Xuôi theo tuyến cao tốc Bắc gửi từ thủ đô kinh tế Abidjan đi sâu hơn hai trăm bốn mươi cây số vào vùng trung tâm đất nước Bờ Biển Ngà (Côte d'Ivoire) để tiến vào thành phố thủ đô chính trị Yamoussoukro, ngay từ khoảng cách hàng chục cây số giữa những cánh rừng cọ dầu, đồn điền ca cao và hồ nước nhiệt đới, người lữ khách đã thấy hiện lên trên đường chân trời một khối mái vòm khổng lồ màu xanh ngọc trai đội cây thánh giá vàng rực sáng giữa bầu trời Tây Phi. Đó chính là Vương cung thánh đường Đức Mẹ Hòa Bình, Yamoussoukro (tên tiếng Pháp là Basilique Notre-Dame de la Paix de Yamoussoukro, trong ngôn ngữ Baoulé bản địa gọi là Nga Kpanflin Maria o Yamoussoukro), công trình đã được Sách Kỷ lục Guinness Thế giới chính thức xác lập là ngôi nhà thờ Kitô giáo có diện tích lớn nhất trên trái đất.
Được khởi xướng từ tâm nguyện tạ ơn của vị Cha già dân tộc kiêm Tổng thống đầu tiên của Bờ Biển Ngà là Félix Houphouët-Boigny (1905 tới 1993) ngay trên quê hương bản quán Yamoussoukro của ông, thiết kế bởi kiến trúc sư tài danh người Bờ Biển Ngà gốc Liban Pierre Fakhoury (sinh năm 1943) và hoàn thành thần tốc chỉ trong vòng hơn ba năm thi công từ năm 1986 tới năm 1989, ngôi đại vương cung thánh đường này là một kỳ tích của kỹ thuật xây dựng và nghệ thuật thánh thế kỷ 20. Cùng với Nhà thờ chính tòa Thánh Phaolô, Abidjan ở phía nam, Vương cung thánh đường Đức Mẹ Hòa Bình tại Yamoussoukro đã hai lần đón bước chân của Đức Giáo hoàng Gioan Phaolô II (lễ đặt đá năm 1985 và đại lễ thánh hiến ngày 10 tháng 9 năm 1990), trở thành thánh địa hành hương lớn nhất của Công Giáo tại châu Phi và là biểu tượng cho khát vọng hòa bình của toàn lục địa đen.
ITước Hiệu Đức Mẹ Hòa Bình (Notre-Dame De La Paix), Tâm Nguyện Của Félix Houphouët-Boigny Và Sự Hiện Diện Của Giáo Hội Hoàn Vũ Tại Châu Phi
Ngôi đại vương cung thánh đường tại Yamoussoukro được cung hiến trọng thể cho Đức Trinh Nữ Maria dưới tước hiệu Đức Mẹ Hòa Bình (Notre-Dame de la Paix / Our Lady of Peace). Đối với dân tộc Bờ Biển Ngà và cá nhân Tổng thống Félix Houphouët-Boigny (một thủ lĩnh truyền thống tộc người Baoulé cải đạo sang Công Giáo từ năm 11 tuổi năm 1916 tại Bingerville và lấy tên thánh là Félix), hai chữ Hòa Bình (La Paix) không phải là một khẩu hiệu chính trị trừu tượng mà là một triết lý sống thiêng liêng: ông từng tuyên bố nổi tiếng rằng Hòa bình không phải là một từ rỗng tuếch, mà là một cách hành xử mỗi ngày.
Trong bối cảnh nhiều quốc gia Tây Phi hậu thuộc địa rơi vào vòng xoáy đảo chính và xung đột sắc tộc trong nửa sau thế kỷ 20, việc dâng hiến ngôi thánh đường lớn nhất thế giới tại thủ đô mới Yamoussoukro cho Đức Mẹ Hòa Bình mang ý nghĩa cầu xin Mẹ Thiên Chúa chở che cho hơn sáu mươi nhóm sắc tộc và các cộng đồng tôn giáo (Công giáo, Tin Lành, Hồi Giáo và tín ngưỡng bản địa) cùng chung sống hòa thuận dưới một mái nhà quốc gia. Bên trong vương cung thánh đường, pho tượng Đức Mẹ Hòa Bình với gương mặt hiền từ bế Chúa Hài Đồng và chim bồ câu trắng được đặt trang trọng để hàng trăm ngàn tín hữu từ khắp Tây Phi đến dâng nến cầu nguyện cho sự bình an của gia đình và đất nước.
Về mặt thần học không gian và nghệ thuật thánh, nếu như Đại Vương cung thánh đường Thánh Phêrô ở Vatican là một công trình đá khép kín mang ánh sáng chập chờn của thời Phục hưng và Baroque, thì Vương cung thánh đường Đức Mẹ Hòa Bình tại Yamoussoukro lại thể hiện một thần học về Ánh sáng Phục Sinh và Thiên nhiên Nhiệt đới. Kiến trúc sư Pierre Fakhoury đã thay thế hoàn toàn những bức tường gạch đá nặng nề của thân nhà thờ bằng một bức màn kính màu khổng lồ cao 31 mét chạy vòng tròn 360 độ quanh toàn bộ gian thánh đường.
Mười hai khung cửa sổ kính màu vĩ đại tượng trưng cho Mười Hai Cửa Thành Giêrusalem Thiên Quốc trong sách Khải Huyền và Mười Hai Thánh Tông Đồ, đưa ánh nắng rực rỡ của vùng xích đạo châu Phi xuyên qua hàng vạn mảnh kính thổi thủ công để biến lòng thánh đường thành một khu vườn địa đàng ngập tràn cây cọ, hoa nhiệt đới, suối nước và các cảnh cuộc đời Chúa Giêsu cùng Đức Mẹ Maria. Qua đó, đức tin Kitô giáo không còn là một tôn giáo ngoại lai đến từ châu Âu, mà hòa quyện trọn vẹn vào thiên nhiên, ánh sáng và tâm thức của người dân châu Phi.
Hiến tặng cho Tòa Thánh Vatican và điều kiện nhân đạo của Đức Giáo hoàng Gioan Phaolô II năm 1990. Lịch sử ra đời của Vương cung thánh đường Đức Mẹ Hòa Bình gắn liền với cuộc đối thoại lịch sử giữa Tổng thống Félix Houphouët-Boigny và Đức Giáo hoàng Gioan Phaolô II. Ngày 10 tháng 8 năm 1985, ngay trong ngày khánh thành Nhà thờ chính tòa Thánh Phaolô, Abidjan, Đức Giáo hoàng Gioan Phaolô II đã bay lên Yamoussoukro để làm phép viên đá đầu tiên cho Vương cung thánh đường Đức Mẹ Hòa Bình. Khi công trình hoàn thành vào năm 1989, Tổng thống Houphouët-Boigny đã ngỏ ý dâng tặng toàn bộ ngôi vương cung thánh đường cùng khu đất rộng 130 héc-ta như một món quà cá nhân lên Đức Giáo hoàng và Tòa Thánh Vatican.
Trước những cuộc tranh luận quốc tế về chi phí xây dựng một công trình quá đồ sộ tại một quốc gia đang phát triển ở châu Phi, Đức Giáo hoàng Gioan Phaolô II đã đưa ra một quyết định mục vụ vô cùng khôn ngoan và nhân văn: ngài đồng ý tiếp nhận món quà và đích thân bay sang Yamoussoukro cử hành đại lễ thánh hiến vào ngày 10 tháng 9 năm 1990 với điều kiện tiên quyết là phải xây dựng ngay bên cạnh Vương cung thánh đường một bệnh viện hiện đại cùng cơ sở đào tạo y tế để chăm sóc sức khỏe cho người nghèo và bệnh nhân trong vùng. Đáp lại tâm nguyện của Đức Giáo hoàng, Quỹ Quốc tế Đức Mẹ Hòa Bình đã được thành lập, Tòa Thánh giao quyền quản nhiệm mục vụ trực tiếp của Vương cung thánh đường cho các linh mục Dòng Tông đồ Công giáo (Pallottines - SAC) đến từ Ba Lan (quê hương của Đức Gioan Phaolô II), và ngày 10 tháng 1 năm 2015, Bệnh viện Công giáo Quốc tế Thánh Giuse Moscati (Hôpital Catholique Saint Joseph Moscati) quy mô lớn nằm ngay cạnh Vương cung thánh đường đã chính thức đi vào hoạt động để phục vụ nhân dân Bờ Biển Ngà.
Có ba điểm nhiều người thường hiểu nhầm về Vương cung thánh đường Đức Mẹ Hòa Bình tại Yamoussoukro. Thứ nhất, nhiều người gọi đây là Nhà thờ chính tòa Yamoussoukro (Yamoussoukro Cathedral); thực tế đây là một Tiểu Vương cung thánh đường Giáo hoàng (Pontifical Minor Basilica) thuộc quyền sở hữu của Tòa Thánh Vatican, còn Nhà thờ chính tòa đặt ngai giám mục của Giáo phận Yamoussoukro là Nhà thờ chính tòa Thánh Augustinô (Cathédrale Saint-Augustin) nằm ở trung tâm thành phố cách đó khoảng 3 km. Thứ hai, khi nhìn bức tranh kính màu cảnh Chúa Giêsu tiến vào thành Giêrusalem ngày Lễ Lá (cửa sổ số 2), nhiều người lầm tưởng nhân vật người châu Phi mặc bộ vest hiện đại đang quỳ gối dâng cành cọ dưới chân Chúa là một vị thánh cổ đại; thực ra đó chính là chân dung của Tổng thống Félix Houphouët-Boigny cùng kiến trúc sư Pierre Fakhoury và giám đốc xưởng kính màu Henri Déchanet được khắc họa theo đúng truyền thống hội họa thời Phục hưng đưa hình ảnh người hiến tặng (donator) vào góc bức tranh! Thứ ba, dù cao hơn Vương cung thánh đường Thánh Phêrô ở Rome (158 mét so với 136,5 mét tính cả thánh giá), nhưng phần mái vòm chính bên dưới của Yamoussoukro có đường kính 90 mét và cao 60 mét được thiết kế thấp hơn một chút so với vòm lòng nhà thờ Thánh Phêrô theo đúng lòng kính trọng của kiến trúc sư đối với Tòa Thánh, chỉ có phần đèn lồng và cây thánh giá vàng bên trên mới vươn lên độ cao kỷ lục 158 mét.
IITừ Quyết Định Chuyển Thủ Đô Về Yamoussoukro Năm 1983, Công Trường Thế Kỷ 1986 Tới 1989 Đến Đại Lễ Thánh Hiến 1990
Quá trình hình thành Vương cung thánh đường Đức Mẹ Hòa Bình là một kỳ tích hiếm có trong lịch sử kiến trúc tôn giáo hiện đại: nếu các đại thánh đường châu Âu thời Trung cổ và Phục hưng phải mất từ một đến hai thế kỷ để xây xong, thì toàn bộ đại công trình bằng đá hoa cương, bê tông dự ứng lực và kính màu tại Yamoussoukro đã được hoàn thành trọn vẹn chỉ trong vòng hơn ba năm (từ năm 1986 đến năm 1989) bởi sự hợp sức của hàng ngàn kỹ sư và công nhân.
- Tháng 3 năm 1983Yamoussoukro chính thức trở thành thủ đô chính trị và hành chính của Bờ Biển NgàQuốc hội Bờ Biển Ngà thông qua quyết định chuyển thủ đô chính trị từ Abidjan về thành phố nội địa Yamoussoukro; Tổng thống Félix Houphouët-Boigny khởi xướng kế hoạch xây dựng một vương cung thánh đường vĩ đại dâng kính Đức Mẹ Hòa Bình.
- Năm 1984 tới ngày 10 tháng 8 năm 1985Tuyển chọn đồ án của kiến trúc sư Pierre Fakhoury và Lễ đặt viên đá đầu tiên của Giáo hoàng Gioan Phaolô IIBản thiết kế kết hợp phong cách Tân Phục hưng với công nghệ hiện đại của kiến trúc sư người Bờ Biển Ngà gốc Liban Pierre Fakhoury được chọn; ngày 10 tháng 8 năm 1985, Đức Giáo hoàng Gioan Phaolô II làm phép viên đá đầu tiên tại Yamoussoukro.
- Tháng 2 năm 1986 tới tháng 9 năm 1989Ba năm rưỡi thi công thần tốc với 24 doanh nghiệp quốc tế và 1.500 công nhân châu PhiDưới sự điều phối của tập đoàn Dumez và Eiffel Construction Métallique, công trình hoàn thiện đại quảng trường lát 30 héc-ta đá cẩm thạch, hàng 128 cột Doric, mái vòm đường kính 90 mét và lắp đặt 7.363 m2 kính màu thổi thủ công từ vùng Lorraine (Pháp).
- Tháng 10 năm 1989Ghi danh vào Sách Kỷ lục Guinness Thế giới là Nhà thờ lớn nhất hành tinhTổ chức Kỷ lục Guinness Thế giới chính thức xác nhận Vương cung thánh đường Đức Mẹ Hòa Bình tại Yamoussoukro là nhà thờ lớn nhất thế giới với diện tích ngoại vi 30.000 m2 và chiều cao 158 mét.
- Ngày 10 tháng 9 năm 1990Đức Giáo hoàng Gioan Phaolô II đích thân cử hành Đại lễ Thánh hiến Vương cung thánh đườngTrong chuyến tông du châu Phi lần thứ bảy, Đức Giáo hoàng Gioan Phaolô II chủ sự Đại lễ Thánh hiến trọng thể trước sự hiện diện của Tổng thống Félix Houphouët-Boigny, các nguyên thủ quốc gia, hàng trăm giám mục và hàng trăm ngàn tín hữu.
- Năm 1991 tới năm 1993Tòa Thánh trao quyền coi sóc cho Dòng Pallottines và lễ quốc tang Tổng thống Houphouët-BoignyCác linh mục và tu sĩ Dòng Tông đồ Công giáo (Pallottines) tiếp nhận sứ vụ coi sóc mục vụ và bảo quản Vương cung thánh đường; tháng 2 năm 1994, đại lễ quốc tang của cố Tổng thống Félix Houphouët-Boigny (qua đời ngày 7/12/1993) được cử hành trọng thể tại đây.
- Năm 2015 và năm 2020Khánh thành Bệnh viện Quốc tế Thánh Giuse Moscati và kỷ niệm 30 năm thánh hiếnHoàn thành tâm nguyện nhân đạo của Đức Giáo hoàng Gioan Phaolô II với việc đưa Bệnh viện Công giáo Quốc tế Thánh Giuse Moscati ngay cạnh Vương cung thánh đường vào hoạt động (2015) và cử hành Năm Thánh kỷ niệm 30 năm thánh hiến (1990 tới 2020).
Kiến trúc sư Pierre Fakhoury và sự huy động tay nghề bậc thầy của hai lục địa Âu - Phi. Người đứng sau toàn bộ hình hài kiến trúc của Vương cung thánh đường Đức Mẹ Hòa Bình là Pierre Fakhoury (sinh năm 1943 tại Dabou, Bờ Biển Ngà), một kiến trúc sư sinh trưởng tại chính mảnh đất Bờ Biển Ngà và tốt nghiệp trường kiến trúc Saint-Luc tại Tournai (Bỉ). Khi nhận đề bài từ Tổng thống Houphouët-Boigny là tạo ra một công trình có vẻ uy nghiêm cổ điển gợi nhớ Vương cung thánh đường Thánh Phêrô ở Rome nhưng phải mang hơi thở đương đại, thoáng sáng và hoàn thành ngay trong thập niên 1980, Pierre Fakhoury đã thiết kế một cấu trúc kỹ thuật táo bạo.
Để nâng đỡ khối mái vòm khổng lồ đường kính 90 mét mà không làm tối không gian bên dưới, 108 cọc bê tông cốt thép đường kính 1,1 mét đã được khoan sâu trung bình 30 mét xuống tới tầng đá gốc granite. Khung vòm thép khổng lồ nặng 3.200 tấn do hãng Eiffel chế tạo (hậu duệ của công ty xây Tháp Eiffel tại Paris) đã được lắp ráp ngay trên mặt đất rồi nâng lên độ cao 60 mét. Trong khi đó, tại thành phố Nancy thuộc vùng Lorraine (cái nôi nghệ thuật kính màu nước Pháp), xưởng France Vitrail International dưới sự chỉ đạo của nghệ nhân Henri Déchanet đã huy động hàng chục nghệ nhân làm việc ngày đêm suốt 18 tháng để thổi thủ công và ghép chì từng mảnh kính cho bộ tranh kính màu rộng hơn 7.363 mét vuông (cộng thêm hơn 1.000 mét vuông kính tại phần vòm đèn lồng trên cao), tạo nên tác phẩm kính màu liền mạch lớn nhất trong lịch sử nhân loại.
IIIĐại Quảng Trường Hàng Cột Doric 3 Héc-ta, Mái Vòm Cao 158 Mét, 7.363 Mét Vuông Kính Màu Pháp Và 7.000 Ghế Gỗ Iroko Điều Hòa
Trải rộng trên một khuôn viên quy hoạch đối xứng tuyệt đối rộng 130 héc-ta giữa những khu vườn nhiệt đới cắt tỉa theo phong cách Pháp, Vương cung thánh đường Đức Mẹ Hòa Bình là sự kết hợp ngoạn mục giữa tỷ lệ kiến trúc Cổ điển - Phục hưng châu Âu với kỹ thuật kết cấu hiện đại và vật liệu quý của châu Phi.
Phía trước mặt tiền Vương cung thánh đường là Đại quảng trường lát đá hoa cương và đá cẩm thạch nhập khẩu từ Ý, Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha rộng 30.000 mét vuông (3 héc-ta), có khả năng đón tiếp tới 300.000 tín hữu đứng dự lễ ngoài trời. Bao bọc hai bên quảng trường như hai vòng tay khổng lồ là hai dãy hành lang cánh cung gồm 128 cây cột đá thức Doric cao 21 mét, đường kính 2,2 mét.
Tâm điểm thống lĩnh bầu trời Yamoussoukro là khối mái vòm bán cầu khổng lồ có đường kính cơ sở 90 mét (rộng hơn cả đường kính 42 mét của mái vòm Vương cung thánh đường Thánh Phêrô ở Rome), đặt trên một cổ vòm tròn cao 60 mét. Trên đỉnh mái vòm màu xanh xám ngọc trai là tháp đèn lồng cao 40 mét và cây Thánh Giá bằng vàng nguyên khối cao 18 mét, đưa tổng chiều cao từ mặt đất lên đỉnh thánh giá đạt 158 mét (kỷ lục nhà thờ có mái vòm cao nhất thế giới).
Bao quanh toàn bộ chu vi hình tròn của lòng nhà thờ là 36 khung cửa sổ kính màu cao tới 31 mét (hợp thành 12 bức tranh đại cảnh có tổng diện tích 7.363 mét vuông ở thân nhà thờ và thêm 1.100 mét vuông hình chim bồ câu Chúa Thánh Thần ở đỉnh vòm đèn lồng). Chế tác hoàn toàn bằng kính thổi thủ công cổ truyền từ vùng Lorraine (Pháp) với hơn 5.000 sắc thái màu xanh lam, vàng kim, đỏ hồng ngọc và xanh lá cọ, các bức tranh tái hiện sinh động hàng cọ nhiệt đới Yamoussoukro, cuộc đời Chúa Giêsu và Đức Mẹ Maria.
Bên trong lòng nhà thờ là một không gian vòm tròn thông suốt có sức chứa 18.000 người (gồm 7.000 chỗ ngồi và 11.000 chỗ đứng), được bao quanh bởi 60 cây cột lớn thức Ionic cao 31 mét (trong đó có 4 cây cột khổng lồ rỗng ruột chứa thang máy và cầu thang bộ đưa khách lên hành lang mái vòm ở độ cao 46 mét). Toàn bộ 7.000 chiếc ghế quỳ cầu nguyện được đóng bằng gỗ cứng iroko quý hiếm của Bờ Biển Ngà, và đặc biệt dưới chân mỗi chiếc ghế đều được tích hợp một cửa thổi điều hòa không khí mát lạnh riêng biệt!
Ở trung tâm dưới mái vòm là khu vực Cung Thánh nâng cao với Bàn thờ chính, ngai chủ sự, thánh giá vàng lớn và cây đại đàn organ kỹ thuật số Allen của Mỹ kết hợp hệ thống âm thanh vòm hiện đại. Bên dưới sàn đá cẩm thạch rộng 7.000 mét vuông của nhà thờ là tầng hầm rộng lớn có nhà nguyện riêng, phòng truyền thống trưng bày sa bàn quá trình xây dựng và kỷ vật chuyến viếng thăm của Đức Giáo hoàng Gioan Phaolô II.
| Hạng mục kiến trúc và Nghệ thuật | Kích thước và Thông số kỹ thuật | Đặc điểm chế tác và Giá trị kỷ lục |
|---|---|---|
| Tổng chiều cao Vương cung thánh đường | Cao 158 mét (tính tới đỉnh Thánh Giá) | Gồm thân nhà thờ và cổ vòm (60 m), mái vòm (40 m), tháp đèn lồng (40 m) và Thánh Giá mạ vàng (18 m) |
| Đại quảng trường hình elip và Hàng cột Doric | Diện tích 30.000 m2 (3 héc-ta), 128 cột đá | Lát đá cẩm thạch và granite từ Ý, Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha; sức chứa 300.000 tín hữu ngoài trời |
| Hệ thống 36 cửa sổ kính màu (12 đại cảnh) | 7.363 m2 ở thân đền + 1.100 m2 ở đỉnh vòm | Bộ tranh kính màu thổi thủ công liền mạch lớn nhất thế giới do Henri Déchanet chế tác tại Pháp |
| Không gian nội điện và Ghế ngồi điều hòa | Sức chứa 18.000 người (7.000 ghế gỗ iroko) | Mỗi ghế gỗ iroko bản địa được trang bị hệ thống điều hòa làm mát cá nhân tích hợp ngay dưới chân ghế |
| Hệ cột chống mái vòm và Thang máy trong cột | 60 cột thức Ionic và Corinth cao 31 mét | Bốn cột trụ chính có đường kính đủ lớn để lắp thang máy đưa du khách lên hành lang mái vòm cao 46 mét |
| Hai tòa Dinh thự đối xứng (Villa Papale & Villa Présidentielle) | Hai cánh Đông - Tây trong khuôn viên 130 héc-ta | Xây dựng đối xứng hai bên quảng trường để làm dinh thự đón Giáo hoàng và nhà khách quản nhiệm |
IVThế Đất Và Hướng
Cần lưu ý rõ rằng Tổng thống Félix Houphouët-Boigny và kiến trúc sư Pierre Fakhoury không áp dụng thuật phong thủy phương Đông. Việc chọn vị trí và quy hoạch tổng thể 130 héc-ta dựa trên quy hoạch trục cảnh quan cổ điển kiểu Pháp (Versailles) và Phục hưng Ý (Vatican) đặt trên điểm đồi cao nhất phía tây nam thủ đô Yamoussoukro. Phần phân tích dưới đây là góc nhìn đối chiếu theo phép xem hình thế cảnh quan của thư viện Vạn Đạo Đường.
Xét trên đại cuộc địa lý của nước Cộng hòa Bờ Biển Ngà tại tọa độ 6,8111 độ vĩ bắc, 5,2969 độ kinh tây, thành phố Yamoussoukro nằm tại vị trí trung tâm hình học và điểm giao thoa sinh thái giữa vùng rừng mưa nhiệt đới ẩm ướt ở miền Nam với vùng thảo nguyên savanna thoáng đãng ở miền Bắc (nơi có Các thánh đường kiểu Sudan tại miền bắc Bờ Biển Ngà). Trong quy hoạch tổng thể của thủ đô Yamoussoukro, Vương cung thánh đường Đức Mẹ Hòa Bình được đặt trên một ngọn đồi thoai thoải nổi cao ở phía tây nam thành phố, xung quanh được bao bọc bởi chuỗi các hồ nước nhân tạo lớn (Lacs de Yamoussoukro) ở phía Đông và Đông Nam như một vòng ngọc đái thủy ôm lấy chân đồi.
Về mặt trục định hướng, toàn bộ quần thể Vương cung thánh đường rộng 130 héc-ta được thiết kế theo một trục thẳng Bắc - Nam (hơi chếch Đông Bắc - Tây Nam) vô cùng uy nghiêm: khối đền tròn mái vòm cao 158 mét tọa vững chãi ở đầu phía Bắc - Tây Bắc (tọa Bắc hướng Nam - Đông Nam), nhìn thẳng qua Đại quảng trường hình elip rộng 3 héc-ta, đại lộ danh dự rợp bóng cây và cổng khải hoàn môn hướng về trung tâm thành phố và hệ thống hồ nước phía Nam. Trong phép xem hình thế, hai dãy hành lang gồm 128 cột đá Doric uốn cong hai bên quảng trường tạo thành thế Tả Thanh Long - Hữu Bạch Hổ hoàn bão chuẩn mực, thu gom trường khí mênh mông của vùng thảo nguyên nhiệt đới vào khoảng minh đường đá cẩm thạch rộng lớn phía trước sảnh đền. Đặc biệt, thiết kế mặt bằng hình tròn kết hợp chữ thập Hy Lạp có mái vòm vươn cao 158 mét tạo nên thế Thiên viên Địa phương (Trời tròn Đất vuông), biến ngôi vương cung thánh đường thành một trụ cột tâm linh kết nối bầu trời và mặt đất ngay tại trái tim của đất nước Bờ Biển Ngà.
VĐại Lễ Thánh Hiến 10 Tháng 9, Lễ Đức Mẹ Hòa Bình, Lễ Đức Mẹ Lên Trời 15 Tháng 8 Và Hành Hương Tây Phi
Dưới sự coi sóc mục vụ tận tụy của các linh mục và tu sĩ Dòng Tông đồ Công giáo (Pallottines) do Tòa Thánh Vatican bổ nhiệm, Vương cung thánh đường Đức Mẹ Hòa Bình vận hành theo Lịch Phụng vụ Công giáo (Dương lịch), là điểm hội tụ của các cuộc hành hương quốc gia Bờ Biển Ngà và toàn khu vực Tây Phi.
| Thời điểm trong năm | Hệ lịch áp dụng | Tên đại lễ phụng vụ và Sự kiện hành hương | Nghi thức cử hành đặc trưng tại Vương cung thánh đường Đức Mẹ Hòa Bình, Yamoussoukro |
|---|---|---|---|
| Ngày 10 tháng 9 hằng năm | Lịch phụng vụ Công giáo (Dương lịch) | Đại lễ Kỷ niệm Ngày Đức Giáo hoàng Gioan Phaolô II Thánh Hiến Vương Cung Thánh Đường (10/9/1990) | Đại lễ kỷ niệm chính thức của Vương cung thánh đường với Thánh lễ đại trào của các Giám mục Bờ Biển Ngà, rước kiệu Đức Mẹ Hòa Bình trên quảng trường 128 cột và cầu nguyện cho hòa bình quốc gia. |
| Ngày 24 tháng 1 và ngày 9 tháng 7 (hoặc Chúa Nhật gần nhất) | Lịch phụng vụ Công giáo | Lễ Kính Đức Mẹ Hòa Bình (Notre-Dame de la Paix) và Ngày Hành Hương Quốc Gia Cầu Cho Hòa Bình | Hàng vạn tín hữu từ Abidjan, Bouaké, Korhogo và các nước láng giềng Ghana, Burkina Faso, Togo về dự đêm canh thức cầu nguyện dưới ánh nến và Thánh lễ trọng thể. |
| Ngày 15 tháng 8 hằng năm | Lịch phụng vụ Công giáo | Đại lễ Đức Mẹ Hồn Xác Lên Trời (Assomption de la Vierge Marie) | Một trong những kỳ hành hương đông đảo nhất trong năm: các đoàn rước kiệu Đức Mẹ đi kèm với vũ điệu phụng vụ truyền thống Baoulé, trống châu Phi và ca đoàn hàng trăm người. |
| Ngày 22 tháng 1 và ngày 22 tháng 10 hằng năm | Lịch phụng vụ Công giáo | Lễ Thánh Vinh Sơn Pallotti (22/1) và Lễ Thánh Giáo Hoàng Gioan Phaolô II (22/10) | Kính vị thánh sáng lập Dòng Pallottines đang coi sóc Vương cung thánh đường (22/1) và tôn kính thánh tích của Thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II, vị giáo hoàng đã đặt đá và thánh hiến ngôi đền (22/10). |
| Tuần Thánh, Đại lễ Phục Sinh và Lễ Giáng Sinh | Dương lịch | Đêm Vọng Phục Sinh, Chúa Nhật Phục Sinh và Đêm Giáng Sinh | Cử hành phụng vụ trọng thể trong lòng nhà thờ được thắp sáng bởi 7.363 m2 kính màu và hệ thống đèn chiếu sáng nghệ thuật rực rỡ trên mái vòm 158 mét. |
Trải nghiệm đi thang máy bên trong cột đá lên hành lang mái vòm cao 46 mét. Đối với du khách đến thăm Yamoussoukro, ngoài việc ngồi thử trên những chiếc ghế gỗ iroko có luồng gió điều hòa mát rượi thổi lên từ dưới chân và chiêm ngưỡng bức màn kính màu cao 31 mét rực sáng dưới nắng nhiệt đới, trải nghiệm ấn tượng nhất là được hướng dẫn viên đưa vào thang máy ẩn bên trong một trong bốn cây cột trụ khổng lồ để đi thẳng lên hành lang vòng tròn dưới chân mái vòm ở độ cao 46 mét. Từ đây, du khách có thể nhìn xuống toàn cảnh sàn đá hoa cương hình tròn bên dưới, ngắm cận cảnh bức kính màu chim bồ câu Chúa Thánh Thần rộng 1.100 mét vuông trên đỉnh vòm, rồi bước ra ban công ngoài trời để phóng tầm mắt bao quát đại quảng trường hình elip, những khu vườn kiểu Versailles và toàn bộ thành phố thủ đô Yamoussoukro.
VINơi Chốn Và Đường Tới
- Địa chỉ
- Đại lộ Vương cung thánh đường, thủ đô chính trị Yamoussoukro, Cộng hòa Bờ Biển Ngà
- Đường tới
- Vương cung thánh đường Đức Mẹ Hòa Bình tọa lạc ở khu vực phía tây nam trung tâm thủ đô Yamoussoukro, cách thủ đô kinh tế Abidjan khoảng 240 km về phía Tây Bắc. Từ Abidjan, quý vị có thể đi ô tô cá nhân hoặc các hãng xe buýt cao tốc chất lượng cao (như UTB, Rahée) chạy dọc theo tuyến đường cao tốc hiện đại Autoroute du Nord mất khoảng 2 giờ 30 phút đến 3 giờ là tới bến xe Yamoussoukro, sau đó đi taxi khoảng 5 đến 10 phút tới cổng Vương cung thánh đường.
- Toạ độ
- 6.8111, -5.2969
Vương cung thánh đường Đức Mẹ Hòa Bình mở cửa đón khách hành hương và du khách tham quan hằng ngày từ thứ Hai đến thứ Bảy (từ 8 giờ sáng đến 17 giờ chiều) và ngày Chúa Nhật (mở cửa tham quan từ 12 giờ trưa đến 17 giờ chiều sau khi kết thúc Thánh lễ chính buổi sáng lúc 10 giờ). Mọi chuyến tham quan bên trong Vương cung thánh đường, tầng hầm trưng bày và đi thang máy lên hành lang mái vòm đều có hướng dẫn viên chính thức của Vương cung thánh đường đi kèm thuyết minh bằng tiếng Pháp hoặc tiếng Anh (có thu một khoản phí nhỏ bảo trì di tích). Quy định trang phục tại đây rất nghiêm túc: quý vị bắt buộc phải mặc trang phục lịch sự kín đáo (không mặc quần đùi, váy ngắn trên đầu gối, áo ba lỗ hoặc áo hở vai) và giữ trật tự trang nghiêm khi bước vào không gian thánh đường.
Những nơi gần đây trong thư viện
VIIĐóng Góp Cho Trang Này
Góp ảnh, thông tin hoặc video cho Vương cung thánh đường Đức Mẹ Hòa Bình, Yamoussoukro
Thầy Ưng Khiêm mời cộng đồng cùng làm giàu trang này. Ảnh chụp tận nơi, một chi tiết lịch sử chưa được nhắc, một đoạn video ngắn: mọi đóng góp đều được đọc và trả lời.
Chưa có đóng góp nào từ cộng đồng. Bạn có thể là người đầu tiên.
?Hỏi Đáp Nhanh
Vì sao Vương cung thánh đường Đức Mẹ Hòa Bình tại Yamoussoukro được công nhận là nhà thờ lớn nhất thế giới?
Theo Sách Kỷ lục Guinness Thế giới, Vương cung thánh đường Đức Mẹ Hòa Bình tại Yamoussoukro giữ kỷ lục là nhà thờ Kitô giáo lớn nhất thế giới nhờ tổng diện tích ngoại vi lên tới 30.000 mét vuông (so với khoảng 15.160 m2 diện tích nội thất của Vương cung thánh đường Thánh Phêrô ở Vatican) và tổng chiều cao từ mặt đất lên tới đỉnh cây thánh giá trên mái vòm đạt 158 mét (cao hơn đỉnh vòm Thánh Phêrô ở Rome là 136,5 mét).
Ai là người khởi xướng xây dựng và ai là kiến trúc sư thiết kế Vương cung thánh đường Đức Mẹ Hòa Bình?
Công trình được khởi xướng và tài trợ bởi Tổng thống đầu tiên của Cộng hòa Bờ Biển Ngà là ông Félix Houphouët-Boigny (1905 tới 1993) ngay tại quê hương Yamoussoukro của ông như một món quà dâng tặng Tòa Thánh Vatican. Người thiết kế toàn bộ công trình là kiến trúc sư người Bờ Biển Ngà gốc Liban Pierre Fakhoury (sinh năm 1943), và việc thi công chỉ mất hơn 3 năm từ năm 1986 đến năm 1989.
Đức Giáo hoàng Gioan Phaolô II đã gắn bó với Vương cung thánh đường này như thế nào và đưa ra điều kiện nhân đạo gì?
Đức Giáo hoàng Gioan Phaolô II đã hai lần đích thân đến Yamoussoukro: lần thứ nhất để làm phép viên đá đầu tiên vào ngày 10 tháng 8 năm 1985, và lần thứ hai để cử hành Đại lễ Thánh hiến vào ngày 10 tháng 9 năm 1990. Khi tiếp nhận ngôi vương cung thánh đường làm tài sản của Tòa Thánh, Đức Giáo hoàng đã đặt điều kiện phải xây dựng ngay bên cạnh một bệnh viện hiện đại phục vụ người nghèo, và Bệnh viện Công giáo Quốc tế Thánh Giuse Moscati đã được xây dựng hoàn thành tại đây vào năm 2015.
Bộ tranh kính màu của Vương cung thánh đường Đức Mẹ Hòa Bình có gì đặc biệt?
Thay vì xây tường đá kín, toàn bộ chu vi thân nhà thờ được bao bọc bởi 36 khung cửa sổ kính màu cao 31 mét có tổng diện tích 7.363 mét vuông (cộng thêm 1.100 mét vuông kính màu ở đỉnh vòm đèn lồng), tạo thành bộ tranh kính màu thổi thủ công liền mạch lớn nhất thế giới. Kính được chế tác tại vùng Lorraine (Pháp) với hơn 5.000 sắc độ màu khắc họa phong cảnh cây cọ nhiệt đới và các cảnh Kinh Thánh, trong đó bức tranh Lễ Lá có vẽ chân dung Tổng thống Houphouët-Boigny và kiến trúc sư Pierre Fakhoury.
Hệ thống ghế ngồi bên trong Vương cung thánh đường có thiết kế kỹ thuật độc đáo nào?
Bên trong lòng nhà thờ có 7.000 chiếc ghế ngồi (cùng không gian đứng cho 11.000 người) được chế tác từ gỗ cứng iroko quý của Bờ Biển Ngà. Để chống lại cái nóng nhiệt đới mà không cần làm lạnh lãng phí toàn bộ khối không gian vòm cao 60 mét phía trên, mỗi chiếc ghế đều được tích hợp một ống thổi điều hòa không khí mát lạnh riêng biệt ngay dưới chân ghế.
Vương cung thánh đường Đức Mẹ Hòa Bình có phải là Nhà thờ chính tòa của Giáo phận Yamoussoukro không?
Không. Vương cung thánh đường Đức Mẹ Hòa Bình là một Tiểu Vương cung thánh đường Giáo hoàng (Pontifical Minor Basilica) thuộc quyền sở hữu của Tòa Thánh Vatican và do các linh mục Dòng Pallottines coi sóc, còn Nhà thờ chính tòa đặt ngai giám mục của Giáo phận Yamoussoukro là Nhà thờ chính tòa Thánh Augustinô nằm ở trung tâm thành phố.