VẠN ĐẠO ĐƯỜNGHALL OF MYRIAD PATHSEnglishENVề trang Thầy Ưng Khiêm
VẠN ĐẠO ĐƯỜNG

Thánh đường Trung tâm Phố Benson, Monrovia

Benson Street Central Mosque, Monrovia Central Mosque, Masjid al-Jami Benson Street, Đại Thánh đường Trung tâm Monrovia

Đại thánh đường Thứ Sáu trung ương của cộng đồng Hồi giáo tại thủ đô Monrovia tọa lạc trên trục phố lịch sử Benson Street, nơi hội tụ di sản học thuật Hồi giáo Tây Phi của các dân tộc Mandingo, Vai và Fula cùng sứ mệnh kiến tạo hòa bình liên tôn tại Cộng hòa Liberia.

Vị thế tôn giáo
Đại Thánh đường Thứ Sáu (Jami Masjid)
ngôi thánh đường trung ương lâu đời và đông tín hữu nhất tại khu trung tâm thủ đô Monrovia
Cộng đồng sáng lập
Các dân tộc Mandingo, Vai, Fula và Mende
kế thừa mạng lưới học giả và thương nhân Hồi giáo Tây Phi hiện diện từ trước thế kỷ 19
Hệ phái và Luật học
Hồi giáo Sunni (Trường phái Maliki)
tuân theo truyền thống luật học Maliki của Bắc và Tây Phi kết hợp giáo dục Kinh Quran
Kiến trúc đặc trưng
Đa tầng hiện đại và Tháp Minaret xanh trắng
mặt tiền vòm nhọn Hồi giáo sơn hai tông màu xanh lục và trắng ngà giữa phố thị Monrovia
Tổ chức đại diện
Hội đồng Hồi giáo Quốc gia Liberia
điểm hội tụ của các Đại Imam, học giả Ulama và phong trào cứu trợ xã hội tại hạt Montserrado
Biểu tượng hòa bình
Trụ cột Hội đồng Liên tôn Liberia
sát cánh cùng các nhà thờ Kitô giáo trên đại lộ Broad Street vận động chấm dứt nội chiến năm 2003

Nằm ngay trên trục phố sầm uất Benson Street ở trung tâm lịch sử của thủ đô Monrovia, chỉ cách khu chợ cổ Waterside bên bờ sông Mesurado và đại lộ Broad Street vài trăm mét đi bộ, Thánh đường Trung tâm Phố Benson, Monrovia (tiếng Anh là Benson Street Mosque, Monrovia hay Benson Street Central Mosque) là ngôi đại thánh đường Thứ Sáu quan trọng và danh tiếng bậc nhất của cộng đồng Hồi giáo tại Cộng hòa Liberia. Giữa những dãy phố thương mại tấp nập của bán đảo Monrovia, khối kiến trúc nhiều tầng sơn màu xanh lá cây và trắng tinh khôi với ngọn tháp gọi lễ (minaret) vươn cao trên nền trời nhiệt đới đã trở thành cột mốc tâm linh quen thuộc, nơi năm lần mỗi ngày tiếng ngân vang của lời gọi cầu nguyện (Adhan) hòa vào nhịp sống đa văn hóa của thủ đô Tây Phi.

Sự hiện diện của Thánh đường Trung tâm Phố Benson ngay giữa lòng khu phố cổ Monrovia mang một ý nghĩa lịch sử và xã hội vô cùng sâu sắc. Trong một đất nước mà hiến pháp năm 1847 ban đầu được soạn thảo bởi những người định cư da màu theo đạo Tin Lành trở về từ châu Mỹ, người Hồi giáo thuộc các dân tộc bản địa và vùng thượng nguồn Tây Phi như Mandingo (Mandinka), Vai, Fula (Fulani), Mende và Gbandi đã kiên trì xây dựng cộng đồng, mở mang thương mại và gìn giữ truyền thống học thuật Kinh Quran qua nhiều thế hệ. Đặt trong tổng thể không gian linh thiêng của bán đảo Monrovia, cùng với Nhà thờ chính tòa Thánh Tâm, Monrovia của người Công giáo, Nhà thờ chính tòa Chúa Ba Ngôi, Monrovia của người Anh giáo và Nhà thờ Giám lý Thứ nhất Phố Ashmun, Monrovia, ngôi thánh đường trên phố Benson là minh chứng sống động cho truyền thống chung sống hòa bình và tinh thần đoàn kết liên tôn đã cứu đất nước Liberia vượt qua những năm tháng chiến tranh khốc liệt nhất.

Thánh đường Trung tâm Phố Benson, Monrovia
Thánh đường Trung tâm Phố Benson, Monrovia. Ảnh: Ross, Emory, giấy phép Public domain, nguồn Wikimedia Commons.

IĐức Tin Độc Thần Tawhid, Truyền Thống Luật Học Maliki Tây Phi Và Nếp Sống Đạo Của Người Mandingo Và Người Vai

Là ngôi đại thánh đường Thứ Sáu (Masjid al-Jami) trung tâm của thủ đô Monrovia, mọi sinh hoạt thờ phượng bên trong Thánh đường Phố Benson đều đặt nền tảng trên giáo lý cốt lõi của Hồi giáo là Tawhid: niềm xác tín tuyệt đối vào sự Duy Nhất của Đấng Tối Cao Allah, Đấng Tạo Hóa vô hình, toàn năng và chí nhân chí từ, cùng sứ mạng ngôn sứ cuối cùng của Tiên tri Muhammad. Theo đúng chuẩn mực thần học Hồi giáo chính thống, bên trong không gian lễ bái của thánh đường hoàn toàn không có bất kỳ tranh tượng nhân hình nào; sự hiện diện của cái thiêng được biểu đạt qua ánh sáng tự nhiên, sự thanh sạch tuyệt đối của mặt sàn trải thảm, những đường vòm hướng thẳng về phía thánh địa Mecca và những dòng thư pháp tiếng Ả Rập khắc ghi danh hiệu của Allah cùng các câu kinh trong Thánh kinh Quran.

Đại đa số tín hữu gắn bó với Thánh đường Trung tâm Phố Benson thuộc nhánh Hồi giáo Sunni và tuân theo trường phái luật học Maliki (Madhhab Maliki), trường phái pháp lý Hồi giáo khởi nguồn từ học giả Imam Malik ibn Anas tại thành Medina và đã lan tỏa khắp vùng Bắc Phi (Maghreb) xuống vùng thảo nguyên Sahel và bờ biển Tây Phi từ hơn một thiên niên kỷ qua. Trong truyền thống Maliki Tây Phi tại Liberia, việc thực hành Năm Trụ Cột của Hồi giáo (tuyên xưng đức tin Shahada, cầu nguyện năm thời Salat, bố thí Zakat, nhịn chay tháng Ramadan và hành hương Hajj) luôn gắn liền với lòng hiếu kính cha mẹ, sự tôn trọng các bậc học giả cao niên (Ulama và Imam) và trách nhiệm cưu mang người cô thế trong cộng đồng.

Theo giáo nghĩa

Nét đặc sắc làm nên chiều sâu văn hóa của Thánh đường Trung tâm Phố Benson là sự hội tụ của hai truyền thống Hồi giáo bản địa lâu đời nhất tại vùng rừng mưa và bờ biển Liberia: truyền thống của người Vai và truyền thống của người Mandingo (Mandinka). Người Vai sinh sống dọc vùng bờ biển phía tây bắc Liberia (hạt Grand Cape Mount) và Monrovia không chỉ là một trong những dân tộc tiếp nhận Hồi giáo sớm nhất ở vùng duyên hải Thượng Guinea mà còn nổi tiếng toàn thế giới vì đã sáng tạo ra hệ chữ viết âm tiết Vai (Vai syllabary) độc lập từ thập niên 1830 bởi Momolu Duwalu Bukele. Trong nhiều thế kỷ, các học giả người Vai đã sử dụng song song chữ Ả Rập để chép kinh Quran và chữ Vai để ghi chép thư từ, lịch sử gia tộc và các bài giảng đạo đức.

Bên cạnh người Vai là cộng đồng người Mandingo, những thương nhân và học giả Hồi giáo năng động kết nối cao nguyên Guinea và Mali (cố hương của Đế chế Mali lịch sử) với cảng biển Monrovia. Chính các bậc trưởng lão Mandingo và Vai khi định cư tại khu vực trung tâm Monrovia đã đóng góp tài lực để kiến lập ngôi thánh đường trên phố Benson Street, đồng thời thiết lập hệ thống trường học Madrasa dạy đọc tụng Kinh Quran (Tajwid), ngữ pháp tiếng Ả Rập và đạo lý Hồi giáo cho trẻ em ngay trong khuôn viên gắn liền với thánh đường.

Theo sử liệu

Trong lịch sử hiện đại của Cộng hòa Liberia, Thánh đường Trung tâm Phố Benson giữ một vị trí vượt xa khuôn khổ của một cơ sở tôn giáo đơn thuần để trở thành trung tâm đối thoại hòa bình và nhân đạo. Khi cuộc Nội chiến Liberia bùng nổ vào cuối năm 1989, một số phe phái vũ trang đã cố tình kích động hận thù sắc tộc giữa các nhóm người bản địa và cộng đồng người Mandingo theo đạo Hồi. Trước nguy cơ xung đột sắc tộc biến thành chiến tranh tôn giáo, các vị Đại Imam của Thánh đường Phố Benson và lãnh đạo Hội đồng Hồi giáo Quốc gia Liberia (National Muslim Council of Liberia, đứng đầu là những nhân vật uy tín như Sheikh Kafumba Konneh) đã bắt tay chặt chẽ với Đức Tổng giám mục Công giáo Michael Kpakala Francis và các giám mục Tin Lành để thành lập Ủy ban Hòa giải Liên tôn, tiền thân của Hội đồng Liên tôn Liberia (IRCL).

Ngay tại Thánh đường Phố Benson, các vị Imam đã liên tục thuyết giảng trong các bài giảng Thứ Sáu (Khutbah) kêu gọi thanh niên Hồi giáo kiềm chế, không trả thù vòng xoáy bạo lực và mở cửa thánh đường tiếp tế lương thực cho người tị nạn. Sau khi hòa bình lập lại năm 2003 và tiếp đó là trong cuộc khủng hoảng dịch bệnh sốt xuất huyết Ebola năm 2014 tới 2015, chính từ Thánh đường Phố Benson, các học giả Hồi giáo đã ban hành các hướng dẫn y tế tôn giáo giúp cộng đồng điều chỉnh nghi thức mai táng an toàn mà vẫn tôn trọng luật đạo, góp phần quyết định giúp Liberia dập tắt hoàn toàn dịch bệnh.

Chỗ hay hiểu lầm

Một nhận định sai lầm từng tồn tại trong các tài liệu cũ viết về Liberia thế kỷ 19 là cho rằng Hồi giáo là một tôn giáo mới du nhập vào Monrovia trong nửa sau thế kỷ 20. Các nghiên cứu sử học và nhân học Tây Phi đã chứng minh điều ngược lại: trước khi tàu Elizabeth đưa những người định cư từ Hoa Kỳ tới mũi Mesurado vào năm 1822, các học giả và thương nhân Hồi giáo người Mandingo và người Vai đã có mặt dọc theo bờ biển hạt Montserrado và hạt Grand Cape Mount từ thế kỷ 18, thiết lập các tuyến thương mại nối rừng mưa ven biển với vùng savan nội địa. Tên gọi con phố Benson Street nơi thánh đường tọa lạc được đặt theo tên của Tổng thống thứ hai của Liberia là Stephen Allen Benson (trị vì 1856 tới 1864, vị tổng thống nổi tiếng thông thạo nhiều ngôn ngữ bản địa và chủ trương giao thương hòa hiếu với các bộ tộc nội địa). Việc ngôi đại thánh đường Hồi giáo vươn cao ngay trên phố Benson ở trung tâm thủ đô là sự ghi nhận chính thức vị thế bình đẳng của cộng đồng Hồi giáo trong lòng quốc gia Liberia thống nhất.

IITừ Những Điểm Cầu Nguyện Của Thương Nhân Tây Phi Đầu Thế Kỷ 20 Đến Đại Thánh Đường Trung Tâm Thủ Đô Monrovia

Quá trình hình thành và mở rộng của Thánh đường Trung tâm Phố Benson phản ánh trực tiếp sự lớn mạnh của cộng đồng Hồi giáo đô thị tại Monrovia từ một nhóm nhỏ thương nhân ven sông Mesurado trở thành một lực lượng xã hội năng động, gắn kết chặt chẽ với thế giới Hồi giáo Tây Phi và quốc tế.

  • Thế kỷ 18 tới thế kỷ 19Các thương nhân và học giả Hồi giáo Mandingo và Vai giao thương tại mũi Mesurado
    Trước và sau khi thành lập Monrovia năm 1822, các đoàn thương nhân Hồi giáo Mandingo từ vùng cao nguyên Guinea và người Vai từ vùng Cape Mount đã lập các điểm dừng chân và cầu nguyện tại khu vực bờ biển hạt Montserrado.
  • Đầu thế kỷ 20 (thập niên 1920 tới 1940)Hình thành cộng đồng cầu nguyện Hồi giáo thường trực tại khu trung tâm thương mại Monrovia
    Cùng với sự phát triển của khu chợ Waterside và phố Benson Street, các trưởng lão Hồi giáo định cư lâu dài tại trung tâm Monrovia và lập nhà nguyện Hồi giáo đầu tiên để cử hành lễ Thứ Sáu.
  • Thập niên 1950 tới 1960Xây dựng ngôi Thánh đường Phố Benson kiên cố dưới thời chính sách Thống nhất Quốc gia
    Dưới thời Tổng thống William V. S. Tubman với Chính sách Thống nhất và Mở cửa (Unification Policy), cộng đồng Hồi giáo Monrovia xây dựng ngôi thánh đường xây gạch và bê tông kiên cố trên trục đường Benson Street.
  • Thập niên 1970 tới 1980Mở rộng quy mô nhiều tầng và thành lập các tổ chức giáo dục Hồi giáo quốc gia
    Thánh đường Phố Benson được nâng cấp mở rộng thêm các tầng cầu nguyện để đáp ứng hàng ngàn tín hữu, đồng thời trở thành trung tâm sinh hoạt của Hội đồng Hồi giáo Quốc gia Liberia.
  • 1990Đồng sáng lập Hội đồng Liên tôn Liberia giữa khói lửa Nội chiến lần thứ nhất
    Các vị Imam và học giả tại Thánh đường Phố Benson hợp tác với Tổng giám mục Michael Francis và Hội đồng Giáo hội Liberia để thành lập Ủy ban Hòa giải Liên tôn, làm trung gian hòa giải các phe phái.
  • 2003 tới 2010Đại trùng tu sau Hiệp định Hòa bình Accra và khôi phục trường học Madrasa
    Sau khi nội chiến kết thúc năm 2003, ngôi thánh đường trên phố Benson được sơn sửa, tôn tạo tháp minaret, nâng cấp hệ thống âm thanh và khu vực wudu, tái thiết các lớp học Kinh Quran cho thanh thiếu niên.
  • 2014 tới nayĐiểm tựa cộng đồng trong đợt chống dịch Ebola và trung tâm lễ hội Ramadan quốc gia
    Thánh đường Phố Benson đóng vai trò đầu tàu trong chiến dịch truyền thông y tế cộng đồng thời dịch Ebola và là nơi đón tiếp các đoàn ngoại giao, lãnh đạo nhà nước đến chúc mừng cộng đồng Hồi giáo mỗi dịp lễ Eid.
Theo sử liệu

Di sản của Sheikh Kafumba Konneh và sự công nhận vị thế Hồi giáo trong đời sống công cộng Liberia. Khi nhắc tới lịch sử đương đại của Thánh đường Trung tâm Phố Benson và cộng đồng Hồi giáo Monrovia, người dân Liberia thuộc mọi tôn giáo đều dành sự kính trọng đặc biệt cho cố học giả Sheikh Kafumba F. Konneh (1944 tới 2015), nguyên Chủ tịch Hội đồng Hồi giáo Quốc gia Liberia, đồng Chủ tịch Hội đồng Liên tôn Liberia và Ủy viên Ủy ban Sự thật và Hòa giải (Truth and Reconciliation Commission - TRC). Xuất thân từ truyền thống học thuật Hồi giáo Mandingo, Sheikh Konneh đã cùng các vị Imam của Thánh đường Phố Benson kiên trì vận động để tiếng nói của người Hồi giáo được lắng nghe một cách bình đẳng trong quá trình tái thiết đất nước sau chiến tranh.

Chính từ những buổi cầu nguyện đại lễ Eid al-Fitr (Lễ Xả chay kết thúc tháng Ramadan) và Eid al-Adha (Lễ Hiến sinh) quy tụ hàng vạn người quanh phố Benson Street, các vị tổng thống dân cử của Liberia thời hậu chiến (như cựu Tổng thống Ellen Johnson Sirleaf, nữ nguyên thủ quốc gia đắc cử đầu tiên của châu Phi và Khôi nguyên Nobel Hòa bình năm 2011) đã thiết lập truyền thống đến thăm, tặng quà tháng Ramadan gồm gạo và nhu yếu phẩm cho cộng đồng tại Thánh đường Phố Benson, khẳng định sự hòa hợp tôn giáo là nền tảng an ninh của Cộng hòa Liberia.

IIINgọn Tháp Minaret Xanh Trắng Giữa Phố Thị, Sảnh Cầu Nguyện Nhiều Tầng Thoáng Gió Và Không Gian Học Thuật Kinh Quran

Do tọa lạc ngay trong lòng khu phố thương mại có mật độ xây dựng dày đặc của trung tâm thủ đô Monrovia, Thánh đường Trung tâm Phố Benson được thiết kế theo mô hình đại thánh đường đô thị nhiều tầng (multi-story urban congregational mosque) đặc trưng của các thành phố cảng Tây Phi hiện đại. Công trình kết hợp kết cấu bê tông cốt thép vững chắc với ngôn ngữ trang trí Hồi giáo truyền thống gồm hệ thống vòm nhọn hình móng ngựa, các mảng gạch bông thông gió họa tiết hình học và sắc màu xanh lục biểu trưng cho sức sống và thiên đàng trong mỹ học Hồi giáo.

Tháp Gọi Lễ Minaret Vươn Cao Và Mái Vòm Xanh Lục Biểu Tượng

Điểm nhấn thị giác nổi bật nhất của thánh đường trên trục đường Benson Street là ngọn tháp minaret thanh mảnh vươn cao vượt lên trên các tòa nhà thương mại lân cận, được sơn hai màu xanh lá cây và trắng ngà. Trên đỉnh tháp là ban công có mái vòm nhỏ gắn biểu tượng Trăng lưỡi liềm (Hilal) và hệ thống loa phóng thanh truyền tải tiếng gọi cầu nguyện (Adhan) vang vọng khắp khu phố cổ Monrovia và chợ Waterside.

Mặt Tiền Vòm Hồi Giáo Và Hành Lang Đón Khách Dọc Phố Benson

Mặt tiền của thánh đường chạy dọc theo vỉa hè phố Benson Street được tạo nhịp bởi hàng cột nâng đỡ các khung vòm nhọn liên tiếp và các tầng ban công có lan can trang trí họa tiết hình học Hồi giáo. Cổng chính được ốp đá và trang trí trang nhã với dòng chữ Ả Rập và tiếng Anh ghi tên thánh đường, mở vào sảnh đệm giúp tách biệt sự ồn ào của phố chợ bên ngoài với không gian tĩnh tâm bên trong.

Đại Sảnh Cầu Nguyện Chính (Musalla) Và Các Tầng Lửng Dành Cho Tín Hữu

Để đáp ứng số lượng tín hữu rất đông đảo đổ về cầu nguyện vào trưa Thứ Sáu, không gian nội thất được tổ chức thành đại sảnh cầu nguyện lớn ở tầng chính cùng các tầng lầu phía trên, trong đó có khu vực cầu nguyện riêng biệt, kín đáo và thoáng mát dành cho phụ nữ Hồi giáo. Toàn bộ mặt sàn được trải thảm cầu nguyện dệt hình các ô vòm định hướng thẳng hàng về phía thánh địa Mecca.

Hốc Tường Định Hướng Mihrab Và Bục Giảng Kinh Minbar Chạm Khắc

Ở bức tường phía đông bắc của đại sảnh cầu nguyện (tức bức tường Qibla hướng về Kaaba tại Mecca, Ả Rập Xê Út) là hốc tường hình vòm Mihrab được trang trí bằng gạch men và các bức khung thư pháp Ả Rập thếp vàng khắc danh hiệu Allah, Tiên tri Muhammad và câu kinh Ayat al-Kursi. Ngay bên phải Mihrab là bục giảng bậc thang Minbar, nơi vị Đại Imam đứng đọc bài thuyết giảng Khutbah bằng tiếng Ả Rập và tiếng Anh hoặc tiếng Mandingo mỗi trưa Thứ Sáu.

Khu Vực Tẩy Rửa Nghi Lễ (Wudu) Và Hệ Thống Cấp Nước Sạch

Ở tầng trệt phía bên hông và phía sau thánh đường là khu vực thực hành nghi thức tẩy rửa thanh sạch (Wudu) trước khi bước vào lễ bái, được trang bị hệ thống vòi nước chảy liên tục, ghế ngồi thấp lát gạch chống trượt và bể trữ nước lớn phục vụ hàng trăm người cùng lúc cũng như cung cấp nước sinh hoạt cho cư dân xung quanh trong mùa khô.

Phòng Học Kinh Quran (Madrasa) Và Văn Phòng Hội Đồng Trưởng Lão

Tích hợp bên trong quần thể Thánh đường Phố Benson là các phòng học Madrasa và thư viện kinh sách Hồi giáo, nơi các học giả Ulama giảng dạy cách đọc Kinh Quran, luật học Fiqh và đạo đức học cho thanh thiếu niên vào các buổi chiều và cuối tuần, cùng phòng họp của Ban Quản trị Thánh đường và các vị trưởng lão cộng đồng.

Cấu trúc kiến trúc và các không gian chức năng của Thánh đường Trung tâm Phố Benson, Monrovia. Nguồn: Hội đồng Hồi giáo Quốc gia Liberia (National Muslim Council of Liberia) và Khảo sát Kiến trúc Đô thị Monrovia..
Hạng mục kiến trúc và Không gianVị trí trong quần thểĐặc điểm thiết kế và Công năng tôn giáo
Tháp gọi lễ Minaret và Mái vòmGóc mặt tiền đường Benson StreetTháp cao sơn xanh lục và trắng, đỉnh gắn biểu tượng Trăng lưỡi liềm, truyền âm thanh lời gọi lễ Adhan năm thời mỗi ngày
Đại sảnh cầu nguyện nam giới (Main Musalla)Tầng chính và tầng lầu trung tâmKhông gian rộng có hàng cột chịu lực, quạt trần công suất lớn, cửa sổ vòm thông gió và thảm cầu nguyện định hướng Qibla
Mihrab và Bục giảng MinbarBức tường Qibla (hướng Đông Bắc về Mecca)Hốc vòm chỉ hướng cầu nguyện chính xác và bục giảng bậc cao dành cho Đại Imam thuyết giảng lễ Thứ Sáu và hai kỳ lễ Eid
Khu vực cầu nguyện nữ giớiTầng lầu có lối đi và rèm che trang trọngKhông gian thoáng đãng, có hệ thống truyền thanh trực tiếp từ sảnh chính phục vụ các nữ tín hữu tham dự lễ bái và học tập
Khu tẩy rửa Wudu và Trường MadrasaTầng phụ trợ và các phòng học bên trongHệ thống vòi nước thanh tẩy nghi lễ và lớp học tụng niệm Kinh Quran, tiếng Ả Rập cho trẻ em cộng đồng Hồi giáo Monrovia

IVThế Đất Và Hướng

Cần nêu rõ rằng các bậc trưởng lão và kiến trúc sư Hồi giáo xây dựng Thánh đường Trung tâm Phố Benson hoàn toàn không sử dụng thuật phong thủy phương Đông. Việc chọn vị trí trên phố Benson xuất phát từ lịch sử cư trú và giao thương của cộng đồng Hồi giáo gần chợ Waterside, còn hướng nội thất của thánh đường tuân thủ nghiêm ngặt quy tắc định hướng Qibla của Hồi giáo hướng thẳng về ngôi đền thiêng Kaaba tại thành phố Mecca. Những nhận định dưới đây là góc nhìn đối chiếu theo phép xem hình thế sơn thủy cổ truyền của thư viện Vạn Đạo Đường.

Thế đất và hướng

Xét trên đại cuộc địa hình của bán đảo Cape Mesurado tại tọa độ 6,3118 độ vĩ bắc, 10,8065 độ kinh tây, Thánh đường Trung tâm Phố Benson tọa lạc trên sườn bậc thềm phía bắc của dải đồi đá diabase trung tâm Monrovia, ở vị trí chuyển tiếp hài hòa giữa sống đồi cao của đại lộ Broad Street và Ashmun Street ở phía nam với vùng đất bằng thương mại dẫn xuống bờ sông Mesurado ở phía bắc. Phía sau lưng thánh đường về hướng nam và tây nam là khối đồi đá vững chãi của khu trung tâm hành chính đóng vai trò như một bức hậu chẩm sơn che chắn những cơn gió bão lớn thổi trực diện từ ngoài khơi Đại Tây Dương; trong khi ở phía trước mặt về hướng bắc và đông bắc là dòng sông Mesurado rộng lớn uốn khúc quanh đảo Providence trước khi hợp lưu với biển cả, tạo nên thế minh đường tụ thủy vô cùng trù phú về giao thương.

Về tọa hướng kiến trúc và hướng lễ bái thiêng liêng, tòa nhà thánh đường nằm dọc theo mạng lưới ô cờ đô thị của đường Benson Street (chạy theo hướng tây bắc sang đông nam), nhưng toàn bộ trục tâm linh bên trong đại sảnh cầu nguyện với bức tường Qibla và hốc Mihrab được định chuẩn hướng về phía Đông Bắc (góc phương vị khoảng 66,5 độ tính từ hướng chính Bắc), nối một đường cung đại tròn xuyên qua lục địa châu Phi và Biển Đỏ tới thẳng thành phố Mecca. Sự giao hội giữa trục phố thương mại sầm uất bên ngoài và trục hướng Đông Bắc tĩnh lặng bên trong giúp ngôi thánh đường vừa đón nhận nguồn sinh khí nhộn nhịp của trung tâm kinh tế Monrovia, vừa giữ được sự quy tâm trang nghiêm hướng về cội nguồn đức tin.

VĐại Lễ Cầu Nguyện Thứ Sáu, Tháng Chay Ramadan Và Các Ngày Lễ Eid Gắn Kết Cộng Đồng Tại Phố Benson

Đời sống nghi lễ tại Thánh đường Trung tâm Phố Benson vận hành theo lịch Hồi giáo (lịch âm Hijri) kết hợp với nhịp cầu nguyện năm thời mỗi ngày từ lúc rạng đông (Fajr) cho đến đêm tối (Isha), tạo nên nhịp đập tâm linh bền bỉ giữa lòng thủ đô Liberia.

Các kỳ lễ nghi và đại lễ Hồi giáo tiêu biểu trong năm tại Thánh đường Trung tâm Phố Benson, Monrovia. Nguồn: Hội đồng Hồi giáo Quốc gia Liberia (National Muslim Council of Liberia)..
Thời điểm cử hànhHệ lịchTên lễ tiết và sự kiện tôn giáoNghi thức cử hành đặc trưng tại Thánh đường Phố Benson
Trưa Thứ Sáu hằng tuần (khoảng 12 giờ 30 tới 14 giờ)Hằng tuầnĐại lễ Cầu nguyện Thứ Sáu (Salat al-Jumu'ah)Hàng ngàn tín hữu nam nữ mặc áo choàng boubou trắng và nhiều màu sắc tụ hội kín các tầng sảnh và tràn ra vỉa hè phố Benson để nghe bài thuyết giảng Khutbah và cử hành lễ nguyện tập thể.
Trọn tháng thứ 9 lịch Hồi giáoÂm lịch HijriTháng Chay Thánh Ramadan, Bữa ăn Iftar cộng đồng và Lễ nguyện đêm TarawihMỗi chiều lúc mặt trời lặn, sân thánh đường tổ chức phát cháo, chà là và bữa ăn xả chay (Iftar) miễn phí cho người nghèo và lữ khách; ban đêm cử hành lễ nguyện Tarawih đọc trọn bộ Kinh Quran.
Ngày 1 tháng Shawwal (tháng thứ 10)Âm lịch HijriĐại lễ Xả chay Kết thúc Tháng Ramadan (Eid al-Fitr)Đại lễ lớn nhất sau tháng chay: tín hữu đóng góp tiền bác ái Zakat al-Fitr cho người nghèo, cử hành đại lễ cầu nguyện buổi sáng và đón các đoàn đại biểu chính phủ, chức sắc Kitô giáo đến chúc mừng.
Ngày 10 tháng Dhu al-Hijjah (tháng thứ 12)Âm lịch HijriĐại lễ Hiến sinh và Hành hương (Eid al-Adha hay Tabaski)Kỷ niệm lòng vâng phục Thiên Chúa của Tiên tri Ibrahim (Abraham); tại Tây Phi còn gọi là lễ Tabaski, với nghi thức cầu nguyện trọng thể và chia sẻ phần thịt hiến sinh cho các gia đình khó khăn khắp Monrovia.
Ngày 12 tháng Rabi' al-Awwal (tháng thứ 3)Âm lịch HijriLễ Kỷ niệm Ngày sinh Tiên tri Muhammad (Mawlid al-Nabi)Các buổi thuyết giảng học thuật về đạo đức và cuộc đời Tiên tri Muhammad, ngâm tụng thơ ca tôn giáo tiếng Ả Rập và tiếng Mandingo cùng các hoạt động từ thiện xã hội.

Tình huynh đệ trên những con phố trung tâm Monrovia. Hình ảnh đẹp nhất tại khu vực đường Benson Street vào mỗi trưa Thứ Sáu hay sáng ngày lễ Eid là sự tương trợ tự nhiên giữa những người hàng xóm thuộc các tôn giáo khác nhau. Khi lượng tín hữu Hồi giáo đổ về Thánh đường Phố Benson quá đông khiến các hàng thảm cầu nguyện phải trải dài ra cả vỉa hè và một phần lòng đường, các chủ cửa hàng người Kitô giáo lân cận đều vui vẻ nhường lối đi và giữ yên lặng trong khoảng bốn mươi lăm phút hành lễ; ngược lại, vào sáng Chúa Nhật hay dịp lễ Giáng Sinh, các tín hữu và thanh niên từ khu phố Benson lại cùng chung tay giữ trật tự giao thông quanh Nhà thờ chính tòa Thánh Tâm, Monrovia và Nhà thờ chính tòa Chúa Ba Ngôi, Monrovia. Đối với du khách quốc tế và người Việt Nam đến thăm Monrovia, sự tôn trọng quy tắc trang phục và lời chào As-salamu alaykum (Bình an cho bạn) sẽ luôn nhận lại nụ cười hiếu khách ấm áp từ các bậc trưởng lão tại thánh đường.

VINơi Chốn Và Đường Tới

Địa chỉ
Đường Benson Street, gần giao lộ Mechlin Street và Newport Street, khu trung tâm thủ đô Monrovia, hạt Montserrado, Cộng hòa Liberia
Đường tới
Thánh đường Trung tâm Phố Benson nằm ngay trên trục đường Benson Street (gần giao lộ với đường Mechlin Street và Newport Street) tại khu trung tâm thủ đô Monrovia (Central Monrovia). Từ Sân bay Quốc tế Roberts (ROB), du khách đi taxi theo đường Robertsfield Highway và Tubman Boulevard vào trung tâm thành phố khoảng 1 giờ. Nếu xuất phát từ Nhà thờ chính tòa Chúa Ba Ngôi (100 Broad Street) hoặc Nhà thờ chính tòa Thánh Tâm (82 Broad Street), du khách chỉ cần đi bộ xuống một dãy phố về phía bắc (hướng về phía chợ Waterside) khoảng 3 đến 5 phút là tới thẳng mặt tiền Thánh đường Phố Benson.
Toạ độ
6.3118, -10.8065
Khi tới nơi

Thánh đường Trung tâm Phố Benson mở cửa hằng ngày phục vụ năm thời cầu nguyện của tín hữu Hồi giáo. Du khách không phải là người Hồi giáo muốn vào tham quan hoặc tìm hiểu văn hóa nên đến vào các khung giờ ngoài giờ hành lễ chính (tránh thời điểm trưa Thứ Sáu từ 12 giờ đến 14 giờ 30 khi thánh đường rất đông tín hữu làm lễ Jumu'ah) và liên hệ trước với văn phòng Ban Quản trị ở tầng trệt để được hướng dẫn. Khi bước vào thánh đường, bắt buộc phải cởi giày dép để ở kệ ngoài cửa, nam giới mặc quần dài và áo lịch sự, nữ giới mặc trang phục dài kín đáo che tay chân và quàng khăn trùm đầu (hijab), tuyệt đối không đi ngang trước mặt người đang quỳ lạy cầu nguyện và xin phép trước khi chụp ảnh.

Những nơi gần đây trong thư viện

Nhà thờ chính tòa Chúa Ba Ngôi, MonroviaHạt Montserrado (Thủ đô Monrovia) · Nhà thờ chính tòa của Giáo hội Giám mục Anh giáo Liberia tọa lạc tại số 100 đại lộ Broad Street ở trung tâm thủ đô Monrovia, kế thừa giáo xứ lịch sử năm 1861 và được kiến thiết quy mô vào năm 1962 dưới thời Giám mục Bravid Washington Harris, từng là nơi cử hành các đại lễ quốc gia và kiên cường hồi sinh sau biến cố pháo kích năm 1990.Nhà thờ chính tòa Thánh Tâm, MonroviaHạt Montserrado (Thủ đô Monrovia) · Nhà thờ chính tòa trung ương của Tổng giáo phận Công giáo Monrovia ngự trên đồi Crown Hill dọc đại lộ Broad Street ở trung tâm thủ đô Liberia, khởi nguồn từ sứ vụ năm 1906 của Hội Truyền giáo Phi Châu (SMA) và được kiến thiết quy mô vào thập niên 1950 dưới thời Giám mục John Collins, nổi tiếng với bức tượng Thánh Tâm Chúa Giêsu trên mặt tiền và vai trò lịch sử bảo vệ hòa bình, nhân quyền dưới thời Đức Tổng giám mục Michael Kpakala Francis.Nhà thờ Giám lý Thứ nhất Phố Ashmun, MonroviaHạt Montserrado (Thủ đô Monrovia) · Ngôi nhà thờ Mẹ lâu đời nhất của truyền thống Tin Lành Giám lý tại Liberia nằm trên con phố lịch sử Ashmun Street ở trung tâm Monrovia, khởi nguồn từ hội thánh năm 1822 của những người khai sáng đất nước và sứ vụ năm 1833 của mục sư Melville Beveridge Cox, gắn bó mật thiết với Tổng thống đầu tiên Joseph Jenkins Roberts và vị Giám mục người Mỹ gốc Phi đầu tiên Francis Burns.

VIIĐóng Góp Cho Trang Này

Góp ảnh, thông tin hoặc video cho Thánh đường Trung tâm Phố Benson, Monrovia

Thầy Ưng Khiêm mời cộng đồng cùng làm giàu trang này. Ảnh chụp tận nơi, một chi tiết lịch sử chưa được nhắc, một đoạn video ngắn: mọi đóng góp đều được đọc và trả lời.

Sau khi được đăng, tên bạn sẽ được ghi công ngay tại mục địa điểm này. Ảnh và video phải do chính bạn chụp hoặc được phép chia sẻ.

Chưa có đóng góp nào từ cộng đồng. Bạn có thể là người đầu tiên.

?Hỏi Đáp Nhanh

Thánh đường Trung tâm Phố Benson có vai trò như thế nào đối với cộng đồng Hồi giáo tại Liberia?

Thánh đường Trung tâm Phố Benson (Benson Street Central Mosque) là ngôi đại thánh đường Thứ Sáu (Jami Masjid) trung ương và lâu đời nhất tại khu trung tâm thủ đô Monrovia, đồng thời là điểm hội tụ lịch sử của Hội đồng Hồi giáo Quốc gia Liberia và các học giả Hồi giáo Tây Phi.

Những nhóm dân tộc nào gắn bó mật thiết nhất với lịch sử của Thánh đường Phố Benson?

Ngôi thánh đường gắn liền với lịch sử định cư, thương mại và học thuật của các dân tộc theo đạo Hồi tại Liberia, đứng đầu là người Mandingo (Mandinka), người Vai (dân tộc nổi tiếng với hệ chữ viết âm tiết Vai cổ truyền), cùng người Fula (Fulani), Mende và Gbandi.

Người Hồi giáo tại Thánh đường Phố Benson thuộc nhánh và trường phái luật học nào?

Đại đa số tín hữu tại Thánh đường Phố Benson thuộc nhánh Hồi giáo Sunni và thực hành theo trường phái luật học Maliki (Madhhab Maliki), trường phái truyền thống phổ biến khắp vùng Bắc Phi và Tây Phi từ thời trung cổ đến nay.

Thánh đường Phố Benson đã đóng góp như thế nào cho tiến trình hòa bình tại Liberia?

Trong suốt hai cuộc Nội chiến Liberia (1989 tới 2003), các vị Đại Imam và lãnh đạo tại Thánh đường Phố Benson như cố học giả Sheikh Kafumba Konneh đã sát cánh cùng Tổng giám mục Công giáo Michael Francis và các giám mục Tin Lành để thành lập Hội đồng Liên tôn Liberia, ngăn chặn xung đột tôn giáo và thúc đẩy Hiệp định Hòa bình Accra năm 2003.

Khi nào Thánh đường Phố Benson đông đúc và nhộn nhịp nhất?

Thánh đường đông đúc nhất vào buổi lễ cầu nguyện trưa Thứ Sáu hằng tuần (Salat al-Jumu'ah) khi hàng ngàn tín hữu mặc trang phục truyền thống boubou lấp đầy các tầng sảnh và vỉa hè phố Benson, cũng như vào các buổi tối tháng chay Ramadan và hai kỳ đại lễ Eid al-Fitr và Eid al-Adha.

Du khách quốc tế cần lưu ý những quy tắc gì khi đến thăm Thánh đường Phố Benson?

Du khách cần ăn mặc kín đáo (nam mặc quần dài, nữ mặc váy hoặc quần dài phủ mắt cá và quàng khăn trùm đầu), tháo giày dép trước khi bước lên thảm cầu nguyện, giữ im lặng, không đi cắt ngang trước mặt người đang hành lễ và nên đi ngoài giờ lễ trưa Thứ Sáu.

›Đọc Tiếp