Vươn cao thanh thoát giữa những hàng cọ nhiệt đới trên đại lộ ven biển Sokoine Drive (tại giao lộ với phố Mansfield Street, ngay đối diện Bến phà đi đảo Zanzibar và lối vào Cảng biển tự nhiên Dar es Salaam), Nhà thờ chính tòa Thánh Giuse, Dar es Salaam (tiếng Anh là St. Joseph's Cathedral, Dar es Salaam, tiếng Swahili là Kanisa Kuu la Mtakatifu Yosefu) là biểu tượng kiến trúc và tâm linh nổi bật nhất bên bờ Ấn Độ Dương của thành phố lớn nhất Cộng hòa Thống nhất Tanzania. Bất kỳ con tàu hay chuyến phà nào từ khơi xa tiến vào luồng lạch hẹp của bến cảng Dar es Salaam (tên gọi bắt nguồn từ tiếng Ả Rập Bandar as-Salām, nghĩa là Bến Cảng Bình An) đều nhìn thấy ngọn tháp chuông trắng muốt đội chóp nhọn màu đỏ gạch của ngôi đại thánh đường Gothic này in bóng xuống mặt nước xanh thẳm, đón chào lữ khách suốt hơn một thế kỷ qua.
Là nhà thờ mẹ của Tổng giáo phận Công giáo Đô thành Dar es Salaam, công trình được các đan sĩ và tu huynh nghệ nhân thuộc Dòng Biển Đức Thừa Sai St. Ottilien (Đức) khởi dựng từ năm 1897 tới năm 1902 và cung hiến năm 1905. Trong bức tranh di sản tôn giáo đa thanh của Tanzania, sánh vai cùng kiệt tác Hồi giáo trung cổ Đại thánh đường Kilwa Kisiwani, thánh địa tưởng niệm giải phóng nô lệ Nhà thờ chính tòa Anh giáo Chúa Kitô tại Chợ Nô lệ cũ, Stone Town, Zanzibar, ngôi đền láng giềng ở khu phố cổ Kisutu là Đền Ấn Độ giáo Shree Sanatan Dharma Sabha, Dar es Salaam và đại thánh đường ở thủ đô nội địa Thánh đường Gaddafi, Dodoma, Nhà thờ chính tòa Thánh Giuse là chứng nhân sống động cho hành trình bén rễ của Công Giáo tại Đông Phi: từ thời kỳ truyền giáo Biển Đức tiên khởi tới kỷ nguyên của Đức Hồng y Laurean Rugambwa, vị Hồng y người châu Phi da đen đầu tiên trong lịch sử Giáo hội hoàn vũ.
ITôn Kính Thánh Cả Giuse Quan Thầy, Linh Đạo Ora Et Labora Của Dòng Biển Đức St. Ottilien Và Kỷ Nguyên Bản Địa Hóa Dưới Thời Hồng Y Laurean Rugambwa
Đời sống phụng vụ và thần học tại Nhà thờ chính tòa Thánh Giuse, Dar es Salaam đặt nền tảng trên đức tin Công giáo Rôma, tôn thờ Đức Chúa Trời Ba Ngôi (Mungu Baba, Mwana na Roho Mtakatifu), cử hành hy tế Thánh Thể của Đức Chúa Giêsu Kitô và đặt toàn bộ Tổng giáo phận dưới sự bảo trợ của Thánh Cả Giuse (Mtakatifu Yosefu), Bạn trăm năm của Đức Trinh Nữ Maria và là Đấng Bảo trợ của Giáo hội Hoàn vũ. Trong tâm thức của người tín hữu Tanzania, hình ảnh Thánh Giuse vừa là người cha gia đình công chính, khiêm nhường chở che Chúa Hài Đồng qua cơn nguy biến, vừa là Thánh Giuse Thợ (Mtakatifu Yosefu Mfanyakazi) đồng hành với hàng triệu người lao động, ngư dân, công nhân bến cảng và thợ thủ công đang mưu sinh mỗi ngày bên bờ cảng Dar es Salaam.
Linh đạo tạc nên từng viên đá và khung cửa của ngôi nhà thờ chính tòa này bắt nguồn trực tiếp từ châm ngôn ngàn năm của Dòng Thánh Biển Đức: Ora et Labora (Cầu nguyện và Lao động), được cụ thể hóa bởi Hội dòng Biển Đức Thừa Sai St. Ottilien (Congregatio Ottiliensis OSB, thành lập năm 1884 tại Bavaria, Đức bởi Cha Andreas Amrhein OSB). Khác với các đan viện chiêm niệm khép kín ở châu Âu, các đan sĩ và tu huynh thừa sai St. Ottilien khi đặt chân tới bờ biển Đông Phi từ năm 1887 đã kết hợp giờ kinh Phụng vụ trang nghiêm với việc mở xưởng mộc, xưởng rèn, trường dạy nghề, trạm y tế và đồn điền nông nghiệp, coi chính bàn tay lao động của người thợ mộc Giuse là phương tiện loan báo Tin Mừng thiết thực nhất.
Chiều sâu lịch sử làm nên vị thế tinh thần lớn lao của Nhà thờ chính tòa Thánh Giuse đối với toàn bộ lục địa châu Phi nằm ở sự chuyển giao trọn vẹn từ một giáo hội truyền giáo châu Âu sang một giáo hội bản địa châu Phi trưởng thành, gắn liền với tên tuổi của Đức Hồng y Laurean Rugambwa (1912 tới 1997). Sinh ra trong một gia đình quý tộc bộ tộc Haya ở vùng Bukoba (tây bắc Tanzania), Laurean Rugambwa được Giáo hoàng Gioan XXIII vinh thăng tước vị Hồng y vào ngày 28 tháng 3 năm 1960, trở thành vị Hồng y người châu Phi bản địa đầu tiên trong lịch sử thời hiện đại của Giáo hội Công giáo hoàn vũ.
Vào ngày 19 tháng 12 năm 1968, sau khi tham dự Công đồng Vatican II với tư cách là một trong những nghị phụ tiêu biểu nhất của tiếng nói châu Phi, Đức Hồng y Laurean Rugambwa được Giáo hoàng Phaolô VI bổ nhiệm làm Tổng giám mục Đô thành Dar es Salaam, đặt ngai tòa (Cathedra) tại Nhà thờ chính tòa Thánh Giuse suốt gần một phần tư thế kỷ (từ năm 1968 tới khi ngài nghỉ hưu năm 1992). Từ ngai tòa dưới mái vòm gỗ của Nhà thờ Thánh Giuse, Đức Hồng y Rugambwa đã thúc đẩy mạnh mẽ công cuộc hội nhập văn hóa phụng vụ bằng tiếng Swahili (Kiswahili): đưa tiếng Swahili trở thành ngôn ngữ phụng vụ hiệp nhất hàng trăm sắc tộc khác nhau của Tanzania, phát triển mô hình Cộng đoàn Kitô hữu Cơ bản (Jumuiya Ndogondogo za Kikristo, tức các nhóm gia đình cầu nguyện theo từng khu xóm) và thành lập các bệnh viện, trường học phục vụ người nghèo không phân biệt tôn giáo.
Ngôi nhà thờ chính tòa bên bờ cảng Dar es Salaam còn lưu giữ ký ức tử đạo bi tráng của vị giám mục tiên khởi đã cung hiến thánh đường: Đức Giám mục Cassian Spiss OSB (1866 tới 1905), Đại diện Tông tòa Nam Zanguebar (Dar es Salaam). Vào năm 1905, chỉ một thời gian ngắn sau khi chủ sự lễ cung hiến trọng thể Nhà thờ Thánh Giuse vừa hoàn thiện, Giám mục Cassian Spiss cùng hai tu huynh dòng Biển Đức và hai nữ tu dòng Biển Đức Thừa Sai Tutzing đang trên đường đi kinh lý mục vụ về phía nam (vùng Mikukuyumbu gần Liwale) thì bị sát hại vào ngày 14 tháng 8 năm 1905 giữa cuộc nổi dậy Maji Maji. Bên trong Nhà thờ chính tòa Thánh Giuse ngày nay vẫn còn những tấm bia đá và bức phù điêu tưởng niệm Giám mục Cassian Spiss OSB cùng các vị thừa sai tiền bối đã hiến dâng mạng sống trên mảnh đất Đông Phi.
Du khách quốc tế khi đi dọc bến cảng Dar es Salaam thường dễ nhầm lẫn giữa hai ngôi nhà thờ cổ có tháp cao màu trắng lợp ngói đỏ nằm cách nhau chỉ khoảng vài trăm mét trên cùng đại lộ Sokoine Drive: một là Nhà thờ chính tòa Công giáo Thánh Giuse (St. Joseph's Cathedral) và hai là Nhà thờ Tin Lành Lutheran Azania Front (Azania Front Lutheran Cathedral). Cả hai công trình đều được người Đức xây dựng vào cùng giai đoạn từ năm 1897 tới năm 1902, nhưng có kiến trúc và tông phái khác biệt rõ rệt: trong khi Nhà thờ Azania Front ở phía đông bắc có mặt bằng hình chữ thập Hy Lạp mang phong cách Romanesque vùng Bavaria với tháp chuông vuông đỉnh chóp ngắn, thì Nhà thờ chính tòa Công giáo Thánh Giuse nằm ngay đối diện bến phà Zanzibar lại mang phong cách Gothic Phục hưng (Neugotik) đặc trưng với ngọn tháp chuông chóp kim tự tháp nhọn hoắt vươn cao vút, các cửa sổ vòm nhọn và hệ thống tranh kính màu Công giáo cổ kính.
IIHành Trình Lịch Sử Từ Phái Bộ Biển Đức St. Ottilien Năm 1887, Công Cuộc Xây Dựng Thánh Đường (1897 Tới 1902) Tới Chuyến Tông Du Của Giáo Hoàng Gioan Phaolô II (1990)
Lịch sử hơn 130 năm của Nhà thờ chính tòa Thánh Giuse phản ánh trọn vẹn bước chuyển mình của thành phố cảng Dar es Salaam từ một làng chài ven biển Swahili tên là Mzizima thành trung tâm kinh tế và tôn giáo hàng đầu của vùng Đông Phi.
- Ngày 16 tháng 11 năm 1887Tòa Thánh thiết lập Hạt Phủ doãn Tông tòa Nam Zanguebar trao cho Dòng Biển Đức St. OttilienGiáo hoàng Lêô XIII tách một phần lãnh thổ từ Hạt Đại diện Tông tòa Zanzibar để lập Hạt Phủ doãn Tông tòa Nam Zanguebar; tháng 11 năm 1887 nhóm đan sĩ và nữ tu thừa sai đầu tiên của Dòng Biển Đức St. Ottilien (Đức) cập cảng Dar es Salaam bắt đầu sứ vụ.
- Năm 1897 tới Năm 1902Khởi công và hoàn thành xây dựng Nhà thờ Thánh Giuse theo phong cách Gothic Phục hưngDưới sự điều hành của Phủ doãn Tông tòa Maurus Hartmann OSB, các tu huynh kiến trúc sư và thợ xây dòng Biển Đức cùng thợ thủ công bản địa khởi công xây dựng ngôi đại thánh đường Thánh Giuse bên bờ cảng Dar es Salaam năm 1897 và hoàn tất kết cấu chính vào năm 1902.
- Ngày 15 tháng 9 năm 1902 và Năm 1905Nâng lên Hạt Đại diện Tông tòa Dar es Salaam và Lễ Cung hiến Thánh đường năm 1905Năm 1902 Tòa Thánh nâng giáo hạt lên bậc Hạt Đại diện Tông tòa Nam Zanguebar (từ năm 1906 đổi tên thành Hạt Đại diện Tông tòa Dar es Salaam); năm 1905 Giám mục tiên khởi Cassian Spiss OSB chủ sự đại lễ cung hiến Nhà thờ Thánh Giuse.
- Năm 1922 tới Năm 1953Chuyển giao mục vụ cho Dòng Anh Em Hèn Mọn Capuchin Thụy Sĩ và nâng lên Tổng giáo phậnSau Thế chiến thứ nhất, các tu sĩ Dòng Capuchin Thụy Sĩ (OFMCap) dưới sự dẫn dắt của Giám mục Joseph Gabriel Zelger và đặc biệt là Tổng giám mục Edgar Aristide Maranta OFMCap (coi sóc từ 1930 tới 1968) tiếp quản mục vụ; ngày 25 tháng 3 năm 1953 Giáo hoàng Piô XII nâng lên thành Tổng giáo phận Đô thành Dar es Salaam.
- Ngày 19 tháng 12 năm 1968 tới Năm 1992Đức Hồng y Laurean Rugambwa trở thành Tổng giám mục bản địa đầu tiên tại Nhà thờ Thánh GiuseĐức Hồng y Laurean Rugambwa (vị Hồng y người châu Phi đầu tiên được phong năm 1960) chuyển về cai quản Tổng giáo phận Dar es Salaam suốt 24 năm, biến Nhà thờ chính tòa Thánh Giuse thành trung tâm của phụng vụ tiếng Swahili và phong trào Cộng đoàn Kitô hữu Cơ bản.
- Ngày 1 tháng 9 năm 1990Đức Giáo hoàng Gioan Phaolô II viếng thăm và cầu nguyện tại Nhà thờ chính tòa Thánh GiuseTrong chuyến tông du lịch sử tới Tanzania tháng 9 năm 1990, Giáo hoàng Gioan Phaolô II đã đến thăm Nhà thờ chính tòa Thánh Giuse, gặp gỡ hàng giáo sĩ, tu sĩ và cầu nguyện trước bàn thờ chính cùng Đức Hồng y Laurean Rugambwa.
- Năm 1992 tới Thập niên 2020Thời kỳ của Đức Hồng y Polycarp Pengo và Tổng giám mục Jude Thaddaeus Ruwa'ichiDưới sự coi sóc của Đức Hồng y Polycarp Pengo (Tổng giám mục từ 1992 tới 2019) và kế vị là Tổng giám mục Jude Thaddaeus Ruwa'ichi OFMCap (từ năm 2019), Nhà thờ chính tòa Thánh Giuse được trùng tu bảo tồn hệ mái, kính màu và kỷ niệm 100 năm cung hiến năm 2005.
Bàn tay các tu huynh nghệ nhân Dòng Biển Đức St. Ottilien và sự giao thoa vật liệu giữa vùng Bavaria và bờ biển Swahili (1897 tới 1902). Khi các đan sĩ Dòng Biển Đức St. Ottilien bắt tay vào xây dựng Nhà thờ Thánh Giuse vào năm 1897 trên khu đất nhìn thẳng ra bến cảng Dar es Salaam, họ đã mang theo truyền thống kiến trúc nhà thờ Gothic của miền Nam nước Đức nhưng đồng thời phải giải bài toán khí hậu nhiệt đới nóng ẩm của bờ biển Ấn Độ Dương. Thay vì thuê các nhà thầu thương mại bên ngoài, chính các tu huynh dòng Biển Đức (Benedictine Lay Brothers) vốn là những bậc thầy về nghề mộc, nghề nề, nghề đúc sắt và hội họa từ tu viện mẹ ở Bavaria đã trực tiếp vẽ thiết kế, giám sát công trường và truyền dạy kỹ thuật xây dựng cho hàng trăm thợ đá, thợ mộc người bản địa Đông Phi.
Phần tường chịu lực và nền móng của nhà thờ được xây dựng bằng đá vôi san hô (coral rag limestone) khai thác ngay dọc bờ biển Dar es Salaam kết hợp với vữa vôi nung, tạo nên những bức tường dày trắng muốt có khả năng thở và chống lại hơi muối biển. Trong khi đó, những hạng mục mỹ thuật tinh xảo nhất như các ô cửa sổ kính màu (stained glass) rực rỡ phía sau bàn thờ chính, các bức tượng gỗ chạm khắc sơn thếp, chuông đồng trên tháp cao và đại phong cầm đã được đặt chế tác tại Đức (đặc biệt là tại Munich và xưởng mỹ thuật của dòng) rồi đóng thùng vượt biển qua kênh đào Suez để lắp đặt vào lòng nhà thờ trước lễ cung hiến năm 1905. Sự kết hợp kỳ diệu giữa đá san hô Ấn Độ Dương và kính màu, gỗ chạm Bavaria đã giúp ngôi thánh đường đứng vững nguyên vẹn qua hơn 120 năm lịch sử.
IIIKiến Trúc Gothic Phục Hưng Ven Biển, Tháp Chuông Chóp Nhọn Trắng, Vòm Sườn Gỗ Cao Thoáng Và Hệ Tranh Kính Màu Cổ Của Đức
Nằm tại góc đại lộ Sokoine Drive và đường Mansfield Street thuộc phường Kivukoni (quận Ilala), Nhà thờ chính tòa Thánh Giuse là một trong những công trình kiến trúc Gothic Phục hưng (Gothic Revival hay Neugotik) đẹp và nguyên bản nhất tại khu vực Đông Phi, được điều chỉnh khéo léo để thích nghi với nắng gió vùng xích đạo.
Điểm nhận diện nổi tiếng nhất của Nhà thờ chính tòa Thánh Giuse là ngọn tháp chuông đơn vươn thẳng lên bầu trời ở chính giữa mặt tiền hướng ra bến cảng. Thân tháp hình vuông quét vôi trắng tinh khôi với các ô cửa lá sách vòm nhọn chuyển tiếp lên phần chóp tháp bát giác thon dài lợp ngói đỏ sẫm, trên đỉnh là cây thánh giá bằng kim loại đón ánh bình minh đầu tiên từ phía Ấn Độ Dương.
Bước qua cửa vòm nhọn dưới chân tháp chuông, du khách tiến vào lòng nhà thờ gồm gian chính (nave) cao rộng và hai gian bên (aisles) ngăn cách bởi hàng cột thanh mảnh đỡ hệ vòm nhọn Gothic. Điểm đặc sắc là hệ trần vòm bên trên được ốp bằng gỗ tối màu có các đường gờ sườn (ribbed vaulting) kết hợp với những dải hoa văn trang trí hình học và dây leo vẽ tay cổ điển dọc theo các vòm cuốn, tạo nên độ ấm áp và âm học ngân vang tuyệt hảo.
Tại gian cung thánh (chancel and apse) là chiếc Bàn thờ cao cổ điển và các bàn thờ phụ được chạm khắc tinh xảo bằng gỗ với những tháp nhọn Gothic thu nhỏ (pinnacles), tôn trí tượng Thánh Cả Giuse bế Chúa Giêsu Hài Đồng và tượng Đức Mẹ Maria. Phía sau bàn thờ là những khung cửa sổ kính màu (stained-glass windows) nguyên bản được đưa từ Đức sang từ đầu thế kỷ 20, khắc họa các điển tích Kinh Thánh và các thánh, lọc ánh nắng chói chang của vùng nhiệt đới thành những luồng sáng ngũ sắc lung linh.
Trên các bức tường bên và gần lối vào nhà thờ vẫn bảo tồn nguyên vẹn những tấm bia đá cẩm thạch khắc chữ tiếng Đức và tiếng Latinh từ thời kỳ đầu thế kỷ 20 (tưởng niệm Giám mục Cassian Spiss OSB và các tu sĩ, nữ tu dòng Biển Đức tử đạo năm 1905), cùng không gian an táng và tưởng niệm Đức Hồng y Laurean Rugambwa (1912 tới 1997), kết nối hai thời đại lịch sử của giáo hội địa phương.
Để phục vụ hàng nghìn tín hữu tham dự các Thánh lễ ngày Chúa Nhật trong khí hậu ven biển nóng ẩm, phần dưới của các bức tường biên được mở rộng bằng nhiều cửa sổ thông gió đón gió biển từ cảng Dar es Salaam, đồng thời khoảng sân rợp bóng cây bên hông nhà thờ (liền kề Tòa Tổng giám mục và hiệu sách nhà thờ) cũng được lắp hệ thống âm thanh và ghế ngồi cho cộng đoàn dự lễ ngoài trời.
| Hạng mục kiến trúc và Nghệ thuật | Đặc điểm kỹ thuật và Niên đại | Giá trị lịch sử và Phụng vụ tại Dar es Salaam |
|---|---|---|
| Tháp chuông mặt tiền (Waterfront Gothic Spire) | Tháp vuông tường đá san hô quét vôi trắng đỡ chóp nhọn bát giác lợp ngói đỏ (1897 tới 1902) | Biểu tượng kiến trúc lịch sử trên đường chân trời cảng Dar es Salaam và đại lộ Sokoine Drive |
| Lòng nhà thờ và Trần vòm gỗ (Vaulted Nave) | Bố cục ba gian vòm nhọn Gothic với hệ vòm trần ốp gỗ có sườn gờ và hoa văn vẽ tay | Không gian cử hành các Thánh lễ tiếng Swahili và tiếng Anh với âm hưởng hợp xướng Kwaya |
| Bàn thờ chính và Tranh kính màu (Altar & Stained Glass) | Bàn thờ gỗ chạm kiểu Neugotik và kính màu nhập khẩu từ Đức đầu thế kỷ 20 | Tâm điểm tôn kính Thánh Cả Giuse và lưu giữ mỹ thuật phụng vụ Biển Đức St. Ottilien |
| Ngai tòa Tổng giám mục (Metropolitan Cathedra) | Đặt tại gian cung thánh của Nhà thờ chính tòa từ khi nâng lên Tổng giáo phận năm 1953 | Ngai tòa lịch sử của Đức Hồng y Laurean Rugambwa, Đức Hồng y Polycarp Pengo và các kế vị |
| Bia tưởng niệm và Di tích lịch sử (Memorial Plaques) | Bia đá khắc chữ Đức, Latinh và Swahili tưởng niệm Giám mục Cassian Spiss OSB (1905) | Chứng tích sử liệu quý giá về giai đoạn truyền giáo tiên khởi tại bờ biển Đông Phi |
IVThế Đất Và Hướng
Cần khẳng định rõ rằng Giáo hội Công giáo Rôma và các tu sĩ Dòng Biển Đức kiến thiết Nhà thờ chính tòa Thánh Giuse không áp dụng học thuyết phong thủy phương Đông. Vị trí và hướng của nhà thờ được quy hoạch dựa trên truyền thống định hướng nhà thờ châu Âu kết hợp với địa hình đô thị ven cảng Dar es Salaam cuối thế kỷ 19: đặt mặt tiền và tháp chuông quay thẳng ra bến cảng để đón tàu thuyền cập bến và làm cột mốc thị giác cho toàn thành phố. Phần phân tích dưới đây là góc nhìn đối chiếu theo phép xem hình thế địa lý cổ truyền của thư viện Vạn Đạo Đường để bạn đọc quen lối truyền thống Á Đông có thêm góc nhìn tham khảo.
Xét trên đại cuộc địa lý của thành phố cảng Dar es Salaam tại tọa độ 6,8194 độ vĩ nam, 39,2889 độ kinh đông, khu vực trung tâm lịch sử (phường Kivukoni, quận Ilala) tọa lạc trên một thềm đá vôi san hô cổ bằng phẳng ôm lấy bờ bắc và tây bắc của Vịnh cảng tự nhiên Dar es Salaam (Dar es Salaam Harbour Creek, tức cửa sông Msimbazi và lạch nước sâu Kurasini). Trong địa lý học hàng hải cũng như thuật xem hình thế cổ truyền, vịnh cảng Dar es Salaam có cấu trúc hồ lô tàng thủy (cửa biển thu hẹp, bên trong phình rộng như chiếc bầu): một luồng lạch biển hẹp uốn khúc giữa hai mũi đất (mũi Kivukoni ở phía bắc và mũi Kigamboni ở phía nam) dẫn nước từ Ấn Độ Dương vào một bến cảng nội địa rộng lớn, sâu và hoàn toàn kín gió trước mọi cơn bão biển ngoài khơi, đúng như nghĩa của tên gọi Bến Cảng Bình An.
Nhà thờ chính tòa Thánh Giuse tọa lạc ngay trên thềm đất cao của đại lộ Sokoine Drive, mặt tiền và ngọn tháp chuông nhìn thẳng về hướng đông nam ra cổ họng giao thủy nơi luồng tàu biển từ Ấn Độ Dương tiến vào lòng cảng (ngay đối diện bến phà đi Zanzibar). Dưới nhãn quan hình thế cổ truyền, vị trí này đắc thế minh đường tụ thủy, vạn thuyền triều bái: phía trước mặt là vùng nước cảng tấp nập tàu bè hội tụ tài khí và sinh khí từ đại dương bao la, phía bên kia lạch nước ở hướng đông nam là bán đảo Kigamboni vươn ra như một tiền án và tả thanh long che chắn sóng lớn, còn phía sau lưng nhà thờ về hướng tây bắc là mạng lưới phố thị sầm uất của khu trung tâm thương mại và khu phố cổ Kisutu làm hậu chẩm nhân đinh vững chắc. Ngọn tháp nhọn trắng muốt vươn cao tại vị trí cửa ngõ đường thủy ấy đóng vai trò như một cây bút văn xương trấn giữ bình an cho cả vùng bờ biển.
VThánh Lễ Chúa Nhật Hợp Xướng Kwaya Tiếng Swahili, Đại Lễ Thánh Cả Giuse (19 Tháng 3 Và 1 Tháng 5) Và Sinh Hoạt Cộng Đoàn Cơ Bản Jumuiya
Đời sống phụng vụ tại Nhà thờ chính tòa Thánh Giuse vận hành theo Lịch Phụng vụ Công giáo Rôma (dương lịch), nổi bật với sự kết hợp đầy sức sống giữa nghi lễ Công giáo trang trọng và truyền thống thánh nhạc hợp xướng tiếng Swahili (Kwaya ya Kanisa Kuu) vang danh khắp Đông Phi.
| Thời điểm trong năm | Hệ lịch | Tên kỳ lễ và sự kiện phụng vụ | Nghi thức cử hành và nét đẹp văn hóa tại Nhà thờ chính tòa Thánh Giuse |
|---|---|---|---|
| Chúa Nhật hằng tuần (từ sáng sớm tới trưa) | Dương lịch (Lịch Phụng vụ Công giáo) | Các Thánh Lễ Chúa Nhật Bằng Tiếng Swahili Và Tiếng Anh (Misa za Jumapili) | Hàng nghìn tín hữu lấp đầy lòng nhà thờ và sân ngoài trong những bộ trang phục truyền thống kitenge và kanga rực rỡ; các ca đoàn (Kwaya) nổi tiếng như St. Joseph's Cathedral Choir hát thánh ca đa thanh tiếng Swahili hòa cùng đàn organ, trống truyền thống và nhịp vỗ tay nhịp nhàng. |
| Ngày 19 tháng 3 và Ngày 1 tháng 5 hằng năm | Dương lịch | Đại Lễ Thánh Cả Giuse Bạn Trăm Năm Đức Mẹ (19 hoặc 3) Và Lễ Thánh Giuse Thợ (1 hoặc 5) | Hai ngày đại lễ bổn mạng trọng đại nhất của Nhà thờ chính tòa và Tổng giáo phận Dar es Salaam: Đức Tổng giám mục chủ tế Thánh lễ đại trào, chúc lành cho các gia đình, những người cha và giới công nhân lao động toàn thành phố. |
| Tháng 3 hoặc Tháng 4 | Lịch Phụng vụ Công giáo (theo chu kỳ Phục Sinh) | Tuần Thánh, Đêm Canh Thức Vượt Qua Và Đại Lễ Phục Sinh (Pasaka) | Thánh lễ Làm phép Dầu (Chrism Mass) quy tụ hàng trăm linh mục toàn Tổng giáo phận về bên Đức Tổng giám mục, cuộc đi Đàng Thánh Giá trọng thể và Đêm Canh thức Phục Sinh rực ánh nến bên bờ cảng. |
| Chúa Nhật sau Lễ Chúa Ba Ngôi (Tháng 5 hoặc Tháng 6) | Lịch Phụng vụ Công giáo | Đại Lễ Mình Và Máu Thánh Chúa Kitô (Corpus Christi hay Ekaristi Takatifu) | Cử hành Thánh lễ trọng thể và cuộc rước kiệu Thánh Thể quy mô lớn với sự tham gia của các hội đoàn, các Cộng đoàn Kitô hữu Cơ bản (Jumuiya) và thiếu nhi tung hoa. |
| Ngày 24 và 25 tháng 12 hằng năm | Dương lịch | Đại Lễ Giáng Sinh (Noeli hay Krismasi) | Thánh lễ Đêm Giáng Sinh và các buổi lễ ngày 25 tháng 12 thu hút đông đảo tín hữu và du khách quốc tế, ngập tràn những bản thánh ca Giáng Sinh tiếng Swahili và tiếng Anh. |
Sức sống của ca đoàn Kwaya tiếng Swahili và mạng lưới Cộng đoàn Cơ bản Jumuiya. Bất kỳ ai từng tham dự một Thánh lễ sáng Chúa Nhật tại Nhà thờ chính tòa Thánh Giuse đều không thể quên được sức truyền cảm mãnh liệt của thánh nhạc hợp xướng Đông Phi (Swahili Kwaya). Dưới mái vòm gỗ Gothic cổ kính do các đan sĩ người Đức dựng lên hơn một thế kỷ trước, các ca đoàn lừng danh của nhà thờ chính tòa (như Kwaya ya Mtakatifu Yosefu) trong những bộ đồng phục thêu hoa văn châu Phi trang nhã cất lên những bản hợp xướng bốn bè bằng tiếng Swahili vừa uy nghiêm vừa rộn ràng nhịp sống. Trong lúc rước sách Tin Mừng và tiến dâng lễ vật, cả cộng đoàn hàng nghìn người cùng hòa nhịp đung đưa nhẹ nhàng theo điệu múa phụng vụ Đông Phi đầy tôn kính.
Phía sau vẻ rực rỡ của các buổi đại lễ tại nhà thờ chính tòa là nền tảng mục vụ vững chắc của các Jumuiya Ndogondogo za Kikristo (Cộng đoàn Kitô hữu Cơ bản), di sản do Đức Hồng y Laurean Rugambwa và các giám mục Đông Phi(AMECEA) khởi xướng từ thập niên 1970. Mỗi giáo xứ và chính giáo xứ nhà thờ chính tòa được chia thành hàng chục Jumuiya nhỏ gồm mười tới mười lăm hộ gia đình láng giềng mang tên một vị thánh bảo trợ: họ cùng đọc Kinh Thánh hằng tuần tại nhà nhau, thăm hỏi người đau yếu, giúp đỡ người nghèo và luân phiên đảm nhận việc đọc sách thánh, dọn lễ và ca hát tại Nhà thờ chính tòa Thánh Giuse mỗi Chúa Nhật.
VINơi Chốn Và Đường Tới
- Địa chỉ
- Đại lộ Sokoine Drive (đối diện Bến phà Zanzibar và Cảng Dar es Salaam, góc đường Mansfield Street), phường Kivukoni, quận Ilala, trung tâm thành phố Dar es Salaam, Cộng hòa Thống nhất Tanzania
- Đường tới
- Nhà thờ chính tòa Thánh Giuse tọa lạc trên đại lộ ven biển Sokoine Drive (góc đường Mansfield Street), thuộc phường Kivukoni, quận Ilala, ngay trung tâm thành phố Dar es Salaam và đối diện trực tiếp với Bến phà đi đảo Zanzibar (Zanzibar Ferry Terminal). Từ Sân bay Quốc tế Julius Nyerere (DAR), du khách đi taxi theo đường Nyerere Road hoặc Bibi Titi Mohamed Street về khu vực trung tâm bến cảng khoảng 12 km (mất khoảng 25 tới 40 phút tùy mật độ giao thông). Nếu du khách đi tàu cao tốc từ đảo Zanzibar cập bến phà Dar es Salaam, chỉ cần băng qua đường Sokoine Drive ngay trước cửa bến phà là tới cổng nhà thờ.
- Toạ độ
- -6.8194, 39.2889
Nhà thờ chính tòa Thánh Giuse luôn mở cửa đón tiếp du khách quốc tế và tín hữu đến tham quan kiến trúc hoặc tham dự các Thánh lễ hằng ngày và Chúa Nhật (vào sáng Chúa Nhật thường có nhiều Thánh lễ liên tiếp bằng tiếng Swahili từ sáng sớm và có Thánh lễ bằng tiếng Anh phục vụ cộng đồng quốc tế). Khi bước vào khuôn viên và bên trong nhà thờ, quý vị cần mặc trang phục lịch sự, kín đáo: áo có tay che kín vai, quần dài hoặc váy dài qua đầu gối, bỏ mũ khi vào thánh đường. Lưu ý đặc biệt: quản lý nhà thờ rất coi trọng sự tôn nghiêm của không gian cầu nguyện, vì vậy du khách không được tự ý chụp ảnh bên trong lòng nhà thờ khi đang có Thánh lễ hoặc khi chưa xin phép văn phòng giáo xứ ở bên cạnh.
Những nơi gần đây trong thư viện
VIIĐóng Góp Cho Trang Này
Góp ảnh, thông tin hoặc video cho Nhà thờ chính tòa Thánh Giuse, Dar es Salaam
Thầy Ưng Khiêm mời cộng đồng cùng làm giàu trang này. Ảnh chụp tận nơi, một chi tiết lịch sử chưa được nhắc, một đoạn video ngắn: mọi đóng góp đều được đọc và trả lời.
Chưa có đóng góp nào từ cộng đồng. Bạn có thể là người đầu tiên.
?Hỏi Đáp Nhanh
Nhà thờ chính tòa Thánh Giuse tại Dar es Salaam được xây dựng vào năm nào và do ai kiến tạo?
Nhà thờ được khởi công vào năm 1897, hoàn thành kết cấu chính năm 1902 và được cung hiến trọng thể vào năm 1905 bởi các đan sĩ và tu huynh nghệ nhân người Đức thuộc Dòng Biển Đức Thừa Sai St. Ottilien (dưới thời Giám mục Maurus Hartmann và Giám mục Cassian Spiss OSB).
Phong cách kiến trúc của Nhà thờ chính tòa Thánh Giuse có điểm gì nổi bật?
Nhà thờ được thiết kế theo phong cách Gothic Phục hưng (Neugotik) kết hợp thích ứng khí hậu nhiệt đới bờ biển Đông Phi, nổi bật với ngọn tháp chuông trắng đội chóp nhọn lợp ngói đỏ cao vút nhìn ra cảng Dar es Salaam, trần vòm sườn gỗ chạm vẽ hoa văn và những ô cửa sổ kính màu nguyên bản đưa từ Đức sang đầu thế kỷ 20.
Đức Hồng y Laurean Rugambwa gắn bó như thế nào với Nhà thờ chính tòa Thánh Giuse?
Đức Hồng y Laurean Rugambwa (1912 tới 1997), người được Giáo hoàng Gioan XXIII phong làm vị Hồng y người châu Phi bản địa đầu tiên trong lịch sử vào năm 1960, đã giữ chức Tổng giám mục Đô thành Dar es Salaam và đặt ngai tòa tại Nhà thờ chính tòa Thánh Giuse suốt 24 năm (từ năm 1968 tới năm 1992).
Vị Giáo hoàng nào đã từng đến viếng thăm Nhà thờ chính tòa Thánh Giuse tại Dar es Salaam?
Vào ngày 1 tháng 9 năm 1990, trong chuyến tông du mục vụ tới Cộng hòa Thống nhất Tanzania, Đức Giáo hoàng Gioan Phaolô II đã đến thăm và cầu nguyện bên trong Nhà thờ chính tòa Thánh Giuse cùng Đức Hồng y Laurean Rugambwa và hàng giáo sĩ địa phương.
Làm thế nào để phân biệt Nhà thờ chính tòa Công giáo Thánh Giuse với Nhà thờ Tin Lành Azania Front nằm trên cùng đại lộ Sokoine Drive?
Dù cả hai đều được xây dựng vào giai đoạn 1897 tới 1902 bên bờ cảng Dar es Salaam, Nhà thờ chính tòa Công giáo Thánh Giuse nằm ngay đối diện Bến phà Zanzibar và có ngọn tháp chuông chóp kim tự tháp nhọn hoắt kiểu Gothic, trong khi Nhà thờ Tin Lành Lutheran Azania Front nằm chếch về phía đông bắc gần khách sạn New Africa và có tháp chuông vuông đỉnh ngắn kiểu Romanesque Bavaria.