Nằm trên triền đất cao thoáng đãng tại giao lộ đường Virgin Lane và đường Cross Street (tiếp giáp đường Cork Street) giữa trung tâm thủ đô Roseau, chỉ cách khuôn viên Nhà thờ chính tòa Công giáo Đức Mẹ Fair Haven vài chục bước chân, Nhà thờ Giám lý Roseau (tiếng Anh là Roseau Methodist Church, tên chính thức khắc trên biển đá là Bethesda Methodist Church) vươn cao ngọn tháp chuông nhọn thanh thoát trên nền những bức tường đá núi lửa xám xen gạch cổ kính. Sự hiện diện sát cạnh nhau giữa ngôi nhà thờ chính tòa Công giáo và ngôi nhà thờ mẹ Giám lý trên cùng một con dốc tên là Virgin Lane tạo nên một khung cảnh đối thoại tôn giáo độc đáo bậc nhất tại vùng quần đảo Tiểu Antilles.
Trong lịch sử của phong trào Tin Lành và đặc biệt là dòng Giám lý (Methodism) tại vùng biển Caribe, Nhà thờ Giám lý Bethesda tại Roseau giữ vị thế là tổ đình khai sáng của cộng đồng Giám lý trên đảo Dominica. Bắt nguồn từ chuyến hải trình truyền giáo lịch sử của Tiến sĩ Thomas Coke (cánh tay phải của John Wesley) vào tháng Giêng năm 1787, được tạo dựng trên mảnh đất mua từ năm 1800 và hoàn thiện quy mô kiến trúc hai tầng bề thế vào năm 1893, ngôi thánh đường này gắn liền với cuộc đấu tranh kiên cường vì quyền tự do cho người nô lệ châu Phi, sự hy sinh của các nhà truyền giáo tiên khởi và truyền thống giáo dục nhân văn đã đào tạo nên nhiều thế hệ lãnh đạo của quốc đảo Dominica.
IDanh Hiệu Kinh Thánh Bethesda, Hạt Giống Truyền Giáo Của Thomas Coke Năm 1787 Và Tinh Thần Giám Lý Wesley
Theo truyền thống lâu đời của phong trào Giám lý do John Wesley và Charles Wesley khởi xướng tại Anh quốc vào thế kỷ 18, các ngôi nguyện đường (Chapels) và nhà thờ Giám lý tại vùng Tây Ấn thường không đặt theo tên các vị thánh trung cổ mà được đặt theo những địa danh mang ý nghĩa cứu độ trong Kinh Thánh như Zion, Ebenezer, Mount Tabor hay Bethesda. Ngôi nhà thờ mẹ tại thủ đô Roseau được đặt tên chính thức là Nhà thờ Giám lý Bethesda (Bethesda Methodist Church). Trong Tin Mừng theo Thánh Gioan (chương 5, câu 2 tới câu 9), Bethesda (tiếng Aram nghĩa là Nhà Của Lòng Thương Xót hay Nhà Của Ân Điển) là tên hồ nước có năm hành lang nằm gần Cửa Chiên tại thành Giêrusalem, nơi Chúa Giêsu đã phán lời chữa lành cho một người đàn ông bại liệt suốt ba mươi tám năm được đứng dậy vác chõng mà đi.
Đối với những người nô lệ gốc Phi và những người da màu tự do đầu tiên tìm đến với hội thánh Giám lý tại Roseau vào cuối thế kỷ 18 và đầu thế kỷ 19, cái tên Bethesda mang một thông điệp giải phóng vô cùng sâu sắc: ngôi nhà thờ ở góc đường Virgin Lane chính là mái nhà của lòng thương xót, nơi những con người bị xã hội thuộc địa chà đạp và gạt ra bên lề được đón nhận bình đẳng như những anh chị em trong cùng một gia đình đức tin, được học chữ để tự mình đọc Kinh Thánh và được chữa lành cả tâm hồn lẫn phẩm giá làm người.
Về mặt giáo nghĩa và cơ cấu tổ chức, Nhà thờ Giám lý Roseau là nhà thờ đầu hạt của Hạt Roseau (Roseau Circuit), thuộc Giáo hạt Quần đảo Leeward (Leeward Islands District) trong Giáo hội Giám lý tại vùng Caribe và châu Mỹ (Methodist Church in the Caribbean and the Americas, viết tắt là MCCA, có trụ sở tổng hội đặt tại St. John's, Antigua). Thần học được rao giảng tại đây là thần học Ân điển Phổ quát của hệ phái Wesley (Wesleyan Arminianism): khẳng định tình yêu cứu chuộc của Thiên Chúa qua Chúa Giêsu Kitô được ban tặng tự do cho hết thảy mọi người không phân biệt chủng tộc hay giai cấp, đồng thời nhấn mạnh rằng sự nên thánh cá nhân (personal holiness) bắt buộc phải đi đôi với sự thánh hóa xã hội (social holiness) thông qua việc xóa bỏ chế độ nô lệ, mở trường học, chăm sóc người nghèo và bảo vệ công lý.
Nghi thức thờ phượng tại Nhà thờ Giám lý Bethesda kết hợp sự trang nghiêm của phụng vụ truyền thống Anh quốc với sức sống nồng nhiệt của tâm hồn người dân vùng biển Caribe: trọng tâm của buổi lễ sáng Chúa Nhật là phần giảng giải Kinh Thánh sâu sắc từ giảng đài trung tâm, các buổi họp lớp huynh đệ (Class Meetings) và đặc biệt là truyền thống hát thánh ca bốn bè vang dội từ tập thánh ca của Charles Wesley (Methodist Hymn Book và bộ thánh ca vùng Caribe Voices in Praise).
Sử liệu của Hội Truyền giáo Giám lý Wesley (Wesleyan Methodist Missionary Society) và tấm bia lịch sử trước nhà thờ ghi nhận ngày khai sinh chính thức của đạo Giám lý tại Dominica là vào tháng Giêng năm 1787. Sau khi tàu bị gió bão thổi dạt khỏi lộ trình đi Bắc Mỹ và cập bến Antigua đúng ngày Giáng Sinh năm 1786, Tiến sĩ Thomas Coke (1747 tới 1814, vị Giám mục đầu tiên của hệ phái Giám lý và là cha đẻ của phong trào truyền giáo Giám lý hải ngoại) đã cùng ba nhà truyền giáo đi thăm một loạt đảo vùng Tiểu Antilles. Khi đặt chân lên cảng Roseau vào tháng 1 năm 1787, Tiến sĩ Thomas Coke đã được đón tiếp bởi một nhóm nhỏ những người tin Chúa tiên khởi: nổi bật nhất là bà Elizabeth Webley (một phụ nữ da màu tự do từng tiếp nhận đức tin Giám lý tại Antigua trước khi chuyển sang sinh sống tại Roseau, người được tôn vinh là Bà Mẹ của Giáo hội Giám lý Dominica) cùng bà Mrs. Cable và hai người lính thuộc trung đoàn đồn trú Anh.
Ngay trong chuyến viếng thăm đầu tiên ấy, Tiến sĩ Thomas Coke đã giảng đạo trong ngôi nhà thuê của bà Elizabeth Webley tại Roseau và cử mục sư William Warrener ở lại phụ trách mục vụ vùng quần đảo, tiếp theo là mục sư William McCornock đến nhận nhiệm sở chuyên trách tại Dominica năm 1788. Chỉ trong vòng mười tháng lao động quên mình đi bộ khắp các đồn điền và làng mạc quanh Roseau để giảng đạo cho người nô lệ, mục sư McCornock đã quy tụ được hơn 150 tín hữu trước khi ngã bệnh qua đời vì sốt vàng da nhiệt đới vào năm 1789. Hạt giống hy sinh ấy đã nảy mầm mạnh mẽ, dẫn tới việc cộng đồng Giám lý chính thức mua khu đất hiện nay tại góc đường Virgin Lane và Cross Street vào năm 1800 để dựng ngôi nguyện đường cố định đầu tiên.
Khi tra cứu bản đồ hoặc tài liệu lịch sử về thủ đô Roseau, nhiều du khách thường nghĩ rằng Roseau Methodist Church và Bethesda Methodist Church là hai nhà thờ khác nhau. Thực chất đây chỉ là một công trình duy nhất: Bethesda Methodist Church là danh hiệu thánh hiến chính thức của ngôi nhà thờ, còn Roseau Methodist Church là tên gọi thông dụng theo địa danh thủ đô và theo tên Hạt Giám lý Roseau (Roseau Circuit). Một điểm khác cần phân biệt là trên đảo Dominica còn có nhà thờ Giám lý lịch sử thứ hai ở thị trấn phía bắc Portsmouth (nhà thờ Mount Wallis / St. John's), nhưng nhà thờ Bethesda tại Roseau mới là tổ đình đầu tiên từ năm 1787 tới 1800.
IITừ Ngôi Nhà Cầu Nguyện Của Elizabeth Webley Đến Biến Cố Năm 1844 Và Đại Thánh Đường Đá Năm 1893
Hành trình hơn hai thế kỷ của Nhà thờ Giám lý Bethesda từ một căn phòng nhỏ trong ngôi nhà gỗ của bà Elizabeth Webley năm 1787 đến tòa thánh đường đá núi lửa hai tầng hoàn thành năm 1893 là một chặng đường đầy thử thách. Trong nửa đầu thế kỷ 19, vì các mục sư Giám lý kiên quyết dạy chữ, làm lễ cưới hợp pháp và bảo vệ nhân phẩm cho người nô lệ da đen, hội thánh thường xuyên vấp phải sự thù địch của giới chủ đồn điền bảo thủ. Ngay cả sau khi chế độ nô lệ chính thức bị bãi bỏ vào năm 1834 tới 1838, vị trí của ngôi nhà thờ Giám lý nằm sát cạnh nhà thờ Công giáo trên đồi Virgin Lane cũng từng chứng kiến những va chạm căng thẳng trong quá trình định hình xã hội hậu thuộc địa.
Thế nhưng vượt lên trên mọi biến động lịch sử, các trận hỏa hoạn, động đất và siêu bão nhiệt đới, cộng đồng Giám lý Roseau đã biến khu đất góc đường Virgin Lane và Cross Street thành một trung tâm tâm linh và giáo dục kiểu mẫu, đóng góp to lớn vào sự phát triển trí thức của quốc đảo Dominica.
- Tháng 1 năm 1787Tiến sĩ Thomas Coke đặt chân tới Roseau và giảng đạo tại nhà bà Elizabeth WebleyTiến sĩ Thomas Coke cùng đoàn truyền giáo Giám lý cập bến Roseau, gặp gỡ nhóm tín hữu tiên khởi do bà Elizabeth Webley quy tụ và đặt nền móng cho Giáo hội Giám lý tại Dominica.
- 1788 tới 1789Sứ vụ và sự hy sinh của mục sư tiên khởi William McCornockMục sư William McCornock được cử đến thường trú tại Dominica năm 1788, gây dựng hội thánh lên hơn 150 thành viên từ những người nô lệ và người da màu tự do trước khi qua đời vì dịch sốt vàng da năm 1789.
- Năm 1800Mua khu đất góc đường Virgin Lane và Cross Street để dựng nguyện đường đầu tiênSau mười ba năm sinh hoạt trong các ngôi nhà thuê, hội thánh Giám lý Roseau chính thức mua mảnh đất tại giao lộ Virgin Lane và Cross Street vào năm 1800 và dựng ngôi nguyện đường Bethesda đầu tiên.
- 1834 và 1844Đêm Canh thức Giải phóng Nô lệ (1834) và biến cố xô xát tôn giáo xã hội thập niên 1840Đêm 31 tháng 7 rạng sáng ngày 1 tháng 8 năm 1834, hàng ngàn người nô lệ tụ họp tại nguyện đường Giám lý để cầu nguyện đón giờ phút tự do. Vào thập niên 1840 (đặc biệt là cuộc bạo động điều tra dân số Guerre Negre năm 1844), khu vực quanh nhà thờ từng chịu nhiều áp lực và xô xát trước khi hòa bình cộng đồng được thiết lập.
- Năm 1893Hoàn thành ngôi nhà thờ đá hai tầng và tháp chuông nhọn hiện hữuSau nhiều thập niên quyên góp và mở rộng, công trình Nhà thờ Giám lý Bethesda bằng đá núi lửa kết hợp gạch và gỗ với tháp chuông nhọn đặc trưng được hoàn tất vào năm 1893.
- Tháng 5 năm 1967Gia nhập Giáo hội Giám lý tự trị vùng Caribe và châu Mỹ (MCCA)Khi Hội nghị Giám lý vùng Caribe và châu Mỹ chính thức nhận quyền tự trị độc lập từ Giáo hội Giám lý Anh quốc vào tháng 5 năm 1967 tại Antigua, Nhà thờ Bethesda trở thành trụ sở Hạt Roseau của MCCA.
- 1979 và 2017Phục dựng kiên cường sau hai trận siêu bão David (1979) và Maria (2017)Trải qua hai trận siêu bão cấp 5 năm 1979 và tháng 9 năm 2017 gây hư hại nặng phần mái và tháp chuông, ngôi nhà thờ năm 1893 đã được cộng đồng Giám lý trong nước và hải ngoại chung tay trùng tu vững chãi.
Đêm Canh thức Tự do ngày 31 tháng 7 năm 1834 và di sản giáo dục Trường Trung học Wesley. Trong ký ức lịch sử của vùng Tây Ấn, các ngôi nguyện đường Giám lý luôn được nhớ đến như những ngọn hải đăng của phong trào bãi nô (John Wesley từng viết bức thư cuối cùng trên giường bệnh năm 1791 gửi nghị sĩ William Wilberforce để thúc giục xóa bỏ hoàn toàn nạn buôn người nô lệ). Tại Roseau, vào đêm 31 tháng 7 năm 1834, hàng ngàn người lao động nô lệ từ khắp các đồn điền quanh thung lũng Roseau đã đổ về ngôi nguyện đường Giám lý Bethesda ở góc đường Virgin Lane trong buổi lễ Canh thức Đón Tự Do (Watchnight Service of Emancipation). Khi đồng hồ điểm đúng nửa đêm bước sang ngày 1 tháng 8 năm 1834, toàn bộ cộng đồng đã quỳ gối trong nước mắt rồi đồng thanh hát vang bài thánh ca tạ ơn Thiên Chúa vì xiềng xích nô lệ đã chính thức bị bẻ gãy.
Ngay sau ngày giải phóng, các mục sư và giáo dân nhà thờ Bethesda hiểu rằng tự do thực sự phải gắn liền với tri thức. Từ lớp học chữ dưới tầng trệt của nguyện đường thế kỷ 19, Giáo hội Giám lý tại Roseau đã không ngừng mở rộng mạng lưới trường tiểu học khắp hòn đảo và đặc biệt là sáng lập Trường Trung học Nữ sinh Wesley (Wesley High School) nằm ngay gần nhà thờ tại Roseau. Suốt nhiều thập niên qua, ngôi trường mang tên nhà sáng lập đạo Giám lý này đã trở thành một trong những cơ sở giáo dục trung học uy tín bậc nhất của Thịnh vượng chung Dominica, đào tạo nên hàng ngàn nữ trí thức, nhà giáo, bác sĩ và nhà lãnh đạo xã hội không phân biệt tôn giáo.
IIIKiến Trúc Đá Núi Lửa Hai Tầng Năm 1893, Tháp Chuông Nhọn Góc Phố Và Hành Lang Gác Đàn Gỗ
Công trình Nhà thờ Giám lý Bethesda hoàn thiện năm 1893 tại góc đường Virgin Lane và Cross Street là một mẫu mực tiêu biểu của kiến trúc nguyện đường Giám lý vùng Tây Ấn cuối thời Victoria (Late Victorian Caribbean Methodist Chapel architecture). Thay vì xây dựng mặt bằng chữ thập có nhiều bàn thờ phụ như các nhà thờ Công giáo, kiến trúc Giám lý tập trung vào một không gian hội trường thính đường (auditorium plan) hai tầng cao ráo, tràn ngập ánh sáng tự nhiên và tối ưu hóa âm học để mọi tín hữu ở cả tầng dưới lẫn tầng lửng đều nghe rõ lời giảng Kinh Thánh và hòa giọng hát thánh ca.
Thân nhà thờ được xây cao hai tầng kiên cố bằng đá núi lửa xám đen đẽo vuông vức khai thác từ vùng núi Dominica, kết hợp với những đường viền vòm cửa và trụ góc xây bằng gạch nung đỏ và đá sơn trắng tạo điểm nhấn tương phản mạnh mẽ. Hai tầng tường dọc theo đường Cross Street và Virgin Lane đều trổ hàng cửa sổ vòm nhọn vừa phải (lancet và round-headed windows) lắp cánh chớp gỗ sơn trắng giúp không khí lưu thông suốt hai tầng nhà.
Điểm nhấn nhận diện nổi bật nhất của Nhà thờ Giám lý Bethesda trên đường chân trời khu phố cổ Roseau là ngọn tháp chuông dựng ở góc mặt tiền hoàn thành năm 1893. Chân tháp xây bằng đá núi lửa vững chãi, nâng đỡ tầng lầu chuông có các ô cửa chớp thông âm và kết thúc bằng một chóp tháp nhọn (steeple) vươn thẳng lên bầu trời nhiệt đới với cây thánh giá trên đỉnh.
Bước vào bên trong, lòng nhà thờ giữ nguyên cấu trúc đặc trưng nhất của các đại nguyện đường Wesley thế kỷ 19: một hệ hành lang gác lửng bằng gỗ cứng nhiệt đới (wooden gallery) chạy vòng theo ba mặt tường (phía tây, phía bắc và phía nam), được nâng đỡ bởi các hàng cột mảnh mai. Thiết kế gác lửng này giúp tăng gấp đôi sức chứa của nhà thờ trên một diện tích đất phố cổ hạn hẹp mà vẫn giữ khoảng cách gần gũi giữa toàn thể hội chúng với bục giảng.
Tại đầu phía đông của gian chính, tâm điểm thị giác không phải là một bàn thờ đá đồ sộ sát tường mà là Bục giảng đài bằng gỗ chạm (Pulpit) đặt ở vị trí trung tâm cao ráo, biểu trưng cho vị trí tối thượng của Lời Chúa trong thần học Cải cách và Giám lý. Ngay phía trước và thấp hơn bục giảng là Bàn Tiệc Thánh (Communion Table) bao quanh bởi lan can gỗ (Communion Rail) nơi tín hữu tiến lên quỳ gối lãnh nhận bánh và chén trong lễ Tiệc Thánh.
Phía sau khu vực bục giảng hoặc trên gác đàn là không gian dành cho Ca đoàn Bethesda và đàn organ dẫn nhịp cho bốn bè thánh ca Wesley. Phía trên cao là hệ trần gỗ ghép ván theo độ dốc của mái nhà, được thiết kế với các khe thông gió giúp hơi nóng thoát lên cao và tạo độ vang ấm áp cho giọng hát hợp xướng.
Trên mặt tường đá bên ngoài và bên trong tiền sảnh gắn các tấm bia đá khắc ghi mốc hoàn thành nhà thờ năm 1893 cũng như danh sách các vị mục sư truyền giáo từ thời Tiến sĩ Thomas Coke (1787) và mục sư William McCornock (1788). Liền kề nhà thờ là khu nhà xứ (Methodist Manse), hội trường sinh hoạt cộng đồng và kết nối trực tiếp với khuôn viên Trường Trung học Wesley.
| Hạng mục kiến trúc | Niên đại và Vật liệu | Đặc điểm không gian và Công năng phụng vụ |
|---|---|---|
| Khu đất nền tại góc đường Virgin Lane và Cross Street | Mua năm 1800 (khởi truyền giáo năm 1787) | Khu đất lịch sử gắn liền với nguyện đường Giám lý đầu tiên tại thủ đô Roseau, nằm ngay đối diện khu đồi Nhà thờ chính tòa Công giáo |
| Khối nhà thờ đá núi lửa hai tầng | Hoàn thành năm 1893 (đá bazan, gạch và gỗ) | Cấu trúc hai tầng tường đá núi lửa xám đẽo vuông viền trắng và gạch đỏ, trổ hai tầng cửa sổ vòm có chớp gỗ chống bão |
| Tháp chuông và Chóp nhọn (Steeple) | Năm 1893 (trùng tu sau bão năm 1979 và 2017) | Tháp đá góc mặt tiền nâng đỡ lầu chuông và chóp nhọn thanh thoát, tạo điểm nhấn kiến trúc trên trục đường Virgin Lane |
| Hành lang gác lửng gỗ ba mặt (Interior Gallery) | Cuối thế kỷ 19 (gỗ cứng bản địa) | Gác lửng gỗ hình chữ U bao quanh ba mặt lòng nhà thờ giúp mở rộng sức chứa cho các kỳ đại hội hạt và lễ canh thức |
| Giảng đài trung tâm (Pulpit) và Bàn Tiệc Thánh | Thế kỷ 19 tới thế kỷ 20 | Bố cục phụng vụ chuẩn mực của truyền thống Giám lý Wesley đặt trọng tâm vào việc lắng nghe Lời Chúa và cử hành Tiệc Thánh |
IVThế Đất Và Hướng
Cần nêu rõ rằng Giáo hội Giám lý và truyền thống Tin Lành hoàn toàn không sử dụng học thuyết phong thủy phương Đông trong việc chọn đất hay định hướng nhà thờ. Việc hội thánh Giám lý mua mảnh đất tại góc đường Virgin Lane và Cross Street vào năm 1800 xuất phát từ nhu cầu thực tế: tìm một vị trí cao ráo, không bị ngập lụt ngay tại rìa phía đông khu phố cổ Roseau để người dân từ cả khu bến cảng lẫn các đồn điền trên thung lũng đều dễ dàng đi bộ tới dự lễ. Những nhận định dưới đây là góc nhìn đối chiếu theo phép xem hình thế sơn thủy cổ truyền của thư viện Vạn Đạo Đường.
Xét trên địa hình tự nhiên của thủ đô Roseau tại tọa độ 15,2981 độ vĩ bắc, 61,3863 độ kinh tây, Nhà thờ Giám lý Bethesda tọa lạc trên thềm đất cao của gờ đồi trung tâm Roseau (nơi con dốc Virgin Lane bắt đầu vươn lên từ vùng phố chợ ven biển). So với vùng đất thấp sát bờ kè biển thường chịu sóng trào khi có bão lớn, thềm đất tại giao lộ Virgin Lane và Cross Street giữ vị thế cao trung hữu bình (trong thế đất cao có khoảng bằng phẳng vững chãi). Phía đông và đông bắc sau lưng khu phố là sườn đồi Morne Bruce và thung lũng sông Roseau hùng vĩ dẫn mạch từ dãy núi lửa trung tâm đảo chạy xuống, trong khi ngay bên sườn phía bắc dòng sông Roseau (Roseau River) uốn cong như một dải ngọc đái thủy ôm lấy rìa bắc của khu đô thị cổ trước khi hòa vào biển Caribe.
Về bố cục không gian và sự tương tác khí trường, Nhà thờ Giám lý Bethesda nằm ở vị trí giao hội của hai trục đường thẳng góc (Virgin Lane chạy hướng Đông Bắc đi Tây Nam và Cross Street chạy hướng Tây Bắc đi Đông Nam), mở ra bốn mặt thoáng đón gió biển và ánh sáng mặt trời nhiệt đới. Điều thú vị nhất xét theo hình thế cổ truyền là trên cùng một gờ đồi cao ráo này, hai ngôi thánh đường lớn là Nhà thờ chính tòa Công giáo Đức Mẹ Fair Haven và Nhà thờ Giám lý Bethesda đứng song hành như thế song phong tịnh lập (hai ngọn tháp chuông cùng vươn lên trên một dải đồi), cùng nhìn xuống dải phố cổ và vùng vịnh biển Roseau rộng mở ở phía tây nam làm đại minh đường chung cho toàn bộ trung tâm tinh thần của đảo quốc.
VĐêm Canh Thức Giao Thừa, Lễ Giao Ước Đầu Năm Của John Wesley Và Tháng Di Sản Giám Lý Tại Dominica
Đời sống tâm linh tại Nhà thờ Giám lý Bethesda diễn ra sôi nổi quanh năm theo lịch phụng vụ của Giáo hội Giám lý vùng Caribe và châu Mỹ (dương lịch). Bên cạnh các mùa lễ chung của Kitô giáo hoàn vũ như Mùa Vọng, Giáng Sinh, Mùa Chay, Tuần Thánh, Phục Sinh và Lễ Hiện Xuống, nhà thờ còn gìn giữ nguyên vẹn những nghi lễ đặc trưng riêng có của truyền thống Giám lý Wesley có lịch sử từ thế kỷ 18.
| Thời gian | Hệ lịch | Tên lễ tiết và sự kiện | Ý nghĩa thần học và nghi thức cử hành tại Nhà thờ Giám lý Bethesda |
|---|---|---|---|
| Đêm 31 tháng 12 và Chúa Nhật đầu tiên của tháng Giêng | Dương lịch (Truyền thống Wesley từ năm 1755) | Đêm Canh thức Giao thừa (Watchnight Service) và Lễ Giao Ước Đầu Năm (Covenant Service) | Đêm 31/12 toàn thể hội thánh thức canh cầu nguyện đón năm mới (kế thừa truyền thống Đêm Canh thức Tự do 31/7/1834); sáng Chúa Nhật đầu năm cử hành Lễ Giao Ước trọng thể với lời kinh dâng mình nổi tiếng của John Wesley: Tôi không còn thuộc về chính mình nữa, nhưng thuộc trọn về Ngài. |
| Ngày 24 tháng 5 và Tháng 5 hằng năm | Dương lịch (Tháng Di sản Giám lý) | Ngày Aldersgate (Aldersgate Day, 24/5) và Tháng Di sản Giám lý (Methodist Heritage Month) | Kỷ niệm biến cố ngày 24 tháng 5 năm 1738 khi John Wesley cảm nhận trái tim mình được sưởi ấm một cách kỳ lạ tại phố Aldersgate (London), kết hợp kỷ niệm ngày tự trị của Giáo hội MCCA (tháng 5/1967) với các cuộc diễu hành làm chứng đức tin khắp phố phường Roseau. |
| Ngày 1 tháng 8 hằng năm | Dương lịch (Ngày Giải phóng Nô lệ) | Lễ Tạ ơn Ngày Giải phóng Nô lệ (Emancipation Day Service) | Tưởng nhớ vai trò tiên phong của hội thánh Giám lý Dominica từ năm 1787 trong cuộc đấu tranh xóa bỏ chế độ nô lệ (1/8/1834) và tri ân các bậc tiền bối như Tiến sĩ Thomas Coke, mục sư William McCornock và bà Elizabeth Webley. |
| Tháng 10 và Ngày 3 tháng 11 hằng năm | Dương lịch | Lễ Tạ ơn Mùa gặt (Harvest Festival) và Lễ Quốc khánh Dominica (3/11) | Dâng hoa quả, nông sản đầu mùa lên bàn thờ để gây quỹ bác ái và cử hành lễ cầu nguyện cho đất nước trong trang phục truyền thống Creole nhân dịp Quốc khánh Thịnh vượng chung Dominica. |
| Các buổi chiều Chúa Nhật và dịp Kỷ niệm thành lập | Dương lịch | Tiệc Huynh đệ Ái Nhân (Methodist Love Feast / Agape) và Hòa nhạc Thánh ca | Nghi thức cổ truyền của phong trào Giám lý: tín hữu cùng chia sẻ bánh mì ngọt và nước lọc trong tinh thần bác ái Kitô giáo nguyên thủy, xen kẽ những lời làm chứng ơn Chúa và các bản hợp xướng bốn bè. |
Tiếng hát thánh ca Wesley và công tác xã hội trên đảo Dominica. Bất kỳ ai từng đi ngang qua góc đường Virgin Lane và Cross Street vào sáng Chúa Nhật đều khó quên được âm thanh hùng tráng của hàng trăm giọng ca hòa quyện cùng tiếng đàn organ vọng ra từ hai tầng cửa sổ của Nhà thờ Giám lý Bethesda. Không dừng lại ở những buổi lễ trong thánh đường, Hội Phụ nữ Giám lý (Methodist Women's League), Hội Nam giới và Đoàn Thanh niên của nhà thờ vẫn duy trì truyền thống hơn hai trăm năm qua: tổ chức các bếp ăn từ thiện cho người già neo đơn tại Roseau, cấp học bổng cho học sinh nghèo vượt khó tại Trường Trung học Wesley và luôn là một trong những điểm tập kết cứu trợ đầu tiên mỗi khi hòn đảo đối mặt với bão lũ nhiệt đới.
VINơi Chốn Và Đường Tới
- Địa chỉ
- Giao lộ đường Virgin Lane và đường Cross Street (cạnh đường Cork Street), trung tâm thủ đô Roseau, Giáo xứ Saint George, Thịnh vượng chung Dominica
- Đường tới
- Nhà thờ tọa lạc ngay tại góc giao lộ đường Virgin Lane và đường Cross Street (gần đường Cork Street) ở khu vực trung tâm thủ đô Roseau, thuộc Giáo xứ Saint George. Từ Bến tàu du lịch biển Roseau (Roseau Cruise Ship Berth trên đại lộ Dame Mary Eugenia Charles) hoặc Chợ Cũ (Old Market), quý vị đi bộ dọc theo đường Cork Street hoặc đường King George V Street ngược lên hướng đông khoảng 350 mét (chừng 5 phút đi bộ), rẽ vào đường Cross Street hoặc dốc Virgin Lane là thấy ngay tòa nhà thờ đá hai tầng có tháp chuông góc nằm gần Nhà thờ chính tòa Công giáo.
- Toạ độ
- 15.2981, -61.3863
Nhà thờ Giám lý Roseau (Bethesda Methodist Church) nồng nhiệt chào đón du khách và tín hữu thập phương đến tham dự các buổi lễ thờ phượng sáng Chúa Nhật (thường bắt đầu lúc 9 giờ sáng) hoặc ghé thăm chiêm ngưỡng kiến trúc vào các ngày làm việc trong tuần thông qua văn phòng Hạt Giám lý Roseau kế bên. Khi vào trong nhà thờ, quý vị vui lòng mặc trang phục lịch sự, kín đáo, bỏ mũ nón và giữ trật tự. Từ giao lộ đường Virgin Lane trước cửa nhà thờ, quý vị có thể kết hợp đi bộ chỉ 1 phút là sang thăm Nhà thờ chính tòa Công giáo Đức Mẹ Fair Haven để cảm nhận trọn vẹn chiều sâu lịch sử tôn giáo của thủ đô Roseau.
Những nơi gần đây trong thư viện
VIIĐóng Góp Cho Trang Này
Góp ảnh, thông tin hoặc video cho Nhà thờ Giám lý Roseau
Thầy Ưng Khiêm mời cộng đồng cùng làm giàu trang này. Ảnh chụp tận nơi, một chi tiết lịch sử chưa được nhắc, một đoạn video ngắn: mọi đóng góp đều được đọc và trả lời.
Chưa có đóng góp nào từ cộng đồng. Bạn có thể là người đầu tiên.
?Hỏi Đáp Nhanh
Tại sao Nhà thờ Giám lý Roseau lại có tên chính thức là Nhà thờ Giám lý Bethesda?
Theo truyền thống của hệ phái Giám lý Wesley thế kỷ 18 và 19, các ngôi nguyện đường thường được đặt theo những địa danh mang ý nghĩa cứu độ trong Kinh Thánh. Tên gọi Bethesda lấy từ Tin Mừng Gioan (chương 5), chỉ hồ nước có năm hành lang tại Giêrusalem mang nghĩa là Nhà Của Lòng Thương Xót, nơi Chúa Giêsu chữa lành người bại liệt 38 năm, biểu trưng cho mái nhà ân điển đón nhận những người nô lệ và người nghèo khổ tại Dominica.
Đạo Giám lý được truyền vào quốc đảo Dominica từ năm nào và do ai khởi xướng?
Đạo Giám lý đến Dominica vào tháng Giêng năm 1787 khi Tiến sĩ Thomas Coke (người đồng sự thân tín của John Wesley) cùng mục sư William Warrener đặt chân tới cảng Roseau. Tại đây, ông được bà Elizabeth Webley (một phụ nữ da màu tự do đến từ Antigua, người được tôn vinh là Bà Mẹ của Giáo hội Giám lý Dominica) đón về giảng đạo trong ngôi nhà của bà, mở đầu cho sự hình thành hội thánh.
Ngôi nhà thờ đá tại góc đường Virgin Lane và Cross Street được xây dựng khi nào?
Cộng đồng Giám lý tại Roseau đã mua mảnh đất tại góc đường Virgin Lane và Cross Street vào năm 1800 để dựng ngôi nguyện đường cố định đầu tiên. Trải qua nhiều đợt mở rộng và tái thiết trong thế kỷ 19, tòa nhà thờ đá núi lửa hai tầng kiên cố cùng ngọn tháp chuông nhọn hiện hữu đã được hoàn thành trọn vẹn vào năm 1893.
Nhà thờ Giám lý Roseau có vai trò như thế nào trong lịch sử bãi bỏ chế độ nô lệ tại Dominica?
Ngay từ năm 1787, các mục sư Giám lý tại Roseau (như mục sư tiên khởi William McCornock) đã bất chấp sự phản đối của giới chủ đồn điền để dạy chữ và rao giảng phẩm giá bình đẳng cho người nô lệ da đen. Đêm 31 tháng 7 rạng sáng ngày 1 tháng 8 năm 1834, nguyện đường Giám lý tại Roseau là nơi hàng ngàn người nô lệ thức canh cầu nguyện và hát thánh ca đón chào giờ phút Đạo luật Giải phóng Nô lệ chính thức có hiệu lực.
Kiến trúc bên trong Nhà thờ Giám lý Bethesda có điểm gì khác biệt so với các nhà thờ Công giáo?
Được thiết kế theo chuẩn mực nguyện đường Giám lý thời Victoria năm 1893, lòng nhà thờ không đặt nặng các bàn thờ phụ mà tổ chức theo không gian thính đường hai tầng với hệ hành lang gác lửng bằng gỗ chạy vòng ba mặt (hình chữ U) giúp tăng gấp đôi sức chứa, đồng thời đặt Giảng đài gỗ (Pulpit) ở vị trí trung tâm cao ráo phía trên Bàn Tiệc Thánh để nhấn mạnh vai trò trung tâm của việc rao giảng Kinh Thánh và hát thánh ca bốn bè.
Ngôi trường nổi tiếng nào tại thủ đô Roseau gắn liền với lịch sử của Nhà thờ Giám lý này?
Nhà thờ Giám lý Roseau là cái nôi khai sinh hệ thống trường học Giám lý trên đảo Dominica, nổi bật nhất là Trường Trung học Wesley (Wesley High School) dành cho nữ sinh nằm ngay tại Roseau, một trong những trường trung học lâu đời và có chất lượng giáo dục hàng đầu của Thịnh vượng chung Dominica.