Chiều xuống ở Bandar Seri Begawan, mặt hồ nhân tạo giữa thành phố lặng như gương, và trong gương ấy là một mái vòm vàng tròn, một ngọn tháp trắng mảnh, những hàng cột và vòm cuốn trắng. Giữa hồ, một chiếc thuyền bằng đá như đang neo lại, nối với bờ bằng một chiếc cầu. Xa hơn một chút, bên kia bờ sông Brunei, những dãy nhà sàn của làng nước Kampong Ayer nối nhau bằng cầu gỗ. Khi tiếng gọi cầu nguyện vang lên từ ngọn tháp, người trong làng nước và người trong phố cùng nghe một tiếng.
Đây là Thánh đường Omar Ali Saifuddien (Masjid Omar Ali Saifuddien), thuộc Hồi Giáo Sunni. Brunei là một nước nhỏ trên đảo Borneo, nơi đạo Hồi là quốc đạo và thấm vào nếp sống hằng ngày. Thư viện chọn nơi này làm đại diện duy nhất của Brunei vì đây là thánh đường biểu tượng của cả nước, một trong hai thánh đường quốc gia (masjid negara) của Brunei và là hình ảnh gắn liền với thủ đô từ năm 1958. Theo Lonely Planet, ngọn tháp của nó là công trình cao nhất khu trung tâm, và theo mosqpedia.org, chiếc thuyền đá trong hồ từng là nơi tổ chức thi đọc Kinh Qur'an.
ITên Gọi Và Chỗ Đứng Của Thánh Đường
Thánh đường mang tên Omar Ali Saifuddien, vị vua đời thứ 28 của Brunei, người trị vì vào thời công trình được dựng. Thư viện ghi tên ấy chỉ để giải nghĩa tên gọi.
Về vai trò, đây là một trong hai thánh đường quốc gia của Brunei và là thánh đường chính của thủ đô Bandar Seri Begawan, nơi có lễ chung thứ Sáu, tức một jami theo cách gọi của đạo Hồi. Chánh điện chứa khoảng 3.000 người, theo seasia.co. Con số không lớn so với các đại thánh đường vùng Vịnh, nhưng ở Brunei, nơi thánh đường này là hình ảnh đầu tiên người ta nghĩ tới khi nhắc thủ đô, quy mô không phải điều làm nên tầm quan trọng của nó.
Trong đạo Hồi, đọc Kinh Qur'an thành tiếng theo đúng phép ngâm đọc, gọi là tilawah, là một việc đạo được tôn trọng, và ở Đông Nam Á các cuộc thi đọc Kinh có truyền thống lâu đời. Theo mosqpedia.org và Wikipedia, chiếc thuyền đá trong hồ hoàn thành ngày 18 tháng 12 năm 1967 nhân kỷ niệm 1.400 năm sự kiện Nuzul Al-Quran (ngày Kinh Qur'an được mặc khải), được làm để tổ chức những cuộc thi đọc Kinh như vậy, và seasia.co cũng ghi đây từng là nơi thi đọc Kinh. Thánh đường không có tượng, không có bàn thờ, trong chánh điện chỉ có hốc mihrab chỉ hướng Mecca và bục giảng minbar.
Chỗ hay hiểu lầm thứ nhất là mái vòm vàng. Seasia.co và mosqpedia.org viết vòm được phủ vàng ròng. Lonely Planet tả kỹ hơn: vòm chính là một bức khảm khoảng 3,5 triệu mảnh kính phủ trên lá vàng thật. Hai cách tả không hẳn trái nhau, vì lá vàng dưới lớp kính khảm vẫn là vàng thật, nhưng hình dung một khối vàng đúc là không đúng.
Chỗ thứ hai là chiếc thuyền trong hồ. Đó không phải thuyền thật từng đi biển, mà là một công trình bằng đá mô phỏng thuyền rồng mahligai của triều đình Brunei thế kỷ 16, nối với bờ bằng một cây cầu đá hoa, theo mosqpedia.org và Lonely Planet.
Cùng vùng Đông Nam Á và cùng dáng mái vòm vàng là Thánh đường Sultan ở Singapore, bài ấy đã kể về vành đáy chai thủy tinh và cộng đồng Kampong Glam. Omar Ali Saifuddien khác ở chỗ có hồ nước bao quanh, khiến công trình như nổi trên mặt nước.
IIBốn Năm Xây Bên Sông Brunei
Thánh đường ra đời giữa thế kỷ 20, và các nguồn cùng thống nhất về ngày khởi công và ngày hoàn thành. Chỗ các nguồn ghi khác nhau là vai trò của các kiến trúc sư trong đồ án thiết kế. Các mốc dưới đây chỉ ghi việc xây dựng và trùng tu.
- 1954Khởi côngCông trình khởi công ngày 4 tháng 2 năm 1954 bên bờ một hồ nhân tạo cạnh sông Brunei, sử dụng khoảng 1.400 tấn bê tông và 640 tấn thép trên hệ cọc móng sâu từ 24 tới 37 mét, theo seasia.co, mosqpedia.org và Wikipedia.
- 1954 tới 1958Vật liệu từ nhiều nướcĐá hoa đưa từ Ý, đá hoa cương từ Thượng Hải, kính màu và đèn chùm từ Anh, thảm từ Ả Rập Saudi và Bỉ, cửa gỗ từ Philippines, theo seasia.co.
- 1958Hoàn thànhNgày 26 tháng 9 năm 1958 thánh đường hoàn thành và khánh thành, theo seasia.co và Wikipedia. Tháp chính cao 52 mét thành công trình cao nhất khu trung tâm thủ đô.
- 1967Thuyền đá trong hồCông trình thuyền đá mô phỏng thuyền mahligai thế kỷ 16 khánh thành ngày 18 tháng 12 năm 1967 nhân kỷ niệm 1.400 năm Nuzul Al-Quran, để tổ chức thi đọc Kinh Qur'an, theo mosqpedia.org và Wikipedia.
- Hiện nayTrùng tu năm 1994 và cảnh quan thủ đôTháng 1 năm 1994 thánh đường hoàn tất đợt trùng tu lớn đầu tiên, lắp hệ thống điều hòa và kính trang trí khắc câu Kinh Qur'an cùng danh hiệu Thượng Đế trên các ô cửa sổ vòm, theo Wikipedia. Cạnh thánh đường là công viên Taman Mahkota Jubli Emas, theo Lonely Planet.
Nguồn vênh nhau ở ba chỗ, thư viện ghi thẳng. Người thiết kế: seasia.co ghi đồ án của A. O. Coltman thuộc hãng Booty and Edwards, một hãng kiến trúc Anh đặt tại Malaysia. Mosqpedia.org và Wikipedia ghi người vẽ phác thảo tạo hình là nghệ sĩ kiêm kiến trúc sư người Ý Rodolfo Nolli (Cavalieri Rudolfo Nolli), còn hãng Booty and Edwards Chartered Architects (trong đó mosqpedia.org nhắc tên kiến trúc sư C. H. R. Bailey) lập bản vẽ kỹ thuật chi tiết, nâng cao mái vòm, tạo bờ đê và hồ nhân tạo, với hãng kỹ thuật Steen, Sehested and Partners tư vấn kết cấu. Như vậy cả hai bên đều tham gia ở hai khâu khác nhau của công trình.
Lối kiến trúc: seasia.co và Wikipedia gọi là pha lối Hồi Giáo, nhất là Mughal, với lối Ý. Mosqpedia.org gọi là pha lối Phục Hưng và lối Ý. Mái vòm: phủ vàng ròng theo seasia.co và mosqpedia.org, khảm kính trên lá vàng thật theo Lonely Planet, như đã nói ở hộp hiểu lầm.
IIIVòm Vàng, Tháp Trắng Và Hồ Nước Bao Quanh
Nét nhận ra thánh đường là sự đối nhau giữa vàng và trắng: một vòm chính màu vàng trên khối nhà trắng có hàng cột, vòm cuốn và một ngọn tháp. Tháp cao 52 mét, tức 171 foot, theo seasia.co và Lonely Planet, và theo mosqpedia.org có thang máy lên tới đỉnh. Chánh điện có những vòm cuốn đỡ trên cột đá hoa, cửa sổ kính màu và chạm khắc, theo seasia.co. Lonely Planet ghi sàn và tường bằng đá hoa Ý, đèn chùm làm ở Anh.
Chỗ làm nên dáng riêng của công trình là mặt nước. Thánh đường dựng bên bờ một hồ nhân tạo cạnh sông Brunei. Mosqpedia.org ghi một chiếc cầu bắc qua hồ tới làng nước Kampong Ayer giữa sông, và một chiếc cầu đá hoa khác dẫn ra thuyền đá. Nhờ hồ, cả khối trắng và vòm vàng in bóng xuống nước, và từ nhiều góc nhìn, thánh đường như nổi trên mặt hồ.
Khảm khoảng 3,5 triệu mảnh kính trên lá vàng thật theo Lonely Planet, seasia.co và mosqpedia.org ghi phủ vàng ròng.
Cao 52 mét, bằng đá hoa theo seasia.co, là công trình cao nhất khu trung tâm thủ đô theo Lonely Planet, có thang máy lên đỉnh theo mosqpedia.org.
Mô phỏng thuyền rồng mahligai của triều đình Brunei thế kỷ 16, khánh thành ngày 18 tháng 12 năm 1967 nhân kỷ niệm 1.400 năm Nuzul Al-Quran, nối bờ bằng cầu đá hoa, theo mosqpedia.org và Wikipedia.
Hồ bao quanh làm mặt nước soi bóng, có cầu bắc sang làng nước Kampong Ayer, theo Lonely Planet và mosqpedia.org.
Chứa khoảng 3.000 người, vòm cuốn trên cột đá hoa, kính màu, thảm từ Ả Rập Saudi và Bỉ, theo seasia.co.
| Hạng mục | Số liệu | Nguồn |
|---|---|---|
| Khởi công, hoàn thành | 4 tháng 2 năm 1954, 26 tháng 9 năm 1958 | seasia.co, Wikipedia |
| Tháp chính | 52 m (171 foot) | seasia.co, Lonely Planet, mosqpedia.org |
| Vòm chính | Khoảng 3,5 triệu mảnh kính trên lá vàng | Lonely Planet, nguồn khác ghi phủ vàng ròng |
| Sức chứa chánh điện | 3.000 người | seasia.co |
| Thuyền đá | Khánh thành ngày 18 tháng 12 năm 1967 | mosqpedia.org, Wikipedia |
| Thiết kế | Rodolfo Nolli cùng hãng Booty and Edwards (A. O. Coltman, C. H. R. Bailey) | seasia.co, mosqpedia.org, Wikipedia |
IVThế Đất Và Hướng
Thánh đường này có lẽ là nơi dễ gợi chuyện phong thủy nhất trong các thánh đường của thư viện, vì nước bao quanh. Dù vậy, xin nói trước: đạo Hồi không dạy phong thủy, và người dựng thánh đường chỉ theo một quy tắc hướng là qibla, đặt tường có hốc mihrab quay về Ngôi Đền Kaaba ở Mecca. Từ Brunei, Mecca nằm về phía tây chếch lên bắc, bên kia Ấn Độ Dương, nên chánh điện xếp theo trục ấy.
Phần đọc dưới đây là của thư viện, theo lối xem đất cổ truyền của người Việt, để bạn đọc có chỗ đối chiếu. Tư liệu về thánh đường không nói gì như vậy.
Nét đầu tiên là nước bao quanh. Thánh đường đứng bên một hồ nhân tạo, hồ lại nằm cạnh sông Brunei. Lối cổ truyền rất coi trọng thủy: nước tụ lại thành hồ trước công trình gọi là minh đường tụ thủy, được coi là chỗ khí dừng. Người Việt quen thấy thế này ở những ngôi chùa có hồ bán nguyệt trước sân, và đền đài xứ Huế soi bóng xuống hồ.
Thứ hai là sông và làng nước. Sông Brunei chảy qua trước thành phố, giữa sông là làng nhà sàn Kampong Ayer. Lối Việt đọc một dòng sông lớn uốn quanh khu dân cư là thế thủy bão, nước ôm. Chiếc cầu nối thánh đường với làng nước, đọc theo lối ấy, là mạch nối giữa chốn thờ và nơi người ở.
Thứ ba là hướng. Qibla từ Brunei chỉ về tây chếch bắc, phương vị khoảng 291 độ, nên hốc mihrab và người lễ trong chánh điện quay về phía ấy. Đọc theo lối Việt, phương vị 291 độ nằm ở ranh giữa cung Đoài (chính tây) và cung Càn (tây bắc), nên nếu lấy hướng cầu nguyện làm hướng chính thì người lễ đứng ở phía đông đông nam nhìn về phía tây tây bắc. Hướng này đến từ vị trí của Mecca, không phải từ sông hồ, và sự hợp hay không hợp với lối Việt chỉ là chỗ đối chiếu.
Cuối cùng là thuyền trên nước. Chiếc thuyền đá đậu giữa hồ, theo lối đọc hình tượng của người Việt, là hình thuyền chở, gợi ý chở đạo và chở chữ. Nhưng người dựng thuyền làm vậy để nhớ thuyền mahligai và để có nơi thi đọc Kinh, không phải để trấn yểm điều gì.
VThi Đọc Kinh Và Các Lễ Theo Lịch Hijri
Lễ ở thánh đường theo lịch Hồi giáo Hijri, lịch thuần âm, mỗi năm sớm hơn dương lịch khoảng mười một ngày. Ngoài năm lần lễ nguyện, lễ thứ Sáu, tháng Ramadan và hai kỳ Eid chung của đạo Hồi, nơi này gắn với lễ kỷ niệm Nuzul Al-Quran và thi đọc Kinh Qur'an: chiếc thuyền đá trong hồ được làm cho việc ấy, theo mosqpedia.org và Wikipedia. Bài chỉ ghi ngày theo lịch, không ghi giờ.
| Lễ | Theo lịch nào | Nội dung |
|---|---|---|
| Năm lần lễ nguyện | Hằng ngày, theo vị trí mặt trời | Rạng đông, giữa trưa, xế chiều, hoàng hôn và đêm. Tiếng gọi cầu nguyện từ tháp 52 mét vang ra cả làng nước. |
| Lễ chung thứ Sáu (Jumu'ah) | Hằng tuần | Lễ có bài giảng, lúc chánh điện 3.000 chỗ đông nhất trong tuần. |
| Tháng Ramadan | Lịch Hijri, tháng thứ chín | Nhịn chay ban ngày, lễ nguyện Taraweeh buổi tối và đọc trọn Kinh Qur'an trong tháng, kèm lễ kỷ niệm ngày Nuzul Al-Quran (17 Ramadan). |
| Thi đọc Kinh Qur'an | Theo lịch của ban tổ chức | Chiếc thuyền đá hoàn thành ngày 18 tháng 12 năm 1967 nhân kỷ niệm 1.400 năm Nuzul Al-Quran để làm nơi thi đọc Kinh, theo mosqpedia.org và Wikipedia. |
| Eid al-Fitr | Lịch Hijri, ngày 1 tháng Shawwal | Lễ mừng hết tháng chay, lễ nguyện chung buổi sáng. Cùng Eid al-Adha là hai lễ lớn nhất trong năm của đạo Hồi. |
| Eid al-Adha | Lịch Hijri, ngày 10 tháng Dhu al-Hijjah | Lễ hiến sinh trùng mùa hành hương Mecca, lễ nguyện chung buổi sáng rồi chia thịt cho người thiếu thốn. |
Thư viện chưa tìm được nguồn về sinh hoạt của người Việt tại Brunei gắn với thánh đường này nên không ghi.
VINơi Chốn Và Đường Tới
- Địa chỉ
- Bandar Seri Begawan, quận Brunei-Muara
- Đường tới
- Thánh đường nằm giữa trung tâm Bandar Seri Begawan, quận Brunei-Muara, bên hồ nhân tạo cạnh sông Brunei, cạnh công viên Taman Mahkota Jubli Emas, nhìn sang làng nước Kampong Ayer.
- Toạ độ
- 4.8894, 114.9392
Đây là thánh đường đang hành lễ, người ngoài đạo chỉ vào trong những khung riêng ngoài lúc lễ nguyện. Lệ chung của thánh đường: ăn mặc kín tay chân, nữ giới che tóc, bỏ giày trước khi vào, giữ im lặng, không đi ngang trước người đang lễ. Ngày thứ Sáu là ngày lễ chung của tín đồ.
Những nơi gần đây trong thư viện
VIIĐóng Góp Cho Trang Này
Góp ảnh, thông tin hoặc video cho Thánh đường Omar Ali Saifuddien, Bandar Seri Begawan
Thầy Ưng Khiêm mời cộng đồng cùng làm giàu trang này. Ảnh chụp tận nơi, một chi tiết lịch sử chưa được nhắc, một đoạn video ngắn: mọi đóng góp đều được đọc và trả lời.
Chưa có đóng góp nào từ cộng đồng. Bạn có thể là người đầu tiên.
?Hỏi Đáp Nhanh
thánh đường omar ali saifuddien xây năm nào
Khởi công ngày 4 tháng 2 năm 1954 và hoàn thành ngày 26 tháng 9 năm 1958, theo seasia.co và Wikipedia. Chiếc thuyền đá trong hồ khánh thành muộn hơn, ngày 18 tháng 12 năm 1967, theo mosqpedia.org và Wikipedia.
mái vòm thánh đường brunei có phải vàng thật không
Lonely Planet ghi vòm chính là bức khảm khoảng 3,5 triệu mảnh kính phủ trên lá vàng thật. Seasia.co và mosqpedia.org viết gọn là phủ vàng ròng. Như vậy có vàng thật, nhưng dưới dạng lá vàng dưới lớp kính khảm, không phải khối vàng đúc.
ai thiết kế thánh đường omar ali saifuddien
Theo mosqpedia.org và Wikipedia, nghệ sĩ kiêm kiến trúc sư người Ý Rodolfo Nolli thực hiện thiết kế tạo hình dựa trên phác thảo ban đầu, còn hãng kiến trúc Anh Booty and Edwards đặt tại Malaysia (nơi A. O. Coltman và C. H. R. Bailey làm việc, theo seasia.co và mosqpedia.org) triển khai bản vẽ kỹ thuật chi tiết, nâng cao vòm và tạo hồ nhân tạo.
chiếc thuyền đá trước thánh đường brunei là gì
Là công trình bằng đá mô phỏng thuyền rồng mahligai của triều đình Brunei thế kỷ 16, đặt giữa hồ nhân tạo, nối bờ bằng cầu đá hoa. Theo mosqpedia.org và Wikipedia, thuyền hoàn thành ngày 18 tháng 12 năm 1967 nhân kỷ niệm 1.400 năm Nuzul Al-Quran để làm nơi tổ chức các cuộc thi đọc Kinh Qur'an.
tháp thánh đường omar ali saifuddien cao bao nhiêu
Tháp chính cao 52 mét, tức 171 foot, theo seasia.co và Lonely Planet, là công trình cao nhất khu trung tâm Bandar Seri Begawan. Theo mosqpedia.org, tháp có thang máy lên tới đỉnh để nhìn ra thành phố.