Nếu đứng từ bất kỳ khu phố cổ nào ở trung tâm thủ đô Kabul và phóng tầm mắt về phía tây, người quan sát đều thấy hai dãy núi đá sừng sững kẹp hai bên dòng sông Kabul như hai cánh cổng thiên nhiên canh giữ kinh thành: ở phía nam là núi Koh-e Sher Darwaza có bức tường thành cổ chạy dọc sống núi, và ở phía bắc là núi Koh-e Asamai (cao 2.126 mét so với mực nước biển, ngày nay thường được người dân địa phương gọi là Đồi Truyền hình). Ít ai ngờ rằng tên gọi Asamai của ngọn núi biểu tượng bậc nhất thủ đô Afghanistan lại bắt nguồn trực tiếp từ danh hiệu tiếng Phạn và tiếng Hindi Asha Mai (nghĩa là Mẹ Hy Vọng hay Nữ thần Hy vọng), một hóa thân của Đại Mẫu Durga trong truyền thống Ấn Độ giáo.
Nép mình ngay dưới chân sườn phía đông của ngọn núi ấy, bên đường Asamai Watt thuộc khu Joy Shir (Quận 2, trung tâm Kabul), Đền Asamai (Asa Mai Mandir) hiện lên với sắc tường trắng thanh khiết, những vòm cuốn thanh nhã và lá cờ đỏ thêu đinh ba (Trishula) tung bay trước gió núi Hindu Kush. Được truyền tụng là có cội nguồn từ thời kỳ vương triều Hindu Shahi (thế kỷ 9 tới cuối thế kỷ 10 Công nguyên) khi thung lũng Kabul còn là một trung tâm văn minh Ấn Độ giáo và Phật giáo rực rỡ trên Con đường Tơ lụa, Đền Asamai cùng với ngọn lửa thiêng bất diệt Akhand Jyoti bên trong chính điện là chứng nhân kiên cường nhất cho lịch sử đa nguyên tôn giáo hàng ngàn năm của đất nước Afghanistan.
INữ Thần Hy Vọng Asha Mai, Ngọn Lửa Bất Diệt Akhand Jyoti Và Huyền Thoại Tảng Đá Thiêng Trên Núi Koh-e Asamai
Tâm điểm thờ phụng của Đền Asamai là Nữ thần Asha Mai (Mẹ Hy Vọng), một tôn danh địa phương đặc trưng của vùng Kabul dùng để tôn xưng Nữ thần Durga (Adishakti Jagadamba), vị Nữ thần tối cao đại diện cho năng lượng vũ trụ (Shakti), lòng từ mẫu che chở và sức mạnh chiến thắng bóng tối trong truyền thống Shaktism của Ấn Độ giáo. Trong tâm thức của cộng đồng người Hindu bản địa tại Afghanistan (vốn sinh sống lâu đời tại Kabul, Kandahar, Ghazni và Jalalabad), Nữ thần Asha Mai chính là vị thần bảo hộ tối cao ngự trên đỉnh núi Koh-e Asamai để ban phát niềm hy vọng, sự bình an và ánh sáng vượt qua mọi nghịch cảnh.
Không giống nhiều ngôi đền chỉ đặt tượng thờ nhân hình, linh hồn sống động nhất bên trong hậu cung (Garbhagriha) của Đền Asamai là Akhand Jyoti (Ngọn lửa thiêng bất diệt). Theo niềm tin thiêng liêng được truyền giữ qua nhiều thế hệ tư tế (pujari) và cư dân Kabul, ngọn đèn bơ (ghee) đặt trước khám thờ Nữ thần Asha Mai đã cháy sáng liên tục suốt hàng thế kỷ mà không bao giờ tắt, trở thành biểu tượng cho sự hiện diện vĩnh cửu của Nữ thần và sức sống bền bỉ của đức tin giữa lòng dãy núi Hindu Kush.
Trong thần học Ấn Độ giáo vùng Tây Bắc tiểu lục địa (trải dài từ thung lũng Kabul qua Peshawar, Kashmir và Punjab), các ngọn núi cao đột khởi giữa thung lũng thường được tôn kính là nơi ngự trị của Đức Mẹ Vũ Trụ (Devi Sthana), tương đồng với thánh địa Vaishno Devi ở Jammu hay Hinglaj Mata ở Balochistan. Tại Đền Asamai, sự kết hợp giữa Đỉnh núi đá tự nhiên (Koh-e Asamai), Phiến đá thiêng (Panchshir Stone) trên sườn núi và Ngọn lửa thiêng (Akhand Jyoti) dưới chân núi tạo nên một trục vũ trụ tam hợp nối liền Đất, Đá và Lửa.
Bên cạnh khám thờ chính của Nữ thần Asha Mai và ngọn lửa Akhand Jyoti, không gian thờ tự của ngôi đền còn quy tụ đầy đủ các vị thần chủ chốt của gia đình thần linh Ấn Độ giáo (Panchayatana): khám thờ Thần Shiva (với biểu tượng Shiva Lingam và bò thần Nandi), Thần Ganesha (vị thần đầu voi mở đường và hóa giải chướng ngại), Thần Hanuman (biểu tượng của lòng trung tín và sức mạnh), cặp đôi Thần Rama - Sita, Thần Krishna - Radha, cùng bàn thờ tôn trí kinh Guru Granth Sahib dành cho cộng đồng tín đồ đạo Sikh vốn luôn gắn bó máu thịt và cùng sinh hoạt chung một mái đền với người Hindu tại Afghanistan.
Sử liệu địa phương của Kabul và truyền thuyết của cộng đồng Hindu Afghanistan còn lưu giữ câu chuyện về Tảng đá Panchshir (Panchshir Stone) nằm ở sườn trên của núi Koh-e Asamai ngay phía trên ngôi đền. Tương truyền vào thời cổ đại, có một thế lực tà ác (hoặc một con quỷ dữ theo thần thoại địa phương) từ thung lũng Panjshir tràn về định tàn phá cư dân thung lũng Kabul; khi đến sườn núi này, Nữ thần Asha Mai đã hiển linh dùng thần lực hóa phép biến kẻ xâm phạm thành một khối đá xám khổng lồ nằm bất động trên sườn núi để bảo vệ dân lành. Cho tới tận ngày nay, khách hành hương khi đến Đền Asamai dưới chân núi vẫn thường leo theo con đường mòn dốc đứng lên sườn núi Koh-e Asamai để thắp hương và buộc chỉ đỏ cầu nguyện tại khám đá cổ này.
Về mặt khảo cổ học, các cuộc khai quật tại khu vực núi Koh-e Asamai, đồi Khair Khana và Tepe Maranjan quanh thành phố Kabul trong thế kỷ 20 (do Đoàn Khảo cổ học Pháp tại Afghanistan DAFA thực hiện) đã phát hiện nhiều pho tượng đá cẩm thạch trắng tuyệt đẹp tạc thần Mặt Trời Surya, thần Shiva và nữ thần Durga Mahishasuramardini có niên đại từ thế kỷ 7 tới thế kỷ 10 dưới hai vương triều Turk Shahi và Hindu Shahi (trước khi Mahmud xứ Ghazni chinh phục Kabul vào đầu thế kỷ 11), chứng minh nền tảng lịch sử xác thực của trung tâm tín ngưỡng Hindu cổ đại tại chân núi Asamai.
Nhiều người nước ngoài khi nghe tên núi Koh-e Asamai ở giữa thủ đô Kabul thường nghĩ đó là một từ tiếng Ba Tư (Dari) hoặc tiếng Pashto thuần túy. Thực chất, trong khi từ Koh trong tiếng Ba Tư có nghĩa là Núi, thì phần tên riêng Asamai lại là sự bảo lưu nguyên vẹn qua hơn một ngàn năm của danh xưng Ấn Độ giáo Asha Mai (Mẹ Hy Vọng). Điều này cho thấy sự tôn trọng sâu sắc của cư dân Kabul qua nhiều thời đại đối với di sản lịch sử của thành phố: dù đại đa số dân số Kabul đã chuyển sang Hồi giáo từ thế kỷ 11, tên gọi của vị Nữ thần Ấn Độ giáo ngự tại ngôi đền dưới chân núi vẫn được toàn thể người dân thủ đô giữ nguyên làm tên gọi chính thức cho ngọn núi trung tâm của đất nước.
IIHành Trình Hơn Một Thiên Niên Kỷ Từ Kinh Đô Vương Triều Hindu Shahi Tới Các Đợt Tái Thiết Và Mạng Lưới Toàn Cầu
Lịch sử của Đền Asamai gắn liền trực tiếp với lịch sử của thung lũng Kabul từ thời kỳ tiền Hồi giáo cho tới kỷ nguyên hiện đại. Từ khoảng năm 850 tới năm 1002 Công nguyên, Kabul là một trong những kinh đô quan trọng của vương triều Hindu Shahi (Kabul Shahi) do vị vua sáng lập Kallar và các vị quốc vương như Samantadeva, Bhimadeva và Jayapala trị vì. Các bức tường thành đá cổ chạy dọc trên đỉnh núi Koh-e Asamai và Koh-e Sher Darwaza hiện nay vẫn được người dân Kabul truyền tụng là có nền móng từ thời các vị vua Shahi xây dựng để bảo vệ kinh thành và các đền đài bên dưới.
Trải qua một thiên niên kỷ chuyển biến lịch sử, khi Kabul trở thành kinh đô của Đế chế Mughal dưới thời Hoàng đế Babur vào đầu thế kỷ 16 rồi trở thành thủ đô của Vương quốc Afghanistan từ năm 1776 dưới triều vua Timur Shah Durrani, cộng đồng thương nhân, thầy thuốc và quan chức người Hindu và Sikh tại Kabul vẫn luôn chăm sóc và trùng tu Đền Asamai. Vào thời kỳ thanh bình giữa thế kỷ 20 (dưới triều Quốc vương Mohammad Zahir Shah từ năm 1933 tới 1973), khu vực quanh Đền Asamai và khu phố cổ Shor Bazaar là nơi sinh sống sầm uất của hàng chục ngàn công dân Afghanistan theo Ấn Độ giáo và đạo Sikh.
- Thế kỷ 9 tới thế kỷ 10Thời kỳ Vương triều Hindu Shahi tại Kabul và khởi nguyên tín ngưỡng Nữ thần Asha MaiDưới triều các quốc vương Hindu Shahi đóng đô tại Kabul và Waihind, khu vực núi Koh-e Asamai trở thành thánh địa tôn thờ Nữ thần Durga dưới danh hiệu Asha Mai cùng hệ thống tường thành đá bảo vệ trên sống núi.
- Thế kỷ 16 tới thế kỷ 19Duy trì ngọn lửa thiêng Akhand Jyoti qua thời kỳ Mughal và vương triều DurraniKhi Kabul trở thành thủ đô của Afghanistan năm 1776, cộng đồng người Hindu bản địa tại khu vực Joy Shir và Shor Bazaar tiếp tục gìn giữ ngọn lửa thiêng Akhand Jyoti và mở rộng các gian thờ dưới chân núi Koh-e Asamai.
- Thập niên 1930 tới thập niên 1970Thời kỳ hưng thịnh của Đền Asamai dưới triều Quốc vương Mohammad Zahir ShahNgôi đền được xây dựng kiên cố với sảnh cầu nguyện lớn, sân hành lễ, nhà khách hành hương (dharamshala) và bậc thang leo lên khám đá trên sườn núi, đón hàng ngàn tín đồ dự lễ Navratri và Diwali.
- Thập niên 1990Hư hại trong giai đoạn xung đột tại chân núi Koh-e Asamai và di tản ngọn lửa thiêngDo nằm ngay dưới chân ngọn núi chiến lược ở trung tâm Kabul, cấu trúc của Đền Asamai chịu nhiều hư hại nặng nề trong những năm đầu thập niên 1990; các tín đồ và tư tế đã nỗ lực bảo vệ các linh tượng và ngọn lửa thiêng.
- Năm 2006Đại trùng tu và khánh thành lại quần thể Đền Asamai tại đường Asamai WattVới sự đóng góp của cộng đồng người Hindu gốc Afghanistan tại New Delhi, London, Frankfurt và New York cùng sự hỗ trợ tại chỗ ở Kabul, ngôi đền được tái thiết khang trang bằng bê tông và đá trắng với cổng vòm mới.
Từ ngọn lửa Akhand Jyoti ở Kabul tới các ngôi đền Asamai của cộng đồng hải ngoại trên toàn thế giới. Một hiện tượng văn hóa và tôn giáo đặc biệt trong cuối thế kỷ 20 và đầu thế kỷ 21 là khi phần lớn cộng đồng người Hindu gốc Afghanistan di cư sang Ấn Độ, châu Âu và Bắc Mỹ, họ đã mang theo ngọn lửa thiêng được châm trực tiếp từ Akhand Jyoti của Đền Asamai ở Kabul để thành lập một mạng lưới các ngôi đền mang tên Asamai Mandir tại hải ngoại. Hiện nay, có những ngôi đền Asamai hoạt động sôi nổi tại Faridabad và New Delhi (Ấn Độ), Frankfurt và Köln (Đức), London (Vương quốc Anh), Amsterdam (Hà Lan) và Hicksville, New York (Hoa Kỳ); tất cả đều coi ngôi đền gốc dưới chân núi Koh-e Asamai tại Kabul là Tổ đình (Mother Temple) thiêng liêng của cộng đồng mình.
IIIKiến Trúc Đền Chân Núi Đá, Khám Thờ Ngọn Lửa Bất Diệt Akhand Jyoti, Sảnh Kirtan Và Khám Đá Thượng Sơn
Khác với những ngôi đền đá sa thạch chạm khắc tháp cao vút ở đồng bằng Bắc Ấn Độ, Đền Asamai tại Kabul mang phong cách kiến trúc đền núi vùng Tây Bắc (Mandir-Dharamshala) kết hợp hài hòa với kiến trúc đô thị truyền thống của Afghanistan nhằm thích ứng với khí hậu mùa đông tuyết rơi lạnh giá của dãy Hindu Kush. Toàn bộ quần thể đền nằm trong một khuôn viên tường bao kiên cố ngay sát vách đá chân núi Koh-e Asamai, mặt tiền quay ra đại lộ Asamai Watt với cổng vòm trắng gắn biểu tượng chữ Om và đinh ba Trishula màu đỏ son.
Bước qua cổng chính và khoảng sân lát đá sạch sẽ, du khách tiến vào tòa nhà chính hai tầng sơn trắng viền đỏ và vàng, nơi tích hợp cả Sảnh cầu nguyện trung tâm (Sabha Mandapa), Hậu cung thờ Nữ thần (Garbhagriha) dựa sát vào vách đá tự nhiên của ngọn núi, phòng thờ kinh Guru Granth Sahib, cùng khu bếp ăn từ thiện (Langar / Bhandara) và phòng nghỉ cho người trông coi đền.
Nằm ở vị trí trang trọng nhất sát vách đá chân núi là hậu cung thờ tượng Nữ thần Asha Mai (Durga cưỡi hổ khoác y phục đỏ thêu kim tuyến vàng). Ngay phía trước khám thờ đặt ngọn đèn đồng Akhand Jyoti được bảo vệ trong lồng kính thông khí, nơi ngọn lửa bơ thiêng cháy sáng liên tục ngày đêm.
Phía trước hậu cung là đại sảnh rộng rãi lát đá cẩm thạch và trải thảm đỏ, được nâng đỡ bởi các cột trụ tròn. Đây là nơi cộng đồng tập trung ngồi tụng kinh Bhajan, Kirtan với đàn harmonium, trống dholak và cử hành nghi lễ vẫy đèn lửa Aarti mỗi buổi sáng và chiều tối.
Dọc theo sảnh chính là các khám thờ bằng đá cẩm thạch trắng tôn trí tượng Thần Shiva cùng Shiva Lingam, Thần Ganesha, Thần Hanuman, Thần Rama - Sita và Radha - Krishna. Ngoài ra trong khuôn viên còn có gian thờ trang nghiêm đặt bộ kinh Guru Granth Sahib thể hiện tình đoàn kết Hindu - Sikh.
Từ phía sau khuôn viên đền có lối bậc thang và đường mòn dẫn ngược lên sườn đá dốc của núi Koh-e Asamai tới một nhà nguyện nhỏ trên cao (Upper Shrine), nơi bảo tồn Tảng đá Panchshir cổ truyền gắn với huyền tích Nữ thần Asha Mai trấn phục tà ma bảo vệ thung lũng Kabul.
Được tái thiết vào năm 2006, cổng chính của ngôi đền trên phố Asamai Watt có thiết kế vòm cuốn thanh lịch sơn màu trắng và hồng nhạt, phía trên đỉnh cổng là biểu tượng mặt trời và chữ Phạn Om cùng những dải cờ tam giác màu đỏ cam (Bhagwa Dhwaj) nổi bật trên nền đá xám của ngọn núi.
Nằm bên cánh phụ của khuôn viên là khu bếp lớn và phòng ăn tập thể, nơi chuẩn bị các bữa cơm chay thanh tịnh (Prasad và Langar) gồm bánh mì roti, đậu dal, cơm nghệ và chè ngọt kheer để đãi toàn thể khách hành hương và người nghèo vào mỗi dịp lễ lớn.
| Hạng mục kiến trúc và thờ tự | Vị trí và cấu trúc | Ý nghĩa tâm linh và lịch sử tại Đền Asamai |
|---|---|---|
| Khám thờ chính Nữ thần Asha Mai | Trung tâm hậu cung (Garbhagriha) dưới chân vách đá núi Koh-e Asamai | Thờ Nữ thần Hy vọng Asha Mai (hóa thân của Nữ thần Durga), vị thần bảo hộ cổ xưa của thung lũng Kabul |
| Ngọn lửa thiêng Akhand Jyoti | Đặt trong lồng kính đồng ngay trước khám thờ Nữ thần Asha Mai | Ngọn lửa bơ cháy liên tục nhiều thế kỷ, nguồn châm lửa cho tất cả các đền Asamai của người Afghanistan trên thế giới |
| Khám đá Thượng sơn (Panchshir Stone) | Nằm trên sườn núi Koh-e Asamai phía trên khuôn viên đền chính | Di tích đá thiêng gắn liền với truyền thuyết Nữ thần hóa đá thế lực xâm phạm kinh thành Kabul xưa |
| Hệ thống khám thờ Panchayatana | Bố trí dọc theo đại sảnh Sabha Mandapa bằng đá cẩm thạch trắng | Tôn trí tượng Thần Shiva (Shiva Lingam), Ganesha, Hanuman, Rama - Sita và Krishna - Radha |
| Gian thờ kinh Guru Granth Sahib | Phòng thờ trang trọng trong khu phức hợp đền | Minh chứng cho truyền thống gắn bó hài hòa giữa tín đồ Ấn Độ giáo và đạo Sikh tại Afghanistan |
| Tòa nhà chính và cổng tái thiết 2006 | Khuôn viên tường bao mặt tiền đường Asamai Watt, khu Joy Shir | Khôi phục toàn diện năm 2006 sau những hư hại thời chiến, giữ vững sự hiện diện của ngôi đền giữa lòng thủ đô |
IVThế Đất Và Hướng
Cần nói rõ rằng Đền Asamai được kiến tạo theo truyền thống địa linh đền núi của Ấn Độ giáo chứ không dựa trên thuật phong thủy cổ truyền phương Đông. Trong kiến trúc đền miếu Ấn Độ giáo (Vastu Shastra), việc đặt hậu cung dựa vào vách núi đá tự nhiên và mở cửa đón ánh mặt trời mọc ở phương Đông mang ý nghĩa kết nối năng lượng của Đất Mẹ với ánh sáng thần linh. Dưới đây là phần đọc vị thế sơn thủy của ngôi đền và ngọn núi Koh-e Asamai theo góc nhìn đối chiếu của thư viện.
Xét trên đại cục địa hình của thung lũng thủ đô Kabul tại tọa độ 34,5185 độ vĩ bắc, 69,1587 độ kinh đông (nằm ở độ cao khoảng 1.800 mét so với mực nước biển), thành phố Kabul nằm trong một lòng chảo cao nguyên được bao bọc bốn phía bởi các nhánh của dãy núi Hindu Kush. Ngay chính giữa lòng chảo ấy, hai dãy núi đá hoa cương và đá phiến là Koh-e Asamai (ở phía tây bắc, đỉnh cao 2.126 mét) và Koh-e Sher Darwaza (ở phía tây nam, đỉnh cao 2.222 mét) vươn lên đối xứng nhau, chỉ chừa lại một khe hẻm núi hẹp ở giữa mang tên Guzargah (Hẻm núi Deh Mazang) để dòng sông Kabul (Kabul Rud, tức sông Kubha trong kinh Rigveda cổ đại) chảy xuyên qua từ phía tây sang phía đông. Trong phép xem hình thế sơn thủy cổ truyền, hai ngọn núi Koh-e Asamai và Sher Darwaza kẹp hai bên dòng sông Kabul chính là một cặp Thiên Môn (Cổng Trời) và Hổ Cứ Long Bàn khóa chặt thủy khẩu và bảo vệ toàn bộ kinh thành Kabul.
Xét riêng về nội cục của Đền Asamai, ngôi đền tọa lạc ngay tại chân sườn phía Đông - Đông Nam của núi Koh-e Asamai, chỉ cách bờ bắc của dòng sông Kabul vài trăm mét. Lưng của ngôi đền tựa sát vào vách đá dựng đứng của ngọn núi tổ Koh-e Asamai làm hậu chẩm vững như bàn thạch (che chắn hoàn toàn những luồng gió bắc và gió tây lạnh buốt thổi từ đỉnh núi xuống), trong khi mặt tiền của đền mở ra hướng Đông và Đông Nam đón trọn ánh nắng bình minh chiếu rọi vào thung lũng Kabul và nhìn về phía dòng sông Kabul đang uốn lượn phía trước làm minh đường tụ thủy. Thế đất tọa sơn nghinh dương, lưng tựa thạch bích, tiền lâm cổ hà này giải thích vì sao trải qua hơn một ngàn năm biến thiên của các triều đại, mạch khí tâm linh tại chân núi Asamai vẫn được cư dân bản địa trân trọng và gìn giữ không dứt.
VĐại Lễ Navratri Kính Nữ Thần, Lễ Hội Ánh Sáng Diwali Và Sự Gắn Kết Cộng Đồng Tại Đền Asamai
Các kỳ lễ tiết tại Đền Asamai (cũng như tại toàn bộ mạng lưới các đền Asamai của người Hindu gốc Afghanistan trên khắp thế giới) được cử hành theo lịch âm dương Ấn Độ giáo (Vikram Samvat / Panchanga), lấy việc tôn vinh Nữ thần Asha Mai và duy trì ngọn lửa thiêng Akhand Jyoti làm trọng tâm.
| Thời gian trong năm | Hệ lịch | Tên lễ hội truyền thống | Nghi thức phụng vụ và sinh hoạt tâm linh tại Đền Asamai |
|---|---|---|---|
| Tháng Chaitra (tháng 3 tới tháng 4) và tháng Ashvin (tháng 9 tới tháng 10) | Lịch Âm dương Ấn Độ giáo | Đại lễ Chaitra Navratri và Sharad Navratri (Chín Đêm Kính Nữ Thần Asha Mai / Durga) | Hai kỳ đại lễ quan trọng nhất trong năm dành riêng cho Nữ thần Asha Mai: suốt 9 ngày đêm liên tục, các tín đồ ăn chay, tụng kinh Durga Saptashati, dâng khăn choàng đỏ (Chunri) lên Nữ thần, leo lên khám đá trên sườn núi Koh-e Asamai và cử hành lễ Havan (lửa thiêng) vào ngày thứ tám (Ashtami) và thứ chín (Ram Navami / Maha Navami). |
| Ngày Trăng mới tháng Kartika (tháng 10 hoặc tháng 11) | Lịch Âm dương Ấn Độ giáo | Lễ hội Ánh sáng Diwali (Deepavali) | Khuôn viên Đền Asamai được thắp sáng bằng hàng trăm ngọn đèn dầu đất nung (diya) lấy lửa từ ngọn đèn bất diệt Akhand Jyoti để mừng ánh sáng chiến thắng bóng tối, cầu nguyện Nữ thần Lakshmi và Asha Mai ban phước lành. |
| Giữa tháng 4 hằng năm (13 hoặc 14 tháng 4) | Lịch Dương Ấn Độ (Solar Calendar) | Lễ hội Mùa xuân và Năm mới Vaisakhi | Ngày lễ chung trọng đại của cả cộng đồng người Hindu và người Sikh tại Kabul, với các buổi tụng ca Kirtan, lễ rước và bữa ăn chay cộng đồng (Langar / Bhandara) mở cửa đón tiếp mọi người. |
| Tháng Bhadrapada và tháng Phalguna | Lịch Âm dương Ấn Độ giáo | Lễ Krishna Janmashtami (Đản sinh Thần Krishna) và Đại lễ Maha Shivaratri (Đêm của Thần Shiva) | Các buổi cầu nguyện xuyên đêm, tắm tượng Shiva Lingam bằng sữa, mật ong và nước tinh khiết (Abhishekam), cùng những khúc hát Bhajan truyền thống của vùng Kabul và Tây Bắc Ấn Độ. |
Biểu tượng của lòng hiếu khách và ký ức Kabul cổ xưa. Trong văn hóa truyền thống của thủ đô Kabul, vào các dịp lễ lớn như Navratri hay Vaisakhi tại Đền Asamai, không chỉ có các gia đình người Hindu và người Sikh tham dự mà nhiều người hàng xóm Hồi giáo ở khu vực Joy Shir và Deh Mazang cũng thường ghé thăm để chúc mừng và thưởng thức những món bánh ngọt truyền thống (prasad). Ngôi đền trắng nhỏ nhắn nằm dưới bóng núi Koh-e Asamai hùng vĩ vì thế luôn được người dân Kabul nhắc nhớ như một viên ngọc di sản quý giá, kết nối thủ đô hiện đại với lịch sử hàng ngàn năm của vùng đất giao thoa văn minh Á - Âu.
VINơi Chốn Và Đường Tới
- Địa chỉ
- Dưới chân sườn phía đông núi Koh-e Asamai, đường Asamai Watt, khu Joy Shir (Quận 2), thành phố Kabul, Afghanistan
- Đường tới
- Đền Asamai tọa lạc trên đại lộ Asamai Watt tại khu vực Joy Shir (gần ngã tư Deh Mazang và cầu Pul-e Artan bắc qua sông Kabul), thuộc Quận 2, ngay trung tâm thủ đô Kabul, Afghanistan. Từ Sân bay Quốc tế Kabul (KBL, cách đó khoảng 7 km về phía đông bắc) hoặc từ khu vực trung tâm thương mại Shahr-e Naw và Deh Afghanan, quý vị có thể đi taxi mất khoảng 10 tới 20 phút chạy dọc theo đại lộ Asamai Watt chạy ven chân núi Koh-e Asamai (ngọn núi có tháp truyền hình lớn trên đỉnh rất dễ nhận biết từ mọi hướng trong thành phố).
- Toạ độ
- 34.5185, 69.1587
Đền Asamai nằm ngay mặt đường đại lộ Asamai Watt dưới chân sườn phía đông núi Koh-e Asamai (Quận 2, trung tâm Kabul). Vì đây là một không gian thờ tự tôn nghiêm và có lịch sử lâu đời, khi đến viếng thăm quý vị cần ăn mặc lịch sự, kín đáo (quần dài, áo có tay che vai) và chuẩn bị sẵn một chiếc khăn sạch để trùm đầu (cả nam lẫn nữ đều cần che đầu khi bước vào sảnh cầu nguyện chính và gian thờ kinh Guru Granth Sahib theo phong tục truyền thống của các đền miền Tây Bắc). Trước khi bước vào thềm sảnh chính, quý vị phải tháo giày dép và rửa tay sạch sẽ tại khu vực vòi nước gần lối vào. Xin tuyệt đối không mang theo các sản phẩm từ thuốc lá vào trong khuôn viên đền, giữ thái độ tôn trọng khi chiêm ngưỡng ngọn lửa thiêng Akhand Jyoti và hỏi ý kiến người trông coi đền (pujari) trước khi chụp ảnh bên trong hậu cung.
Những nơi gần đây trong thư viện
VIIĐóng Góp Cho Trang Này
Góp ảnh, thông tin hoặc video cho Đền Asamai, Kabul
Thầy Ưng Khiêm mời cộng đồng cùng làm giàu trang này. Ảnh chụp tận nơi, một chi tiết lịch sử chưa được nhắc, một đoạn video ngắn: mọi đóng góp đều được đọc và trả lời.
Chưa có đóng góp nào từ cộng đồng. Bạn có thể là người đầu tiên.
?Hỏi Đáp Nhanh
Tên gọi của Đền Asamai và ngọn núi Koh-e Asamai ở trung tâm thủ đô Kabul có ý nghĩa là gì?
Tên gọi Asamai bắt nguồn từ danh xưng tiếng Phạn và tiếng Hindi là Asha Mai, có nghĩa là Nữ thần Hy vọng hay Mẹ Hy Vọng (một hóa thân của Đại Mẫu Durga trong Ấn Độ giáo). Ngọn núi đá cao 2.126 mét nằm ngay trung tâm thủ đô Kabul được gọi là Koh-e Asamai (Núi của Nữ thần Asha Mai) chính là vì ngôi đền cổ thờ Nữ thần tọa lạc dưới chân núi và khám đá thiêng nằm trên sườn núi này từ hơn một thiên niên kỷ trước.
Ngọn lửa bất diệt Akhand Jyoti bên trong Đền Asamai có ý nghĩa tâm linh đặc biệt như thế nào?
Akhand Jyoti là ngọn đèn bơ thiêng được đặt trang trọng ngay trước khám thờ Nữ thần Asha Mai trong hậu cung của ngôi đền. Theo truyền thống của cộng đồng người Hindu tại Kabul, ngọn lửa này đã được các thế hệ tư tế và tín đồ duy trì cháy sáng liên tục suốt hàng thế kỷ không bao giờ tắt, tượng trưng cho ánh sáng vĩnh cửu và niềm hy vọng bất diệt của Nữ thần. Khi cộng đồng người Hindu Afghanistan lập các ngôi đền Asamai mới tại Ấn Độ, Đức, Anh và Hoa Kỳ, họ đều thỉnh lửa từ ngọn đèn Akhand Jyoti gốc tại Kabul này mang đi.
Đền Asamai gắn liền với triều đại lịch sử cổ đại nào của đất nước Afghanistan?
Theo truyền thống lịch sử và các phát hiện khảo cổ học quanh vùng núi Koh-e Asamai ở Kabul, cội nguồn của Đền Asamai bắt đầu từ thời kỳ vương triều Hindu Shahi (còn gọi là Kabul Shahi, trị vì từ khoảng năm 850 tới đầu thế kỷ 11 Công nguyên). Vào thời kỳ đó, thung lũng Kabul là kinh đô sầm uất của các vị vua theo Ấn Độ giáo, những người đã cho xây dựng các đền đài thờ thần Shiva, Surya, Durga và hệ thống tường thành đá phòng thủ trên sống núi Koh-e Asamai.
Truyền thuyết về Tảng đá Panchshir trên sườn núi Koh-e Asamai phía trên ngôi đền kể về điều gì?
Tương truyền vào thời xa xưa, có một thế lực tà ác từ vùng Panjshir kéo về định gây tai họa cho cư dân thung lũng Kabul. Khi kẻ đó tiến lên sườn núi Koh-e Asamai, Nữ thần Asha Mai đã hiển linh dùng quyền năng biến kẻ xâm phạm thành một tảng đá lớn nằm bất động trên sườn núi, được gọi là Tảng đá Panchshir (Panchshir Stone). Tảng đá này hiện vẫn nằm tại khám thờ Thượng sơn phía trên Đền Asamai và là nơi khách hành hương thường leo lên thắp hương cầu bình an.
Ngôi đền hiện tại dưới chân núi Koh-e Asamai đã được trùng tu và bảo tồn như thế nào trong thời kỳ hiện đại?
Do nằm ngay dưới chân ngọn núi trung tâm của thủ đô Kabul, tòa nhà cũ của Đền Asamai từng bị hư hại nặng nề trong các cuộc giao tranh đô thị đầu thập niên 1990. Đến năm 2006, nhờ sự đóng góp tâm huyết của cộng đồng người Hindu gốc Afghanistan sinh sống tại hải ngoại (Ấn Độ, châu Âu, Bắc Mỹ) phối hợp cùng các tín đồ còn ở lại Kabul, toàn bộ ngôi đền, cổng vòm mặt tiền đường Asamai Watt và sảnh cầu nguyện đã được tái thiết khang trang như hiện nay.