ITổng Quan
Đây không phải một tổ chức. Đây là cách giữ đạo của rất nhiều gia đình ở miền Tây: có bàn thờ Trần Dà, có ngôi Thông Thiên trước sân, cúng hai thời mỗi ngày, nhưng không sinh hoạt trong ban trị sự nào.
Điều này có được là nhờ chính giáo lý của đạo. Phật Giáo Hòa Hảo chủ trương tu tại gia, không xuất gia, không cần chùa lớn, không có tăng lữ. Mọi việc thờ phượng căn bản đều làm được trong một căn nhà. Một người có thể giữ trọn Tám Điều Răn Cấm, đọc Sấm Giảng và làm việc thiện mà không cần một tổ chức đứng ra xác nhận.
Wikipedia tiếng Anh gọi nhóm này là phái trung lập, và mô tả rằng mọi nhóm của đạo đều có thực hành giống nhau.
IILịch Sử Hình Thành
Lối giữ đạo tại gia có từ ngày đầu. Đức Huỳnh Giáo Chủ khai đạo năm 1939 và giảng đạo bằng thơ lục bát tiếng Việt để người làm ruộng nghe một lần cũng nhớ. Quyển Sáu của bộ Sấm Giảng Thi Văn Giáo Lý, viết bằng văn xuôi, quy định cụ thể cách thờ và cách cúng tại nhà. Nhờ vậy, việc giữ đạo không phụ thuộc vào việc có hay không có tổ chức ở địa phương.
Tổ chức của đạo trải qua nhiều biến đổi. Tổ chức hiện nay được Nhà nước công nhận năm 1999. Qua các giai đoạn ấy, nhiều gia đình vẫn giữ đạo theo nếp nhà mà không gắn với ban trị sự nào.
IIIGiáo Lý Và Điểm Riêng
Giáo lý của nhóm này là giáo lý của toàn đạo: Học Phật Tu Nhân, đền Tứ Ân, giữ Tám Điều Răn Cấm. Đạo dạy Phật tức tâm, tâm tức Phật, nên việc tu cốt ở trau tâm sửa tánh, không ở hình thức bên ngoài.
Không có điểm riêng về giáo lý. Chỗ khác duy nhất là không sinh hoạt trong một tổ chức. Nhóm này không tự nhận là một phái và không có tên gọi riêng. Cách gọi phái trung lập là của người viết bên ngoài.
Không sinh hoạt trong tổ chức không có nghĩa là giữ đạo lỏng hơn. Với một đạo lấy căn nhà làm nơi tu, người không ghi tên vào ban trị sự vẫn có thể giữ đủ bàn thờ, đủ hai thời cúng và đủ giới luật.
IVTu Tập, Nghi Lễ Và Đời Sống
Nhà tín đồ có ba ngôi thờ:
- Bàn thờ Tam Bảo trong nhà, treo tấm Trần Dà màu nâu sồng, không tượng, không tranh.
- Bàn thờ Cửu Huyền Thất Tổ, thấp hơn bàn Tam Bảo.
- Ngôi Thông Thiên, trụ thờ nhỏ lộ thiên ngoài sân.
Tín đồ cúng hai thời mỗi ngày, sớm mai và chiều tối, bằng nước lã, hoa tươi và nhang. Mức chay thông thường là bốn ngày mỗi tháng âm lịch. Nhiều người vẫn về An Hòa Tự dự hai đại lễ lớn trong năm và góp công góp của cho các tổ cất nhà, đội bắc cầu, bếp cơm ở địa phương, vốn phần lớn do người trong xóm tự lập.
VTổ Chức Và Phân Bố
Nhóm này không có tổ chức, không có người đại diện và không có danh sách. Họ sống rải khắp miền Tây, đông nhất ở những vùng mà đạo đã bén rễ lâu như An Giang, Đồng Tháp, Cần Thơ.
Chưa có số liệu đáng tin về số người. Cũng chưa rõ con số trên 1,5 triệu tín đồ trong Sách trắng 2023 của Ban Tôn giáo Chính phủ đã tính những gia đình này tới đâu, vì nguồn không nói rõ cách đếm.
VINgày Nay
Ngày nay, ở nhiều làng quê miền Tây, bàn thờ Trần Dà và ngôi Thông Thiên vẫn là dấu hiệu dễ thấy nhất của một nhà theo đạo, dù chủ nhà có sinh hoạt trong Giáo hội hay không. Giữa người trong tổ chức và người ngoài tổ chức, sự khác nhau nằm ở giấy tờ và họp hành, không nằm ở bàn thờ.
Thư viện không xếp nhóm này đúng hay sai so với nhóm nào. Mọi nhóm của Phật Giáo Hòa Hảo đều cùng một giáo lý và cùng cách thờ.
VIIBiểu Tượng Của Nhánh
Tấm Trần Dà
Trần dà
VIIICác Nhánh Khác Của Phật Giáo Hòa Hảo
Giáo hội Phật Giáo Hòa HảoGiáo hội Phật giáo Hòa Hảo, Ban Trị sự Trung ươngTổ chức được Nhà nước công nhận năm 1999, trụ sở tại An Hòa Tự, xã Phú Tân, An Giang.Tín đồ tu tại gia không sinh hoạt trong tổ chức nàoVì đạo tu tại gia, không cần chùa hay tu sĩ, nhiều gia đình giữ đạo bằng bàn thờ trần dà và ngôi Thông Thiên mà không sinh hoạt trong ban trị sự nào.
Phật Giáo Hòa Hảo Thuần TúyGiáo hội Trung ương Phật giáo Hòa Hảo Thuần TúyNhóm tín đồ tổ chức riêng, không thuộc Giáo hội được công nhận và không đăng ký hoạt động.Dùng biểu tượng chung của đạo
Cộng đồng Phật Giáo Hòa Hảo hải ngoạiPhật Giáo Hòa Hảo hải ngoạiCác hội quán và ban trị sự của người Việt theo đạo ở nước ngoài, lớn nhất ở Hoa Kỳ, như Hội Quán Phật Giáo Hòa Hảo Miền Nam California.IXNguồn Tham Khảo
Thư viện đối chiếu các nguồn dưới đây. Chỗ nào các nguồn vênh nhau, bài ghi rõ cả hai.
?Hỏi Đáp Nhanh
Không vào ban trị sự thì có còn là tín đồ Hòa Hảo không?
Theo giáo lý, việc tu nằm ở trau tâm sửa tánh và giữ giới, làm được ngay tại nhà. Đạo không bắt buộc ghi tên vào tổ chức để giữ đạo.
Có bao nhiêu người giữ đạo theo cách này?
Chưa có số liệu đáng tin. Nhóm này không có tổ chức hay danh sách để đếm.
Phái trung lập nghĩa là gì?
Đây là cách Wikipedia tiếng Anh gọi những tín đồ không thuộc nhóm nào. Bản thân họ không tự gọi mình là một phái.