Nằm ở giao điểm chiến lược giữa thế giới Ả Rập vùng Maghreb ở phía bắc và dải đất Sahel Tây Phi ở phía nam, thủ đô Nouakchott của Cộng hòa Hồi giáo Mauritania là một đô thị trẻ vươn lên từ một làng chài và trạm quân sự nhỏ ven bờ Đại Tây Dương kể từ năm 1958. Giữa những đại lộ rộng thênh thang ngập nắng gió sa mạc và những khu phố thấp tầng màu cát vàng, hình ảnh kiến trúc nổi bật nhất định hình đường chân trời trung tâm thủ đô chính là hai ngọn tháp gọi lễ (minaret) thanh mảnh cùng năm mái vòm trắng muốt của Thánh đường Saudi (tiếng Pháp gọi là Mosquée Saoudienne de Nouakchott, tiếng Ả Rập là Masjid al-Mamlaka al-Arabiya al-Saudiyya, thường được người dân địa phương gọi trang trọng là Đại Thánh đường Nouakchott hay Thánh đường Quốc vương Faisal).
Trong đời sống tinh thần của một quốc gia mà gần như toàn bộ dân số đều tuyên xưng đức tin Hồi giáo Sunni theo trường phái luật học Maliki, Thánh đường Saudi không đơn thuần là một công trình thờ tự quy mô lớn của đô thị hiện đại. Nếu như Thánh đường Thứ Sáu Chinguetti, Thánh đường cổ Ouadane và Thánh đường cổ Oualata đại diện cho cội nguồn đá chẻ và đất sét ngàn năm của các ốc đảo lữ hành xuyên Sahara, thì Thánh đường Saudi tại Nouakchott chính là trái tim phụng vụ đương đại của cả đất nước. Đây là nơi đặt bục giảng chính thức của Đại Imam Cộng hòa Hồi giáo Mauritania, nơi Tổng thống, các thành viên Chính phủ, giới học giả Ulama và hàng vạn người dân thủ đô cùng quỳ gối hướng về Mecca trong các kỳ đại lễ Eid al-Fitr, Eid al-Adha và các buổi cầu mưa cứu hạn cho vùng thảo nguyên Sahel.
IĐức Tin Độc Thần Tawhid, Truyền Thống Luật Học Maliki Xứ Shinqit Và Vai Trò Của Đại Imam Quốc Gia
Là quốc giáo được hiến định ngay trong quốc hiệu Cộng hòa Hồi giáo Mauritania từ khi giành độc lập năm 1960, đạo Hồi tại vùng đất Tây Bắc Phi này mang một bản sắc lịch sử rất riêng biệt. Khác với nhiều quốc gia có sự phân chia phức tạp giữa các hệ phái, gần một trăm phần trăm cư dân Mauritania, bất kể thuộc cộng đồng nói tiếng Ả Rập Hassaniya (người Beidane và Haratine) hay thuộc các cộng đồng dân tộc vùng thung lũng sông Senegal ở phía nam (người Halpulaar, Soninke và Wolof), đều cùng gắn bó trong một nền tảng chung là Hồi giáo Sunni theo trường phái luật học Maliki (khởi nguồn từ đại học giả Imam Malik ibn Anas tại thành Medina thế kỷ thứ 8) kết hợp với thần học Ash'ari. Chính sự thống nhất giáo luật ấy đã giúp đạo Hồi trở thành sợi dây gắn kết bền chặt nhất giữa các bộ tộc và sắc tộc đa dạng trên dải đất rộng hơn một triệu ki lô mét vuông từ bờ biển Đại Tây Dương tới tận lòng sa mạc Sahara.
Tại Thánh đường Saudi ở trung tâm thủ đô Nouakchott, toàn bộ không gian kiến trúc và nghi lễ đều quy chiếu về nguyên lý tối thượng của Hồi giáo là Tawhid (Đức tin Độc thần tuyệt đối vào Đấng Tối Cao Allah Duy Nhất). Bên trong đại sảnh cầu nguyện hoàn toàn không có bất kỳ tranh tượng, hình vẽ sinh vật hay biểu tượng nhân hình nào; điểm hội tụ duy nhất của hàng nghìn ánh mắt tín hữu là hốc tường Mihrab hướng thẳng về phía đông bắc tới Đền thờ Thiên phòng Kaaba tại Mecca, đi kèm với những dòng thư pháp Kinh Qur'an khắc họa danh hiệu của Đấng Tạo Hóa và sứ mạng của Tiên tri Muhammad.
Một điểm đặc sắc trong đời sống tôn giáo tại Thánh đường Saudi là sự tiếp nối truyền thống học thuật cổ truyền của xứ sở Bilad Shinqit (tên gọi cổ của Mauritania trong thế giới Ả Rập) ngay giữa lòng một thủ đô hiện đại. Từ nhiều thế kỷ trước, các ốc đảo sa mạc của Mauritania đã nổi danh khắp Bắc Phi và Trung Đông nhờ hệ thống Mahadra, tức những trường đại học du mục ngoài trời nơi các học giả (Murabitun hoặc Chinguitis) dạy thuộc lòng toàn bộ Kinh Qur'an, bộ luật Mukhtasar Khalil của trường phái Maliki, ngữ pháp tiếng Ả Rập cổ điển và thi ca tiền Hồi giáo. Khi Nouakchott trở thành thủ đô quốc gia vào nửa sau thế kỷ 20, tinh hoa của các trường học Mahadra từ vùng Adrar, Tagant, Trarza và Hodh đã hội tụ về xung quanh các thánh đường lớn của thủ đô, mà đứng đầu là Thánh đường Saudi.
Đứng đầu hoạt động phụng vụ và giảng huấn tại Thánh đường Saudi là Đại Imam của Nouakchott và của toàn Mauritania, chức vụ trong nhiều thập niên gắn liền với tên tuổi của đại học giả Sheikh Ahmedou Ould Lemrabott Ould Habiboullah. Từ bục giảng Minbar của Thánh đường Saudi vào mỗi trưa thứ Sáu hằng tuần, các bài giảng (Khutbah) không chỉ giải thích giáo lý Kinh Qur'an và Sunnah mà còn định hướng đạo đức xã hội theo tinh thần ôn hòa của luật học Maliki: kêu gọi sự đoàn kết dân tộc, xóa bỏ những tàn dư phân biệt đẳng cấp cũ, khuyến khích việc đóng thuế bác ái Zakat giúp người nghèo và bảo vệ hòa bình trước các trào lưu cực đoan tại vùng Sahel.
Sự ra đời của Thánh đường Saudi gắn liền với quá trình hình thành diện mạo tôn giáo của thủ đô Nouakchott. Khi Tổng thống đầu tiên của Mauritania là Moktar Ould Daddah cùng chính quyền Pháp đặt viên đá đầu tiên xây dựng thủ đô mới Nouakchott vào tháng 3 năm 1958, khu vực này mới chỉ có vài trăm cư dân sinh sống quanh khu ksar cũ. Trong suốt thập niên 1960 và đầu thập niên 1970, các trận hạn hán lịch sử kéo dài tại vùng Sahel đã buộc hàng trăm nghìn người du mục chăn nuôi lạc đà và gia súc từ nội địa phải di cư về Nouakchott, khiến dân số thủ đô tăng vọt gấp hàng chục lần chỉ trong hai thập kỷ.
Trước nhu cầu cấp thiết về một đại thánh đường quốc gia xứng tầm với vị thế của một Cộng hòa Hồi giáo trẻ tuổi và là thành viên của Liên đoàn Ả Rập (Mauritania gia nhập Liên đoàn Ả Rập năm 1973), Vương quốc Ả Rập Xê Út trong chương trình ngoại giao đoàn kết Hồi giáo khởi xướng từ thời Quốc vương Faisal bin Abdulaziz và tiếp nối dưới thời Quốc vương Khalid đã tài trợ toàn bộ kinh phí thiết kế và xây dựng công trình tại khu đất trung tâm trên đại lộ Gamal Abdel Nasser. Khi hoàn thành vào đầu thập niên 1980, Thánh đường Saudi lập tức trở thành công trình tôn giáo lớn nhất, hiện đại nhất và có tầm ảnh hưởng sâu rộng nhất tại Mauritania.
Một nhầm lẫn khá phổ biến của những người quan sát từ bên ngoài là cho rằng vì công trình mang tên Thánh đường Saudi và do Vương quốc Ả Rập Xê Út tài trợ xây dựng nên sinh hoạt tôn giáo tại đây sẽ vận hành theo trường phái Hanbali của bán đảo Ả Rập. Trên thực tế, kể từ khi khánh thành cho tới nay, Thánh đường Saudi thuộc quyền quản lý trực tiếp của Bộ Các vấn đề Hồi giáo và Giáo dục Nguyên bản Mauritania (Ministère des Affaires Islamiques et de l'Enseignement Originel), và toàn bộ nghi thức cầu nguyện, cách đọc Kinh Qur'an (theo lối đọc Warsh 'an Nafi' truyền thống của Bắc và Tây Phi) cũng như nội dung giảng dạy pháp lý tại đây đều tuân thủ nghiêm ngặt trường phái luật học Maliki truyền thống của Mauritania. Tên gọi Thánh đường Saudi được người dân Nouakchott giữ gìn như một lời ghi nhận nguồn gốc tài trợ kiến trúc và tình hữu nghị giữa hai quốc gia.
IITừ Khát Vọng Xây Dựng Thủ Đô Giữa Cát Trắng Năm 1958 Tới Trụ Sở Phụng Vụ Tối Cao Của Cộng Hòa Hồi Giáo Mauritania
Lịch sử của Thánh đường Saudi phản chiếu trọn vẹn quá trình chuyển mình của xã hội Mauritania trong hơn sáu thập niên qua: từ một xã hội du mục sống quanh các ốc đảo cổ kính tiến vào kỷ nguyên đô thị hóa hiện đại bên bờ Đại Tây Dương, đồng thời vẫn giữ vững bản sắc Hồi giáo truyền thống của xứ sở một triệu nhà thơ và học giả.
- 5 tháng 3 năm 1958 và 28 tháng 11 năm 1960Khởi công thủ đô mới Nouakchott và Tuyên bố độc lập Cộng hòa Hồi giáo MauritaniaNouakchott được chọn làm thủ đô mới thay cho thành phố Saint-Louis ở Senegal; ngày 28 tháng 11 năm 1960, Mauritania chính thức tuyên bố độc lập và xác lập Hồi giáo Sunni trường phái Maliki là tôn giáo của nhà nước và toàn dân.
- Thập niên 1970Đại hạn hán Sahel, làn sóng đô thị hóa Nouakchott và hợp tác Ả RậpDân số Nouakchott tăng nhanh từ vài vạn lên hàng trăm nghìn người do di cư từ vùng sa mạc khô hạn; sau khi Mauritania gia nhập Liên đoàn Ả Rập năm 1973, dự án xây dựng Đại thánh đường trung ương do Vương quốc Ả Rập Xê Út tài trợ được phê duyệt tại trung tâm hành chính thủ đô.
- Đầu thập niên 1980 (1982)Hoàn thành và khánh thành Thánh đường Saudi trên đại lộ Gamal Abdel NasserCông trình đại thánh đường với hai ngọn tháp minaret cao vút, năm mái vòm trắng và quảng trường hành lễ rộng lớn chính thức đi vào hoạt động ngay phía tây nam Dinh Tổng thống, trở thành thánh đường trung ương của thủ đô.
- Thập niên 1990 tới thập niên 2000Trung tâm đào tạo học thuật Hồi giáo và trụ sở của Đại Imam MauritaniaDưới sự dẫn dắt của Đại Imam Ahmedou Ould Lemrabott Ould Habiboullah, khuôn viên Thánh đường Saudi trở thành trung tâm giảng dạy luật học Maliki, chú giải Kinh Qur'an và là nơi cử hành mọi nghi lễ tôn giáo cấp quốc gia có sự tham dự của nguyên thủ quốc gia.
- Thập niên 2010 tới thập niên 2020Đại trùng tu, nâng cấp hệ thống chiếu sáng, âm thanh và sân hành lễ mở rộngChính phủ Mauritania phối hợp cùng các quỹ bảo trợ thực hiện nhiều đợt trùng tu lớn, lát lại mặt đá quảng trường, nâng cấp hệ thống làm mát, thảm cầu nguyện và âm thanh phục vụ hàng vạn tín hữu trong các đêm cầu nguyện tháng Ramadan.
Những buổi cầu mưa (Salat al-Istisqa) và các kỳ đại lễ quốc gia tại Thánh đường Saudi. Trong đời sống của một đất nước nằm trên ranh giới khắc nghiệt giữa sa mạc Sahara và vùng bán khô hạn Sahel, lượng mưa hằng năm từ tháng 7 đến tháng 9 quyết định sự sống còn của các đồng cỏ chăn nuôi và mùa màng. Bởi vậy, bên cạnh hai kỳ đại lễ lớn nhất trong năm của Hồi giáo là Eid al-Fitr và Eid al-Adha, một trong những sự kiện tâm linh đặc biệt nhất thường xuyên diễn ra tại quảng trường rộng lớn của Thánh đường Saudi là Lễ Cầu Mưa toàn quốc (Salat al-Istisqa).
Mỗi khi mùa mưa đến muộn hoặc hạn hán kéo dài đe dọa đời sống nông mục dân, theo lời kêu gọi của Bộ Các vấn đề Hồi giáo, hàng vạn người dân Nouakchott cùng các vị bộ trưởng và học giả lại tập trung từ sáng sớm trên sân lát đá của Thánh đường Saudi. Trong nghi thức cổ truyền đầy xúc động được giữ đúng theo Sunnah của Tiên tri Muhammad, vị Đại Imam sau khi dẫn lễ hai rak'ah sẽ bước lên bục giảng, đọc lời cầu xin sự tha thứ (Istighfar) và thực hiện động tác lộn ngược chiếc áo choàng ngoài (Rida') từ vai phải sang vai trái để biểu trưng cho ước nguyện xin Đấng Tối Cao xoay chuyển tình thế từ khô hạn sang mưa thuận gió hòa. Toàn bộ buổi lễ từ Thánh đường Saudi được đài truyền hình và đài phát thanh quốc gia El Mouritaniya truyền hình trực tiếp tới từng lều du mục và từng ốc đảo xa xôi trên khắp đất nước.
IIIHai Ngọn Tháp Minaret Đôi Vươn Cao, Năm Mái Vòm Trắng Thanh Thoát Và Không Gian Hành Lễ Mở Thích Ứng Khí Hậu Sahara
Khác với lối kiến trúc đá chẻ xếp khan mộc mạc của Thánh đường Thứ Sáu Chinguetti hay lối đất sét đỏ vẽ hoa văn của Thánh đường cổ Oualata, Thánh đường Saudi tại Nouakchott mang ngôn ngữ kiến trúc Tân cổ điển Hồi giáo Ả Rập hiện đại (Modern Arab-Islamic Architecture) phổ biến tại vùng Vịnh vào cuối thập niên 1970 và đầu thập niên 1980, nhưng được điều chỉnh khéo léo về mặt thông gió và sân trong để thích ứng với nắng gắt cùng gió cát Harmattan của vùng duyên hải Mauritania.
Đứng sừng sững ở hai góc mặt tiền khối công trình là hai ngọn tháp minaret cao vút có thân hình bát giác thanh thoát vươn lên trên khối đế vuông. Mỗi ngọn tháp được chia tầng bằng các ban công gọi lễ (shurfa) có lan can họa tiết hình học Hồi giáo (mashrabiya) và kết thúc bằng phần đỉnh lồng đèn đội chóp nhọn gắn biểu tượng trăng lưỡi liềm (Hilal) bằng đồng mạ vàng tỏa sáng trên nền trời xanh thẳm của Nouakchott.
Phía trên khối đại sảnh cầu nguyện trung tâm là cụm năm mái vòm bán cầu màu trắng kem xếp cân xứng, trong đó mái vòm chính ở giữa có đường kính và chiều cao vượt trội so với bốn mái vòm phụ xung quanh. Bề mặt ngoài của các mái vòm được xử lý nhẵn bóng để phản xạ bức xạ mặt trời gay gắt của vùng vĩ tuyến 18 độ bắc, giúp không gian bên dưới giữ được sự mát mẻ tự nhiên.
Không gian nội thất của đại sảnh cầu nguyện có mặt bằng hình chữ nhật rộng lớn, được nâng đỡ bởi các hàng cột bê tông cốt thép bọc đá cẩm thạch nối với nhau bằng hệ vòm nhọn kiểu Ả Rập. Toàn bộ sàn đại sảnh được trải thảm cầu nguyện màu đỏ và xanh lục chia sẵn các hàng ngang thẳng tắp hướng về bức tường Qibla phía đông bắc, nơi đặt hốc Mihrab trang trí họa tiết hình học và bục giảng Minbar bằng gỗ chạm khắc dành cho Đại Imam.
Bao bọc quanh đại sảnh cầu nguyện là hệ thống hành lang có mái che với những nhịp cuốn vòm liên tiếp mở ra một quảng trường sân ngoài trời (Sahn) cực kỳ rộng lớn được lát đá sáng màu. Vào các buổi lễ nguyện trưa thứ Sáu và đặc biệt là lễ Eid hay các đêm cầu nguyện Tarawih trong tháng Ramadan, khi đại sảnh bên trong đã kín chỗ, hàng vạn tín hữu sẽ trải chiếu cầu nguyện nối tiếp nhau phủ kín toàn bộ các dãy hành lang và quảng trường ngoài trời.
Bố trí tách biệt ở hai bên hông khuôn viên là khu vực vòi nước thực hành nghi thức thanh tẩy (Wudu) trước giờ lễ nguyện, khu vực cầu nguyện dành riêng cho phụ nữ và các phòng học kinh điển, thư viện tôn giáo nơi các giáo sĩ cùng sinh viên thường xuyên tổ chức các buổi học Kinh Qur'an và luật học Hồi giáo.
| Hạng mục kiến trúc | Đặc điểm thiết kế và Vật liệu | Công năng phụng vụ và Ý nghĩa |
|---|---|---|
| Hai tháp gọi lễ (Minaret) | Thân bát giác trên đế vuông, ban công họa tiết hình học, đỉnh gắn trăng lưỡi liềm | Cột mốc thị giác cao nhất trung tâm Nouakchott, phát lời kêu gọi cầu nguyện (Adhan) năm lần mỗi ngày |
| Cụm năm mái vòm (Qubba) | Một vòm chính lớn ở tâm điểm và bốn vòm phụ bao quanh, sơn trắng phản nhiệt | Tạo khoảng không gian thông gió đối lưu cao thoáng và khuếch đại âm thanh tự nhiên cho đại sảnh |
| Đại sảnh cầu nguyện (Musalla) | Mặt bằng chữ nhật nhiều nhịp cột vòm, hướng trục Đông Bắc (Qibla về Mecca) | Không gian hành lễ chính có mái che, nơi đặt Mihrab và bục giảng Minbar của Đại Imam quốc gia |
| Hành lang Riwaq và Quảng trường Sahn | Các dãy vòm cuốn che nắng bao quanh sân lát đá rộng hàng chục nghìn mét vuông | Mở rộng sức chứa lên hàng vạn tín hữu trong lễ nguyện thứ Sáu, lễ Eid và lễ cầu mưa quốc gia |
| Khu giảng học và Hành chính tôn giáo | Các phòng học phụ trợ, thư viện và văn phòng Imam nằm trong khuôn viên | Duy trì truyền thống giảng dạy Kinh Qur'an theo lối đọc Warsh và luật học Maliki tại thủ đô |
IVThế Đất Và Hướng
Cần khẳng định rõ rằng Hồi giáo không sử dụng thuật phong thủy phương Đông trong việc quy hoạch hay xây dựng thánh đường. Vị trí của Thánh đường Saudi được chọn lựa theo quy hoạch đô thị hiện đại của thủ đô Nouakchott nhằm đặt ngôi đại thánh đường quốc gia ngay tại trung tâm hành chính và thương mại, còn phương hướng của công trình tuân thủ tuyệt đối quy tắc Qibla trong Hồi giáo, tức trục chính của phòng cầu nguyện và hốc Mihrab phải hướng thẳng về phía Đền thờ Kaaba tại thành phố Mecca. Những phân tích dưới đây là góc nhìn đối chiếu theo phép xem hình thế sơn thủy cổ truyền của thư viện Vạn Đạo Đường.
Xét trên đại cuộc địa hình vùng duyên hải Tây Phi tại tọa độ 18,0861 độ vĩ bắc, 15,9786 độ kinh tây, thủ đô Nouakchott nằm trên một dải đồng bằng trầm tích cát bằng phẳng mang tên Aftout es-Saheli, cách bờ biển Đại Tây Dương khoảng 5 km về phía đông. Trong cái nhìn của địa lý cổ truyền, nếu phía đông và đông bắc của thành phố là những dải đồi cát ổn định của rìa tây nam sa mạc Sahara đóng vai trò như lớp hậu chẩm lục địa vững chắc, thì ở phía tây là đại dương mênh mông với dòng hải lưu lạnh Canary chảy dọc bờ biển đóng vai trò như một đại thủy cục điều hòa khí hậu, giúp Nouakchott dịu mát hơn hẳn so với các vùng nội địa sa mạc nóng bỏng.
Về vị trí nội cục và tọa hướng, Thánh đường Saudi tọa lạc tại khu đất trung tâm bằng phẳng trên trục Đại lộ Gamal Abdel Nasser (trục đại lộ huyết mạch chạy theo hướng Đông Tây nối từ trung tâm hành chính ra phía bờ biển Đại Tây Dương), nằm ngay phía tây nam khu phức hợp Dinh Tổng thống, các bộ ngành trung ương và Phòng Thương mại Mauritania. Từ tọa độ của Nouakchott tính theo đường tròn lớn trên mặt địa cầu, thành phố thiêng Mecca nằm ở góc phương vị khoảng 76 độ Đông Bắc (gần hướng Đông Đông Bắc). Do đó, toàn bộ khối đại sảnh cầu nguyện của Thánh đường Saudi được xoay chéo một góc trang trọng so với mạng lưới đường phố vuông góc xung quanh để tọa Tây Tây Nam hướng Đông Đông Bắc (tức người hành lễ đứng quay mặt về hướng Đông Đông Bắc, lưng tựa về phía biển Đại Tây Dương ở hướng Tây Tây Nam). Khoảng quảng trường lát đá cực rộng bao quanh bốn phía cùng bãi cỏ và hàng cây xanh dọc đại lộ tạo nên một minh đường khoáng đạt, vừa giúp tàng phong tụ khí trước những đợt gió cát sa mạc, vừa làm nổi bật hai ngọn tháp minaret trắng như hai cột trụ trấn giữ trung tâm thủ đô.
VLễ Nguyện Thứ Sáu Cấp Quốc Gia, Những Đêm Ramadan Rực Sáng Và Hai Kỳ Đại Lễ Eid Tại Thủ Đô Nouakchott
Mọi nhịp sống phụng vụ tại Thánh đường Saudi vận hành theo lịch Hồi giáo (lịch Hijri thuần âm lịch) kết hợp với năm thời khắc cầu nguyện mỗi ngày theo vị trí mặt trời tại kinh độ của Nouakchott. Vì là thánh đường trung ương của cả nước, các buổi lễ lớn tại đây mang tầm vóc quốc lễ với sự hiện diện của lãnh đạo nhà nước và các đoàn ngoại giao Hồi giáo.
| Thời điểm cử hành | Hệ lịch | Tên lễ tiết và nghi thức | Hoạt động đặc trưng tại Thánh đường Saudi, Nouakchott |
|---|---|---|---|
| Trưa thứ Sáu hằng tuần (Salat al-Jumu'ah) | Hằng tuần | Đại lễ Cầu nguyện Thứ Sáu và Bài giảng Khutbah toàn quốc | Hàng vạn tín hữu khắp thủ đô tụ hội về đại sảnh và quảng trường; Đại Imam Mauritania đăng đàn đọc bài giảng Khutbah bằng tiếng Ả Rập chuẩn mực được truyền thanh và truyền hình trực tiếp. |
| Trọn tháng thứ 9 (Tháng Ramadan) | Lịch Hồi giáo (Hijri) | Tháng Nhịn chay, Bữa ăn Iftar từ thiện và Lễ nguyện đêm Tarawih | Mỗi chiều tối quanh khuôn viên thánh đường diễn ra hoạt động chia sẻ chà là, sữa lạc đà và thức ăn Iftar miễn phí cho người nghèo và lữ khách; ban đêm hàng vạn người tham dự lễ nguyện Tarawih và Khatm al-Qur'an trong 10 đêm cuối. |
| Ngày 1 tháng Shawwal (Tháng 10 Hijri) | Lịch Hồi giáo (Quốc lễ) | Đại lễ Eid al-Fitr (Lễ Mừng Kết Thúc Tháng Chay Ramadan) | Tổng thống Cộng hòa Hồi giáo Mauritania, Thủ tướng và các đại sứ các nước Hồi giáo tham dự lễ nguyện buổi sáng do Đại Imam chủ sự tại Thánh đường Saudi. |
| Ngày 10 tháng Dhu al-Hijjah (Tháng 12 Hijri) | Lịch Hồi giáo (Quốc lễ) | Đại lễ Eid al-Adha (Lễ Hiến Sinh, gọi địa phương là Tabaski) | Đại lễ trọng đại nhất trong năm kỷ niệm lòng vâng phục của Tiên tri Ibrahim; sau lễ nguyện cấp nhà nước tại Thánh đường Saudi, các gia đình thực hiện nghi thức hiến sinh cừu hoặc lạc đà và chia phần thịt cho người túng thiếu. |
| Ngày 12 tháng Rabi' al-Awwal (Tháng 3 Hijri) | Lịch Hồi giáo (Quốc lễ) | Lễ Mawlid al-Nabawi (Kỷ niệm Ngày sinh của Tiên tri Muhammad) | Tổ chức các buổi thuyết giảng về cuộc đời và đạo đức của Tiên tri Muhammad cùng truyền thống ngâm tụng thơ ca tôn vinh Tiên tri (Madih) đặc trưng của văn hóa Mauritania. |
Hình ảnh trang phục truyền thống Darraa và Malahfa trong ngày lễ tại Thánh đường Saudi. Một nét văn hóa làm say lòng bất cứ ai có dịp chứng kiến buổi lễ trưa thứ Sáu hay sáng lễ Eid tại quảng trường Thánh đường Saudi là vẻ đẹp đồng nhất của trang phục truyền thống Mauritania. Hàng vạn nam giới từ vị bộ trưởng tới người lao động đều khoác lên mình bộ áo choàng rộng Darraa (còn gọi là Boubou vùng Sahara) bằng vải cotton nhuộm chàm xanh biếc hoặc trắng tinh khôi, thêu chỉ vàng tinh xảo quanh cổ áo và đầu quấn khăn Hawli che nắng gió; trong khi ở khu vực dành cho nữ giới là sắc màu rực rỡ của những tấm khăn choàng dài Malahfa mỏng nhẹ. Sự giao hòa giữa sắc xanh chàm, sắc trắng của áo choàng Darraa với màu tường trắng ngà của năm mái vòm và hai ngọn tháp minaret dưới bầu trời nắng vàng tạo nên một khung cảnh linh thiêng đặc trưng của thủ đô vùng Tây Bắc Phi.
VINơi Chốn Và Đường Tới
- Địa chỉ
- Đại lộ Gamal Abdel Nasser, phía tây nam Dinh Tổng thống, quận Tevragh-Zeina, thủ đô Nouakchott, Cộng hòa Hồi giáo Mauritania
- Đường tới
- Thánh đường Saudi tọa lạc ngay tại trung tâm thủ đô Nouakchott, trên trục đại lộ chính Gamal Abdel Nasser (Avenue Gamal Abdel Nasser), thuộc quận Tevragh-Zeina, cách bờ biển Đại Tây Dương khoảng 5 km về phía đông và nằm ngay phía tây nam Dinh Tổng thống cùng Phòng Thương mại Mauritania. Từ Sân bay Quốc tế Nouakchott Oumtounsy (cách trung tâm thành phố khoảng 25 km về phía bắc), du khách có thể đi taxi theo trục đường quốc lộ N2 thẳng về trung tâm thủ đô trong khoảng 30 đến 35 phút; nếu đang lưu trú tại các khách sạn ở quận Tevragh-Zeina hoặc khu chợ Capitale, chỉ mất từ 5 đến 10 phút đi taxi hoặc đi bộ dọc đại lộ Gamal Abdel Nasser là tới thẳng quảng trường phía trước thánh đường.
- Toạ độ
- 18.0861, -15.9786
Thánh đường Saudi là đại thánh đường đang hoạt động phụng vụ hằng ngày và là trung tâm tôn giáo cấp quốc gia của một đất nước Hồi giáo rất coi trọng lễ nghi truyền thống. Đối với du khách không phải là tín đồ Hồi giáo, theo thông lệ tại Mauritania, quý vị không tự ý bước vào bên trong đại sảnh cầu nguyện (Haram), đặc biệt là trong năm khung giờ lễ nguyện mỗi ngày và suốt buổi trưa thứ Sáu, nhưng hoàn toàn có thể chiêm ngưỡng và chụp ảnh kiến trúc uy nghi của hai ngọn tháp minaret, năm mái vòm trắng và quảng trường rộng lớn từ đại lộ Gamal Abdel Nasser bên ngoài hàng rào. Khi đi dạo quanh khu vực thánh đường, cả nam giới và nữ giới cần mặc trang phục kín đáo che vai và quá đầu gối (phụ nữ nên mang theo khăn choàng nhẹ), đồng thời lưu ý không hướng ống kính máy ảnh chụp khu vực Dinh Tổng thống và các tòa nhà an ninh nằm ngay kế cận phía đông bắc thánh đường.
Những nơi gần đây trong thư viện
VIIĐóng Góp Cho Trang Này
Góp ảnh, thông tin hoặc video cho Thánh đường Saudi, Nouakchott
Thầy Ưng Khiêm mời cộng đồng cùng làm giàu trang này. Ảnh chụp tận nơi, một chi tiết lịch sử chưa được nhắc, một đoạn video ngắn: mọi đóng góp đều được đọc và trả lời.
Chưa có đóng góp nào từ cộng đồng. Bạn có thể là người đầu tiên.
?Hỏi Đáp Nhanh
Vì sao ngôi đại thánh đường trung ương tại thủ đô Nouakchott lại mang tên là Thánh đường Saudi?
Công trình được đặt tên là Thánh đường Saudi (Mosquée Saoudienne) vì toàn bộ kinh phí thiết kế và xây dựng vào cuối thập niên 1970, đầu thập niên 1980 đều do Vương quốc Ả Rập Xê Út tài trợ như món quà hữu nghị dành cho Cộng hòa Hồi giáo Mauritania sau khi nước này gia nhập Liên đoàn Ả Rập.
Thánh đường Saudi tại Nouakchott sinh hoạt theo hệ phái và trường phái luật học Hồi giáo nào?
Dù được xây dựng bằng nguồn vốn tài trợ từ Ả Rập Xê Út, Thánh đường Saudi hoàn toàn trực thuộc Bộ Các vấn đề Hồi giáo Mauritania và vận hành theo Hồi giáo Sunni trường phái luật học Maliki kết hợp thần học Ash'ari, vốn là truyền thống tôn giáo thống nhất của người dân Mauritania từ nhiều thế kỷ qua.
Vị Đại Imam tại Thánh đường Saudi giữ vai trò gì trong đời sống tôn giáo của Mauritania?
Đại Imam của Thánh đường Saudi (tiêu biểu là học giả Sheikh Ahmedou Ould Lemrabott Ould Habiboullah) đồng thời là vị giáo trưởng có uy tín tinh thần cao nhất tại Mauritania, người chủ sự các buổi lễ nguyện thứ Sáu cấp quốc gia, các kỳ đại lễ Eid có Tổng thống tham dự và ban hành các thông điệp hướng dẫn đạo đức xã hội.
Kiến trúc của Thánh đường Saudi có những điểm nhấn nhận diện nào nổi bật nhất?
Công trình nổi bật với mặt tiền sơn trắng kem thanh thoát, hai ngọn tháp gọi lễ (minaret) hình bát giác cao vút đứng đối xứng hai bên, cụm năm mái vòm bán cầu trên đỉnh đại sảnh cầu nguyện và một quảng trường sân lát đá (Sahn) bao quanh bởi hành lang vòm có sức chứa hàng vạn người.
Nghi thức Lễ Cầu Mưa (Salat al-Istisqa) tại Thánh đường Saudi diễn ra như thế nào?
Khi vùng Sahel gặp hạn hán hoặc mùa mưa đến muộn, hàng vạn tín hữu cùng các quan chức chính phủ tập trung tại sân Thánh đường Saudi từ sáng sớm. Đại Imam dẫn lễ cầu nguyện, đọc lời cầu xin tha thứ và thực hiện nghi thức truyền thống lộn ngược chiếc áo choàng ngoài từ vai phải sang vai trái để cầu xin thời tiết chuyển sang mưa thuận gió hòa.
Du khách quốc tế không theo đạo Hồi cần lưu ý gì khi đến thăm khu vực Thánh đường Saudi?
Du khách không theo đạo Hồi không bước vào bên trong phòng cầu nguyện chính mà thưởng lãm kiến trúc từ bên ngoài khuôn viên trên đại lộ Gamal Abdel Nasser, ăn mặc lịch sự kín đáo và tuyệt đối không chụp ảnh các công trình quân sự hoặc khu vực Dinh Tổng thống nằm sát cạnh thánh đường.