Đền Dầm

IMẫu Đệ Tam Thoải Phủ

Vị thờ chính ở đây là Mẫu Đệ Tam Thoải Phủ, còn gọi Thủy Cung Thánh Mẫu. Trong đền còn có điện Trần thờ Hưng Đạo Vương, Lầu Cô, Lầu Cậu và động Sơn Trang, theo mô tả của VnExpress. Bốn chữ Hán ở đầu trang là cách thư viện ghi danh xưng Thủy Cung Thánh Mẫu, do chúng tôi suy ra từ danh xưng ấy chứ không chép từ một tấm hoành phi trong đền.

IITruyền Thuyết Thời Trần Và Sắc Phong Thời Lê

Năm khởi dựng đền Dầm chưa khảo được. Truyền thuyết gắn đền với thời Trần, nhưng thời điểm truyền thuyết kể không phải năm dựng. Mốc chắc hơn là bộ sắc phong: VnExpress ghi đền còn 6 đạo, sớm nhất từ đời Lê Thần Tông, muộn nhất đời Khải Định. Báo Nông nghiệp và Môi trường ghi cụm đền Đại Lộ và đền Dầm khởi dựng từ thời Lê Trung Hưng, mang dấu thế kỷ 17, một nhận định khớp với niên đại đạo sắc sớm nhất.

• Thời TrầnLớp truyền thuyết
  Tương truyền Mẫu hiển linh phù trợ nhà Trần giữ đất, được vua cho lập đền thờ. Đây là thời điểm trong truyện kể, không phải năm dựng đền.
• Thế kỷ 17Khởi dựng cụm đền
  Theo Nông nghiệp và Môi trường, cụm đền Đại Lộ và đền Dầm khởi dựng thời Lê Trung Hưng, mang dấu thế kỷ 17.
• Đời Lê Thần TôngĐạo sắc phong sớm nhất
  Đạo sắc sớm nhất trong số sáu đạo VnExpress ghi nhận, vào thế kỷ 17.
• Đời Khải ĐịnhĐạo sắc phong muộn nhất
  Đạo sắc cuối trong bộ sáu đạo, khoảng năm 1916 tới 1925, cho thấy đền được triều đình ghi nhận liên tục qua các triều.
• 2016UNESCO ghi danh
  Thực hành Tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt được ghi danh là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại. Đền Dầm là một nơi thực hành ấy diễn ra thường xuyên.
• 2025Địa giới mới
  Xã Ninh Sở thuộc huyện Thường Tín cũ nhập vào xã Hồng Vân. Cụm đền Đại Lộ và đền Dầm nay thuộc xã Hồng Vân, Hà Nội.

IIICổng Ba Cửa, Các Điện Và Lầu Cô Giữa Ao

Khuôn viên đền Dầm là một quần thể nhiều điện chứ không phải một tòa. Đi từ ngoài vào là cổng ba cửa, qua nghi môn và phương đình mà báo Nông nghiệp và Môi trường nhắc tới, rồi tới gian chính thờ Mẫu Đệ Tam. Quanh gian chính là điện Trần, Lầu Cậu, động Sơn Trang, và khác hẳn tất cả là Lầu Cô đứng giữa ao. Lối bày nhiều điện quanh một ban chính là lối quen của các đền Tứ Phủ: mỗi hàng thánh một chỗ ngự, người đi lễ theo thứ bậc mà trình từng ban.

Chỗ đáng dừng lâu nhất là Lầu Cô. Đặt một lầu thờ giữa mặt nước ở đền Mẫu Thoải là đặt vật thờ vào đúng môi trường của phủ nước: người đứng bên ao nhìn lầu thì thấy lầu và bóng lầu, trên trời dưới nước, một cặp hình mà văn chầu Thoải phủ hay nhắc. Ở nhiều đền Tứ Phủ khác, lầu cô chỉ là một gian nhỏ nép bên hông. Ở đây nó thành điểm nhìn của cả khuôn viên.

IVThế Đất Và Hướng

Những gì dưới đây không lấy từ sắc phong hay thần tích của đền. Thư viện đọc chỗ đứng của đền bằng con mắt phong thủy cổ truyền, và ghi lại như một lời bình để quý vị đối chiếu với điều mình thấy tại chỗ.

VHội Tháng Hai Và Lễ Rước Nước

Hội đền Dầm mở cùng dịp với đền Đại Lộ trong cụm di tích, kéo dài từ mùng 1 tới mùng 10 tháng 2 âm lịch, chính hội ngày mùng 5. Theo vietnam.vn và Nông nghiệp và Môi trường, các nghi thức chính gồm tế lễ, rước nước sông Hồng, rước sắc và rước văn, cùng các vấn hầu đồng trong suốt kỳ hội.

VINơi Chốn Và Đường Tới

Những nơi gần đây trong thư viện

VIIĐóng Góp Cho Trang Này

?Hỏi Đáp Nhanh

›Đọc Tiếp