Đi trên quốc lộ 51 về phía Vũng Tàu, tới vùng Phú Mỹ quý vị sẽ thấy bên đường một cổng tam quan bằng đá, và phía sau cổng, giữa những hàng cây, nhô lên một khối mái rất lớn. Đi vào trong mới thấy hết tầm của nó: một tòa chánh điện hai tầng dài chín mươi mốt mét, bốn mươi bảy bậc đá dẫn lên, tường trong gắn kín những pho tượng Phật nhỏ. Ngày thường, sân chùa vắng và tiếng tụng kinh vọng ra từ dãy nhà của trường Phật học.
Đây là chùa Đại Tòng Lâm, tên đầy đủ là Vạn Phật Quang Đại Tòng Lâm tự. Chánh điện là thứ khiến người ta nhớ, nhưng chữ quan trọng nhất lại nằm ở tên: tòng lâm. Hòa thượng Thích Thiện Hòa khai sơn nơi này năm 1958 không để dựng một ngôi chùa làng, mà để có một chỗ cho tăng chúng về đông, cùng ở, cùng học, cùng giữ giới. Gần bảy mươi năm sau, chùa vẫn giữ đúng vai ấy.
ITòng Lâm Là Gì Và Vì Sao Gọi Là Đại
Tòng lâm nghĩa đen là rừng cây mọc dày. Nhà Phật mượn chữ ấy để gọi nơi tăng chúng đông đảo cùng ở và tu học, vì người tu sống chung như cây trong rừng, cây nọ đỡ cây kia mà lớn thẳng. Một ngôi chùa làng có thể chỉ có vài vị tăng lo việc thờ tự cho dân quanh vùng. Một tòng lâm thì có thanh quy chung, thời khóa chung, có chỗ để dạy, chỗ để truyền giới, chỗ để cả trăm người an cư cùng lúc. Chữ đại đứng trước là nói cái rừng ấy lớn.
Hiểu chữ tòng lâm thì hiểu vì sao nơi này nổi tiếng về ba việc hơn là về một pho tượng: trường Phật học hoàn thành năm 1995, đại giới đàn mang tên Tổ khai sơn, và những khóa an cư kiết hạ tập trung. Năm 2004, khóa an cư ở đây có chừng 1.200 tăng ni, được ghi nhận là đông nhất Việt Nam, theo phatgiao.vn. Giác Ngộ ghi chùa tổ chức giới đàn ba năm một lần và an cư hằng năm.
Về tông phái, Đại Tòng Lâm thuộc Phật Giáo Bắc Tông, thiền phái Lâm Tế. Tổ khai sơn là Hòa thượng Thích Thiện Hòa, thế danh Hứa Khắc Lợi, sinh năm 1907 ở làng Tân Nhựt, Chợ Lớn. Theo Thư Viện Phật Việt và Đạo Phật Ngày Nay, ngài quy y với Tổ Bửu Sơn ở chùa Long Triều, pháp danh Tâm Lợi, pháp hiệu Thiện Hòa. Tháng tư năm Ất Hợi, tức năm 1935, ngài xuất gia tại Phật học đường Lưỡng Xuyên ở Trà Vinh với Tổ Khánh Hòa làm thầy thế độ. Ngài viên tịch ngày mùng Một tháng Giêng năm Mậu Ngọ, tức ngày 7 tháng 2 năm 1978. Người kế thế là Hòa thượng Thích Quảng Hiển, trụ trì sau năm 1978 và là người khởi công chánh điện năm 2002, theo trang của chùa.
Thư viện chưa tra được nguồn ghi rõ ngài thuộc chi nào của Lâm Tế, đời thứ mấy, hay chùa có bài kệ truyền thừa riêng. Vì vậy chúng tôi chỉ ghi Lâm Tế, không ghi chi.
Người quen các bài kệ truyền thừa thấy pháp danh Tâm Lợi thường đoán ngay: chữ Tâm là chữ thứ chín trong kệ của Tổ Liễu Quán mà bài Tổ đình Thiền Tôn đã chép, vậy ngài thuộc dòng Liễu Quán. Suy luận ấy chưa đủ. Nhiều bài kệ khác cũng có chữ Tâm, và ngài lại có hai bậc thầy, một vị làm lễ quy y, một vị làm thầy thế độ. Khi chưa có văn bản nào ghi thẳng, thư viện không gán ngài vào chi nào.
Chỗ nhầm thứ hai là tên. Vạn Phật Quang và Đại Tòng Lâm không phải hai ngôi chùa. Vạn Phật Quang Đại Tòng Lâm tự là tên đầy đủ của một chùa, theo trang của chính chùa. Người ta hay gọi tắt theo một nửa tên, và vì chánh điện mang tên Vạn Phật Quang nên có người tưởng đó là một ngôi riêng.
Đi cùng quốc lộ 51 về phía Biên Hòa chừng 9,6 cây số là Thiền viện Thường Chiếu. Hai nơi dễ lẫn vì cùng là nơi tu lớn bên một con đường. Thường Chiếu là tổ đình của Thiền phái Trúc Lâm hiện đại, chuyên tu thiền. Đại Tòng Lâm là tòng lâm Bắc Tông truyền thống, trọng việc học, việc giới và việc an cư. Cách đó chừng 6 cây số còn có Đan viện Phước Sơn của dòng Xitô Công Giáo, cũng là một nếp sống chung của người tu, nhưng thuộc một đạo khác.
IITừ Ngôi Chùa Nhỏ Tới Tòng Lâm Lớn
Đại Tòng Lâm lớn dần theo từng lớp, mỗi lớp gắn với một việc tu học. Chốn Thiêng ghi ngôi chùa ban đầu chỉ rộng 7 mét, dài 16 mét, tức 112 mét vuông. Các hạng mục khác nối nhau dựng thêm trong nửa thế kỷ.
- 1958Khai sơnHòa thượng Thích Thiện Hòa khai sơn chùa làm nơi tăng chúng tu học tập trung.
- 1974Cổng tam quan đáDựng cổng tam quan bằng đá, theo Ân Phật.
- 1982Trùng tu ngôi chùa cũNgôi chùa ban đầu rộng 112 mét vuông, thờ Đức Phật Thích Ca, được trùng tu, theo Chốn Thiêng và Ân Phật.
- 1983Tháp Đa BảoDựng tháp Đa Bảo ba tầng, thờ nhiều tượng Phật và Bồ Tát, theo phatgiao.vn.
- 1995Trường Phật họcHoàn thành trường Phật học Đại Tòng Lâm, sức chứa chừng 1.000 người, theo phatgiao.vn và Ân Phật.
- 2002Chánh điện Vạn Phật QuangHòa thượng Thích Quảng Hiển khởi công chánh điện hai tầng dài 91 mét, rộng 46 mét.
- 2004Khóa an cư đông nhấtChừng 1.200 tăng ni an cư tập trung tại chùa, về sau được ghi nhận là khóa an cư đông nhất Việt Nam.
- 2006Ghi nhận chánh điệnNgày 2 tháng 1 năm 2006, chánh điện được ghi nhận là chánh điện lớn nhất Việt Nam.
Nhiều chỗ các nguồn không khớp, xin ghi thẳng. Diện tích: Ân Phật ghi 57 héc ta, báo Môi Trường và trang của chùa ghi gần 100 héc ta. Chánh điện: trang của chùa ghi khởi công năm 2002, Giác Ngộ ghi xây trong khoảng 2002 tới 2006, còn phatgiao.vn lại ghi hoàn thành năm 2002. Chúng tôi theo trang của chùa về năm khởi công và ghi cả ba cách.
Kỷ lục: phatgiao.vn và Giác Ngộ kể bốn kỷ lục, trang của chùa kể sáu. Năm ghi nhận tượng Di Lặc nguyên khối cũng vênh, phatgiao.vn ghi ngày 31 tháng 5 năm 2007, trang của chùa ghi năm 2009. Khóa an cư diễn ra năm 2004, còn phatgiao.vn ghi ngày được ghi nhận kỷ lục là 30 tháng 11 năm 2007.
IIIChánh Điện Vạn Phật Quang Và Vườn Tượng
Chánh điện là khối chính của cả khuôn viên: hai tầng, dài 91 mét, rộng 46 mét, bốn mươi bảy bậc đá dẫn lên, theo trang của chùa. Bên trong tôn trí chín pho tượng lớn bằng đá hoa cương, gồm bộ Di Đà Tam Tôn và Thích Ca Tam Tôn, cùng chừng 10.000 pho tượng Phật nhỏ gắn quanh tường. Tên Vạn Phật Quang, ánh sáng muôn Phật, đến từ chính mười nghìn pho tượng ấy. Trang của chùa ghi các tượng nhỏ bày theo kinh Vạn Phật.
Hai tầng, 91 mét nhân 46 mét, chứa được hàng nghìn người. Ân Phật ghi tầng dưới dành chỗ cho 500 tượng Phật A Di Đà.
Nguyên khối đá hoa cương cao 5,1 mét, nặng 40 tấn, được ghi nhận là tượng Di Lặc nguyên khối lớn nhất Việt Nam.
Cao 17 mét, đứng trên đầu rồng, theo Giác Ngộ và Ân Phật.
Vườn có 48 pho tượng, ứng với bốn mươi tám đại nguyện của Đức Phật A Di Đà.
Ba tầng, dựng năm 1983, thờ nhiều tượng Phật và Bồ Tát.
Hai khu vườn nhắc nơi Đức Phật đản sinh và nơi ngài giảng bài pháp đầu tiên, theo phatgiao.vn và Ân Phật.
Điều đáng để ý là cách các hạng mục xếp theo nếp tịnh độ. Chín tượng lớn có bộ Di Đà Tam Tôn, tầng dưới dành cho tượng A Di Đà, vườn Cửu phẩm có bốn mươi tám pho tượng ứng với bốn mươi tám đại nguyện. Chín phẩm là chín bậc vãng sinh về cõi Cực Lạc theo kinh Quán Vô Lượng Thọ. Lối bày ấy gần với nếp kết hợp thiền và niệm Phật quen thuộc của nhiều chùa Bắc Tông miền Nam, khác hẳn lối bày trí thưa và giản dị của thiền viện Trúc Lâm cách đó mười cây số.
Trường Phật học nằm trong khuôn viên, sức chứa chừng 1.000 người, là nơi tổ chức giới đàn. Ân Phật ghi khuôn viên còn có tháp tưởng niệm Hòa thượng Thích Thiện Hòa.
IVThế Đất Và Hướng
Phần này là cách đọc của thư viện theo con mắt phong thủy cổ truyền, không phải điều chép trong văn bản của chùa. Các nguồn chúng tôi đọc không ghi lý do Tổ khai sơn chọn đất Phú Mỹ, cũng không ghi hướng chánh điện. Chúng tôi không đoán hướng, chỉ đọc cái thế chung của khu đất.
Đại Tòng Lâm nằm trên vùng đất gò thấp và rộng bên quốc lộ 51, cùng một dải đất với Thường Chiếu. Đây là đất bình địa, không có núi cao sát lưng, không có sông lớn trước mặt. Nói thật như vậy, thế đất ở đây không phải thế mà sách phong thủy khen là đẹp. Cái hay của nó nằm ở chỗ khác: rộng.
Một tòng lâm cần đất rộng hơn mọi thứ khác. Cần chỗ cho trường học, cho giới đàn, cho hàng nghìn người an cư cùng lúc, cho những ngày vía có hàng vạn người về. Đất bằng và rộng cho phép dựng một khối điện dài chín mươi mốt mét mà không phải xẻ núi. Trong lối nhìn cổ truyền, khoảng sân và đất trống trước điện gọi là minh đường, minh đường rộng thì khí có chỗ tụ và người có chỗ đứng. Ở đây minh đường rộng tới mức chứa được cả một mùa lễ.
Đặt cạnh Thường Chiếu thì thấy rõ hai cách dùng cùng một loại đất. Thường Chiếu rải hai trăm thiền thất khắp vườn rừng, tức làm cho khí tản ra đều, hợp với sự tĩnh của người ngồi thiền một mình. Đại Tòng Lâm gom mọi thứ về một khối điện lớn ở giữa, tức làm cho khí tụ về một chỗ, hợp với sinh hoạt đông người của một tòng lâm. Cùng một dải đất đỏ, một bên chọn tản, một bên chọn tụ, và mỗi bên đúng với việc tu của mình.
Sau cùng là chữ lâm trong tên. Tòng lâm là rừng dày. Một vùng đất bằng không có núi thì cây và người là thứ làm nên chỗ dựa. Chúng tôi chỉ ghi rằng cái tên và cái thế ở đây cùng nói một điều: nơi không có núi thì đông người tu là núi.
VLễ Vía, An Cư Và Giới Đàn
Lịch lễ ở Đại Tòng Lâm có hai lớp. Lớp của tăng chúng là an cư và giới đàn. Lớp của Phật tử là các ngày vía, đông nhất là ba ngày vía Quan Âm. Tiền Phong ghi ngày vía Quan Âm 19 tháng 2 âm lịch năm 2024, chùa đón chừng 30.000 người trong ngày chính và ước chừng 90.000 người trong ba ngày lễ.
| Ngày âm lịch | Lễ | Nội dung |
|---|---|---|
| Mùng 1 tháng Giêng | Tết Nguyên Đán | Ngày đầu năm theo nếp chung, cũng trùng ngày Hòa thượng Thích Thiện Hòa viên tịch, mùng Một Tết Mậu Ngọ. Nguồn không ghi cách chùa cử hành giỗ Tổ. |
| 19 tháng 2 | Vía Quan Âm đản sinh | Ngày đông nhất trong năm, Phật tử về lễ bái và tụng kinh khắp khuôn viên, theo Tiền Phong. |
| Rằm tháng 4 | Phật Đản | Mừng ngày Đức Phật đản sinh. |
| 16 tháng 4 tới rằm tháng 7 | An cư kiết hạ | Trường hạ tập trung tác pháp an cư ngày 16 tháng 4, theo Giác Ngộ. Ba tháng tăng ni ở yên tu học. |
| 19 tháng 6 | Vía Quan Âm thành đạo | Ngày vía thứ hai trong năm của Bồ Tát Quán Thế Âm. |
| Rằm tháng 7 | Vu Lan và mãn hạ | Lễ báo hiếu cha mẹ, khép lại mùa an cư. |
| 19 tháng 9 | Vía Quan Âm xuất gia | Ngày vía thứ ba trong năm của Bồ Tát Quán Thế Âm. |
Ngoài các ngày ấy, chùa tổ chức đại giới đàn Thiện Hòa, theo Giác Ngộ là ba năm một lần. Giới đàn là nơi người xuất gia thọ giới để chính thức vào hàng tăng ni, và việc giới đàn mang tên Tổ khai sơn nói đúng điều ngài muốn khi lập chùa: một nơi làm ra người tu, chứ không chỉ là một nơi để lễ.
VINơi Chốn Và Đường Tới
- Địa chỉ
- Bên quốc lộ 51, khu phố Quảng Phú, phường Phú Mỹ (thành phố Phú Mỹ cũ, tỉnh Bà Rịa Vũng Tàu cũ), Thành phố Hồ Chí Minh
- Đường tới
- Chùa nằm bên quốc lộ 51, khu phố Quảng Phú, phường Phú Mỹ, Thành phố Hồ Chí Minh, thuộc thành phố Phú Mỹ và tỉnh Bà Rịa Vũng Tàu cũ, cách trung tâm Sài Gòn chừng 70 cây số theo phatgiao.vn.
- Toạ độ
- 10.6019, 107.0551
Đại Tòng Lâm là nơi tăng ni đang tu học và có trường Phật học trong khuôn viên. Lệ của chùa là ăn mặc kín đáo, bỏ mũ và giữ im lặng trong chánh điện Vạn Phật Quang, không chạm tay vào các tượng nhỏ gắn trên tường. Khu trường học và nơi ở của tăng ni không mở cho khách. Vào ba ngày vía Quan Âm chùa rất đông, xin quý vị đi theo lối chùa sắp đặt.
Những nơi gần đây trong thư viện
VIIĐóng Góp Cho Trang Này
Góp ảnh, thông tin hoặc video cho Chùa Đại Tòng Lâm
Contribute photos, information or video for Dai Tong Lam PagodaThầy Ưng Khiêm mời cộng đồng cùng làm giàu trang này. Ảnh chụp tận nơi, một chi tiết lịch sử chưa được nhắc, một đoạn video ngắn: mọi đóng góp đều được đọc và trả lời.
Everyone is welcome to enrich this page: a photo you took, a detail the page misses, a short video. Every contribution is read and answered.
Chưa có đóng góp nào từ cộng đồng. Bạn có thể là người đầu tiên. No community contribution yet. You could be the first.
?Hỏi Đáp Nhanh
Chùa Đại Tòng Lâm do ai xây
Hòa thượng Thích Thiện Hòa khai sơn năm 1958, làm nơi tăng chúng tu học tập trung. Người kế thế là Hòa thượng Thích Quảng Hiển, khởi công chánh điện Vạn Phật Quang năm 2002. Chùa thuộc Phật Giáo Bắc Tông, thiền phái Lâm Tế, chưa rõ chi nào.
Tòng lâm nghĩa là gì
Tòng lâm nghĩa đen là rừng cây mọc dày. Nhà Phật dùng chữ ấy chỉ nơi tăng chúng đông đảo cùng ở và tu học theo thanh quy chung. Đại Tòng Lâm đúng với tên: có trường Phật học, đại giới đàn và khóa an cư năm 2004 chừng 1.200 tăng ni.
Chánh điện chùa Đại Tòng Lâm lớn bao nhiêu
Chánh điện Vạn Phật Quang hai tầng, dài 91 mét, rộng 46 mét, được ghi nhận ngày 2 tháng 1 năm 2006 là chánh điện lớn nhất Việt Nam. Bên trong có chín tượng lớn bằng đá hoa cương và chừng 10.000 tượng Phật nhỏ.
Chùa Vạn Phật Quang và chùa Đại Tòng Lâm có phải một không
Là một. Tên đầy đủ là Vạn Phật Quang Đại Tòng Lâm tự. Vạn Phật Quang là tên chánh điện với mười nghìn tượng Phật nhỏ, người ta hay gọi tắt theo nửa tên nên dễ tưởng là hai ngôi.
Chùa Đại Tòng Lâm khác Thiền viện Thường Chiếu thế nào
Hai nơi cùng bên quốc lộ 51, cách nhau chừng 9,6 cây số. Thường Chiếu là tổ đình Thiền phái Trúc Lâm hiện đại, chuyên tu thiền, bày trí giản dị. Đại Tòng Lâm là tòng lâm Bắc Tông truyền thống, trọng trường Phật học, giới đàn, an cư, và bày trí nhiều tượng A Di Đà theo nếp tịnh độ.