Rời xa lộ Princes ở phía nam Wollongong (Wollongong), quý vị rẽ vào một con đường ngoại ô yên tĩnh, và giữa những mái nhà thấp bỗng hiện ra một ngọn tháp tám tầng mái cong và một dãy mái ngói vàng cam xếp lớp lên sườn đồi. Từ bãi xe, lối đi dẫn qua một tòa tiền điện, rồi mở ra khoảng sân rộng, hai bên hành lang, trước mặt là tòa chính điện đứng trên nền cao với hàng cột đỏ và mái đôi. Sau lưng chùa, dãy núi Illawarra (Illawarra) xanh sẫm chắn hết chân trời phía tây.
Đây là chùa Nam Thiên, tên chữ Hán là Nam Thiên Tự, tiếng Anh là Nan Tien Temple, chi nhánh của Phật Quang Sơn (Fo Guang Shan) từ Đài Loan. Từ ngày khánh thành năm 1995, chùa vẫn được giới thiệu là ngôi chùa Phật giáo lớn nhất Nam bán cầu. Điều đáng chú ý hơn kích thước là cách ngôi chùa này được dựng: một tông phái Phật giáo Hoa ngữ, một hội đồng thành phố Úc cho thuê đất, và một thiết kế do kiến trúc sư Úc vẽ theo lối cung điện Trung Hoa.
ITên Gọi, Phật Quang Sơn Và Phật Giáo Nhân Gian
Nam Thiên nghĩa đen là trời phương Nam. Trang chính thức của chùa dịch tên này là Paradise of the South, cõi lành ở phương Nam, hàm ý đây là chỗ Phật pháp đặt chân xuống Nam bán cầu. Ba chữ Hán Nam Thiên Tự là tên chính thức của chùa, chép từ tên gọi của Phật Quang Sơn chứ không phải thư viện suy ra. Người Việt ở Úc quen gọi là chùa Nam Thiên hoặc chùa Nan Tien.
Phật Quang Sơn là một tổ chức Phật giáo Đại thừa Hoa ngữ do Đại sư Tinh Vân (Hsing Yun) sáng lập tại Đài Loan (Taiwan). Trang về chùa của Phật Quang Sơn ghi năm lập là 1967, một trang khác của chính chùa ghi 1965, chúng tôi ghi cả hai. Tổ chức này có hơn hai trăm chi nhánh trên thế giới, và Nam Thiên là chi nhánh đặt tại Úc.
Đường lối của Phật Quang Sơn gọi là Phật giáo nhân gian, tức đưa đạo Phật vào đời sống thường ngày: Phật tính có sẵn trong mỗi người và việc tu là việc làm ngay giữa đời chứ không phải lánh đời. Cách hiểu ấy giải thích vì sao trong khuôn viên chùa có lớp học, bảo tàng, nhà khách, phòng hội và cả một học viện cấp bằng, những thứ không có ở phần lớn chùa cổ truyền.
Về tông phái, Phật Quang Sơn thuộc dòng Lâm Tế của Thiền tông Trung Hoa nhưng hành trì rộng, gồm cả niệm Phật và tụng kinh theo lối Tịnh Độ. Vì thế trong chùa vừa có thiền đường vừa có tượng A Di Đà, và tháp tám tầng dùng làm nơi đặt tro cốt, theo tập tục thờ cúng người đã khuất của Phật giáo Hoa ngữ.
Có hai chỗ hay lẫn. Thứ nhất, nhiều người tưởng đây là chùa của người Hoa ở Úc nói chung. Thực ra đây là chùa của một tông phái cụ thể có gốc Đài Loan, mở cho mọi cộng đồng, người Việt, người Hàn, người Sri Lanka đều lui tới. Thứ hai, danh xưng chùa lớn nhất Nam bán cầu là cách chùa tự giới thiệu từ năm 1995, hồ sơ di sản chép lại với lời rào là vào thời điểm xây dựng. Thư viện chép đúng như nguồn chứ không tự so sánh.
IITừ Bãi Đất Ven Xa Lộ Tới Di Sản Của Bang
Lịch sử chùa ngắn, chưa tới bốn mươi năm, nhưng đủ để một công trình tôn giáo đi từ bản vẽ tới danh sách di sản của bang New South Wales (New South Wales), điều hiếm có với một nơi trẻ như vậy.
- Khoảng 1990Thỏa thuận về đấtHội đồng thành phố Wollongong, dưới thời thị trưởng Frank Arkell (Frank Arkell), cho Phật Quang Sơn thuê khu đất ở Berkeley (Berkeley) trong một trăm năm với tiền thuê tượng trưng một đô la mỗi năm. Một số nguồn viết gọn là đất được hiến tặng.
- 1991Hồ sơ xin xây dựngHồ sơ di sản của thành phố ghi số hồ sơ xin phép xây dựng là 1991/238. Chùa ghi tổng cộng năm năm quy hoạch và hai năm thi công.
- 1992Động thổNgày hai mươi tám tháng Mười Một năm 1992, lễ động thổ được cử hành. Bảng dữ liệu của thư viện lấy mốc này làm năm khởi dựng.
- 1995Khánh thànhChùa mở cửa tháng Mười năm 1995. Hồ sơ di sản của thành phố lại ghi các tòa nhà chính xây trong khoảng 1993 tới 1997, tức một số hạng mục hoàn tất sau lễ khánh thành.
- 2011 tới 2015Học viện Nam ThiênHọc viện Nam Thiên (Nan Tien Institute), cơ sở giáo dục bậc cao dựa trên giá trị Phật giáo, được công nhận năm 2011 theo hồ sơ di sản, một bản tin ghi mở năm 2012, tòa nhà học viện phía bên kia xa lộ khánh thành năm 2015.
- 2017Cầu nối qua xa lộCầu đi bộ bắc qua xa lộ M1 nối khuôn viên chùa với học viện được dựng năm 2017.
- 2023Đề cử di sảnHội đồng thành phố Wollongong công nhận ý nghĩa di sản địa phương và đề cử chùa vào danh sách di sản bang, khi công trình chưa đầy ba mươi tuổi.
- 2024Di sản bang New South WalesNgày hai mươi hai tháng Năm năm 2024, chùa được ghi vào State Heritage Register của bang, với nhận định là một ví dụ nổi bật của kiến trúc Phật giáo và là dấu mốc của sự lớn lên của đạo Phật ở Úc cuối thế kỷ 20.
Diện tích đất là chỗ các nguồn vênh nhau xa nhất. Trang chùa ghi hai mươi sáu mẫu Anh, tức khoảng mười hecta, cho khu đất được cấp. Bản tin về việc xếp hạng ghi hai mươi hai hecta đất vốn là bãi chôn lấp cũ. Đài ABC ghi khuôn viên hơn năm mươi hecta. Nhiều khả năng mỗi nguồn đo một phạm vi khác nhau: khu chùa, khu đất thuê, hay cả phần đất nghĩa trang của thành phố nằm trong thỏa thuận. Chúng tôi ghi cả ba con số.
IIICung Điện Trung Hoa, Tháp Kiểu Đường Và Mười Nghìn Tượng Phật
Chùa do văn phòng kiến trúc Úc Jones Brewster Regan (Jones Brewster Regan) thiết kế, theo hồ sơ di sản. Hai tòa điện chính theo lối cung điện Trung Hoa: nền cao, cột đỏ, mái đôi lợp ngói vàng cam, đầu đao hơi cong. Ngọn tháp lại lấy mẫu từ tháp đời Đường, thân vuông, tám tầng thu dần lên trên. Tư liệu bách khoa còn ghi công trình pha thêm nét tu viện Tây Tạng, vườn kiểu Nhật và gam màu Đông Nam Á, dựng bằng kỹ thuật hiện đại. Đây là chùa Trung Hoa được vẽ lại bằng con mắt kiến trúc sư Úc cuối thế kỷ 20, không phải bản sao của một ngôi chùa cổ nào.
Tòa đầu tiên quý vị bước vào, tiếng Anh gọi là Front Shrine hay Great Compassion Shrine, thờ Thiên Thủ Thiên Nhãn Quán Thế Âm, vị Bồ Tát nghìn tay nghìn mắt.
Tòa lớn nhất, tiếng Anh gọi là Main Shrine hay Great Hero Hall, rộng 417 mét vuông theo bản tin xếp hạng. Thờ năm vị Phật lớn, mỗi pho cao ba mét, tư liệu bách khoa gọi là Ngũ Trí Như Lai. Chung quanh tường là mười nghìn tượng Phật nhỏ.
Tháp kiểu đời Đường, dùng làm nơi đặt tro cốt, tư liệu bách khoa ghi sức chứa khoảng bảy nghìn phần. Bên trong có tượng A Di Đà. Từ tháp, hồ sơ di sản ghi có trục nhìn thẳng tới núi Kembla (Mount Kembla).
Bảo tàng trưng bày mỹ thuật Phật giáo, nhà khách hành hương (Pilgrim Lodge) một trăm phòng, thiền đường, giảng đường, phòng ăn chay và các lớp học.
Khuôn viên có hồ sen, ao ước nguyện Quán Âm, hành lang treo đèn lồng và cây rụng lá trồng theo trục nhìn, kết hợp cây cỏ bản địa Úc.
Tòa nhà học viện đứng bên kia xa lộ, nối với chùa bằng cầu đi bộ. Đây là cơ sở giáo dục bậc cao đầu tiên ở Úc được công nhận dựa trên giá trị Phật giáo, theo bản tin xếp hạng.
Bố cục theo trục: từ bãi xe lên tiền điện, qua sân giữa có hai dãy hành lang, tới chính điện ở vị trí cao nhất. Đó là lối tiền điện hậu điện của chùa Trung Hoa, tương tự cách chùa Bắc Bộ xếp tam quan, sân, tiền đường rồi thượng điện. Người Việt đi lễ sẽ thấy quen ở trình tự, chỉ lạ ở kích thước.
IVThế Đất Và Hướng
Phần này là cách đọc của thư viện theo con mắt phong thủy cổ truyền Việt Nam, không phải điều chép trong hồ sơ di sản. Có một chỗ khác các bài trong nước: hồ sơ đề cử di sản của thành phố Wollongong ghi rõ cảnh quan chùa được bố trí theo nguyên tắc phong thủy, và trang chùa ghi chùa nhìn ra núi Keira (Mount Keira) và núi Kembla. Nghĩa là người dựng chùa có tính tới địa thế. Nhưng họ tính theo lối Hoa ngữ của Phật Quang Sơn, còn dưới đây thư viện đọc lại theo lối Việt Nam, và hai lối không nhất thiết trùng nhau. Hướng chính xác của trục chùa chúng tôi không tìm được trong nguồn chính thức, phần nói về hướng là đọc theo bản đồ.
Điều đáng đọc trước nhất là chỗ tựa. Chùa dựng trên sườn đồi thoải ở phía nam Wollongong, và toàn bộ chân trời phía tây là dãy núi Illawarra, một vách núi dài chạy song song với bờ biển, với hai đỉnh nổi là Keira và Kembla. Trong phép xem đất, một công trình có núi cao đứng sau lưng thì gọi là có hậu chẩm, chỗ dựa, và dãy Illawarra là một chỗ dựa hiếm có: dài, liền, không đứt đoạn. Chùa không dựng sát chân núi mà đứng trên một gò đồi cách ra một quãng, nên núi đủ gần để làm lưng tựa mà không quá gần để đè lên mái.
Về hướng, đọc theo bản đồ thì trục chùa chạy từ lối vào phía đông lên chính điện phía tây, tức chùa lưng tựa núi, mặt hướng về phía hồ Illawarra (Lake Illawarra) và biển Tasman ở phía đông. Sách xưa gọi thế này là tọa sơn hướng thủy, ngồi trên núi nhìn ra nước, thế được chuộng nhất trong phép xem đất chùa chiền. Hướng đông còn là hướng mặt trời mọc, và ở Nam bán cầu thì hướng đông vẫn là đông, không đảo như hướng nam hướng bắc, nên cách đọc này không cần lật ngược khi sang Úc. Chúng tôi nhắc lại rằng đây là đọc theo bản đồ, nếu quý vị có tư liệu chính thức về hướng thì xin lấy tư liệu ấy làm chuẩn.
Về minh đường, khoảng sân giữa tiền điện và chính điện là chỗ đất bằng để khí dừng lại trước khi vào chính điện, đúng vai trò minh đường trong nhà ở cổ truyền. Hồ sen và ao Quán Âm ở phần thấp của khuôn viên là tụ thủy, chỗ nước đọng trước mặt, thứ mà sách địa lý coi là dấu của tài lộc và sự yên ổn. Trục nhìn từ tháp thẳng tới núi Kembla mà hồ sơ di sản ghi lại thì đọc theo lối cổ truyền là án sơn đặt xa, ngọn núi làm mốc cho tầm mắt.
Cuối cùng là nền đất. Bản tin xếp hạng ghi khu đất vốn là bãi chôn lấp cũ ven xa lộ. Phép xem đất cổ truyền thường e ngại đất từng bỏ hoang, nhưng cũng có cách nhìn khác: đất được san lấp, trồng cây và dựng chùa trong ba mươi năm thì coi như đã chuyển khí, từ chỗ bỏ đi thành chỗ người ta tìm về. Thư viện ghi cả hai cách nhìn và không kết luận bên nào đúng hơn.
VLễ Theo Âm Lịch Và Người Việt Ở Wollongong
Chùa theo lịch lễ của Phật giáo Đại thừa Hoa ngữ, tính theo âm lịch, nên phần lớn ngày lễ trùng với lịch chùa Việt Nam. Riêng hội Phật đản lớn nhất của chùa lại không tổ chức tại chùa mà ở khu Darling Harbour (Darling Harbour) giữa Sydney. Bài chỉ ghi ngày theo lịch, không ghi giờ giấc.
| Ngày | Theo lịch nào | Lễ | Nội dung |
|---|---|---|---|
| Mùng 8 tháng Tư | Âm lịch | Phật đản | Ngày Phật đản theo truyền thống Hoa ngữ. Hội Phật đản đa văn hóa của chùa kéo dài hai ngày ở Darling Harbour, có lễ tắm Phật, chuông ước nguyện, hội chợ chay và cầu nguyện liên tôn cho hòa bình. |
| Rằm tháng Bảy | Âm lịch | Vu Lan, Ullambana | Lễ báo hiếu và cầu siêu cho người đã khuất, gắn với tháp tám tầng nơi đặt tro cốt của nhiều gia đình. |
| 19 tháng Hai, 19 tháng Sáu, 19 tháng Chín | Âm lịch | Ba ngày vía Quán Thế Âm | Ngày đản sinh, thành đạo và xuất gia của Bồ Tát Quán Thế Âm, vị được thờ ở tiền điện. |
| 17 tháng Mười Một | Âm lịch | Vía Phật A Di Đà | Ngày lễ của Tịnh Độ, tượng A Di Đà đặt trong lòng tháp. |
| Tết Nguyên Đán và rằm tháng Giêng | Âm lịch | Tết và hội đèn lồng | Dịp đông người nhất tại chùa trong năm, hành lang và sân treo đèn lồng. |
Về cộng đồng người Việt: trang sự kiện của chùa ghi hội Phật đản ở Darling Harbour có tiết mục văn nghệ và gian ẩm thực chay của người Việt bên cạnh người Hoa, Nhật, Hàn, Ấn, Sri Lanka. Một bài ký của người Việt thăm chùa năm 2018 ghi nhận các nhóm Phật tử Việt về đây tu thiền cả ngày, ăn cơm chay và lễ Phật, và đoàn khách Việt từ Sydney đi xe xuống chùa là chuyện thường. Người Việt ở Wollongong và vùng Sydney có nhiều chùa Việt riêng, nhưng Nam Thiên vẫn là nơi họ đưa khách từ trong nước tới, một phần vì trình tự lễ bái ở đây gần với chùa Việt: vào tiền điện lễ Quán Âm, lên chính điện lễ Phật, rồi ra tháp thắp hương cho người đã khuất.
VINơi Chốn Và Đường Tới
- Địa chỉ
- 180 Berkeley Road, Berkeley NSW 2506 (Wollongong)
- Đường tới
- Chùa ở số 180 đường Berkeley, ngoại ô Berkeley thuộc thành phố Wollongong, cách trung tâm Sydney khoảng tám mươi cây số về phía nam theo xa lộ M1. Đi tàu từ Sydney xuống ga Unanderra rồi đi bộ hoặc xe buýt một quãng ngắn là tới.
- Toạ độ
- -34.4667, 150.8486
Vài lệ của chính nơi này: ăn mặc kín đáo, bỏ mũ khi bước vào hai tòa điện, không chụp ảnh trong chính điện, không chạm vào tượng. Hương thắp ở lư ngoài sân theo chỉ dẫn của chùa, không mang hương vào trong điện. Tháp là nơi đặt tro cốt, xin giữ im lặng khi lên các tầng. Phòng ăn chay và nhà khách theo nếp thanh tịnh của chùa, không mang rượu thịt vào khuôn viên. Ngày hội đông người, xin đi theo hướng dẫn của người trông coi.
Những nơi gần đây trong thư viện
XIIĐóng Góp Cho Trang Này
Góp ảnh, thông tin hoặc video cho Chùa Nam Thiên (Nan Tien Temple)
Contribute photos, information or video for Nan Tien TempleThầy Ưng Khiêm mời cộng đồng cùng làm giàu trang này. Ảnh chụp tận nơi, một chi tiết lịch sử chưa được nhắc, một đoạn video ngắn: mọi đóng góp đều được đọc và trả lời.
Everyone is welcome to enrich this page: a photo you took, a detail the page misses, a short video. Every contribution is read and answered.
Chưa có đóng góp nào từ cộng đồng. Bạn có thể là người đầu tiên. No community contribution yet. You could be the first.
?Hỏi Đáp Nhanh
Chùa Nam Thiên ở đâu và thuộc tông phái nào
Chùa ở ngoại ô Berkeley, phía nam thành phố Wollongong, bang New South Wales, cách Sydney khoảng tám mươi cây số. Đây là chi nhánh Úc của Phật Quang Sơn, tổ chức Phật giáo Đại thừa Hoa ngữ do Đại sư Tinh Vân lập tại Đài Loan, theo đường lối Phật giáo nhân gian, tức đưa đạo Phật vào đời sống thường ngày.
Chùa Nam Thiên xây năm nào
Lễ động thổ cử hành ngày hai mươi tám tháng Mười Một năm 1992, chùa mở cửa tháng Mười năm 1995. Hồ sơ di sản của thành phố Wollongong ghi các tòa nhà chính xây trong khoảng 1993 tới 1997, tức một số hạng mục hoàn tất sau khánh thành. Trước đó là năm năm quy hoạch, hồ sơ xin xây dựng mang số 1991/238.
Chùa Nam Thiên có phải chùa lớn nhất Nam bán cầu không
Đây là cách chùa tự giới thiệu từ năm 1995 và hồ sơ di sản chép lại với lời rào là vào thời điểm xây dựng. Chính điện rộng 417 mét vuông, thờ năm pho Phật cao ba mét và mười nghìn tượng nhỏ, tháp tám tầng, nhà khách một trăm phòng. Thư viện chép danh xưng ấy theo nguồn chứ không tự so sánh với chùa khác.
Chùa Nam Thiên có được xếp hạng di sản không
Có. Ngày hai mươi hai tháng Năm năm 2024, chùa được ghi vào State Heritage Register của bang New South Wales, khi công trình chưa đầy ba mươi tuổi, với nhận định là một ví dụ nổi bật của kiến trúc Phật giáo và dấu mốc của sự lớn lên của đạo Phật ở Úc cuối thế kỷ 20. Trước đó hội đồng thành phố Wollongong đã công nhận ý nghĩa di sản địa phương năm 2023.
Người Việt có hay đi lễ chùa Nam Thiên không
Có. Trang sự kiện của chùa ghi hội Phật đản ở Darling Harbour có tiết mục và gian ẩm thực chay của người Việt. Các nhóm Phật tử Việt về chùa tu thiền theo ngày, và đoàn khách Việt từ Sydney xuống lễ Phật là chuyện thường. Trình tự lễ ở đây gần với chùa Việt: lễ Quán Âm ở tiền điện, lễ Phật ở chính điện, rồi ra tháp thắp hương cho người đã khuất.