.
Everyone is welcome to enrich this page: a photo you took, a detail the page misses, a short video. Every contribution is read and answered.
Chưa có đóng góp nào từ cộng đồng. Bạn có thể là người đầu tiên. No community contribution yet. You could be the first.
?Hỏi Đáp Nhanh
Tên gọi Onze Lieve Vrouw ter Nood tại Heiloo có ý nghĩa là gì?
Cụm từ tiếng Hà Lan Onze Lieve Vrouw ter Nood nghĩa là Đức Bà Cứu Giúp trong Nỗi Khốn Cùng. Tước hiệu này xuất phát từ đầu thế kỷ 15 (khoảng năm 1409), khi thương gia Claes Simonsz tìm thấy pho tượng Đức Mẹ bằng gỗ bên mạch nước ngọt tại Oesdom (Heiloo) kèm lời nhắn nhủ dựng một nhà nguyện để những ai gặp cơn thử thách, bệnh tật hay hoạn nạn đến kêu cầu cùng Mẹ.
Giếng nước Runxputte tại đền thánh có nguồn gốc từ đâu?
Giếng Runxputte là một mạch nước ngọt tự nhiên phun lên từ tầng cồn cát cổ ven biển tại Heiloo. Theo truyền thống giáo hội, dòng nước này gắn liền với cuộc truyền giáo của Thánh Willibrord vào cuối thế kỷ 7 (khoảng năm 690) trước khi trở thành giếng nước hành hương bên Nhà nguyện Đức Mẹ từ năm 1409.
Chuyện gì đã xảy ra với đền thánh Heiloo sau khi nhà nguyện bị phá hủy năm 1573?
Năm 1573, trong cuộc vây hãm thành Alkmaar, chính quyền Kháng Cách đã san phẳng nhà nguyện Trung cổ và lấp giếng nước. Tuy nhiên, suốt hơn ba thế kỷ không có nhà thờ, người Công giáo vẫn lén lút đi bộ trong đêm tối đến cầu nguyện thầm lặng quanh đống gạch đổ nát (nghi thức Stille Omgang). Năm 1713, giữa đại dịch tả gia súc, giếng nước bỗng tự phun trào trở lại làm dấy lên làn sóng hành hương lớn, và đến năm 1905 khu đất được mua lại để khai quật và phục hưng.
Ai là người thiết kế các công trình kiến trúc hiện nay tại Đền thánh Heiloo?
Kiến trúc sư danh tiếng người Hà Lan Jan Stuyt (1868 tới 1934) là người quy hoạch và thiết kế hầu hết các công trình chính tại đền thánh trong giai đoạn 1909 tới 1930, bao gồm việc mở rộng Nhà nguyện Ân Sủng (Genadekapel) xây trên nền móng cổ thế kỷ 15, tiền sảnh giếng nước và Nhà thờ Hành hương lớn (Bedevaartkerk) mang phong cách Tân Byzantine.
Cộng đồng người Việt tại Hà Lan có sinh hoạt tôn giáo tại Đền thánh Heiloo không?
Có. Đền thánh Đức Bà tại Heiloo là địa điểm tổ chức Đại hội Hành hương Đức Mẹ thường niên của Giáo xứ Nữ Vương Các Thánh Tử Đạo Việt Nam tại Hòa Lan, quy tụ đông đảo kiều bào Việt Nam từ khắp các tỉnh thành về rước kiệu Đức Mẹ trong trang phục truyền thống, múa dâng hoa và tham dự thánh lễ tiếng Việt.