Đi dọc theo tuyến quốc lộ 29 chạy men bờ tây dòng sông Cao Bình (Gaoping River) thuộc quận Đại Thụ, thành phố Cao Hùng, từ xa hàng cây số quý vị đã nhìn thấy hai tôn tượng Đức Phật khổng lồ ánh lên sắc vàng trầm mặc giữa những triền đồi xanh thẫm. Ở sườn đồi phía nam thuộc khu Tổ đình Phật Quang Sơn Tự là pho tượng Tiếp Dẫn Đại Phật cao 36 mét đứng uy nghiêm giữa vòng vây của 480 pho tượng Phật nhỏ hơn, tay trái buông xuống trong ấn tiếp dẫn chúng sinh về cõi Tịnh Độ. Nằm liền kề ở phía bắc là trục kiến trúc hoành tráng của Phật Đà Kỷ Niệm Quán: hai hàng Tám Bảo Tháp bảy tầng kiểu lầu các phương Bắc dẫn thẳng qua Thành Phật Đại Đạo tới tòa Bản Quán hình bát úp (phúc bát) kiểu Ấn Độ và pho tượng Phật Quang Đại Phật bằng đồng ngồi trên tòa sen cao tới 108 mét tính cả phần đế.
Khởi đầu vào ngày 16 tháng 5 năm 1967 từ một vùng đồi tre gai hoang vu đầy khe vực mang tên Ma Trúc Viên do Đại sư Tinh Vân (Thích Tinh Vân, 1927 tới 2023) đứng ra khai mở, Phật Quang Sơn sau hơn nửa thế kỷ đã trở thành một trong Tứ đại danh sơn của Phật giáo Đài Loan đương đại (cùng với Pháp Cổ Sơn ở miền Bắc, Trung Đài Sơn ở miền Trung và Từ Tế Công Đức Hội ở miền Đông). Nơi đây vừa là tổng bản sơn của hơn ba trăm đạo tràng và biệt viện khắp năm châu, vừa là trung tâm thực hành triết lý Phật giáo Nhân gian gắn liền giáo dục, văn hóa, nghệ thuật bảo tàng và từ thiện xã hội vào đời sống thường nhật.
IĐại Sư Tinh Vân, Tông Lâm Tế Và Lý Tưởng Phật Giáo Nhân Gian
Người đặt nền móng cho toàn bộ sự nghiệp của Phật Quang Sơn là Đại sư Tinh Vân (星雲大師, thế danh Lý Quốc Thâm, sinh năm 1927 tại huyện Giang Đô, tỉnh Giang Tô, viên tịch ngày 5 tháng 2 năm 2023 tại Cao Hùng). Xuất gia năm 12 tuổi tại tổ đình Thê Hà Sơn (棲霞山) ở Nam Kinh dưới sự thế độ của Hòa thượng Chí Khai, ngài là truyền nhân chính thống đời thứ 48 của tông Lâm Tế (Linji school) thuộc Thiền tông Trung Hoa. Năm 1949, Đại sư sang Đài Loan,trụ tích tại chùa Lôi Âm ở Nghi Lan từ năm 1953, lập đoàn ca vịnh Phật giáo thanh niên, biên soạn sách báo và mở trường học trước khi vào Cao Hùng lập Dịch vụ Văn hóa Phật giáo Cao Hùng và Học viện Phật giáo Thọ Sơn.
Khi số lượng học tăng và tín chúng ngày càng đông, năm 1967 Đại sư Tinh Vân quyết định bán cơ sở Dịch vụ Văn hóa Phật giáo ở nội thành Cao Hùng để mua hơn hai mươi giáp (khoảng 20 héc-ta) đất đồi Ma Trúc Viên tại hương Đại Thụ (nay là quận Đại Thụ). Lúc bấy giờ, vùng đồi này toàn tre gai rậm rạp và đất đá sạt lở, nhiều người nhìn vào đều lắc đầu cho rằng đất xấu không thể ở được, nhưng Đại sư mỉm cười đáp rằng với người tu hành thì chỗ đất hoang vắng cách xa phố thị ồn ào mới chính là nơi yên tĩnh để kiến tạo tùng lâm (叢林) và giảng đường.
Trọng tâm tư tưởng của Phật Quang Sơn là đường lối Phật giáo Nhân gian (人間佛教, Humanistic Buddhism) trong truyền thống Phật giáo Đại thừa. Kế thừa chí nguyện cải cách Phật giáo của Đại sư Thái Hư (1890 tới 1947) và Hòa thượng Từ Hàng, Đại sư Tinh Vân định nghĩa Phật giáo Nhân gian là những lời Đức Phật Thích Ca Mâu Ni giảng dạy tại nhân gian, vì con người mà thuyết pháp, lấy việc tịnh hóa thân tâm con người và xây dựng cõi Tịnh Độ ngay giữa đời sống hiện tiền làm mục đích, thay vì chỉ hướng về thế giới sau khi qua đời hay ẩn cư nơi rừng sâu núi thẳm.
Để chuyển hóa giáo lý Đại thừa uyên áo thành phương châm hành xử cụ thể cho cả người xuất gia lẫn cư sĩ tại gia, Phật Quang Sơn đề ra bốn tông chỉ lớn là lấy văn hóa để hoằng dương Phật pháp, lấy giáo dục để bồi dưỡng nhân tài, lấy từ thiện để phúc lợi xã hội, lấy cộng tu để tịnh hóa nhân tâm. Trong sinh hoạt hằng ngày, tông phong của đạo tràng được đúc kết gọn trong Tứ Cấp (bốn điều trao tặng: cho người niềm tin, cho người niềm vui, cho người hy vọng, cho người sự thuận tiện) và phong trào Tam Hảo (ba điều tốt thanh lọc ba nghiệp thân, khẩu, ý: thân làm việc tốt, miệng nói lời tốt, ý giữ tâm tốt), kết hợp cùng Ngũ Hòa (tự tâm hòa duyệt, gia đình hòa thuận, người ta hòa kính, xã hội hòa hài, thế giới hòa bình).
Một đặc điểm tổ chức nổi bật của Phật Quang Sơn là cấu trúc tăng tín nhị chúng như đôi cánh chim. Bên cạnh tăng đoàn xuất gia gồm hơn 1.300 vị tỳ-kheo và tỳ-kheo-ni tu học tại Tổng bản sơn Cao Hùng cùng hơn 300 biệt viện, phân viện trên toàn thế giới (như chùa Tây Lai ở California, chùa Nam Thiên ở Úc, chùa Nam Hoa ở Nam Phi), Đại sư Tinh Vân đã sáng lập Hội Phật Quang Quốc tế (Buddha's Light International Association, viết tắt là BLIA, khởi đầu là Hiệp hội Phật Quang Trung Hoa ngày 3 tháng 2 năm 1991, chính thức lập Tổng hội Thế giới tại Los Angeles ngày 16 tháng 5 năm 1992) dành cho hàng triệu Phật tử tại gia. Năm 2003, Hội Phật Quang Quốc tế chính thức được Hội đồng Kinh tế và Xã hội Liên Hợp Quốc (ECOSOC) công nhận tư cách tổ chức phi chính phủ (NGO) có quy chế tư vấn.
Trong lĩnh vực giáo dục, hệ thống Phật Quang Sơn đã xây dựng năm trường đại học gồm Đại học Phật Quang (Nghi Lan, Đài Loan), Đại học Nam Hoa (Gia Nghĩa, Đài Loan), Đại học Tây Lai (University of the West, bang California, Hoa Kỳ), Đại học Nam Thiên (Nan Tien Institute, thành phố Wollongong, Úc) và Đại học Quang Minh (Guang Ming College, Manila, Philippines), cùng Phật học viện Tùng Lâm Phật Quang Sơn đã đào tạo hàng nghìn tăng tài từ khắp các châu lục.
Khác với nhiều ngôi cổ tự chỉ do một vị trụ trì cai quản suốt đời, Phật Quang Sơn ngay từ sớm đã áp dụng chế độ Tông trưởng (Trụ trì Tổng bản sơn) theo nhiệm kỳ bầu cử dân chủ của Tông vụ Ủy viên hội. Năm 1985, sau ba nhiệm kỳ làm Tông trưởng khai sơn, Đại sư Tinh Vân chủ động thoái vị khi đang ở độ tuổi sung sức để truyền ngôi cho đệ tử là Hòa thượng Tâm Bình (nhiệm kỳ thứ 4), tiếp nối bởi Hòa thượng Tâm Định (nhiệm kỳ 5 và 6), Hòa thượng Tâm Bồi (nhiệm kỳ 7 và 8) và Hòa thượng Tâm Bảo (nhiệm kỳ 9, 10 và 11). Nhờ cơ chế truyền thừa rõ ràng ấy, sau khi Đại sư Tinh Vân viên tịch vào đầu năm 2023 ở tuổi 97, toàn bộ hệ thống giáo đoàn và học viện vẫn vận hành ổn định theo đúng thanh quy của tổ đình.
IITừ Đồi Tre Hoang Ma Trúc Viên Tới Cung Điện Nghệ Thuật Tôn Trí Xá Lợi Răng Phật
Lịch sử kiến thiết của Phật Quang Sơn trải qua hai giai đoạn lớn gắn liền với hai quần thể kiến trúc nằm sát cạnh nhau: giai đoạn đầu từ năm 1967 tới thập niên 1980 tập trung san đồi lấp vực dựng Tổ đình Phật Quang Sơn Tự ở phía nam, còn giai đoạn hai từ năm 1998 tới năm 2011 kiến tạo Phật Đà Kỷ Niệm Quán ở phía bắc để cung nghinh và tôn trí Xá lợi răng Phật.
- 16/05/1967Khai sơn động thổ tại đồi Ma Trúc ViênĐại sư Tinh Vân bán cơ sở Dịch vụ Văn hóa Phật giáo Cao Hùng, mua hơn 20 giáp đất đồi Ma Trúc Viên ở quận Đại Thụ và cử hành lễ động thổ khai sơn Phật Quang Sơn, khởi đầu bằng việc xây dựng Phật học viện Đông Phương (tiền thân Tùng Lâm Học viện) và Đại Bi Điện.
- 1971Khánh thành Đại Bi Điện và dựng cổng Bất Nhị MônHoàn thành Đại Bi Điện thờ Thiên Thủ Thiên Nhãn Quan Thế Âm Bồ Tát và dựng cổng Bất Nhị Môn trên trục đường dẫn lên núi, đánh dấu việc định hình tuyến hành hương đầu tiên của Tổng bản sơn.
- Tháng 11/1975Khai quang Tiếp Dẫn Đại Phật cao 36 mét và đặt đá Đại Hùng Bảo ĐiệnCử hành đại lễ khai quang pho tượng Tiếp Dẫn Đại Phật đứng cao 120 thước Anh (khoảng 36 mét) tại khu Đại Phật Thành trên ngọn đồi phía đông, đồng thời làm lễ đặt đá khởi công xây dựng Đại Hùng Bảo Điện.
- 1981 - 1982Hoàn thành Đại Hùng Bảo Điện không cột trụKhánh thành tòa Đại Hùng Bảo Điện uy nghi với kết cấu vượt nhịp không dùng cột đỡ ở giữa, treo tấm biển bốn chữ Đại Hùng Bảo Điện do danh họa Trương Đại Thiên đề tặng, hoàn chỉnh quy mô Tùng lâm năm ngọn đồi.
- 1997 - 2000Ba năm phong sơn tĩnh tu và mở lại sơn mônNăm 1997, nhân kỷ niệm 30 năm khai sơn, Đại sư Tinh Vân tuyên bố phong sơn (đóng cửa không đón khách du lịch đại trà) nhằm trả lại không gian tĩnh lặng cho chư tăng tu học, tới năm 2000 mới mở cửa trở lại theo mô hình phân khu tu học và tham vấn.
- Tháng 02 - 04/1998Cung nghinh Xá lợi răng Phật từ Ấn Độ về Đài LoanKhi Đại sư Tinh Vân truyền giới Tam đàn đại giới quốc tế tại Bồ Đề Đạo Tràng (Ấn Độ), vị Lạt ma Tây Tạng Kunga Dorje Rinpoche (Cống Cát Đa Kiệt) đã trao tặng viên Xá lợi răng Phật mà ngài bảo vệ suốt ba thập niên để cung thỉnh qua Bangkok về Đài Loan tôn trí.
- 2003 - 25/12/2011Chín năm kiến tạo và khánh thành Phật Đà Kỷ Niệm QuánSau lễ an cơ năm 2003 và hơn một trăm lần chỉnh sửa bản vẽ, ngày 25 tháng 12 năm 2011 quần thể Phật Đà Kỷ Niệm Quán cùng pho tượng Phật Quang Đại Phật bằng đồng cao 108 mét chính thức khánh thành và mở cửa đón công chúng.
- 2014 và 05/02/2023Gia nhập Hội đồng Bảo tàng Quốc tế ICOM và lễ trà-tỳ Đại sư Tinh VânNăm 2014, Phật Đà Kỷ Niệm Quán trở thành thành viên chính thức của Hội đồng Bảo tàng Quốc tế (ICOM). Ngày 5 tháng 2 năm 2023 (nhằm ngày Rằm tháng Giêng năm Quý Mão), Đại sư Tinh Vân viên tịch ở tuổi 97, để lại di sản Phật giáo Nhân gian lan tỏa khắp năm châu.
Nhân duyên ra đời của Phật Đà Kỷ Niệm Quán gắn liền với câu chuyện lịch sử bảo hộ Xá lợi răng Phật (佛牙舍利) qua biến cố thế kỷ 20. Theo tư liệu của Phật Quang Sơn, viên xá lợi này vốn được tôn trí trong bảo tháp tại chùa Nãi Lãng (乃朗, Nailang hoặc Nenang) ở Tây Tạng. Cuối thập niên 1950, khi ngôi chùa bị hư hại, vị cao tăng Tây Tạng là Kunga Dorje Rinpoche (貢噶多傑仁波切) đã kịp thời thỉnh viên xá lợi vượt dãy Himalaya sang miền Bắc Ấn Độ và mật tàng suốt gần ba mươi năm. Đầu năm 1998, ở tuổi ngoài bảy mươi, nhận thấy Phật Quang Sơn là đạo tràng hoằng pháp lớn mạnh và từng lập Hiệp hội Văn hóa Hán Tạng Trung Hoa để gắn kết hai truyền thống Bắc truyền và Mật thừa, ngài Kunga Dorje Rinpoche cùng mười hai vị Rinpoche khác đã ký chứng thư hiến tặng viên Xá lợi răng Phật cho Đại sư Tinh Vân tại Bồ Đề Đạo Tràng, với tâm nguyện xây dựng một bảo tháp vĩnh cửu tại Đài Loan để xá lợi trùng quang.
Khi bắt tay vào thiết kế nơi thờ phụng xá lợi, các kiến trúc sư đã vẽ hơn một trăm bản phác thảo suốt nhiều năm nhưng vẫn chưa thể hiện trọn vẹn tinh thần dung hợp cổ kim. Cuối cùng, chính Đại sư Tinh Vân đã dùng một xấp khăn giấy đặt làm tòa Bản Quán ở giữa, xếp hai hàng chai nước khoáng làm tám ngọn tháp ở phía trước và đặt một chiếc bình lớn ở phía sau làm tôn tượng Đại Phật. Mô hình giản dị trên bàn trà hôm ấy đã trở thành bản quy hoạch tổng thể của Phật Đà Kỷ Niệm Quán ngày nay.
IIIĐại Hùng Bảo Điện, Tiếp Dẫn Đại Phật Và Trục Bát Tháp Của Phật Đà Kỷ Niệm Quán
Tổng thể không gian của Phật Quang Sơn tại quận Đại Thụ chia thành hai khu vực lớn nằm kề nhau dọc theo triền đồi nhìn ra sông Cao Bình. Về diện tích, các nguồn tư liệu có cách ghi phạm vi khác nhau: trang giới thiệu tổng quan của Phật Quang Sơn và Sở Du lịch thành phố Cao Hùng ghi tổng diện tích quy hoạch khu Phật Đà Kỷ Niệm Quán lên tới hơn 100 héc-ta (khoảng một triệu mét vuông), trong khi mục từ chuyên khảo về Phật Đà Kỷ Niệm Quán trên Wikipedia tiếng Trung ghi diện tích cốt lõi của riêng khu bảo tàng là 50 héc-ta, cộng với hơn 50 héc-ta của khu Tổ đình Phật Quang Sơn Tự và Tàng Kinh Lâu bên cạnh.
Ở khu Tổ đình Phật Quang Sơn Tự (khởi dựng từ năm 1967), các điện đường được bố trí men theo năm ngọn đồi nhỏ (Đông Sơn, Tây Sơn, Nam Sơn, Bắc Sơn và Trung Sơn). Trong khi đó, khu Phật Đà Kỷ Niệm Quán (khánh thành năm 2011) được quy hoạch đăng đối nghiêm ngặt trên một trục trung tâm dài hơn 1.000 mét theo bố cục tiền hữu bát tháp, hậu hữu đại Phật, nam hữu Linh Sơn, bắc hữu Kỳ Viên (phía trước có tám tháp, phía sau có tượng Đại Phật, phía nam có núi Linh Sơn, phía bắc có vườn Kỳ Viên), kết hợp nhuần nhuyễn giữa tháp lầu phương Bắc Trung Hoa và bảo tháp phúc bát (bát úp) kiểu Ấn Độ cổ đại.
Trung tâm tu tập của Phật Quang Sơn Tự, cao 30 mét, diện tích sàn hơn 3.570 mét vuông với thiết kế vượt nhịp không có cột trụ chắn tầm nhìn. Tấm biển Đại Hùng Bảo Điện ngoài hiên do danh họa Trương Đại Thiên đề chữ. Bên trong tôn trí ba pho tượng Tam Bảo Phật cao gần 8 mét (Đức Phật Thích Ca ở giữa, Đức Phật A Di Đà bên phải và Đức Phật Dược Sư bên trái), bốn mặt tường xung quanh gắn 14.800 ô khám tượng Phật có đèn chiếu sáng.
Đứng trên ngọn đồi Đông Sơn của khu Tổ đình, khánh thành tháng 11 năm 1975. Tượng Đức Phật A Di Đà đứng cao 120 thước Anh (khoảng 36 mét), toàn thân phủ sắc vàng rực rỡ, tay phải kết ấn vô úy, tay trái buông xuống đón rước chúng sinh, bao quanh bởi 480 pho tượng Phật đứng cao khoảng 2 mét.
Tòa nhà đón khách ba tầng nổi, một tầng hầm ở đầu trục phía đông Phật Đà Kỷ Niệm Quán. Trước sảnh đặt hai cụm điêu khắc lớn: bên phải là Voi Trắng sáu ngà cao 5 mét nhắc tích Đức Phật nhập thai, bên trái là Sư Tử biểu trưng cho tiếng rống pháp âm Bát-nhã.
Đại lộ lát đá dài 240 mét, rộng 113 mét dẫn từ Lễ Kính Đại Sảnh tới Quảng trường Bồ Đề. Hai bên đại lộ dựng đối xứng 8 ngôi tháp vuông 7 tầng kiểu lầu các Trung Hoa, mỗi tháp cao 37 mét, ốp đá sa thạch vàng và lợp ngói lưu ly, mang tên Nhất Giáo, Nhị Chúng, Tam Hảo, Tứ Cấp, Ngũ Hòa, Lục Độ, Thất Giới và Bát Đạo (tượng trưng cho Bát Chính Đạo).
Khoảng sân đá rộng 100 mét nhân 100 mét trước Bản Quán, nối với Vạn Nhân Chiếu Tướng Đài gồm 37 bậc thang (tượng trưng cho 37 phẩm trợ đạo). Hai bên quảng trường đặt 18 pho tượng La Hán (trong đó có cả ba vị nữ La Hán gồm Kiều Đàm Di, Diệu Hiền và Liên Hoa Sắc) cùng 8 pho tượng Tổ sư sáng lập tám tông phái Phật giáo Đại thừa Trung Hoa do điêu khắc gia Ngô Vinh Tứ tạc.
Tòa chánh quán cao gần 50 mét mang dáng bảo tháp phúc bát (bát úp) kiểu Ấn Độ, trên đỉnh tháp tàng trữ một triệu bản chép tay Bát Nhã Tâm Kinh, bốn góc mái là Tứ Thánh Tháp (Bi, Trí, Nguyện, Hành). Tầng một gồm Quan Âm Điện (thờ tượng Thiên Thủ Quan Âm bằng lưu ly của nghệ sĩ Dương Huệ San), Kim Phật Điện (thờ tượng Phật vàng từ Thái Lan) và Ngọc Phật Điện nơi đặt tượng Phật nhập Niết bàn bằng bạch ngọc Miến Điện cùng khám thờ Xá lợi răng Phật. Dưới lòng đất thiết lập 48 tòa Địa cung lưu giữ văn vật đương đại để mở ra từng trăm năm một.
Tọa lạc ở điểm cao nhất phía tây sau lưng Bản Quán, hoàn thành năm 2011. Tượng Đức Phật Thích Ca Mâu Ni ngồi kiết-già, tay phải nâng lên kết ấn thuyết pháp (liên hoa chỉ), đúc từ 1.872 tấn đồng, riêng phần thân tượng đồng cao 50 mét, cộng thêm tòa bệ cao 58 mét đạt tổng chiều cao 108 mét (tương đương tòa nhà 36 tầng), là một trong những pho tượng Phật ngồi bằng đồng cao nhất thế giới.
Đứng trong Ngọc Phật Điện của Bản Quán, ngay phía trước bức tượng Đức Phật nhập Niết bàn tạc từ khối bạch ngọc Miến Điện lớn nằm giữa hai bức phù điêu ngọc màu chạm cảnh Đông phương Lưu Ly thế giới và Tây phương Cực Lạc thế giới, quý vị sẽ đọc thấy đôi câu đối cảm động do chính Đại sư Tinh Vân đề tặng: Phật tại thế thời ngã trầm luân, Phật diệt độ hậu ngã xuất sinh, sám hối thử thân đa nghiệp chướng, chí kim tài kiến Như Lai thân (Khi Đức Phật còn tại thế thì con đang chìm đắm trong luân hồi, sau khi Đức Phật nhập diệt rồi con mới được sinh ra, sám hối tấm thân này nhiều nghiệp chướng, mãi tới hôm nay mới được chiêm bái chân thân Như Lai). Quý vị muốn tìm hiểu thêm về các thánh tích lưu giữ xá lợi răng Phật trên thế giới có thể xem bài viết về Chùa Răng Phật (Sri Dalada Maligawa) tại cố đô Kandy của Sri Lanka.
IVThế Đất Và Hướng
Giáo lý Phật giáo nguyên thủy cũng như Phật giáo Nhân gian của Đại sư Tinh Vân đều nhấn mạnh rằng nơi nào có pháp âm, nơi đó là đất lành, lấy tâm thanh tịnh của người tu làm phong thủy tối thượng chứ không lệ thuộc vào phép bói đất cát hung. Tuy vậy, khi quy hoạch các tòa điện đường trên năm ngọn đồi quận Đại Thụ và định vị trục Phật Đà Kỷ Niệm Quán nhìn ra sông Cao Bình, bố cục không gian của Phật Quang Sơn lại hòa hợp một cách kỳ lạ với nguyên lý tọa sơn diện thủy, tàng phong tụ khí của phép hình thế phương Đông. Phần dưới đây là góc nhìn đối chiếu theo nhãn quan phong thủy cổ truyền của thư viện.
Xét về đại cục sơn thủy và long mạch, toàn bộ quần thể Phật Quang Sơn (tọa độ khu Tổ đình tại 22,74744 độ vĩ Bắc, 120,44614 độ kinh Đông và khu Phật Đà Kỷ Niệm Quán tại 22,75708 độ vĩ Bắc, 120,44135 độ kinh Đông) tựa lưng vào dãy đồi núi thấp thuộc mạch núi nội môn ở quận Đại Thụ, phía trước mặt mở ra thung lũng rộng lớn của sông Cao Bình (Gaoping River, xưa gọi là Hạ Đạm Thủy khê), con sông có lưu vực rộng nhất đảo Đài Loan chảy từ dãy núi Ngọc Sơn từ bắc xuống nam ngay trước sơn môn. Xa hơn ở phía bên kia bờ đông sông Cao Bình là dãy núi Đại Vũ (Dawushan, đỉnh北大武山 cao 3.092 mét) thuộc dãy Trung Ương Sơn Mạch sừng sững làm viễn triều án sơn che chắn suốt chân trời phía đông. Thế đất có núi cao làm hậu chẩm phía tây, sông lớn uốn lượn làm thủy minh đường phía đông và dãy núi hùng vĩ bên kia sông làm tiền án tạo nên một đại cuộc sơn hoàn thủy bao vô cùng khoáng đạt.
Xét về sơn hướng và huyệt trường, hai khu vực của Phật Quang Sơn phối hợp theo hai trục bổ trợ nhau. Khu Tổ đình Phật Quang Sơn Tự với Đại Hùng Bảo Điện được kiến tạo trên gò đồi trung tâm theo thế tọa Đông Bắc hướng Tây Nam, hai bên tả hữu có năm ngọn đồi nhỏ (Ngũ Sơn) cùng các khe suối tự nhiên được bắc cầu Bảo Kiều nối liền, hình thành thế ngũ long triều thánh ôm giữ lấy nội viện. Trong khi đó, pho tượng Tiếp Dẫn Đại Phật ở Đại Phật Thành và toàn bộ trục Phật Đà Kỷ Niệm Quán dài hơn một cây số lại được thiết kế chuẩn xác theo thế tọa Tây hướng Đông (khoảng 105 độ Đông Đông Nam), đón trọn ánh mặt trời bình minh vừa nhô lên khỏi dãy núi Đại Vũ và phản chiếu trên mặt nước sông Cao Bình. Trong phong thủy hình thế, bố cục tiền bát tháp, hậu đại Phật dọc theo Thành Phật Đại Đạo đóng vai trò như hai dãy nghi trượng Thanh Long và Bạch Hổ dẫn đạo dòng sinh khí từ cửa sông Cao Bình tiến qua 37 bậc thang Vạn Nhân Chiếu Tướng Đài, tụ lại ở Quảng trường Bồ Đề (nội minh đường vuông vức 100 mét nhân 100 mét) trước khi hội tụ về tòa Bản Quán và pho tượng Phật Quang Đại Phật cao 108 mét trấn giữ phương Tây như ngọn chủ sơn vững chãi.
VHội Hoa Đăng Bình An Mùa Xuân, Pháp Hội Thủy Lục Và Lễ Tặng Cháo Lạp Bát
Thực hành phương châm đưa Phật pháp đi vào đời sống qua các ngày lễ truyền thống, Phật Quang Sơn và Phật Đà Kỷ Niệm Quán tổ chức những kỳ pháp hội và lễ hội văn hóa quy mô quốc tế suốt bốn mùa, thu hút gần mười triệu lượt Phật tử và du khách thập phương mỗi năm.
| Thời gian (Lịch áp dụng) | Tên lễ hội / Pháp hội | Nghi thức và hoạt động tiêu biểu |
|---|---|---|
| Mồng 1 tới Rằm tháng Giêng (Âm lịch) | Pháp hội Hoa đăng Bình an mùa Xuân (Spring Festival of Peace Lanterns) | Truyền thống khởi xướng từ năm 1980: thắp sáng hàng vạn ngọn đèn hoa đăng cầu an khắp núi đồi, trình diễn thiết bị bay không người lái xếp hình ánh sáng trên bầu trời và diễu hành xe hoa Tam Hảo dọc Thành Phật Đại Đạo. |
| Tháng 4 âm lịch (ngày 8/4 Âm lịch và Chủ nhật tuần thứ 2 tháng 5 Dương lịch) | Đại lễ Phật Đản (Phật Bảo Tiết) và Lễ Tắm Phật | Kỷ niệm ngày Đức Phật Thích Ca đản sinh kết hợp Ngày của Mẹ, thiết lập hàng trăm bồn nước thơm tắm tượng Thái tử Tất-đạt-đa tại Quảng trường Bồ Đề và Đại Hùng Bảo Điện. |
| Ngày 16 tháng 5 (Dương lịch) | Lễ kỷ niệm Ngày khai sơn Phật Quang Sơn và Ngày Phật Quang Quốc tế | Tưởng nhớ ngày Đại sư Tinh Vân động thổ khai sơn năm 1967 và ngày thành lập Tổng hội Phật Quang Quốc tế năm 1992, tổ chức khóa lễ tri ân và hội thảo Phật giáo Nhân gian. |
| Tháng 7 (Âm lịch) | Pháp hội Vu Lan Báo Hiếu và Du Già Diệm Khẩu (Tăng Bảo Tiết) | Cử hành lễ cúng dường Trai Tăng vào ngày Rằm tháng Bảy và các đàn lễ Du Già Diệm Khẩu cầu siêu báo hiếu tổ tiên. |
| Tháng 11 (Âm lịch) | Pháp hội Thủy Lục Vạn Duyên | Đại pháp hội cầu an và siêu độ lớn nhất trong năm tại Tổng bản sơn, thiết lập Nội đàn và bảy Ngoại đàn tụng kinh liên tục suốt bảy ngày đêm. |
| Ngày 25 tháng 12 (Dương lịch) và ngày 8 tháng Chạp (Âm lịch) | Đại hội Liên hữu Thần minh Thế giới và Lễ Phật Thành Đạo (Pháp Bảo Tiết) | Ngày 25/12 hàng trăm kiệu thần từ các đền miếu Đạo giáo, dân gian và các tôn giáo cùng vân tập về Quảng trường Bồ Đề giao lưu hòa bình, còn ngày 8 tháng Chạp nấu hàng triệu bát cháo Lạp Bát (cháo tám món) tặng khắp cộng đồng. |
Trong số các sự kiện thường niên kể trên, Đại hội Liên hữu Thần minh Thế giới (World Gods and Religious Leaders Association Assembly) tổ chức vào dịp kỷ niệm khánh thành Phật Đà Kỷ Niệm Quán (25 tháng 12) là một nét văn hóa đặc sắc hiếm thấy trên thế giới: hàng trăm ngôi đền thờ Thiên Hậu Thánh Mẫu, Quan Thánh Đế Quân, Bảo Sinh Đại Đế cùng đại diện Công giáo, Tin Lành, Hồi giáo, Nho giáo đều rước kiệu và phái đoàn đi dọc Thành Phật Đại Đạo vào diện kiến Đức Phật, thể hiện tinh thần tôn trọng và đối thoại liên tôn mà Đại sư Tinh Vân hằng tâm huyết. Ngoài ra, Phật Quang Sơn cũng có mối giao lưu gắn bó với Phật giáo Việt Nam, nhiều đoàn tăng ni, du học sinh và kiều bào người Việt đang sinh sống, làm việc tại thành phố Cao Hùng và miền Nam Đài Loan thường xuyên về núi lễ Phật, dự lễ Vu Lan và hội đèn mùa Xuân.
VINơi Chốn Và Đường Tới
- Địa chỉ
- No. 1, Tongling Road, Tongling Village, Dashu District, Kaohsiung City 84049, Taiwan (高雄市大樹區統嶺里統嶺路1號)
- Đường tới
- Tọa lạc tại số 1 đường Thống Lĩnh, quận Đại Thụ, thành phố Cao Hùng. Từ ga đường sắt cao tốc Tả Doanh (HSR Zuoying Station) hoặc ga tàu điện ngầm Tả Doanh (KRTC R16), quý vị đón tuyến xe buýt tốc hành Hà Phật E02 (Harvard Express Bus E02) hoặc xe buýt du lịch Đài Loan (Taiwan Tourist Shuttle) đi thẳng khoảng 35 tới 45 phút là dừng ngay trước Lễ Kính Đại Sảnh của Phật Đà Kỷ Niệm Quán và cổng Bất Nhị Môn của Phật Quang Sơn Tự.
- Toạ độ
- 22.74744, 120.44614
Khi tới thăm Phật Quang Sơn và Phật Đà Kỷ Niệm Quán, quý vị lưu ý mặc trang phục lịch sự, kín đáo (không mặc quần ngắn trên đầu gối hoặc áo hở vai khi vào các điện thờ) và đi giày đế mềm vì quãng đường đi bộ dọc theo Thành Phật Đại Đạo và các bậc thang đồi khá dài. Toàn bộ khuôn viên Tổng bản sơn và khu bảo tàng mở cửa miễn phí, chỉ phục vụ ẩm thực chay thanh tịnh tại các nhà hàng Tích Thủy Phường (Water Drop Teahouse) và sảnh Lễ Kính, vì vậy quý vị tuyệt đối không mang thức ăn mặn, rượu bia hay thuốc lá vào trong khu vực đạo tràng.
Những nơi gần đây trong thư viện
VIIĐóng Góp Cho Trang Này
Góp ảnh, thông tin hoặc video cho Phật Quang Sơn và Phật Đà Kỷ Niệm Quán, Cao Hùng
Contribute photos, information or video for Fo Guang ShanThầy Ưng Khiêm mời cộng đồng cùng làm giàu trang này. Ảnh chụp tận nơi, một chi tiết lịch sử chưa được nhắc, một đoạn video ngắn: mọi đóng góp đều được đọc và trả lời.
Everyone is welcome to enrich this page: a photo you took, a detail the page misses, a short video. Every contribution is read and answered.
Chưa có đóng góp nào từ cộng đồng. Bạn có thể là người đầu tiên. No community contribution yet. You could be the first.
?Hỏi Đáp Nhanh
Phật Quang Sơn và Phật Đà Kỷ Niệm Quán là một nơi hay hai nơi khác nhau?
Hai khu vực này nằm liền kề nhau trên cùng một dãy đồi tại quận Đại Thụ, thành phố Cao Hùng và đều thuộc Tổng bản sơn Phật Quang Sơn. Khu Tổ đình Phật Quang Sơn Tự ở phía nam khởi dựng ngày 16 tháng 5 năm 1967 với Đại Hùng Bảo Điện và tượng Tiếp Dẫn Đại Phật đứng cao 36 mét, còn khu Phật Đà Kỷ Niệm Quán ở phía bắc khánh thành ngày 25 tháng 12 năm 2011 là quần thể bảo tàng, Tám Bảo Tháp và tượng Phật Quang Đại Phật ngồi bằng đồng cao 108 mét.
Viên Xá lợi răng Phật tại Phật Đà Kỷ Niệm Quán có nguồn gốc từ đâu?
Viên Xá lợi răng Phật vốn được tôn trí tại chùa Nailang ở Tây Tạng, sau đó được vị cao tăng Tây Tạng Kunga Dorje Rinpoche thỉnh qua miền Bắc Ấn Độ và mật tàng suốt gần ba mươi năm. Tháng 2 năm 1998, tại Bồ Đề Đạo Tràng (Ấn Độ), ngài Kunga Dorje Rinpoche cùng 12 vị Rinpoche đã ký chứng thư trao tặng viên xá lợi cho Đại sư Tinh Vân để rước về Đài Loan xây tháp phụng thờ.
Tượng Phật Quang Đại Phật bằng đồng cao bao nhiêu mét và nặng bao nhiêu?
Tượng Phật Quang Đại Phật ngự ở phía tây sau lưng tòa Bản Quán được đúc từ 1.872 tấn đồng theo tư thế Đức Phật Thích Ca Mâu Ni ngồi kiết-già thuyết pháp. Riêng phần thân tượng đồng cao 50 mét, đặt trên tòa bệ cao 58 mét, tạo thành tổng chiều cao 108 mét (tương đương tòa nhà 36 tầng), là một trong những pho tượng Phật ngồi bằng đồng cao nhất thế giới.
Phương châm Tam Hảo và Tứ Cấp của Phật Quang Sơn có ý nghĩa là gì?
Đây là hai kim chỉ nam tu tập Phật giáo Nhân gian do Đại sư Tinh Vân đề xướng. Tam Hảo (ba điều tốt) gồm thân làm việc tốt, miệng nói lời tốt và ý giữ tâm tốt nhằm thanh tịnh hóa ba nghiệp thân, khẩu, ý. Tứ Cấp (bốn điều trao tặng) là bốn hạnh Bồ Tát giữa đời thường: cho người niềm tin, cho người niềm vui, cho người hy vọng và cho người sự thuận tiện.
Khách hành hương có thể xin chiêm bái Xá lợi răng Phật và chép kinh tại chỗ không?
Quý vị có thể vào Ngọc Phật Điện ở tầng một của tòa Bản Quán để lễ bái trước khám tôn trí Xá lợi răng Phật và pho tượng Phật nhập Niết bàn bằng bạch ngọc Miến Điện theo khung giờ mở điện hằng ngày. Ngoài ra, tại khu vực Ngọc Phật Điện hoặc tầng 3 tòa Song Các Lâu, quý vị đều có thể xin giấy bút để tĩnh tâm chép tay Bát Nhã Tâm Kinh và thưởng thức Trà Thiền.