Đi dọc đại lộ Wisconsin về phía tây bắc thủ đô Washington, đường lên dốc dần, và ở đỉnh dốc quý vị thấy hai ngọn tháp vuông màu đá xám ngà đứng hai bên một cửa sổ hoa hồng lớn. Phía sau, cao hơn hẳn, là một ngọn tháp thứ ba đứng giữa thân nhà thờ, đầy những chóp nhọn và tượng đá. Khối đá ấy trông như vừa được chở nguyên từ một thành phố Anh thế kỷ 14 sang. Vòng quanh chân nhà thờ là bãi cỏ, rừng cây sồi và một khu vườn đá thấp thoáng hoa hồng.
Đây là Nhà thờ Quốc gia Washington (Washington National Cathedral), tên chính thức là Nhà thờ chính tòa Thánh Phêrô và Thánh Phaolô tại Thành phố và Giáo phận Washington. Nhà thờ thuộc Giáo hội Episcopal, tức Anh giáo ở Hoa Kỳ. Người ta xây nó từ năm 1907 tới năm 1990 theo đúng lối trung đại, đá chồng lên đá, không có khung thép. Theo trang của nhà thờ, đây là nhà thờ chính tòa lớn thứ hai Hoa Kỳ, và đỉnh tháp giữa là điểm cao nhất của thủ đô.
IAnh Giáo Hoa Kỳ Và Chữ Quốc Gia Trong Tên
Thư viện xếp nơi này vào nhánh Tin Lành theo cách chia mười chín đạo, nhưng như bài Tu viện Westminster đã nói kỹ, Anh giáo là một truyền thống riêng, vừa giữ phẩm trật giám mục và nghi lễ gần Công Giáo, vừa nhận tinh thần Cải Cách. Nhánh Anh giáo ở Hoa Kỳ gọi là Giáo hội Episcopal, chữ episcopal gốc Hy Lạp episkopos, giám mục, tức một giáo hội do các giám mục coi sóc. Nhà thờ này là nhà thờ chính tòa của Giáo phận Washington, nơi đặt ngai tòa của vị giám mục giáo phận.
Nhà thờ được dâng kính Thánh Phêrô và Thánh Phaolô, hai tông đồ trụ cột của Giáo hội sơ khai. Trang của nhà thờ giải thích việc chọn hai vị là để nói về sự hiệp nhất, vì hai tông đồ không phải lúc nào cũng đồng ý với nhau mà vẫn cùng xây một Giáo hội. Nhà thờ tự gọi mình là nhà cầu nguyện cho muôn dân, lấy lời sách tiên tri Isaia.
Phụng vụ Anh giáo dựa trên Sách Kinh Nguyện Chung (Book of Common Prayer), mỗi tỉnh giáo hội có một ấn bản riêng, Giáo hội Episcopal có bản của mình. Năm phụng vụ theo cùng những mùa như Công Giáo: Mùa Vọng, Giáng Sinh, Mùa Chay, Phục Sinh, và có lễ kính các thánh. Các nhà thờ chính tòa Anh giáo giữ nếp hát kinh chiều hằng ngày với ca đoàn, một nếp có từ các tu viện và nhà thờ lớn nước Anh, như ở Nhà thờ chính tòa Canterbury, nhà thờ mẹ của Anh giáo.
Chỗ hay hiểu lầm lớn nhất nằm ở chữ Quốc gia. Nhiều người nghĩ đây là nhà thờ của nhà nước Hoa Kỳ hay một quốc đạo. Không phải. Hoa Kỳ không có quốc đạo, và trang của nhà thờ ghi rõ nhà thờ không nhận hỗ trợ trực tiếp từ chính quyền liên bang hay từ một cơ quan giáo hội toàn quốc nào, và việc trùng tu sau động đất năm 2011 cũng hoàn toàn dựa vào tiền quyên góp tư nhân. Chữ Quốc gia là tên gọi quen thuộc từ ý tưởng về một nhà thờ lớn cho cả thủ đô, có trong bản quy hoạch thành phố của Pierre L'Enfant thế kỷ 18.
Chỗ lẫn thứ hai: ở Washington còn có Vương cung thánh đường Đền thờ Quốc gia Đức Mẹ Vô Nhiễm Nguyên Tội, cũng mang chữ Quốc gia nhưng thuộc Công Giáo Rôma. Hai nơi thuộc hai giáo hội khác nhau.
IITám Mươi Ba Năm Đá Chồng Lên Đá
Trang của nhà thờ ghi công trình kéo dài đúng tám mươi ba năm, từ viên đá móng tới viên đá cuối, và cả hai viên đều được đặt vào cùng ngày 29 tháng 9, cách nhau tám mươi ba năm. Trong lịch Anh giáo, ngày ấy là lễ Thánh Micae và các Thiên thần. Qua gần một thế kỷ, ba thế hệ kiến trúc sư nối nhau làm, nhưng đồ án ban đầu vẫn được giữ.
- 1893Cấp hiến chươngQuỹ Nhà thờ chính tòa được cấp hiến chương, với mục đích mà trang của nhà thờ ghi là tôn giáo, giáo dục và bác ái.
- 1906 tới 1907Đồ án đầu tiênHai kiến trúc sư George Frederick Bodley, người Anh, và Henry Vaughan vẽ đồ án đầu theo lối Gothic Anh. Cùng thời, Frederick Law Olmsted Jr. được mời quy hoạch khuôn viên chừng 57 mẫu Anh.
- 1907Đặt đá móngNgày 29 tháng 9 năm 1907 viên đá móng được đặt trên đồi Mount Saint Alban.
- 1921 tới 1971Thời Philip FrohmanHãng Frohman, Robb and Little, với Philip Hubert Frohman làm chính, dẫn công trình suốt năm mươi năm và định hình phần lớn nhà thờ hôm nay.
- 1928Vườn Giám mụcVườn Giám mục (Bishop's Garden) ở sườn nam hoàn thành, theo Quỹ Văn hóa Cảnh quan (TCLF).
- 1974Cửa sổ Không Gian và ghi danh di tíchNgày 21 tháng 7 năm 1974 cung hiến cửa sổ Không Gian. Cùng năm nhà thờ vào Danh mục Địa điểm Lịch sử Quốc gia Hoa Kỳ.
- 1990Đặt viên đá cuốiNgày 29 tháng 9 năm 1990, đúng tám mươi ba năm sau, viên đá cuối cùng được đặt. Anthony J. Segreti, Robert C. Smith và James Godwin là những kiến trúc sư làm chặng cuối.
- 2011Động đấtNgày 23 tháng 8 năm 2011 trận động đất 5,8 độ làm hư hại chóp tháp, tháp nhọn nhỏ và tượng đá, thiệt hại chừng 38 triệu đô la. Việc trùng tu dự kiến xong năm 2029, toàn bằng tiền quyên góp tư nhân.
Có hai chỗ các nguồn ghi khác nhau. Năm hoàn thành: trang của nhà thờ và SAH Archipedia của Hội Sử gia Kiến trúc ghi năm 1990, trang historic-structures.com ghi 1982. Mốc 1990 đi kèm một ngày cụ thể và nghi thức đặt viên đá cuối, nên được phần lớn nguồn dùng, thư viện cũng lấy mốc ấy làm chính.
Chiều dài: SAH Archipedia ghi 514,5 bộ, khoảng 156,8 mét, Britannica ghi chừng 530 bộ, khoảng 161,5 mét. Chỗ chênh có thể do cách đo, tính hay không tính các bậc và hiên ở hai đầu, nhưng các nguồn không nói rõ, nên thư viện nêu cả hai.
IIIGothic Anh Thế Kỷ 14 Dựng Ở Thế Kỷ 20
Nhà thờ theo lối Gothic Phục Hưng, lấy mẫu giai đoạn Decorated, còn gọi là Curvilinear, của Gothic Anh thế kỷ 14, lúc các ô cửa sổ đá có hoa văn cong mềm như lửa. Điều khác thường là cách xây: trang của nhà thờ ghi công trình dùng đá vôi Indiana, tổng chừng 150.000 tấn, mỗi khối trung bình khoảng 300 pao, và không có khung thép, mọi sức nặng đều do đá chịu như nhà thờ trung đại. Vòm trần được khóa bằng 762 viên đá khóa chạm trổ, viên nặng nhất là viên chạm Moses nặng 5,5 tấn.
Trong hầm và lòng nhà thờ có hơn 220 người được an táng, theo trang của nhà thờ, trong đó có nhà văn Helen Keller.
Cao 301 bộ, khoảng 91,7 mét. Vì đứng trên đồi, đỉnh tháp cao 676 bộ trên mực nước biển, là điểm cao nhất thủ đô Washington. Trong tháp có bộ carillon 53 chuông, quả lớn nhất nặng 24.000 pao, và bộ chuông rung 10 quả.
Hai tháp tây cao 234 bộ, đỉnh có 288 tượng thiên thần. Cửa sổ hoa hồng phía tây do Rowan LeCompte thiết kế, ghép từ hơn 10.500 mảnh kính.
Cửa sổ kính màu của Rodney Winfield, cung hiến ngày 21 tháng 7 năm 1974. Giữa kính gắn một mảnh đá Mặt Trăng do ba nhà du hành chuyến Apollo 11 trao tặng.
112 tượng máng xối (gargoyle) dẫn nước mưa theo lối trung đại. Trên tháp tây bắc có một tượng quái (grotesque) mang hình nhân vật Darth Vader, chạm theo mẫu chọn qua một cuộc thi dành cho thiếu nhi.
215 cửa sổ kính màu, cửa sổ hoa hồng phía bắc đường kính 26 bộ, khoảng 7,9 mét. Đại phong cầm có 10.650 ống.
| Hạng mục | Số liệu | Nguồn |
|---|---|---|
| Chiều cao tháp giữa | 301 bộ, khoảng 91,7 m | Trang của nhà thờ |
| Chiều cao hai tháp tây | 234 bộ, khoảng 71,3 m | Trang của nhà thờ |
| Chiều dài | 514,5 bộ hoặc chừng 530 bộ | SAH Archipedia, Britannica |
| Đá vôi Indiana | khoảng 150.000 tấn | Trang của nhà thờ |
| Cửa sổ kính màu | 215 | Trang của nhà thờ |
| Chuông carillon | 53 quả | Trang của nhà thờ |
| Ống đại phong cầm | 10.650 | Trang của nhà thờ |
IVThế Đất Và Hướng
Mục này không thuộc về tư liệu của nhà thờ. Đây là chỗ thư viện thử nhìn một công trình Anh giáo bằng con mắt phong thủy cổ truyền của người Việt, để bạn đọc có một điểm quen thuộc mà so sánh. Anh giáo không dạy phong thủy, và việc đặt nhà thờ theo hướng nào ở đây tuân theo lệ phụng vụ lâu đời của nhà thờ Gothic: bàn thờ chính ở đầu đông, cửa lớn và hai tháp ở mặt tây. Nhà thờ Quốc gia Washington giữ đúng lệ ấy, mặt tây quay ra đại lộ Wisconsin, cung thánh ở đầu đông. Người dựng chọn đồi Mount Saint Alban vì nó cao và rộng, không vì phép xem đất nào.
Cái đập vào mắt trước hết là thế đồi. Nhà thờ chiếm đỉnh Mount Saint Alban, khoảng đất cao nhất của thủ đô, và từ sân nhà thờ nhìn xuống thấy cả thành phố trải về phía đông nam. Người Việt xưa gọi một ngôi thờ đứng trên đỉnh gò cao nhất vùng là thế cư cao lâm hạ, ở trên cao mà nhìn xuống. Thế ấy vững và sáng, nhưng sách cũ cũng dặn rằng chỗ quá cao thì dễ bị gió, nên cần cây che. Ở đây rừng sồi và khu vườn Olmsted quy hoạch quanh chân nhà thờ làm đúng việc giữ gió ấy.
Về thủy, về phía nam và tây nam là sông Potomac, về phía đông là thung lũng suối Rock Creek chạy xuống. Nhà thờ đứng giữa hai dòng nước, trên dải đất cao chia nước. Lối cổ truyền gọi chỗ đất cao nằm giữa hai dòng rồi hai dòng ấy gặp nhau ở phía dưới là thế lưỡng thủy giáp, đất được nước ôm từ hai bên.
Về tọa hướng, lấy cửa lớn mặt tây làm mặt thì nhà thờ tọa đông hướng tây, lưng tựa về phía thành phố thấp, mặt nhìn ra đại lộ. Đình chùa Việt ít khi quay mặt về tây, vì hướng tây đón nắng chiều gắt. Nhưng ở đây hướng là do phụng vụ định, và chính nắng chiều lại là lúc cửa sổ hoa hồng phía tây rực lên nhất từ bên trong.
Về hình thể, ngọn tháp giữa vuông, cao, chồng chóp nhọn, dáng Hỏa trên thân Thổ dày nặng của khối đá. Hai tháp tây thấp hơn đứng hai bên cửa lớn như hai người chầu. Đó vốn là mặt tiền quen thuộc của nhà thờ chính tòa Anh, người đọc theo lối Việt chỉ đặt tên khác cho cùng một hình.
VLễ Theo Lịch Phụng Vụ Anh Giáo
Nhà thờ cử hành phụng vụ hằng ngày theo lịch Giáo hội Episcopal, tức lịch phụng vụ Anh giáo, tính theo dương lịch. Lễ Phục Sinh và những ngày phụ thuộc vào nó thay đổi theo năm, các lễ kính thánh thì cố định. Ngoài lịch chung, nhà thờ có những ngày riêng gắn với hai vị bổn mạng và với ngày đặt đá móng. Bài chỉ ghi ngày, không ghi giờ.
| Ngày | Theo lịch nào | Lễ | Nội dung |
|---|---|---|---|
| 29 tháng 6 | Lịch phụng vụ Anh giáo, dương lịch | Lễ Thánh Phêrô và Thánh Phaolô | Lễ bổn mạng của nhà thờ, ngày quan trọng nhất trong năm của riêng nhà thờ. |
| 29 tháng 9 | Lịch phụng vụ Anh giáo, dương lịch | Lễ Thánh Micae và các Thiên thần | Trùng ngày đặt đá móng năm 1907 và ngày đặt viên đá cuối năm 1990. |
| Mùa Vọng và 25 tháng 12 | Lịch phụng vụ Anh giáo | Mùa Vọng và Giáng Sinh | Chuẩn bị và mừng Chúa giáng sinh, dịp nhiều buổi hát thánh ca với ca đoàn và đại phong cầm. |
| Tuần Thánh và Phục Sinh | Lịch phụng vụ, ngày đổi theo năm | Đỉnh cao năm phụng vụ | Từ Chúa Nhật Lễ Lá qua Thứ Sáu Tuần Thánh tới Chúa Nhật Phục Sinh, giám mục giáo phận chủ sự các nghi lễ lớn. |
| Năm mươi ngày sau Phục Sinh | Lịch phụng vụ, ngày đổi theo năm | Lễ Hiện Xuống | Lễ Chúa Thánh Thần hiện xuống trên các tông đồ, khép lại mùa Phục Sinh. |
Nhà thờ tự nhận là nhà cầu nguyện cho muôn dân, nên ngoài phụng vụ Anh giáo còn mở cửa cho các buổi cầu nguyện chung của nhiều truyền thống. Thư viện không tìm được nguồn về sinh hoạt riêng của người Việt tại đây nên không ghi.
VINơi Chốn Và Đường Tới
- Địa chỉ
- 3101 Wisconsin Avenue NW, Washington, DC 20016 (đồi Mount Saint Alban)
- Đường tới
- Nhà thờ ở số 3101 đại lộ Wisconsin NW, trên đồi Mount Saint Alban, phía tây bắc trung tâm Washington chừng năm cây số. Có xe buýt chạy dọc đại lộ Wisconsin dừng trước cổng.
- Toạ độ
- 38.9306, -77.0708
Nhà thờ đang cử hành phụng vụ hằng ngày, khách theo lệ của nơi thờ tự. Giữ im lặng trong lòng nhà thờ, không đi lại ở gian giữa và cung thánh khi đang có lễ hay giờ kinh chiều. Ăn mặc kín đáo. Vườn Giám mục là vườn yên tĩnh để cầu nguyện, không phải công viên dã ngoại. Khu hầm mộ là nơi an táng, xin đi nhẹ và nói khẽ.
Những nơi gần đây trong thư viện
VIIĐóng Góp Cho Trang Này
Góp ảnh, thông tin hoặc video cho Nhà thờ Quốc gia Washington
Contribute photos, information or video for Washington National CathedralThầy Ưng Khiêm mời cộng đồng cùng làm giàu trang này. Ảnh chụp tận nơi, một chi tiết lịch sử chưa được nhắc, một đoạn video ngắn: mọi đóng góp đều được đọc và trả lời.
Everyone is welcome to enrich this page: a photo you took, a detail the page misses, a short video. Every contribution is read and answered.
Chưa có đóng góp nào từ cộng đồng. Bạn có thể là người đầu tiên. No community contribution yet. You could be the first.
?Hỏi Đáp Nhanh
nhà thờ quốc gia washington thuộc đạo nào
Thuộc Anh giáo, cụ thể là Giáo hội Episcopal Hoa Kỳ. Đây là nhà thờ chính tòa của Giáo phận Washington, dâng kính Thánh Phêrô và Thánh Phaolô. Chữ Quốc gia trong tên không có nghĩa là nhà thờ nhà nước, vì Hoa Kỳ không có quốc đạo và nhà thờ không nhận hỗ trợ trực tiếp từ chính quyền liên bang.
nhà thờ quốc gia washington xây bao lâu
Đúng 83 năm, từ ngày đặt đá móng 29 tháng 9 năm 1907 tới ngày đặt viên đá cuối 29 tháng 9 năm 1990, theo trang của nhà thờ và SAH Archipedia. Trang historic-structures.com ghi năm xong là 1982, nên hai nguồn vênh nhau. Công trình xây bằng đá khối chịu lực, không có khung thép.
nhà thờ quốc gia washington cao bao nhiêu
Tháp giữa Gloria in Excelsis cao 301 bộ, khoảng 91,7 mét. Vì nhà thờ đứng trên đồi Mount Saint Alban, đỉnh tháp cao 676 bộ, khoảng 206 mét trên mực nước biển, là điểm cao nhất thủ đô Washington. Hai tháp tây cao 234 bộ, khoảng 71,3 mét.
cửa sổ có đá mặt trăng ở nhà thờ washington
Đó là cửa sổ Không Gian (Space Window) của Rodney Winfield, cung hiến ngày 21 tháng 7 năm 1974. Giữa khung kính màu có gắn một mảnh đá Mặt Trăng do ba nhà du hành chuyến Apollo 11 trao tặng, như một dấu nhắc về vũ trụ trong một nơi cầu nguyện.
tượng darth vader trên nhà thờ quốc gia washington
Có thật. Trên tháp tây bắc có một tượng quái (grotesque) bằng đá mang hình nhân vật Darth Vader, bên cạnh 112 tượng máng xối theo lối trung đại. Tượng quái là tượng trang trí, còn gargoyle là tượng có máng dẫn nước mưa. Mẫu tượng được chọn qua một cuộc thi thiết kế dành cho thiếu nhi.